Przedmiotem wynalazku jest sposób eksploatacji zloza pokladowego oraz urzadzenie do eksploatacji zloza pokladowego, znajdujace zastosowanie w górnictwie.Stan techniki. Znany sposób eksploatacji zlóz pokladowych zalegajacych w filarach ochronnych czulych obiektów polega na tym, ze plaszczyzne pokladu wokól chronionego obiektu dzieli sie na trzy obszary eksploa¬ tacyjne. Obszar wewnetrzny w ksztalcie kola, którego osrodek pokrywa sie ze srodkiem chronionego obiektu, srodkowy w ksztalcie pierscienia o promieniu zewnetrznym wiekszym od promienia obszaru wewnetrznego oraz zewnetrzny równiez o ksztalcie pierscienia. W obszarze wewnetrznym eksploatacje prowadzi sie równoczesnie czterema frontami kazdy o szerokosci równej promieniowi obszaru wewnetrznego, tak aby wokól punktu bedacego srodkiem chronionego obiektu przesuwaly sie cztery wzajemnie prostopadle prostoliniowe fronty z ta sama predkoscia katowa i w tym samym kierunku. Analogicznie prowadzi sie eksploatacje w pierscieniu srodko¬ wym i zewnetrznym, przy czym w pierscieniu srodkowym stosuje sie dwa fronty eksploatacyjne, a w pierscieniu zewnetrznym trzy (polski opis patentowy nr 74898).Inny znany sposób eksploatacji zloza pokladowego polega na urabianiu zloza wzdluz kolejnych równoleg¬ lych odcinków sciany o dlugosci ograniczonej zwlaszcza warunkami górniczo-geologicznymi i parametrami tech¬ nicznymi przenosnika pancernego zgrzeblowego.Znane urzadzenia do eksploatacji zloza stanowi obudowa scianowa oslonowa oraz przenosnik zgrzeblowy ze stacja napinajaca i kombajn. W obudowie oslona jest polaczona od dolu ze spagnica, a od góry ze stropnica, przy czym ze spagnica i ze stropnica lub z oslona jest polaczony równiez co najmniej jeden stojak wspornikowy, natomiast ze spagnica i z przenosnikiem zgrzeblowym jest polaczony przesuwnik, który sklada sie z polaczo¬ nych pasobnie rynien, stanowiacych zblizona do prostoliniowej trase przenosnika. Z rynnami jest polaczony przesuwnie lancuch zgrzeblowy w ksztalcie zamknietego pasma, polaczony poprzez przekladnie z silnikiem napedowym. Przenosnik jest wyposazony w stacje napinajaca z urzadzeniem kotwiacym, przystosowanym do kroczenia stacji w kierunku prostopadlym do ruchu lancucha zgrzeblowego Na przenosniku jest osadzony96 054 kombajn skladajacy sie z glowicy urabiajacej i ciagnika lancuchowego, sprzezonych z przynaleznym im nape¬ dem, przy czym os podluzna silnika wchodzacego w sklad napedu jest usytuowana w osi podluznej kombajnu.Istota wynalazku. Istota wynalazku jest sposób eksploatacji zloza pokladowego, polegajacy na tym, ze w zlozu wykonuje sie wyrobisko odstawcze glówne oraz polaczone z nim wyrobisko wentylacyjno-transporto- we, z którego wykonuje sie nastepnie obcinke wyrobiska eksploatacyjnego w ksztalcie zblizonym do pierscienia, po czym zloze zalegajace na zewnatrz obcinki urabia sie wzdluz krzywej zblizonej do okregu. .Urzadzenie do eksploatacji zloza pokladowego sklada sie z sekcji obudowy zmechanizowanej wyrobiska eksploatacyjnego oraz z przenosnika pancernego zgrzeblowego i z kombajnu, przy czym sekcja zawiera oslone polaczona od dolu ze spagnica. Ze spagnica jest polaczony równiez co najmniej jeden stojak wspornikowy oraz przesuwnik, sluzacy do przemieszczania sekcji i przenosnika pancernego zgrzeblowego. Przenosnik pancerny zgrzeblowy sklada sie z polaczonych teleskopowo rynien, stanowiacych trase przenosnika, przy