Przedmiotem wynalazku jest sposób oddzielania materialów latwotopliwych od zlomu kawalkowego oraz urzadzenie do oddzielania materialów latwotopliwych od zlomu kawalkowego, zwlaszcza lutowia z chlodnic samochodowych.Dotychczas znane sa sposoby obtapiania zlomu polegajace na tym, ze zlom uklada sie na pochylym trzonie pieca i podgrzewa do odpowiedniej temperatury, w której powloka odzyskiwanych metali ulega stopie¬ niu. Wówczas przewraca sie wsad graca hutnicza poprzez okno wsadowe dla spowodowania sciekania roztopione¬ go metalu na trzon pieca.Znane jest równiez urzadzenie do odzyskiwania metali nieskotopliwych ze zlomu wedlug patentu polskie¬ go nr 56558, skladajace sie z pieca, w którego wnetrzu zabudowany jest wal glówny, pionowy z uchwytami bagnetowymi, do których przymocowane sa kosze z wsadem, a caly uklad jest wprowadzany w ruch obrotowy silnikiem elektrycznym, zabudowanym na zewnatrz urzadzenia.Wada znanego sposobu sa zbyt wielkie straty lutowia przylegajacego po jego stopieniu do warstw wsadu ponizej polozonych. Odwirowywanie spoiwa z chlodnic nie usuwa go calkowicie i pewne jego ilosci, na przyklad zwilzajace powierzchnie rurek chlodniczych pozostaja, przez co zawartosc cyny i olowiu w mosiadzu po jego przetopie jest za wysoka, czyniac go nieprzydatnym do ponownej produkcji chlodnic.Celem wynalazku jest opracowanie sposobu odzysku materialów niskotopliwych ze zlomu metalowego i urzadzenia do jego stosowania, o duzej wydajnosci i wysokim stopniu odzysku, przy jednoczesnym uproszcze¬ niu obslugi procesu, jak tez zapewnieniu bezpiecznych i higienicznych warunków pracy dla obslugujacych urza¬ dzenie i pracujacych w bezposrednim otoczeniu.Cel ten osiagnieto w ten sposób, ze wsad przemieszcza sie przez strefy pieca o zróznicowanych temperatu¬ rach, przy czym w strefie poczatkowej pieca podgrzewa sie wsad do temperatuiy wyzszej od temperatury topnie-2 93157 nia materialu latwotopliwego i przetrzymuje w tej temperaturze do czasu zakonczenia grawitacyjnego splywu materialu ze zlomu, po czym przemieszcza sie go do strefy o wyszej temperaturze, gdzie dodatkowo poddaje sie wsad wstrzasom.Urzadzenie do stosowania tego sposobu sklada sie z pieca podzielonego na przedzialy wyposazone w grzej¬ ne uklady, przy czym na dnie tych przedzialów zabudowane sa pojemniki, oraz z piecowego transportera z paletami, ustawionego wzdluz osi podluznej pieca. Palety maja w swoim dnie otwory i sa wahliwie przymoco¬ wane do transportera.Zaleta wynalazku jest znaczny odzysk zdatnego do ponownego uzycia spoiwa i uzyskanie malo zanieczysz¬ czonych spoiwem rdzeni chlodnic samochodowych, przy czym przebieg procesu jest ciagly, latwy do zautoma¬ tyzowania. Proces w urzadzeniu wedlug wynalazku nie zagraza zdrowiu i bezpieczenstwu pracujacych przy nim ludzi.Sposób wedlug wynalazku przedstawionyjest na ponizszym przykladzie.Wsad skladajacy sie z chlodnic z których lutowie nalezy odzyskac, uklada sie na transporterze, którym przemieszcza sie w sposób cykliczny wsad poprzez poszczególne czesci grzewcze pieca. W pierwszej czesci moc grzejna i tem]pe|:atura sa tak dobrane, aby wsad podgrzal sie do temperatury okolo 30°C wyzszej od temperatury topnienia spoina. W temperaturze tej lutowie roztapia sie, przy czym lutowie sie nie przegrzewa, co ma istotny wplyw na jego czystosc i jakosc. W tej czesci pieca zaczyna roztopione spoiwo splywac z wsadu na palete transportera, z której splywa grawitacyjnie do pojemników ustawionych ponizej transportera. Z tego powodu przetrzymuje sie wsad w tej czesci pieca przez dluzszy czas.W nastepnej czesci pieca temperature wsadu podnosi sie o okolo 100— 150°C, powyzej temperatury topnienia lutowia, co powoduje zwiekszenie jego plynnosci, przy czym wsad poddaje sie dodatkowo wstrzasom, które powoduja, ze chlodnice stanowiace wsad rozsypuja sie, a splyw lutowia sie wzmaga. Dodatkowym