PL8605B1 - Zarówka elektryczna. - Google Patents

Description

Wynalazek dotyczy elektrycznych zaró¬ wek, posiadajacych wlókna zarowe, wyko- nane calkowicie lub w wiekszej czesci z wolframu, i wypelnionych obojetnym ga- zemi, którego cisnienie jest tak dtobrane, ze utrudnia parowanie wlókna zarowego.Nowa zarówka zabiera oprócz tego obo¬ jetnego gazu (np. azotu, wgonu lub miesza¬ niny tych gazów) jeszcze wodór i gazowe lub lotne izwiaziki chlorowcciwe, zwlaszcza chlorowcowodór. Ilosc tej domieszki jest naogól znacznie mniejisiza od ilosci o- bojetnego gazu, a ilosc wodoru wyno¬ si naogól tylko jakis ulamek ilosci chlorowcowodoru. Jezeli jako chlorow¬ cowodoru uzywa sie chlorowodoru, to ilosc wodloru wynosi najlepiej mniej niz 15% ilosci chlorowodoru. Dobre napelnienie za¬ rówki na 60 W i 110 V zawiera np. argon o cisnieniu 400 mm slupa rteci, chlorowodór o cisnieniu okolo 20 mm i wodór o cisnieniu 2 do 3 mm. Domieszka chlorowodoru i wo¬ doru moze byc jednak takze zmacznie mniej¬ sza. Mniejsza domieszke tych skladników zaleca sie zwlaszcza w lampach o cienkich drucikach zarowych. Tak np. napelnienie lampy ma 40 do 60 W i 220 V moze zawie¬ rac largon o cisnieniu 400 mm, chlorowodór o cismieniu 2 do 5 mim i wodór o cisnieniu 0,2 do 0,7 mm.Lampy podlug wynalazku niniejszego wykazuja wielkie izalety Iw porównaniu ze znanemi dotad zarówkami z napelnieniem gaiziowem. Najohanakterystycziiiej-sze jest to, ze zarówki te wykazuja znaczmie równou mifenniejsza trwalosc niz lampy dawmiejsze,które,, jakkolwiek {nalezaly do jednakowego typu, umialy trwalosc niejednokrotnie bar¬ dzoróznorodna i to z niewiadomych przy¬ czyn. Napelnienie gaziowe nowych izarówek powieksza równiez ich srednia trwalosc w porównaniu z lampami, znanemi dotych- . czas, Jest to zaleta o wielkiem znaczeniu gospcdarczem. Trwalosc izarówek moze byc, oczywiscie, wedlug zyczema równomiernie zmniejszona przez zastosowanie wiekszego obciazenia. , , , ¦ Dalsza zaleta (nowych zarówek jest to, ze odparowany lub rozpylony metal wlókna zarowego przechodzi w zwiazki chemiczme (halogenidy), które w temperaturze, panu¬ jacej w zarówce, wzglednie w temperatu¬ rze pokojowej sa 'jeszcze nieco lotne i któ¬ re, nawet jezeli osiadaja na sciankach ban¬ ki, nie zaciemniaja ich, bo tworza warstwe przezroczysta. Zdlaje sie równiez, ze oibec- \ nosc wodoru i chlorowcowodoru wewnatrz \ zarówki zmniejsza niebezpieczenstwa zwar¬ ci cia, które zdarza \&ie czasem w lampach z napclnien'eni gazowem.Z pomiedzy chloroweowodorów najlep¬ szym okazal sie chlorowodór.Przy wyrobie :nowyeh zarówek 'mozna dodawac do jgaziu, wypelniajacego banke, gotowa mieszanine wodoru i chlorowcowo¬ doru, lecz mozna tez wprowadzac db wne¬ trza zarówek lodtpowiednie substancje, któ¬ re wytwarzaja miesziaimine te dopriero wte¬ dy, gdy zarówka zaczyna pracowac. Jezeli np. do lampy wprowadzi isie mieszanine wodoru i chlorków 'wolframu, to czesc tych chlorków rozklada sie wpofolizu wlókna za¬ rowego, przyczem wywiaziujacy sie wolfram osadza siie na wlóknie zarowem, a chlor wytwarza z wodlcrem 'chlorowodór. Reak¬ cja ta trwa poty, az wytworzy sie miesizani- na chlorowodoru i wodoru, odpowiadajaca warunkom równowagi stalej.Mozna tez wprowadzic do wnetrza lam¬ py tylko chlorowodór bez wodoru; wtedy chlorowodór diziiala diemiczniie na materjal wlókna zarowego i wskutek tej reakcji po¬ wstaje zroowu tyle wodoru, ile odpowiada równowadze stalej. Jezeli do lampyIwprowa¬ dza sie iniesza/iiiine chlorku wolframu i wo¬ doru, to wskutók reakcji wlókno zarowe po¬ grubia sie, natomiast w przypadku wpro¬ wadzenia chlorowodoru wlókno traci czesc materjalai. W obu wypadkach istnieje w lampie pewna ilosc chlorku wolframu, star nowiacego tym isposoibem trzecia domieszke napelnienia zarówki!; skladnik ten wytwa¬ rza sie i wtedy, gdy zarówke wypelniono mieszanina chlorowcowodoru i wodoru, wzietych we wlasciwym stosunku. Korzyst¬ ne dziala,nie domieszki wodoru i chlorowco¬ wodoru stwierdzdn'0 takze w innych lam^ pach elektrycznych z napelnieniem gazo¬ wem, np. w izamknietych lukówkach z elek¬ trodami wolframowemu Tein korzystny wplyw wspomnianych dodatków do napelnienia gazowego mozna tlumaczyc róznemi sposobami. Nizej przy¬ tacza sie jedno mozliwe objasnienie, ale istota wynalazku nie zalezy, oczywiscie, od trafnosci tego objasnienia.Wlókno zarowe traci nieco materjalu wskutek rozpylania i parowania, przyczem materjal ten w zarówce wedlug wynalazku niniejszego przechodzi pod dzialaniem chlo¬ rowcowodoru w zwiazki wolframowe, lotne w (normalnej temperaturze. Zwiazki te, sty¬ kajac sie z wlóknem zarcweim, moga brac u- dzial w reakcjach, które zachodza we¬ wnatrz lampy wpdbUizu wlókna. Wewnatrz lampy panuje zatem cisnienie, pochodzace z lotnych zwiazków wolframowych ji przeciw¬ dzialaj ace panowaniu i rozpylaniu wlókna zarowego.Jaik wiadomo, najszkodliwsza dla wlókna zarowego jest para wodna, (której obecnosc, choc w minimalnej ilosci, jest nieunikniona.Para wodna nagryza majsilniiej ogrzane miejsca wlókna zarowego, przyczem po¬ wstaja tlenki wolframu i wodór. Wlókno zarowe staje sie Wskutektjiagryzania cien- szem, a wiec rozzarza sie jesizcze silniej, tak ze szkodliwe oddzialywanie paary wod- \nej staje sie jeszcze gwaltowniejszetm. Po¬ wstajace tlenki wolframu nie ulatniaja sie w zwyklej temperaturze i osiadaja na scian¬ kach zarówki. Woliny wodór, powstaly przy rozkladzie pary wodnej, redukuje tlenki, 10- sadzone na sciankach zarówki, wskutek czego powstaje znowu para wodna, która w dalszymi ciagu nagryza wlókno zarowe. Tein niezmiernie szkodliwy] proces kolowy znacz¬ nie, sie oslabia w zarówce wedlug wynalazku niniejszego, bo reakcja wlókna zarowego z chlorowcowodorem jest znacznie energicz¬ niejsza, a takze znacznie mniej szkodliwa, bo 'jest hamowana przez przeciwcisnienie lotnych zwiazków wolframowych (haloge¬ nudów).Okazalo sie równiez, ze chlorowcowodo¬ ry dzialaja prawie jednakowo na miejsce silniej i slabiej ogrzane, czem sie tlumaczy korzystny wplyw tej domieszki na trwa¬ losc i jedhosiajnosc trwalosci zarówek. Hi^ potezy te mozna tez uzasadnic teoretycz¬ nie. Jezeli obliczy sie wedlug reguly ciepl¬ nej Nernsta równowage oddzialywania pa¬ ry wodnej na Wolfram, to okazuje sie, ze równowaga ta znacznie sie przesuwa ze wzrostem temperatury, a mianowicie przy wzroscie temperatury oddzialywanie pary wodnej na wolfram jest silniejsze.Analogiczne obliczenie spólczynnika temperatury dla oddzialywania chlorowco¬ wodorów (ftp. chlorowodoru) na wolfram nie bylo dotad przeprowadzone i bylo na¬ wet niemozliwe wskutek nieznajomosci cie¬ pla powstawania szesciochlorku wolframu.Wartosc tego spólczynnika (wyznaczyl o- becnie wynalazca doswiadczalnie; wynosi ona srednio! okolo 150 000 kal. Obliczenie, oparte na tym spólczynniku wykazuje, ze rzeczywiscie równowaga dla reakcji miedzy wolframem i chlorowodorem przesuwa sie z temperatura tylko nieznacznie. W ten sposób staje isiie rzecza izrozumiala, ze w obecnosci chlorowodoru silniej ogrzane miejsca czesci zarowej nie ulegaja silniej¬ szemu nagryzaniu.Nowy sposób uzycia chlorowców w za¬ rówkach, napelnionych gazem, mianowicie w polaczeniu z wodorem, nie ma nic wspól¬ nego z dotychczasowem stosowaniem chlo¬ rowców Iw zarówkach elektrycznych. PL PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Elektryczna lampa, napelniona ga¬ zem i posiadaj aca wlókno zarowe, wykona¬ ne calkowicie Hub przewaznie z wolframu, znamienna tern, ze oprócz zwyklych gazów obojetnych, jak np. argonu, azotu lub mie- sizaniny tych gazów, zawiera jeszcze wodór i gazowe lub lotne zwiazki chlorowcowe.

2. Lampa wedlug zastrz. 1, znamienna tern, ze przed wlaczeniem pradu zawiera, jako napelnienie, oprócz zwyklych galzów obojetnych, tylko chlorowcowodór, najle¬ piej chlorowodór, Polska Zalrówka Osram Spólka Akcyjna, Zastepca: Dr. inz. M. Kryzan, rzecznik patentowy. Druk L. Boguslawskiego, Warszawa. PL PL