czym z rynnami jest polaczony przesuwnie lancuch zgrzeblowy, wyposazony w co najmniej jedna stacje napinajaca. Lancuch zgrzeblowy jest polaczony poprzez przekladnie z silnikiem napedowym. Kombajn urzadzenia sklada sie z glo¬ wicy urabiajacej i ciagnika sprzezonych z przynaleznymi im napedami.Oslona obudowy zmechanizowanej wyrobiska eksploatacyjnego jest polaczona od góry z cylindrem stoja¬ ka, zas do stropnicy sekcji jest zamocowana, siegajaca do spagu, przegroda elastyczna, sluzaca do odgrodzenia wyrobiska eksploatacyjnego od przestrzeni podsadzkowej. Przenosnik pancerny zgrzeblowy jest jednolancucho- wy ze zgrzeblami zamocowanymi wSpórnikowo, ulozony w obcince wyrobiska eksploatacyjnego, przy czym na skrzyzowaniu obcinki z wyrobiskiem wentylacyjno-transportowym, w wyrobisku wentylacyjno-transportowym, jest uksztaltowany w formie petli, przystosowanej do przekazywania urobku na przenosnik odstawczy. W petli lancuch zgrzeblowy przenosnika pancernego jest sprzezony z napedem oraz ze stacja napinajaca, wlaczona szeregowo w petle przenosnika. Kombajn urzadzenia jest osadzony przesuwnie na dwóch podporack, z których jediia stanowi zamocowana do jego kadluba listwa prowadnicza, osadzona przesuwnie na rolkach wsporniko¬ wych, umocowanych do obudowy zmechanizowanej wyrobiska eksploatacyjnego. Rolki wspornikowe stanowia równiez prowadnice przewodów .ukladów zasilania kombajnu. Druga podpore kombajnu stanowi podwozie gasienico we'* Jub ploza. Glowica urabiajaca jest usytuowana-z przodu kombajnu, a os podluzna jej silnika napedo¬ wego jest równolegla do om podluznej organu urabiajacego.Przyklad wykonania. Urzadzenie do eksploatacji zloza pokladowego, wedlug wynalazku, jest przedstawio¬ ne schematycznie w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia urzadzenie na tle obcinki wyrobiska eksploatacyjnego i wyrobiska wentylacyjno-transportowego, fig. 2 — urzadzenie w widoku ogólnym, fig. 3 - schemat blokowy kombajnu.Urzadzenie sklada sie z obudowy zmechanizowanej i wyrobiska eksploatacyjnego 2 oraz przenosnika pancernego zgrzeblowego 3 i kombajnu 4, fig. 1, 2 i 3. Obudowa zmechanizowana 1 sklada sie z sekcji, z których kazda zawiera oslone/5 polaczona od dolii ze spagnica 6, z która iest polaczony równiez jeden stojak wsporniko¬ wy 7 wyposazony w stropnice 8. Do sekcji obudowy zmechanizowanej 1 nalezy równiez przesuwnik 9, sluzacy do przemieszczania sekcji oraz za jej posrednictwem przenosnika pancernego zgrzeblowego 3. Przenosnik 3 sklada sie z teleskopowo polaczonych rynien, stanowiacych jego trase, przy czym z rynnami jest polaczony przesuwnie lancuch zgrzeblowy, wyposazony w stacje napinajaca i sprzezony z przynaleznym mu napedem.Kombajn 4 urzadzenia sklada sie z glowicy urabiajacej 10 i ciagnika 11, sprzezonych z przynaleznymi im silnikami napedowymi 12 i 13.Oslona 5 sekcji obudowy 1 jest polaczona od góry z cylindrem stojaka wspornikowego 7, a do stropnicy 8 jest zamocowana, siegajaca do spagu, przegroda elastyczna 14, sluzaca do odgrodzenia wyrobiska eksploatacyjne¬ go 2 od przestrzeni podsadzkowej.Przenosnik pancerny zgrzeblowy 3 jest jedholancuchowy, ze zgrzeblami zamocowanymi wspornikowo, ulozony w obcince wyrobiska eksploatacyjnego 2, przy czym na skrzyzowaniu obcinki z wyrobiskiem wentyla¬ cyjno-transportowym 15, w wyrobisku wentylacyjno-transportowym 15 jest uksztaltowany w formie petli 16, przystosowanej