Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 31.05.1975 1 75757 KI. 81e,22 MKP B65g 19/20 Twórcy wynalazku: Pawel Musiol, Edward Palica, Józef Jankowski, Sta¬ nislaw Wysocki, Henryk Mazur Uprawniony z patentu tymczasowego: Kopalnia Wegla Kamiennego „Za¬ brze", Zabrze (Polska) Lancuch roboczy do przenosników zgrzeblowych Przedmiotem wynalazku jest lancuch roboczy do przenosników zgrzeblowych, którego zadaniem jest wyeliminowanie lub ograniczenie do minimum zrywan tego elementu podczas pracy. Zagadnienie to ma szczególne znaczenie w systematycznym pod¬ noszeniu wskazników techniczno-ekonomicznych zakladów górniczych prowadzacych odbudowe zlóz systemami scianowymi.Znane sa lancuchy robocze do górniczych prze¬ nosników zgrzeblowych, w których zamki lacza od¬ cinki lancucha wzdluznie w pasma, ustalaja te pasma w odpowiednim rozstawie wzgledem siebie za pomoca zgrzebel, do których sa przymocowane srubami, oraz stanowia stope dla podparcia cale¬ go podzespolu na dolnych pólkach rynien trasy.Stopa tego zamka jest przemieszczona wzgledem jego osi, aby zapewnic prowadzenie zgrzebla pomad dolna pólka trasy. Polaczenie zamka z poprzeczka musi byc dostatecznie sztywne dla spelnienia tego samego warunku pracy.Dotychczas znane lancuchy robocze do przenos¬ ników zgrzeblowych posiadaja jednopunktowe po¬ laczenia zamka ze zgrzeblem wskutek czego pola¬ czenie to ma charakter przegubowy. Zastosowanie wkleslego profilu zgrzebla ogranicza kat wychyle¬ nia wzgledem siebie tych elementów lecz nie eli¬ minuje tej nieprawidlowosci. W czasie pracy lan^ cucha powierzchnie styku zgrzebla oraz zamka ograniczajace wychylenie tych czesci ulegaja in¬ tensywnemu wycieraniu sie do tego stopnia, ze 10 15 20 25 30 zgrzeblo zwisa miedzy dolnymi pólkami rynien trasy przenosnika.Zwisajace zgrzebla podczas ruchu przenosnika zakleszczaja sie pomiedzy dolnymi pólkami rynien co prowadzi do przeciazenia elementów ruchomych i napedzajacych przenosnika, oraz jest to bezpo¬ srednia przyczyna powstawania czestych i brze¬ miennych w skutkach zrywan pasm lancucha ro¬ boczego. Niedomagania powodujace wysoka awa¬ ryjnosc jednego z podstawowych urzadzen pro¬ dukcyjnych jakim jest przenosnik zgrzeblowy stwarzaja specyficzna niedogodnosc w górnictwie, gdyz dyspozycyjny czas pracy w przodku eksploa¬ tacyjnym jest tutaj stosunkowo krótki, a usunie¬ cie awarii zerwania lancucha roboczego jest uciaz¬ liwe i pracochlonne.Znane najnowsze rozwiazanie techniczne, które¬ go celem jest ograniczenie zrywan lancuchów ro¬ boczych przenosników zgrzeblowych polega na cal¬ kowitym oslonieciu czesci dolnej rynien trasy i stworzenie w ten sposób komory dla powrotnego biegu lancucha. Rozwiazanie to osiaga zamierzony cel, lecz stwarza kolejna niedogodnosc jaka jest szczególna trudnosc zlokalizowania zerwania i usu¬ niecia tego typu uszkodzenia.Celem wynalazku jest zwiekszenie trwalosci lan¬ cuchów i usuniecie wyzej opisanych niedogodnosci wystepujacych w znanych rozwiazaniach lancuchów roboczych do górniczych przenosników zgrzeblo¬ wych. 7575775757 3 Rozwiazanie techniczne prowadzace do osiagnie¬ cia tego celu polega na skonstruowaniu\ lancucha, w którym profil konców zgrzebel i sposób