Przedmiotem wynalazku jest kruszarka wiórów, przygotowujaca do przerobu wióry stalowe, wióry metali niezelaznych i podobne materialy stanowiace odpad produkcyjny.Stan techniki. Bezposredni przerób wiórów sklebionych nie jest mozliwy, poniewaz utrudnia transport, zaladunek do pieca, przedluza cykle wytopu i zwieksza bezpowrotne straty spalania zelaza i pierwiastków niezelaznych.Dotychczas stosowane jest mechaniczne zbrylanie wiórów, np. pod spawarkami, paczkowanie wiórów w paczkarkach zlomu lekkiego lub kruszenie kruszarkami mlotkowymi i frezowymi z nastepnym ich brykietowaniem.Zbrylanie pod spawarkami daje elementy wielkowymiaro¬ we o róznych ksztaltach i niskim stopniu zageszczenia.Zwieksza to trudnosci transportowe i obniza wydajnosc pieców stalowniczych. Paczkowanie wiórów ma te ujemna strone, ze wióry dlugie nie podlegaja tej metodzie przerobu, powodujac ponadto rozbrylanie sie paczek.Kruszenie przy zastosowaniu kruszarek mlotkowych jest stosowane, lecz urzadzenia te pracuja z mala wydajnos¬ cia. Zwlaszcza kruszenie wiórów stopowych posiadajacych wlasnosci sprezynujace nie daje rezultatu w kruszarkach mlotkowych, poniewaz mlotki sa zatrzymywane przez nie kruszace sie spirale wiórów.Kruszarki frezowe sa szeroko stosowane, lecz pracuja z duza wydajnoscia jedynie w przypadku wiórów czystych, tj. nie zanieczyszczonych odpadami lub wieksza iloscia wiórów drobnych. Wieksza ilosc wiórów drobnych unie¬ mozliwia wprost prace glowicy frezowej i zachodzi wówczas koniecznosc usuniecia ich z komory drobnego kruszenia.Jeszcze wieksze klopoty sprawiaja odpady zakleszczajace sie w glowicy chwytakowej lub frezowej i zmuszajace do ich recznego usuniecia. Powoduje to czeste przerwy w pracy kruszarek frezowych, tym samym wydajnosc jest znacznie zanizona. Tak wiec praktycznie kruszenie wiórów za¬ nieczyszczonych jest nieekonomicznie w tego typu kruszar¬ kach.Z opisu patentowego polskiego nr 68722 znane jest urzadzenie do kruszenia wiórów zwlaszcza wstegowych, kruszace wszystkie wióry nawet sprezynujace z duza wydaj¬ noscia.Urzadzenie to zawiera szereg obrotowych nozy osadzo¬ nych na przemian na obrotowym wale, majacych odpowiednie wystepy, które grzebieniasto wchodza w odpowiednio dopa¬ sowane i osadzone na osi nieruchomej i nieruchome noze z wystepami, przy czym zewnetrzne powierzchnie tworzace wystepy sa do siebie dopasowane. Urzadzenie to wyposazone jest w urzadzenie podajace wióry umieszczone wewnatrz korpusu, zawierajace zabieraki w postaci wahliwych wy¬ cinków kola z pazurami, przy czym zabieraki sa usytuowa¬ ne jeden nad drugim i na przemian, patrzac w rzucie po¬ ziomym i sa napedzane systemem dzwigni i laczników.Urzadzenie do kruszenia wiórów wedlug powyzszego opisu patentowego zawiera ponadto powietrzne dysze dla chlo¬ dzenia nozy i odpowiedniego kierowania malych peków wiórów. Naped jest wyposazony w znane przeciazeniowe sprzeglo i wylacznik krancowy dla zatrzymania mechanizmu w przypadku wpadniecia miedzy noze kawalka stali. Na wylocie kruszonych wiórów znajduje sie przegroda roz¬ dzielajaca wióry od elementów stalych, nierozdrobnionych. 