Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania przerw elektrolitycznych miedzy elektrodami mi¬ krokulometru rteciowego. Jednym z istotnych i trudnych elementów technologii wytwarzania mi- krokulometrów rteciowych jest wprowadzanie scisle okreslonych porcji elektrolitu i(wodnego roz¬ tworu soli rteci) miedzy elektrody rteciowe urza¬ dzenia. Czesc mechaniczna wytwarzania mikroku¬ lometru rteciowego polega na napelnieniu rurki kapilarnej rtecia oraz mala iloscia elektrolitu, dzie¬ laca rtec na dwie czesci stanowiace elektrody, przy czym konce elektrod zaopatruje sie w hermetycz¬ nie wyprowadzone na zewnatrz przewody elek¬ tryczne. Przy seryjnej standaryzowanej produkcji parametry elektryczne kulometrów musza byc zgod¬ ne z zalozonymi. Parametry elektryczne kulometru przy danych wymiarach geometrycznych rurki ka¬ pilarnej zaleza miedzy innymi od szerokosci przer¬ wy wypelnionej elektrolitem miedzy elektrodami rteciowymi. Uzyskanie pozadanej zawsze jednako¬ wej szerokosci przerwy wypelnionej elektrolitem stanowi powazna trudnosc w standaryzowanej pro¬ dukcji.Znane sposoby wytwarzania przerw elektrolitycz¬ nych w mikrokulometrach rteciowych - wykorzystu¬ ja duzy wspólczynnik rozszerzalnosci objetosciowej rteci, przy czym zassanie elektrolitu do kapilary napelnionej rtecia nastepuje podczas kontrolowa¬ nego obnizania temperatury rteci w kapilarze.Sposób ten jest niedogodny, poniewaz male od- 2 chylenia od zalozonych temperatur utrudniaja stan¬ daryzacje wytwarzanych przerw elektrolitycznych i zmuszaja do scislej kontroli wymiarów przerwy wypelnionej elektrolitem.Celem wynalazku jest opracowanie sposobu wy¬ twarzania przerw elektrolitycznych w mikrokulo¬ metrach rteciowych, który umozliwilby uzyskanie zawsze jednakowej szerokosci przerwy elektroli¬ tycznej miedzy elektrodami rteciowymi. io W sposobie wedlug wynalazku wykorzystano róz¬ ne zachowania sie rteci i elektrolitu w kapilarnych rurkach szklanych, wynikajace z róznicy ich na¬ piecia powierzchniowego i róznej zwilzalnosci szkla. Stwierdzono, ze jezeli przewezony koniec rurki kapilarnej zagiety pod katem zblizonym do kata prostego zanurzy sie pionowo na okreslona glebokosc w rteci, nad która znajduje sie elektro¬ lit, a nastepnie za pomoca tloka strzykawki dola¬ czonej do drugiego konca rurki kapilarnej naciag- nie sie rtec do rurki kapilarnej i wynurzy koniec kapilary na okreslona wysokosc nad powierzchnie rteci do elektrolitu, wówczas do zwezonego konca kapilary wchodzi scisle okreslona porcja elektro¬ litu. Stwierdzono równiez, ze wielkosc porcji elek- trolitu, która samoczynnie zostaje zassana do czes¬ ci zwezojiej rurki kapilarnej zalezna jest od glebo¬ kosci zanurzenia konca rurki do rteci, wysokosci wynurzenia do elektrolitu nad powierzchnie rteci oraz od srednicy zwezonego konca rurki kapilarnej.Poza tym stwierdzono, ze jesli miedzy tlokiem 84 46584 465 a wypelniona rtecia rurka kapilarna znajduje sie niewielka ilosc powietrza, wówczas porcja zassane¬ go elektrolitu do zwezonej rurki kapilarnej jest wieksza niz w przypadku, gdy uklad strzykawka— rurka kapilarna zostanie odpowietrzony i rózna 5 ^y przypadku róznej ilosci powietrza.Stwierdzenie to wykorzystano w sposobie wedlug wynalazku do ewentualnego dodatkowego regulo¬ wania ilosci zassanego elektrolitu do zwezonej czes¬ ci kapilary przez wprowadzanie celowe scisle okre- 10 slonej