do przekazywania urobku na przenosnik odstawczy 17, usytuowany w wyrobisku wentylacyj¬ no-transportowym 15. W petli 16 lancuch zgrzeblowy przenosnika 3 jest sprzezony z napedem oraz ze stacja napinajaca, wlaczona szeregowo w petle przenosnika 3.Kombajn 4 jest osadzony przesuwnie na dwóch podporach 18 i 19. Podpore pierwsza 18 stanowi zamoco¬ wana do kadluba kombajnu 4 listwa prowadnicza, osadzona przesuwnie na rolkach wspornikowych 20, zamoco¬ wanych do stojaków 7 obudowy zmechanizowanej 1 wyrobiska eksploatacyjnego 2, zas podpore druga 19 kombajnu 4 stanowi podwozie gasienicowe. Rolki wspornikowe 20 sa równiez prowadnica przewodów ukladów zasilania kombajnu 4. Glowica urabiajaca 10 jest usytuowana z przodu kombajnu 4, a os podluzna jej silnika napedowego 12 jest równolegla do osi podluznej organu urabiajacego.96 054 3 Sposób eksploatacji zloza pokladowego oraz dzialanie urzadzenia do eksploatacji zloza pokladowego, wedlug wynalazku, polega na tym, ze w zlozu wykonuje sie wyrobisko odstawcze glówne 21 oraz polaczone * nim wyrobisko wentylacyjno-transportowe 15, z którego wykonuje sie nastepnie obcinke wyrobiska eksploata¬ cyjnego 2 w ksztalcie zblizonym do pierscienia. Nastepnie wyposaza sie obcinke wyrobiska eksploatacyjnego 2 w obudowe zmechanizowana 1, w przenosnik pancerny zgrzeblowy 3 oraz w kombajn 4. Petle 16 przenosnika 3 wraz ze stacja napinajaca ustawia sie w wyrobisku wentylacyjno-transportowym 15, w którym ustawia sie ponad¬ to przenosnik odstawczy 17 i dokonuje sie okreznej eksploatacji zloza. Urobek z kombajnu po zaladowaniu na przenosnik pancerny zgrzeblowy 3 jest nim transportowany do najblizszej petli 16 przenosnika 3, z której grawitacyjnie spada na przenosnik odstawczy 18. Za przesuwajacym sie kombajnem 4, po uprzednim zluzowaniu sekcji obudowy zmechanizowanej 1, dostawia sie ja do nowo powstalego czola przodku wyrobiska eksploatacyj¬ nego 2 i dokonuje sie przekladki przenosnika pancernego zgrzeblowego 3, a nastepnie sekcje rozpiera sie.Powstala za dostawionymi sekcjami obudowy 1 wolna przestrzen podsadza sie znanym sposobem.W czasie przekladki przenosnika 3 nastepuje rozsuwanie sie jego rynien na polaczeniach teleskopowych oraz wydluzanie sie w wyrobisku eksploatacyjnym 2 lancucha zgrzeblowego kosztem skracania sie jego petli w wyrobisku wentylacyjno-transportowym 17. Równoczesnie w czasie skracania sie petli nastepuje zsuwanie sie stacji napinajacej 10.W miare postepu eksploatacji zloza i wydluzania sie obwodu wyrobiska eksploatacyjnego 2 doklada sie sukcesywnie nowe sekcje obudowy 1, a po dopuszczalnym rozsunieciu sie rynien na polaczeniach teleskopowych i skróceniu sie petli przenosnika 3 doklada sie odpowiednia ilosc rynien przenosnika 3 i nowe czlony lancucha zgrzeblowego, umozliwiajace powtórne wydluzenie petli.Natomiast po przekroczeniu dopuszczalnej dlugosci odcinka przenosnika 3, okreslonej warunkami górni¬ czo-geologicznymi oraz parametrami technicznymi przenosnika 3 i jego napedu wbudowuje sie nowa petle z napedem lancucha zgrzeblowego oraz stacja napinajaca, w uprzednio wykonanym wyrobisku wentylacyj¬ no-transportowym oraz wprowadza sie nowy kombajn. Eksploatacje zloza prowadzi sie do czasu dopuszczalnego powiekszenia sie dlugosci obwodu wyrobiska eksploatacyjnego 2, okreslonej warunkami górniczo-geologicznymi i parametrami techniczno-ekonomicznymi eksploatowanego zloza. PL