pola¬ czenia ich z zamkami daje techniczna mozliwosc wyeliminowania wad wystepujacych w znanych lancuchach.Lancuch roboczy do przenosników zgrzeblowych wedlug wynalazku w pelni rozwiazuje postawione zadanie. Zamki tego lancucha posiadaja przedluzo¬ ne trzonki w stosunku do trzonków istniejacych zamków. Na ich osi znajduje sie para otworów dla dwupunktowego polaczenia tych elementów ze zgrzeblem w sposób rozlaczny. Zgrzeblo ze stali profilowej najchetniej o przekroju teowym posia¬ da na swych koncach otwory odpowiadajace wiel¬ koscia i podzialka otworom w trzonkach zamka.Rozwartosc trzonków zamka i grubosc scianki zgrzebla w miejscu wzajemnego polaczenia odpo¬ wiadaja warunkom pasowania przylgowego luzne¬ go. Wysokosc scianki zgrzebla i wysokosc trzonków zamka na dlugosci ich wzajemnego przylegania jest równa badz wymiarowo zblizona, natomiast wyso¬ kosc czesci srodkowej tej scianki ograniczona kon¬ cami zamocowanych trzonków zamka moze byc w specyficznych warunkach dowolnie wymiarowo podwyzszona. Zamek posiada wyoblona stope, któ¬ rej wierzcholek stanowiacy powierzchnie slizgowa jest przesuniety wzgledem plaszczyzny wierzchol¬ ka scianki zgrzebla po zlaczeniu tych elementów.Lancuch wedlug wynalazku usuwa niedomaga¬ nia znanych lancuchów roboczych do przenosni¬ ków zgrzeblowych zwlaszcza górniczych. Zrówna¬ nie wysokosci scianki zgrzebla z wysokoscia trzon¬ ków zamka co najmniej na dlugosci laczenia tych elementów oraz dwupunktowe ich wzajemne po¬ laczenie zapewnia prowadzenie zgrzebla w znacz¬ nym odstepie nad dolnymi pólkami rynien trasy przenosnika co calkowicie eliminuje zakleszczanie calosci lancucha w powrotnym biegu. Wyelimino¬ wanie tych nieprawidlowosci pracy lancucha ro¬ boczego przedluza jego trwalosc, dodatnio wply¬ wa na jego pewnosc ruchowa, ogranicza straty w wydobyciu, obniza pracochlonnosc przy kon¬ serwacji, zuzycie energii elektrycznej i zuzycie ry¬ nien tras, oraz daje techniczna mozliwosc znaczne¬ go wydluzania przenosników a zatem i przodków scianowych w stosunku do istniejacego stanu.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, ha* którym fig. 1 5 przedstawia rynne trasy: w przekroju poprzecznym i usytuowany w niej górny i dolny segment lan¬ cucha roboczego w widoku przednim, fig. 2 — w przekroju poprzecznym zgrzeblo z zamkiem dol¬ nego segmentu lancucha w miejscach mocowania io tych elementów. ! Koncowe ogniwa odcinków lancucha 1 sa zla¬ czone zamkami 2. Trzonki 3 tego samego zamka 2 posiadaja dwa otwory mocujace 4 dla zamocowa¬ nia zgrzebla 5. Polaczenie trzonka 3 ze zgrzeblem 15 5 za pomoca dwóch sriib 6 daje -temu segmento¬ wi dostateczna sztywnosc i zapobiega przed opa¬ daniem zgrzebel 5 co fiaje pewne zabezpieczenie przed zakleszczeniem wzglednie zaczepieniem tych zgrzebel 5 o dolne pólki 7 rynien trasy 8. W miej- 20 scu laczenia zgrzebla 5 z zamkiem 2 wysokosc scianki 9 zgrzebla 5 jest w przyblizeniu równa wysokosci trzonków 3 zamka 2. Plaszczyzna wierz¬ cholka scianki 9 zgrzebla 5 i równolegla do niej plaszczyzna utworzona przez powierzchnie slizgo- 25 wa stopy 10 zamka 5 po zlaczeniu tych elementów sa wzgledem siebie przemieszczone celem zapew¬ nienia prawidlowej pracy. 30 PL PL