PL94230B1 - - Google Patents

Description

Przedmiotem wynalazku jest sposób, oczyszczania weglowodorów aromatycznych, które sa wytworzone w procesie katalitycznej przemiany weglowodorów, jak np. reformowanie i/albo odalkilowanie albo termicznej przemiany weglowodorów, jak np. piroliza, i oddzielone w procesie wyodrebniania jak np. ekstrakcja i/albo destylacja ekstrakcyjna i/albo destylacja.Wiadomo, ze weglowodory aromatyczne, otrzymane w procesie wyodrebnienia z produktów reformowania albo pirolizy, zawieraja zanieczyszczenia, które szczególnie ujemnie wplywaja na wymagana w normach jakosciowych próbe z kwasem siarkowym albo na trwalosc barwy. Wiadomo równiez, ze w szczególnosci sprzezone dieny powoduja reakcje barwna kwasu siarkowego z zanieczyszczeniami w weglowodorach aromatycznych.Dotychczas udawalo sie jedynie usunac te zwiazki w procesach wymagajacych znacznych nakladów, jak plukanie kwasem siarkowym, katalityczne uwodornienie nastepcze, tworzenie zwiazków kompleksowych albo rafinowanie ziemia bielaca. Wiadomo takze, ze takie sposoby oczyszczania mozna ze soba kombinowac. Znane jest równiez zastosowanie do oczyszczania weglowodorów aromatycznych bezwodnika kwasu maleinowego samego albo w kombinacji z wyzej wymienionymi sposobami. Zastosowanie bezwodnika kwasu maleinowego jako srodka oczyszczajacego zaleznie od sprzezenia z wstepnym albo dodatkowym procesem oczyszczania znane jest w dwóch zakresach stezenia. I tak w przypadku wstepnego plukania kwasem siarkowym stosuje sie stezenie bezwodnika kwasu maleinowego 0,001-0,01% wagowego w drugim stopniu oczyszczania, a bez dolaczenia wstepnego stopnia oczyszczania stosuje sie stezenie bezwodnika kwasu maleinowego co najmniej 0,2% wagowego. W tym drugim przypadku w celu usuniecia nadmiaru bezwodnika kwasu maleinowego potrzebne jest nastepne przemywanie za pomoca wody albo lugu. Wszystkie te znane sposoby odznaczaja sie wysokim nakladem technicznym, materialowym i wysokim kosztem produkcji.2 94 230 Zadaniem wynalazku jest dostarczenie sposobu oczyszczania weglowodorów aromatycznych, w szczególnosci polepszenia liczb znamionowych próby z kwasem siarkowym, który odznacza sie znacznie mniejszym nakladem aparaturowym i wysoka elastycznoscia.Nieoczekiwanie znaleziono, ze wobec dotychczas wymaganego najmniejszego stezenia 0,2% wagowego bezwodnika kwasu maleinowego w procesie bez dolaczonego wstepnego stopnia oczyszczania znacznie mniejsze stezenie filodienów w mysl reakcji Diels-Alder^a moze zmniejszyc zawartosc sprzezonych dienów w weglowodorach aromatycznych, jesli dodaje sie te filodieny w stanie rozpuszczonym albo cieklym do mieszaniny weglowodorów aromatycznych w znacznym stopniu uwolnionej w procesie wyodrebniania od weglowodorów niearomatycznych. Temperatury panujace w nastenych aparatach destylacyjnych wystarczaja, aby spowodowac szybkie i prawie calkowite tworzenie adduktu. Powstajace przy tym zwiazki sa trudno lotne, zostaja w pozostalosci destylacyjnej i nie pogarszaja jakosci weglowodorów aromatycznych otrzymanych przy destylacji. Ich stezenie jest w pozostalosci destylacyjnej tak niskie, ze nie wystepuje istotne pogorszenie jakosci i mozna zrezygnowac z koncowego plukania np. za pomoca lugu sodowego wiCelu usuniecia adduktów i nadmiaru bezwodnika kwasu maleinowego.Jako filodieny stosuje sie w szczególnosci aj3-nienasycone zwiazki karbonylowe i ajj-nienasycone kwasy karboksylowe i pochodne, jak np. bezwodnik kwasu maleinowego, kwas maleinowy, estry kwasu maleinowego i/albo tetracyjanoeten.Dozowanie filodienu do mieszaniny weglowodorów aromatycznych mozna przeprowadzic w dowolnym stopniu calego procesu wyodrebniania po oddzieleniu weglowodorów niearomatycznych. Pogorszona jest ta mozliwosc tylko wtenczas, gdy filodien moze zetknac sie ze skladnikiem nalezacym do procesu wyodrebniania, z którym reaguje i przez to zostaje ograniczone dzialanie jako filodienu.Niniejszy sposób wedlug wynalazku cbniza.znacznie naklad techniczny przy wytwarzaniu weglowodorów aromatycznych o wysokiej czystosci. Niewielki naklad techniczny i zapotrzebowanie miejsca ulatwia dodatkowa instalacje urzadzen do otrzymywania weglowodorów aromatycznych, które dotychczas nie zawieraja stopnia oczyszczania. Odpadaja niepozadane produkty uboczne, , koszty produkcyjne i inwestycyjne sa wyjatkowo niskie, urzadzenie dozujace moze byc krótkotrwale dolaczane i odlaczane i mozna je dlatego stosowac w sposób bardzo elastyczny. Sposób wedlug wynalazku przez szybkie reagowanie na wahania jakosci i ich krótkotrwala regulacje wyraznie przewyzsza znane dotychczas sposoby oczyszczania.Sposób dozowania wyjasniono na zalaczonym rysunku. Z zasobnika 1 podaje pompa dozujaca 2 filodien albo roztwór filodienu przewodem 3 do kolumny 4, która nalezy do urzadzenia do otrzymywania weglowodorów aromatycznych i np. moze stanowic jedna z kolumn destylacyjnych, przez które musi przechodzic mieszanina weglowodorów aromatycznych.Filodien albo roztwór filodienu doprowadza sie do zasobnika 1 z pojemnika 5, w którym filodien jest skladowany, stapiany albo rozpuszczany, przewodem 6.Przyklad I. Po esktrakcji z przekroju produktu reformowania otrzymano mieszanine weglowodorów aromatycznych o nastepujacym skladzie: 19,5% benzenu, 14,8% toluenu, 54,8% weglowodorów aromatycznych C8,10,6% weglowodorów aromatycznych C9,0,3% weglowodorów niearomatycznych.Przy wytwarzaniu 13 t/h mieszaniny weglowodorów aromatycznych dozowano 5 litrów/h mieszaniny bezwodnika kwasu maleinowego i benzenu o zawartosci 15% wagowych bezwodnika kwasu maleinowego do fazy blotnej kolumny benzenowej. Temperatura mieszaniny bezwodnika kwasu maleinowego i,benzenu wynosila °C. W próbie z kwasem siarkowym wedlug TGL 8980 dla 0,3 g/litr w produkcie wsadowym kolumny benzenowej oznaczono bez dozowania bezwodnika kwasu maleinowego w toluenie wartosci próby z kwasem siarkowym 0,5 g/litr.Po wyzej opisanym dozowaniu bezwodnika kwasu maleinowego zostaly obnizone wartosci próby z kwasem siarkowym toluenu do 0,2 g/litr. Przy tym inne parametry jakosciowe czystych weglowodorów aromatycznych, jakie sa wymienione w TGL 8980, nie zostaly pogorszone.Przyklad II.5 kg otrzymanego z produktu reformowania technicznego toluenu mialy wartosc próby z kwasem siarkowym wedlug TGL 8980 0,5 g/litr.Po dodaniu 0,5 g bezwodnika kwasu maleinowego i destylacji roztworu pod normalnym cisnieniem otrzymano jako destylat czysty toluen o wartosci próby z kwasem siarkowym 0,1 g/litr, Przyklad III.5 kg otrzymanego z produktu reformowania technicznego toluenu mialy wartosc próby z kwasem siarkowym wedlug TGL 8980 0,5 g/litr.Po dodaniu 0,3 g tetracyjanoetenu i destylacji roztworu pod normalnym cisnieniem otrzymano jako destylat czysty toluen o wartosci próby z kwasem siarkowym 0,1 g/litr.94 230 3 PL

