Wynalazek dotyczy sposobu, majacego na celu zapobieganie przedostawaniu sie wody lub insnej cieczy przez lozyska wa¬ lów, wystajacych z oslony w maszynach, zanurzanych podczas pracy w wodzie lub innej cieczy, jak np. w silnikach elektrycz¬ nych, sluzacych do napedzania pomp, W tym celu stosuje sie sprezone powietrze lub inny gaz, wprowadzany do oslony lo¬ zyska lub maszyny, która nalezy ochronic przed wtargnieciem wody, przyczem wska^ zane jest, aby cisnienie powietrza lub ga¬ zu bylo nieco wyzsze, niz cisnienie hydro¬ statyczne wody, znajdujacej sie naze- wnatrz maszyny, wobec czego sprezony gaz, wyplywajacy nazewnatrz przez nie¬ szczelnosci lozysk walów, odpycha daza¬ ca do przedostania sie do wnetrza oslony wode przynajmniej o tyle, ze woda nie moze sie zetknac z jakiemikolwidk cze¬ sciami maszyny, które moglaby uszkodzic.Wobec powyzszego obiera sie zwykle ci¬ snienie gazu lub powietrza wyzsze, niz cisnienie hydrostatyczne, dzieki czemu sprezony gaz wyplywa nazewnatrz, a cei- lem zmniejszenia ilosci wyplywajacego gazu sprezonego do minimum umieszcza sie wedlug wynalazku na drodze, która przebywa gaz, plynac przez lozysko naze¬ wnatrz, ciecz plynna lub pólplynna, nada¬ jaca sie jednoczesnie do smarowania wa¬ lu w lozysku, np. olej, wazeline, gestytluszcz lub tym podobne smary, albo do¬ prowadza sie tego rodzajju ciecz w taki sposób, ze tamuje ona droge dazacemu na- zewnatrz powietrzu. Dzieki temu zapobie¬ ga sie z jednej strony wyplywowi zbyt wiel¬ kiej ilosci sprezonego powietrza lub gazu, z drugiej zas — przedostawaniu sie wody do wnetrza maszyny, ^ %¦¦ l Na rysjiiijtói przedstawiony jest w prze¬ kroju o^iowyfa, przyklad wykonania silni¬ ka elektrycznego, do którego zastosowano niniejszy wynalazek, Przytem uwidocznio¬ no silnik elektryczny o wale pionowym, sprzezonym u "dolu z walem pompy odr- srodkowej, zanurzony wraz z pompa w wodzie, aby pompa mogla tloczyc wode do góry, nie wykonywajac ssania wody.Na dolnem lozysku 1 silnika, przez które wystepuje nazewnatrz wal 18 z o- slony 2, osadzona jest u góry nasada 3, przez która przechodzi wal 18 przez tu¬ leje 8, nie otaczajaca jednak szczelnie walu, W jednem lub kilku miejscach w na¬ sadzie 3 wykonane sa otwory 11A przez które moga sie przedostawac do wnetrza nasady 3 olej, wazelina lub tym podobne ciecze, któremi jest napelniona dolna czesc oslony 2 mniej wiecej do oznaczonego na rysunku poziomu 9. Od zewnatrz lozysko / jest uksztaltowane jako dlawnica i za¬ wiera szczeliwo 4, scisniete zapomoca wkretki 20. Powyzej szczeliwa w lozysku znajduje sie prózna przestrzen pierscie¬ niowa 5, uszczelniona zapomoca szczeliwa 6 w kierunku wnetrza oslony 2. Otwór o- slony 2, zamykany sruba 10, sluzy do na¬ pelniania oslony olejem, wazelina i t d.Oslona 2 jest napelniona smarem tyl¬ ko do takiej wysokosci, aby kotwica 21 i uzwojenia 13 silnika elektrycznego znajdo¬ waly sie powyzej poziomu smaru; jednak w wielu przypadkach nie mialoby znacze¬ nia, gdyby poziom smaru znajdowal