czynni¬ kiem intensyfikujacym proces odzysku lutowiajest wymuszony obieg wewnetrzny atmosfery piecowej, skierowa¬ ny poprzez chlodnice w kierunku splywu lutowia. Wraz z lutowiem opadaja w tej czesci pieca równiez zanie¬ czyszczenia jak kamien kotlowy, gips, beton, drobne czesci mosiezne i inne. Nastepnie wsad przemieszczanyjest do nastepnej czesci pieca, gdzie zostaje ochlodzony do temperatury okolo 150°C. Ochlodzenie ma'na celu przeciwdzialanie utlenianiu sie mosieznych elementów rdzeni chlodnic, po opuszczeniu przez nich pieca. Wie¬ ksza ilosc-strefgrzewczych umozliwia lepsza segregacje odzyskanego lutowia.Urzadzenie wedlug wynalazku przedsdtawione jest w przykladowym wykonaniu na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia urzadzenie w przekroju podluznym, a fig. 2 — w przekroju poprzecznym.Urzadzenie sklada sie z pieca 1 zlozonego z pieciu grzewczych przedzialów piecowych, z których w kaz¬ dym zainstalowany jest wentylator 2 obiegu wewnetrznego i grzejny uklad 3. Na dnie kazdego przedzialu pieca 1 zabudowany jest pojemnik 4 lutowia, a na jego bocznej scianie usytuowane jest wyczystkowe okno 5 i doplywo¬ wy króciec 6 dla atmosfery ochronnej, powyzej którego zabudowana jest termopara 7. Przy wlocie i wylocie grzejnego zespolu 1 usytuowane sa odciagowe komory 8. Do ostatniej strefy piecowej pieca 1 przylega komora 9 studzenia, w której zabudowana jest chlodnica 10.Odciagowe komory 8 polaczone sa z odciagowa instalacja 11, przy czym w czolowej scianie maja zabudo¬ wane przeslony 12. Wzdluz osi pieca 1 ustawiony jest piecowy transporter 13 wyposazony w perforowane i wahliwie zamocowane palety 14,którego górna czesc wraz z paletami 14, usytuowana jest wewnatrz pieca 1.Piecowy transporter 13 ma naped 15. Wzdluz pieca 1 i odciagowych komór 8 zabudowane sa wewnetrzne prowadnice 16 lancuchów piecowego transportera 13 i prowadnice 17 palet 14. W kanale 18 pod piecem zabudo¬ wane sa zewnetrzne prowadnice 19 piecowego transportera 13.Urzadzenie dziala w nastepujacy sposób. Wsad w postaci chlodnic samochodowych, z których odzyskac nalezy lutowie, laduje sie na palete 14 znajdujaca sie bezposrednio przed wlotem do pieca. Zaladunek wsadu odbywa sie przy unieruchomionym piecowym transporterze 13. Nastepnie przesuniety zostaje piecowy transpor¬ ter 13 o dlugosc palety 14, przez co znajdzie sie ona w odciagowej komorze 8, a kolejna paleta 14 bedzie przygotowana do zaladunku. Czas pomiedzy kolejnymi ruchami transportera 13 zaprogramowanyjest za pomoca przekaznika czasowego nieuwidocznionego na rysunku.W nastepnym cyklu paleta 14 przesunie sie z odciagowej komory 8 w zasieg pierwszego przedzialu pieca 1, gdzie pozostanie przez dwa nastepne cykle, gdyz dlugosc strefy jest dwa razy wieksza od dlugosci palety 14.Moc grzejna i temperatura w obrebie pierwszej czesci sa tak dobrane, aby wsad podgrzal sie do temperatu¬ ry o okolo 30° C wyzszej od temperatury topnienia spoiwa, przy czym regulacja temperatury przez termopary 6 jest samoczynna. Roztopione spoiwo splywa do rxjemnika 4 lutowia poprzez perforowane dno palety 14.W nastepnych sferach grzejnych splywaja pozostalosci lutowia z wsadu. Az do momentu opuszczenia trzeciej strefy, paleta 14 wraz ze znajdujacym sie na niej wsadem ma tylko ruch posuwisty wzdluz osi pieca, po czym poddawana jest dodatkowo wstrzasom, wywolywanym za pomoca odpowiednio skonstruowanych prowadnic 16 i 17.93157 3 Po przejsciu palety 14 z wsadem przez ostatni przedzial pieca 1 nastepuje jego ochlodzenie w komorze 9 studzenia. Rozladunek wsadu dokonuje sie samoczynnie po osiagnieciu przez palete 14 polozenie w którym wychyla sie ona z polozenia poziomego. Odciagowe komory 8 maja na celu zamkniecie przestrzeni grzejnej pieca oraz odprowadzenie wydzielajacych sie w czasie procesu obtopienia - oparów. Pojemniki 4 lutowia opróznia sie przez wyczystkowe okno 5. PL