95 81795 817 3 Powyzs2e urzadzenie dq kruszenia wiórów ma stosunkowo duza wydajnosc, pozwala na jednoczesne sortowanie wiórów i czesci metalowych grubszych, ma automatyczne podawanie zmierzwionych wiórów.Istota wynalazku. Celem wynalazku jest usuniecie wad i niedogodnosci dotychczasowych urzadzen, a zada¬ niem technicznym — skonstruowac kruszarke o prostej i nieskomplikowanej konstrukcji, kruszacej w sposób jak najbardziej zmechanizowany wióry stalowe nawet sprezy¬ nujace i zanieczyszczone wiórami drobnymi oraz odpadami, z duza wydajnoscia przy minimalnym zuzyciu energii elektrycznej oraz usuwajacej na zewnatrz mechanicznie w krótkim czasie odpady zanieczyszczajace wióry.Cel ten zostal osiagniety dzieki kruszarce wiórów po¬ siadajacej podajniki wiórów zawierajace zabieraki z pazura¬ mi, korpus wewnatrz którego umieszczony jest szereg nozy & osadzonych na- przemian na obrotowym wale oraz szereg nieruchomych nozy osadzonych na nieruchomej osi, dysze I powietrzne, naped walu wyposazony w znane przeciazenio- : we sprzeglo i wylacznik krancowy dla zatrzymania mecha¬ nizmu oraz pod wylotem wiórów umieszczony przenosnik transportowy, charakteryzujacy sie tym, ze zawiera po¬ dajniki umieszczone na zewnatrz korpusu górnego, wspól¬ pracujace z podawaczami umieszczonymi wewnatrz korpusu górnego kruszarki, przechylny korpus górny, wewnatrz którego znajduja sie podawacze wiórów posiadajace zabie¬ raki osadzone na wale, zaopatrzone w dwustronne pazury wchodzace miedzy ruszty, dwa zespoly ruchomych rusztów umieszczone w dolnej czesci korpusu górnego po przeciw¬ nych stronach walu na którym sa osadzone zabieraki i wcho¬ dzace w rowki tulei.Ponadto kruszarka wiórów posiada korpus dolny, w któ¬ rym zabudowane sa noze nieruchome osadzone na jednym wale i zabezpieczone przed obrotem dwoma belkami oraz noze ruchome osadzone na odrebnym wale a pracujace w dwu kierunkach, ruchome przegrody zmieniajace swe polozenie, w zaleznosci od kierunku obrotów nozy i posia¬ dajace dysze powietrzne oraz umieszczone sa po przeciw¬ nych stronach w dolnej czesci korpusu dolnego dwie po¬ chylne w dól rynny z wylotem umieszczonym nad przenos¬ nikami transportowymi.Kruszarka wiórów wedlug wynalazku moze ponadto po¬ siadac w korpusie dolnym noze ruchome osadzone na prze¬ mian na wale obrotowym z nozami nieruchomymi osadzo¬ nymi dodatkowo na osi nieruchomej, kruszarka wiórów wedlug wynalazku posiada ruchome podwozie, umozliwiajace ustawienie jej w dowolnym wymaganym miejscu.Kruszarka wiórów wedlug wynalazku ma prosta budowe, jest latwa w obsludze, nie wymaga stalego dozoru. Moze rozdrabniac prawie wszystkie rodzaje wiórów i inne odpady cienkoscienne. Mozliwosc przechylania korpusu górnego pozwala na szybkie mechaniczne usuwanie zarówno malych jak i najwiekszych odpadów, poprawiajac tym bezpieczen¬ stwo pracy oraz wplywajac na wydajnosc pracy kruszarki.Dysze powietrzne umieszczone w przegrodach likwiduja calkowicie czeste postoje powstajace na skutek zatykania sie komory drobnego kruszenia wiórami drobnymi.Ponadto dodatkowym zadaniem dysz jest chlodzenie nozy, pozwalajac na wieksza ich szybkosc obrotowa. Za¬ stosowanie rusztu umozliwia