ilosci powietrza do rurki kapilarnej oraz do zabezpieczenia ukladu przed zamknieciem w nim nie kontrolowanej ilosci powietrza.Sposób wedlug wynalazku pozwala na szybkie wytwarzanie mikrokulometrów rteciowych o stan- 15 daryzowanych wlasciwosciach. Sposób wedlug wy¬ nalazku nadaje sie do pelnej automatyzacji. Spo¬ sób wedlug wynalazku ma zastosowanie do napel¬ niania rurek kapilarnych, analogicznie jak dla mi- krokulometru rteciowego dla innych urzadzen, 20 w których wystepuje jedna lub wiecej przerw elek¬ trolitycznych miedzy slupkami rteci. Sposobem we¬ dlug wynalazku szklana rurke kapilarna o stalej okreslonej srednicy wewnetrznej wyciaga sie z jed¬ nego konca w celu zmniejszenia srednicy, a nastep-V ^ nie zagina w dól pod katem okolo 90° w ten spo¬ sób, aby krótsze ramie o przewezonej na koncu srednicy mialo dlugosc okolo kilku centymetrów, a drugie o stalym przekroju bylo wielokrotnie dluzsze. Nastepnie koniec dluzszego ramienia przy- 30 lacza sie do strzykawki o regulowanym ustawia¬ nym mikrometrycznie przesuwie tloka, zawieraja¬ cej elektrolit.Elektrolitem ze skrzykawki wypelnia sie wedlug wynalazku' cala rurke kapilarna tak, aby w prze- 3g strzeni nad tlokiem oraz w kapilarze nie pozostalo powietrze, po czym koniec krótszego ramienia rur¬ ki kapilarnej zanurza sie na dokladnie okreslona glebokosc do znajdujacej sie w naczyniu rteci, nad która znajduje sie warstwa elektrolitu. Nastepnie 4Q cofajac tlok strzykawki zasysa sie okreslona ilosc rteci nieco poza zagiecie krótszego ramienia, po czym nie zmieniajac polozenia tloka krótsze ramie rurki kapilarnej wynurza sie z rteci do elektrolitu na okreslonawysokosc. 4g Nastepuje samoczynne zassanie okreslonej porcji elektrolitu do czesci zwezonej rurki kapilarnej, któ¬ ra nastepnie zanurza sie do rteci na te sama jak uprzednio glebokosc i zasysa rtec w ilosci doklad¬ nie dwukrotnie wiekszej anizeli wymaga tego jedna 5Q elektroda rteciowa. Nastepnie krótsze ramie rurki kapilarnej wynurza sie z rteci do elektrolitu na te sama jak uprzednio wysokosc, przy czym nastepuje samoczynne zassanie niezmiennej porcji elektrolitu.Wedlug wynalazku czynnosci zanurzania konca rurki kapilarnej w celu zassania rteci w ilosci do¬ kladnie dwukrotnie wiekszej anizeli wymaga tego jedna elektroda rteciowa i nastepnie wynurzania jej w celu samoczynnego zassania okreslonej zaw¬ sze tej samej porcji elektrolitu powtarza sie tak dlugo, az rtec dojdzie do konca dluzszego ramienia rurki kapilarnej.Zagiety koniec rurki kapilarnej, wypelnionej rte¬ cia z przerwami wypelnionymi elektrolitem wynu¬ rza sie z rteci oraz elektrolitu i zasklepia. Nastep¬ nie drugi koniec rurki kapilarnej odlacza sie od strzykawki i z rteci wyprowadza hermetycznie przewód elektryczny, po czym kolejno poczynajac od tego konca przecina sie rurke kapilarna w po¬ lowie dlugosci odcinków rteci i w odcietych miej¬ scach wyprowadza hermetycznie przewody elek¬ tryczne, przestrzegajac aby kazdy z odcinków byl juz zaopatrzony uprzednio z drugiego konca w prze¬ wód elektryczny hermetycznie wyprowadzony.Sposobem wedlug wynalazku wielkosc porcji elektrolitu miedzy elektrodami rteciowymi ewen¬ tualnie dodatkowo reguluje sie za pomoca okreslo¬ nej wymierzonej mikrometrycznie przesuwem tloka malej ilosci powietrza, wprowadzonego miedzy elektrolit a rtec przy wstepnym wypelnianiu elek¬ trolitem rurki kapilarnej. PL