Pierwszenstwo Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 07.05.1975 74877 KI. 21n7,9/48 MKP H04n 9/48 [CZY i iz L M i A f" I Urzedu Pol..,,«.» . ,, , 1 | P !»- e, t I Twórcy wynalazku: Piotr Gilar, Tadeusz Krawczonek, Andrzej Tcho¬ rzewski Uprawniony z patentu tymczasowego: Centralny Osrodek Badawczo- Rozwojowy Radia i Telewizji, Warszawa (Polska) Uklad przeciwprzeswitowy koderów telewizji kolorowej systemu SECAM Przedmiotem wynalazku jest uklad przeciw¬ przeswitowy koderów telewizji kolorowej systemu SECAM przeznaczony do stosowania w torze lu- minacji w celu zapobiegniecia znieksztalceniom barwy odbieranego obrazu, powstalym wskutek przenikania pewnych skladowych sygnalu lumi- nancji do toru chrominancji w odbiornikach te¬ go systemu.Znany jest uklad przeciwprzeswitowy stosowa¬ ny w koderach telewizji kolorowej systemu SE¬ CAM oparty na zasadzie selektywnego rozdzialu sygnalu luminancji na dwa tory. Sygnal jednego toru poddaje sie dzialaniu ogranicznika amplitudy, a nastepnie sygnaly obu torów sumuje sie.Wada znanego ukladu jest to, ze ogranicznik amplitudy wprowadza znaczne znieksztalcenia nie¬ liniowe oraz ze ograniczenie to nastepuje w sta¬ lym pasmie czestotliwosci, niezaleznie od struk¬ tury widmowej sygnalu luminancji.Celem wynalazku jest usuniecie wad znanego rozwiazania i opracowanie ukladu który skutecz¬ nie zabezpiecza przed przenikaniem sygnalu lu¬ minancji do toru chrominancji i jednoczesnie nie wprowadza znieksztalcen nieliniowych.Cel ten zostal osiagniety przez zastosowanie filtru srodkowozaporowego o automatycznie regu¬ lowanej szerokosci pasma oraz o automatycznie regulowanym tlumieniu.Istota wynalazku polega na tym, ze w torze luminancji jest wlaczony filtr srodkowozaporowy, 2 o automatycznej regulacji szerokosci pasma i tlu¬ mienia, przy czym petla automatycznej regulacji sklada sie z szeregowego polaczenia srodkowoprze- pustowego filtru, detektora amplitudy, wzmacnia¬ cza pradu stalego z progiem zadzialania oraz z elementu regulacyjnego do regulowania pasma i tlumienia filtru srodkowozaporowego.Uklad wedlug wynalazku nie wprowadza znie¬ ksztalcen nieliniowych sygnalu luminancji, ogra¬ nicza do minimum szerokosc pasma, w którym sygnal jest tlumiony oraz korzystajac ze staty¬ stycznych rozkladów energii sygnalów wizyjnych ogranicza do minimum ilosc traconej informacji.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, który przed¬ stawia uklad przeciwprzeswitowy koderów tele¬ wizji kolorowej systemu SECAM. Uklad wedlug wynalazku sklada sie z filtru srodkowozaporowe¬ go 1, z petla selektywnego sprzezenia zwrotnego skladajaca sie z filtru srodkowoprzepustowego 2 polaczonego szeregowo z detektorem amplitudy 3 i ze wzmacniaczem pradu stalego 4 z progiem za¬ dzialania. Wyjscie wzmacniacza pradu stalego 4 polaczone jest z wejsciem elementu regulacyjne¬ go 5, którego wyjscie jest polaczone z obwodem filtru srodkowozaporowego 1, regulujac jego pa¬ smo i tlumienie.W rozwiazaniu wedlug wynalazku korzystnie jest na przyklad zastosowac jako filtr srodkowo- 30 zaporowy wzmacniacz z selektywnym ujemnym 15 20 25 74 87774 877 sprzezeniem zwrotnym, realizowanym za pomoca obwodu rezonansu równoleglego. Funkcje filtru srodkowoprzepustowego w petli automatycznej re¬ gulacji szerokosci pasma i tlumienia moze pelnic wzmacniacz selektywny, natomiast regulacje pro¬ gu zadzialania ustalajaca maksymalna wartosc amplitudy skladowych luminancji we wzmacnia¬ czu pradu stalego mozna zrealizowac przez odpo¬ wiedni dobór parametrów wzmacniacza. Korzystne jest równiez zastosowanie jako elementu regula¬ cyjnego 5 tranzystora, który stanowi dynamiczne obciazenie obwodu rezonansu równoleglego filtru srodkowozaporowego 1.Uklad wedlug wynalazku dziala nastepujaco.Sygnaly luminancji przechodza przez filtr srodko- wozaporowy wlaczony w tor luminancji, a nastep¬ nie sa podawane na filtr srodkowoprzepustowy, w którym wybierane sa tylko skladowe odpowiada¬ jace pasmu chrominancji. Skladowe te poddawa¬ ne sa detekcji w detektorze amplitudy, a otrzy¬ mane w wyniku tego procesu napiecie stale jest wzmacniane we wzmacniaczu, którego próg za- 10 15 dzialania ustala maksymalna wartosc amplitudy skladowych luminancji. Napiecie ze wzmacniacza pradu stalego podane na element regulacyjny zmienia pasmo i tlumienie filtru srodkowozaporo¬ wego, przy czym ze wzrostem tlumienia zaweza sie pasmo filtru. PL