PL101241B1 - Sposob obrobki cieplnej stali narzedziowej - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób obróbki cieplnej stali narzedziowej.

Znany sposób obróbki cieplnej stali narzedziowej polega na tym, ze stal poddaje sie stopniowemu nagrzewaniu, kolejno w kilku osrodkach nagrzewajacych o róznych temperaturach, przy czym ostatni etap nagrzewania stali do temperatury austenityzowania i wygrzewanie stali w tej temperaturze przeprowadza sie w atmosferze ochronnej lub kapieli solnej. Po procesie austenityzowania stal chlodzi sie, najczesciej w oleju lub kapieli solnej. Tak zahartowana stal poddaje sie jedno- lub wielokrotnemu odpuszczaniu.

Znany sposób obróbki cieplnej stali narzedziowej jest dlugotrwaly i pracochlonny, wymaga bowiem przenoszenia obrabianych elementów z jednego osrodka nagrzewajacego do drugiego. Ponadto, w przypadku stosowania kapieli solnych, sposób wiaze sie ze szkodliwym zjawiskiem zanieczyszczania atmosfery przez zwiazki trujace, wydzielajace sie z roztopionych soli, oraz z niekorzystnym zjawiskiem nalepiania sie skladników kapieli solnych na powierzchni obrabianych elementów, co wymaga przeprowadzania przed odpuszczaniem dodatkowej operacji czyszczenia powierzchni elementów.

Celem wynalazku jest usuniecie wymienionych niedogodnosci przez opracowanie sposobu umozliwiajacego sprawniejsze przeprowadzenie obróbki cieplnej stali narzedziowej, przy jednoczesnym podwyzszeniu wlasnosci obrobionej stali oraz przedluzeniu zywotnosci gotowych wyrobów.

Zgodnie z wynalazkiem stal narzedziowa nagrzewa sie w zlozu fluidalnym. Poczatkowo elementy poddawane obróbce umieszcza sie w nieruchomym zlozu fluidalnym, nagrzewajac je wstepnie do temperatury nizszej od temperatury austenityzowania stali. Nastepnie do nieruchomego zloza doprowadza sie czynnik fluidyzujacy. W ruchomym zlozu fluidalnym elementy nagrzewa sie do temperatury austenityzowania i wygrzewa w tej temperaturze, korzystnie w atmosferze zawierajacej okreslone pierwiastki, które wzbogacaja powierzchniowa warstwe obrabianych elementów, podwyzszajac ich wlasnosci eksploatacyjne. Po procesie austenityzowania elementy przenosi sie do urzadzenia ze zlozem fluidalnym ziarnisto-gazowym lub cieklo-ziarni- sto-gazowym, w zaleznosci od trwalosci przechlodzonego austenitu obrabianej stali, i poddaje sie chlodzeniu.

Zahartowana stal odpuszcza sie, korzystnie w zlozu fluidalnym, w którym czynnik fluidyzujacy moze byc jednoczesnie nosnikiem okreslonych pierwiastków, wzbogacajacych powierzcftiiowa warstwe elementów.s 2 101241 Dzieki zastosowaniu zloza fluidalnego sposób" wedlug wynalazku pozwala na przeprowadzenie calej operacji nagrzewania stali w jednym osrodku, bez koniecznosci przenoszenia obrabianych elementów z jednego osrodka nagrzewajacego do drugiego. Sposób umozliwia równiez prowadzenie procesu w okreslonej atmosferze, eliminujac stosowanie kapieli solnych oraz wiazace sie z nimi niekorzystne zjawiska zanieczyszczania atmosfery oraz nalepiania sie skladników kapieli solnych na powierzchni obrabianych elementów. Elementy obrobione sposobem wedlug wynalazku wykazuja wysokie wlasnosci eksploatacyjne. Ich zywotnosc jest znacznie wyzsza od zywotnosci elementów obrobionych znanym sposobem.

Przykladowo przeprowadzono obróbke cieplna stali narzedziowej WCL_ Element w postaci wypychacza umieszcza sie w retorcie z nieruchomym zlozem fluidalnym, przykladowo w warstwie ziarnistego korundu, nagrzewajac element wstepnie do temperatury 550°C. Nastepnie do warstwy korundu doprowadza sie azot, jako czynnik fluidyzujacy, nagrzewajac element do temperatury 850°C Z kolei do czynnika fluidyzujacego dodaje sie powietrze, propan i amoniak, wytwarzajac w urzadzeniu atmosfere endotermiczna, w której element nagrzewa sie do temperatury austenityzowania, wynoszacej 1040°C. Po wygrzaniu elementu w tej temperaturze przez okres minut przenosi sie go do urzadzenia ze zlozem fluidalnym cieklo-ziarnisto-gazowym, bedacym mieszanina emulsji, piasku kwarcowego i powietrza. W zlozu tym element chlodzi sie do temperatury otoczenia. Nastepnie zahartowany element odpuszcza sie w zlozu fluidalnym ziarnisto-gazowym, bedacym mieszanina piasku kwarcowego, wilgotnego powietrza i amoniaku. Takobrobiony element wykazuje twardosc 53 HRC oraz wysoka zywotnosc, znacznie przekraczajaca zywotnosc takiego samego elementu obrobionego znanym sposobem.

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób obróbki cieplnej stali narzedziowej, polegajacy na stopniowym nagrzewaniu stali do temperatury austenityzowania i wygrzewaniu jej w tej temperaturze, a nastepnie chlodzeniu i odpuszczaniu stali, znamienny tym, ze nagrzewanie stali przeprowadza sie w zlozu fluidalnym, przy czym poczatkowo elementy poddawane obróbce umieszcza sie w nieruchomym zlozu fluidalnym, nagrzewajac je wstepnie do temperatury nizszej od temperatury austenityzowania, a nastepnie do nieruchomego zloza doprowadza sie czynnik fluidyzujacy, nagrzewajac elementy do temperatury austenityzowania i wygrzewajac je w tej temperatu¬ rze, korzystnie w atmosferze zawierajacej okreslone pierwiastki, które wzbogacaja powierzchniowa warstwe obrabianych elementów, podwyzszajac ich wlasnosci eksploatacyjne. Prac. Poligraf. UP PRL naklad 120+8 Cena 45 zl