Pierwszenstwo Zgloszenie ogloszono: 01.06.1973 Opis patentowy opublikowano: 10.10.1975 75 978 KI. 20b,10/20 MKP B61c 9/38 CZYTELNIA Urzedu Patentowego t k ••! *ltmtt*i* ij Ls-^w Twórca wynalazku: Jerzy Madej Uprawniony z patentu tymczasowego: Politechnika Warszawska, Warsza¬ wa (Polska) Uklad napedu osi kól pojazdu szynowego Przedmiotem wynalazku ijest uklad napedu osi kól pojazdu szynowego, laczacy piaste napedzanego kola zebatego calkowicie usprezynowanej wzgledem 06i .zestawu kól przekladni silnika elektrycznego, z kolem jezdnym.W powyzszym zastosowaniu, konstrukcja pola¬ czenia piasty napedzanego kola zebatego i kola jezdnego ma cechy sprzegla odsuwno-wyehylno- nprzesuwnego, to jest pozwalajacego na wzajemne przemieszczenia poprzeczne, katowe i przesuwnosc wzdluz osi dwóch laczonych elementów ukladu.Znane sa dwa typy mechanizmów napedowych, w których polaczenie cech odsuwnosci, wychylnos- ci i przesuwnosci laczonych elementów ukladu realizuje sie w odmienny sposób.Pierwszy z nich, posiadajacy wal drazony zawie¬ szony dwustronnie ma sprzeglach wychylnyeh lub wychylno- przesuwnych, zapewnia mozliwosc po¬ przecznych przemieszczen osi piasty napedzanego kola zebatego wzgledem osi zestawu'kolowego dzie¬ ki zalamaniom osi walu drazonego wzgledem osi laczonych * elementów. Niedogodnoscia tego typu Itiechanizmu jest koniecznosc znacznego odsuniecia silnika od osi zestawu dla pomieszczenia walu drazonego,, powazna zlozonosc konstrukcyjna i nie¬ korzystnie zawyzony ciezar ukladu napedowego.Ponadto, wiekszosc znanych rozwiazan tego [typu napedu posiada duza sztywnosc w kierunku po¬ osiowym, co ujemniie wplywa na wlasnosci biego¬ we (oddzialywanie na tor) pojazdu.Drugi, znamy typ mechanizmu posiada sprzegla jarzmowe m.p. typu Alsthom, w których dominuja* ca cecha jest odsuwnosc przy zachowaniu cech wyehylnosci i przesuwnosci. Tem typ wyróznia sie 5 powazna niedogodnoscia polegajaca ma niewyrów- nowazonym oddzialywaniu jarzma, którego srodek masy drga poprzecznie wzgledem osi zestawu po¬ wodujac zmiennosc wartosci nacisków napedza¬ nych kól na tor. Powyzsze wzgledy ograniczaja 10 zastosowanie tego itypu mechanizmu do pojazdów nie przekraczajacych predkosci rzedu 130 k/h.Celem wynalazku jest usuniecie wyzej wymie* nionych niedogodnosci, co zostalo osiagniete przez zbudowanie ukladu napedu osi kól pojazdu szyno- 15 wego, w którym naped z piasty napedzanego kola zebatego calkowicie usprezynowanej wzgledem osi zestawu kól przekladni silnika elektrycznego prze- • noszony jest na kolo jezdne poprzez zastosowane w przedstawionym rozwiazaniu beajarzmówe sprze- 20 glo odsuwno- wychylno- przesuwne posiadajace dwie, palakowo w ksztalcie litery „U" wygiete dzwignie przylaczone wahliwie za posrednictwem lozysk do tarczy kola jezdnego, przy czym konce tych dzwigni polaczone sa z czopami piasty na¬ pedzanego kola zebatego za pomoca laczników 25 przegubowych.Sprzeglo wedlug wynalazku zapewnia przenosze¬ nie momentu obrotowego bez zaburzania predkosci katowej w zadanym zakresie wzajemnych kato- 30 wych i wzdluznych przemieszczen elementów na- v3 75 978 4 pedzajacych i napedzanych. Dzieki zastosowaniu laczników przegubowych lezacych w plaszczyznie poprzecznej do osi zestawu kól i zawierajacych na swych koncach podatne przeguby kuliste, za¬ pewniona jest duza podatnosc ukladu w kierunku poosiowym oraz podatnosc skretna.Uklad napedowy wedlug wynalazku nie ma walu przegubowego co umozliwia zwarta i lekka kon¬ strukcje. Nie ma tez drgajacego jarzma, dzieki cze¬ mu utrzymana jest stala nacisków kól na tor gwa¬ rantujaca bezpieczenstwo ruchu przy wysokich predkosciach jazdy np. rzedu 2'00 km/h i wiecej.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym uwidocz¬ niono uklad zespolu czesci przeniesienia napedu od silnika trakcyjnego na os zestawu kól.Silnik elektryczny trakcyjny 1 zamocowany jest w ramie wózka 2 wraz z duzym kolem zebatym 3, którego piasta jest ulozyskowana obrotowo w kor¬ pusie silnika. - Z czopów piasty kola zebatego 3 naped jest przenoszony poprzez cztery laczniki przegubowe 4 i dwie, palakowo w ksztalcie lite¬ ry „U" wygiete dzwignie 5 za posrednictwem lozysk 6, na tarcze napedzanego kola jezdnego 7. PL PL