wstepne lamanie i rozszar¬ pywanie mocno splecionych wiórów, co w znacznym stopniu odciaza noze i waly na których sa osadzone noze oraz prze¬ dluzy okres ich eksploatacji. Dzieki pracy nozy w obu kie¬ runkach oraz ustawieniu rynien i przenosników transpor¬ towych po dwóch przeciwnych stronach kruszarka wiórowa 4 wedlug wynalazku pracuje w sposób nieprzerwany i ciagly, napelniajac pokruszonymi wiórami na przemian po dwóch stronach pojemniki. Kruszarka ta moze .pracowac indywidu¬ alnie lub w ciagu technologicznym., Przedmiot wynalazku jest blizej okreslony w przykladzie wykonania pokazanym na rysunku, na którym fig. 1 przed¬ stawia kruszarke w przekroju pionowym, fig. 2 — kruszarke w przekroju pionowym bocznym, fig. 3 -^ widok z przodu z wychylonym korpusem, fig. 4 — widok rusztów i Dodawa- czy wiórów w przekroju poziomym, fig. 5 — widok z przodu kruszarki wiórów z silnikami i przekladniami napedu rusztów, przegród, transporterów tasmowych oraz prze¬ chylania korpusu górnego, fig. 6 — noze ruchome i nieru¬ chome w drugiej wersji budowy kruszarki, fig. 7 — widok z przodu na kruszarke z podajnikami.Kruszarka wiórów wedlug wynalazku ma korpus dolny 1 i korpus górny 2. Na zewnatrz korpusu górnego umiesz- ' czone sa podajniki 53 wspólpracujace z podawaczami 5 i 8 umieszczonymi wewnatrz korpusu górnego 2. Podajniki te moga wykonywac ruch zgodny lub przeciwny, sa wprowar dzane w ruch za pomoca ukladu korbowego 54. Korpus górny 2 jest przechylny i posiada u góry umieszczony wsyp 4. Korpus górny 2 moze byc przechylany recznie przy pomocy korb 39 przy malych kruszarkach, przy srednich ^ kruszarkach zas za pomoca korb 39 i przekladni 38, przy duzych kruszarkach za pomoca przekladni 38 i silnika 45.Przed samowolnym wychyleniem sie korpus gSrny 2 jest zabezpieczony zaciskiem sprezynowym 33 wchodzacy w otwór 12, przy duzych kruszarkach zas wchodzi rygiel 48 dociskany sprezyna 47 do wyjecia w korpusie dolnym 1.Odryglowanie nastepuje za pomoca luzownika elektro- -magnetycznego 43. Zabudowane w korpusie górnym 2 zabieraki wiórów z pazurami sa osadzone na wale 7.Dla lepszego przechwytywania i prowadzenia worów za¬ bieraki 5 i 8 maja pazury.Dla wiórów stalowych konstrukcja ich jest silniejsza, dla wiórów aluminiowych slabsza. Zabieraki te wchodza w ruszty 10. W dolnej czesci korpusu górnego 2 umiesz- 40 czone sa dwa zespoly ruchomych w poziomie rusztów ID po przeciwnych stronach walu 7, wchodzace w rowki 6 tulei 24. Ruszty 10 przesuwane sa za pomoca walów uze¬ bionych 9 oraz kól recznych 25 wzglednie korb 40 albo silnikami 42 poprzez przekladnie 41. Ruszty 10 maja kazdy 4g po dwa otwory 11, do których wchodza zaciski sprezynowe 32. Kiedy ruszt 10 jest wysuniety zacisk 32 wchodzi w ot¬ wór 11 wewnetrzny, a kiedy wsuniety-w otwór 11 zewnetrzny.W przypadku stosowania silników zaciski zostaja zas¬ tapione wylacznikami krancowymi, nie pokazanymi na 50 rysunkach. W korpusie dolnym 1 zabudowane sa noze nie¬ ruchome 20 i 30 osadzone na wale 21 i zabezpieczone przed obrotem dwoma belkami 31. Noze ruchome 18 i 29 osadzone sa na wale 17. Noze ruchome 18 i 29 wprowadzane sa w ruch . za pomoca