sie wyzej.Wnetrze oslony 2 zostajve powyzej po¬ ziomu smaru napelniane sprezonem powie¬ trzem lub innym gazem przez otwór, za¬ mykany sruba 7, co przy niewielkich roz¬ miarach oslony uskutecznia sie np, zapo¬ moca pompy do napelniania powietrzem detek rowerów lub w inny, odpowiedni sposób. Preznosc tego gazu lub powietrza nalezy obrac tak, aby bylo wieksze, niz hydrostatyczne cisnienie wody, otaczaja¬ cej oslone, dzieki czemu sprezony gaz ma daznosc do wyplywania nazewnatrz przez nieszczelnosci lozyska i do odpychania wdzierajacej sie do oslony wody.Sprezony gaz wplywa z latwoscia pomie¬ dzy walem 18 i tuleja 8 do górnej czesci na¬ sady 3, dzieki czemu olej, znajdujacy sie w dolnej czesci zaslony, zachowuje jednako¬ wy poziom wewnatrz i zewnatrz nasady 3.Olej przenika wówczas, zwlaszcza pod dzialaj acem na niego cisnieniem gazu, do wszystkich dostepnych mu szczelin, a wiec i do szczeliwa 6, napelnia nastepnie prze¬ strzen piersciemiowa 5 i doplywa równiez do szczeliwa 4. Podczas pracy silnika, gdy wal 18 szybko sie obraca, We wnetrzu na¬ sady 3 powstaja wiry, porywajace znajdu¬ jace sie w górnej czesci nasady 3 sprezo¬ ne powietrze lub gaz, dzieki cizemu two¬ rza sie zawiesiny, wyplywajace równiez nazewnatrz i zapobiegajace wtargnieciu wody z zewnatrz. Wiry powyzsze nie po¬ ruszaja cieczy, znajdujacej sie w oslonie 2 poza nasada 3, wobec czego smar nie zo- staje odrzucany ku górze. Nasada 3 i przestrzen pierscieniowa 5, napelnione smarem, zapobiegaja równiez temu, aby w razie ukosnego ustawienia maszyny sprezone powietrze lub gaz nie wyplywa¬ ly nazewnatrz bez przeszkód, Górne lozysko 15 zostaje smarowane dzieki wprowadzeniu smaru, najlepiej ge¬ stego, do komory 14 przez otwór 12. Tur leja 16 sluzy do chwytania smaru, wycie¬ kajacego z górnego lozyska 15, poczem smar zapomoca rurki 17 zostaje odpro¬ wadzony do dolnej czesci oslony 2.Na dolnym koncu walu 18, nazewnatrzlozyska 1, znajduje sie pierscien 19, ma¬ jacy przedewszystkiem na celu zabezpie¬ czenie wnetrza lozyska przed zanieczy¬ szczeniami, np. piaskiem i t, d. Pierscien 19, obracajacy sie wraz z walem, dziala, dzieki swemu szybkiemu obrotowi, jak od¬ srodkowa pompa ssaca, wsktrtek czego wzmacnia dzialanie sprezone gazu lub powietrza.Zamiast napelniac smarem oslone sil¬ nika, mozna równiez doprowadzac smar wprost do lozyska w taki sposób, aby smar przeciwstawial pewien opór wyply¬ wajacemu nazewnatrz sprezonemu powie¬ trzu. Silnik, ulozony odwrotnie, niz to przedstawione jest na rysunku, mianowi¬ cie, tak, ze lozysko, przez które wal silnika wystepuje nazewnatrz, nie znajduje sie u dolu, lecz — u góry, moze byc zabezpie¬ czany przed wtargnieciem wody z ze¬ wnatrz w sposób, podobny do opisanego powyzej. W tym razie nalezy tylko usku¬ tecznic doprowadzanie do uszczelnianego lozyska smaru i sprezonego powietrza lub gazu w taki sposób, aby smar przeciwsta¬ wial opór wyplywowi powietrza z lozy¬ ska. Te sama zasade mozna zastosowac do silników o wale poziomym. PL