Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 30.09.1973 Opis patentowy opublikowano: 15.04.1975 77437 KI. 37b, 1/20 MKP E04c 1/39 Twórcy wynalazku: Janusz Szaplinski, Czeslaw Raganowicz, Henryk Rendzionek Uprawniony z patentu tymczasowego: Przedsiebiorstwo Budownictwa Inzynieryjno Morskiego „Hydrobudowa 4", Gdansk (Polska) Prefabrykowany kanal z betonu zbrojonego dla przewodów podziemnych, zwlaszcza dla rurociagów cieplowniczych Przedmiotem wynalazku jest prefabrykowany kanal z betonu zbrojonego dla przewodów podziemnych, zwlaszcza dla rurociagów cieplowniczych, skladajacy sie z plyt bocznych oraz dna i pokrywy, przeznaczony do ochrony i izolacji przewodów, prowadzonych w nim, od wplywów srodowiska gruntu.Znane kanaly prefabrykowane dla przewodów podziemnych stanowia monolityczne konstrukcje scian i dna. Cecha charakterystyczna dotychczas praktycznie stosowanych rozwiazan kanalów dla przewodów pod¬ ziemnych jest wiec taka konstrukcja, której statecznosc zapewniona jest poprzez monolityczne powiazanie scian z dnem w sposób, zapewniajacy przeniesienie momentów zginajacych . W przypadku nie powiazania scian z dnem stosuje sie czasem wykonstruowanie scian w formie murów oporowych z odpowiednia podeszwa. Jednakowoz powszechnie stosowanymi rozwiazaniami sa kanaly w postaci zelbetowych prefabrykowanych koryt lub pre¬ fabrykatów w ksztalcie liter „L" i „T", ustawianych na betonowym podlozu. Kanaly sa przykrywane konwen¬ cjonalnie prefabrykowanymi plytami zelbetowymi.Znane rozwiazania wykazuja szereg braków, wad i niedogodnosci. W szczególnosci przewody trzeba montowac w uprzednio wykonanym kanale, wprawdzie nie przykrytym, lecz z reguly waskim, co wynika z ekonomii projektowania kanalów. Z uwagi na ograniczony dostep wystepuja liczne, powszechnie znane, trudnosci techniczne w trakcie montazu przewodów. W wyniku tego stanu rzeczy konstruktorzy powiekszaja gabaryty kanalów do wielkosci wynikajacych z potrzeb wykonawstwa rurociagów (w tychze kanalach), to jest projektuja kanaly oczywiscie wieksze, niz konieczne dla ochrony zmontowanych rurociagów. Zwlaszcza kanaly dla rurociagów cieplowniczych, których rury wymagaja znacznych luzów bocznych przy laczeniu i przy nakladaniu izolacji, bywaja projektowane oczywiscie zbyt obszerne dla ochrony gotowych rurociagów. Zreszta wynika to dodatkowo z przewidywanych potrzeb konserwacji i remontów rurociagów, kiedy wystepuja jeszcze wieksze trudnosci techniczne w przypadku waskich przestrzeni bocznych miedzy zaizolowanymi przewodami i bocznymi scianami, a prace musza byc przeprowadzone szybko, czesto w trybie awaryjnym. W wyniku czesto przeprowadza sie wyburzenie scian kanalów.2 77 137 Celem wynalazku jest zaprojektowanie konstrukcji kanalu o mozliwie minimalnych wymiarach, wynikaja¬ cych jedynie z wymiarów juz ulozonych w nich przewodów, przy umozliwieniu przeprowadzenia montazu tychze przewodów, wykonania ich polaczen, izolacji i tym podobnych, a takze przy umozliwieniu przeprowadza¬ nia konserwacji i remontów, oczywiscie bez wyburzania scian.Nieoczekiwanie okazalo sie, iz postawiony cel, zawierajacy pozornie wykluczajace sie elementy, moze byc zrealizowany technicznie w sposób zaskakujaco prosty. Prefabrykowany kanal z betonu zbrojonego dla przewo¬ dów podziemnych, zwlaszcza dla rurociagów cieplowniczych, skladajacych sie z plyt bocznych, stanowiacych jego sciany oraz z poziomych plyt: podstawy i pokrywy, wedlug wynalazku ma boczne plyty zawieszane za pomoca, uksztaltowanych ich poziomych wystepów-podciec na poziomych, wystajacych na zewnatrz, zebach dna. Boczne plyty maja odpowiednio górna czesc, poziomy wystep, stanowiacy podciecie, oraz dolna czesc, która stanowi czesc odporowa, zapewniajaca statecznosc pozioma bocznej plyty-sciany.Prefabrykowany kanal wedlug wynalazku, realizujac w pelni postawione zadania, wykazuje korzystne skutki techniczne i techniczno uzytkowe. Kanal sklada sie z plaskich w zasadzie elementów, prostych w pro¬ dukcji, latwych w transporcie i montazu. Elementy maja wymiary glówne optymalnie male, wynikajace jedynie z wymogów pomieszczenia juz ^montowanych rurociagów. Technologia wykonawstwa prac montazu kanalu i rurociagów jest inna niz konwencjonalna, bowiem po usytuowaniu dna kanalu wykonuje sie montaz rurocia¬ gów, dysponujac odpowiednio znaczna przestrzenia boczna, nie ograniczona scianami, jeszcze nie ustawionymi.Po zakonczeniu montazu rurociagów, lacznie wszystkich prac pomocniczych i wykonczeniowych, montuje sie dopiero boczne sciany rurociagu przez zawieszanie tych scian za pomoca wystajacych ich wyciec na wystajacych odpowiednio zebach bocznych stron dna. Podciecia bocznych plyt zapewniaja statecznosc tych plyt sciennych podczas montazu. Dolna czesc plyty bocznej zapewnia statecznosc pozioma kanalu. Kanal przykrywa sie konwencjonalnie pokrywa. W przypadku koniecznosci prowadzenia prac remontowych czy powazniejszych prac konserwacyjnych zdejmuje sie pokrywe i zdejmuje sie zawieszone boczne plyty, uzyskujac doskonaly dostep (z góry i z obu boków) do rurociagu, umozliwiajacy swobodna prace. Zarówno pokrywy jak i plyty scienne nadaja sie do powtórnego montazu. Dowóz typowych plaskich elementów prefabrykowanych, skladowanie i manipulacje sa nieporównywalnie prostsze, niz znanych elementów przestrzennych.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladach wykonania na rysunkach, na których fig. 1 przedstawia kanal w przekroju aksonometrycznym, a fig. 2 — odmiane kanalu równiez w przekroju.Dno 1 kanalu jest zaopatrzone z boku w zeby 2, skierowane ku górze. Scienne plyty 3 sa zaopatrzone w poziomie podciecia 4 wewnetrznej powierzchni, sluzace do zawieszania plyty 3 na zebie 2. Nad podcieciem jest górna czesc 5, a pod podcieciem 4 — dolna czesc 6, przy czym ta dolna czesc 6 stanowi element odporowy kanalu. Na górnych obrzezach obu bocznych sciennych plyt 3 jest usytuowana pokrywa 7 kanalu. W odmianie rozwiazania (fig. 2) zeby 2 sa skierowane do dolu. PL