silnika i przekladni nie pokazanych na rysun- 55 kach oraz. kola pasowego 28 i kola zebatego 27, które z kolei wprawia w ruch kolo zebate 26 osadzone na wale 7, napedza¬ jace osadzone na wale zabieracze wiórów 5 i 8. Noze ru¬ chome 18 i 29 moga pracowac w dwu kierunkach.. W kor¬ pusie dolnym zabudowane sa ruchome przegrody 13 g0 zmieniajace swoje polozenie za pomoca rekojesci 36. Przed samowolnym obróceniem sie przegrody 13 sa zabezpieczone zaciskami sprezynowymi 35 wchodzacymi w dolny lub górny otwór 37. W czasie przegladu kruszarki zmieniamy polo¬ zenie przegród az do punktu 22 i zawieszamy rekojesc 36 65 na haku 34.95 817 6 Przy duzych kruszarkach zmiana polozenia przegród 13 nastepuje za pomoca silników a reczne zaciski sprezynowe zostaja zastapione wylacznikami krancowymi nie po¬ kazanymi na rysunkach. Przegrody w górnym polozeniu sa wsparte o wsporniki 19. Przegrody 13 posiadaja dysze powietrzne 13a. Po obu stronach walu 21 i 17 znajduja sie dwie pochylne w dól rynny 16, których wyloty znajduja sie nad przenosnikami transportowymi 15. Dwa przenosniki tasmowe 15 odprowadzaja pokruszone wióry do skrzyn 23.Przenosniki te posiadaja prowadniki wiórów 14, napedzane sa silnikami 50 poprzez przekladnie 49.Przy malych kruszarkach silniki 50 i przekladnie 49 sa zabudowane z tylu kruszarki, aby nie przeszkadzaly przy ruchu rekojesci 36.Kruszarka wiórów wedlug wynalazku moze miec równiez inny uklad i budowe nozy osadzonych na wale ruchomym i osi nieruchomej. Wtenczas noze ruchome 18 pracuja w dwu kierunkach, sa osadzone na sztywno na przemian na wale obrotowym 17 z nozami nieruchomymi 51 osadzonymi obrotowo na panewce 52, dodatkowo na nieruchomej osi 21.Taki uklad nozy zapewnia wieksza sztywnosc ukladu i lepsza prace. Kruszarka wiórów wedlug wynalazku posiada ru¬ chome podwozie 3, które moze byc w krótkim czasie zde¬ montowane lub zamontowane ponownie. Kruszarka jest sterowana elektrycznie za pomoca wedki 46.Wióry sklebione sa podawane do kruszarki w znany spo¬ sób wsypem 4, a nastepnie uruchamiany jest silnik wprawia¬ jacy w ruch wal 7 z zabierakami 5 i 8 poprzez przekladnie nie pokazana na rysunku, kolo pasowe 28, wal 17, kolo ze¬ bate 27 i 26. Zabieraki 5 i 8 podaja wióry nozom ruchomym 18 i 29. Ruszt 10 sluzy do wstepnego lamania wiórów.Noze ruchome 18 i 29 doprowadzaja wióry do nozy nieru¬ chomych 20 i 30 gdzie nastepuje ich rozdrobnienie. Pokru¬ szone wióry dostaja sie na rynne 16, która zsypuje je na przenosniki tasmowe 15 a nastepnie do skrzyn 23 na wióry lub innych pojemników. Kiedy pojemniki znajdujace sie po jednej stronie zostana napelnione wiórami, zmienia sie obroty silnika na przeciwne oraz zmienia sie polozenie przegród. Tak wykonana kruszarka rozdrabnia nawet wióry sprezynujace i zanieczyszczone z duza wydajnoscia, w spo¬ sób prawie ciagly, przy stalym i równym momencie obciazenia silnika, jest prosta w budowie co gwarantuje jej bezawaryjnosc i ekonomiczna w dzialaniu. Mniejsze odpady usuwa sie przez zmiane kierunku nozy. Srednie odpady usu¬ wa sie przez wysuwanie rusztu oraz zmiane polozenia prze¬ gród a duze przez przez przechylenie korpusu górnego. PL