Claims (3)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób oczyszczania weglowodorów aromatycznych, które sa wytworzone w procesie katalitycznej albo termicznej przemiany weglowodorów i w procesie wyodrebniania wydzielone z mieszaniny weglowodorów aromatycznych i niearomatycznych, przez wlaczenie do procesu wyodrebniania oczyszczania za pomoca filodienu, znamienny tym, ze stosuje sie stezenie filodienu w oczyszczanej mieszaninie weglowodorów aromatycznych mniejsze niz 0,2% wagowego, korzystnie mniejsze nlz 0,02% wagowego i ze dodanie filodienu przeprowadza sie w procesie wyodrebniania w dowolnym stopniu, korzystnie po oddzieleniu weglowodorów aromatycznych od weglowodorów niearomatycznych.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1,znamienny tym, ze jako filodieny korzystnie stosuje sie bezwodnik kwasu maleinowego, kwas maleinowy, estry kwasu maleinowego albo tetracyjanoeten^,
3. 3. Sposób wedlug zastrz. 1,znamienny tym, ze filodien dozuje sie bezposrednio w stanie cieklym albo w mieszaninie z weglowodorami aromatycznymi, korzystnie benzenem i/albo toluenem, do mieszaniny weglowodorów aromatycznych. -{X—\ PL