Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 31.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 20.02.1975 KI. 42m3,5/02 MKP G06f 5/02 CZYTELNIA Urzedu Palent&wego rulskiil IzeciTpotftilHt] Lu ciej Twórca wynalazku: Boleslaw Piwowoz Uprawniony z patentu tymczasowego: Osrodek Badawczo-Rozwojowy Po¬ miarów i Automatyki Elektronicz¬ nej, Wroclaw (Polska) Sposób przetwarzania zapisu liczb dziesietnych z kodu BCD o wagach 8-4-2-1 na kod dwójkowy prosty w elektronicznych urzadzeniach cyfrowych Przedmiotem wynalazku jest sposób przetwarza¬ nia zapisu liczb dziesietnych z kodu BCD o wagach 8-4-2-1 na kod dwójkowy prosty w elektronicznych urzadzeniach cyfrowych przeznaczony do stosowa¬ nia w tych wszystkich przypadkach, gdy zachodzi potrzeba przejscia z zapisu w kodzie BCD na kod dwójkowy prosty, na przyklad celem wykonania dzialan arytmetycznych na liczbach zapisanych w kodzie BCD.Znany jest programowy sposób przetwarzania za¬ pisu liczb dziesietnych z kodu BCD o wagach 8-4-2-1 na kod dwójkowy prosty. Jezeli na przyklad liczbe czterocyfrowa n mamy przedstawiona w ko¬ dzie BCD jako N^NaN^No, gdzie Ni — i-ta tetrada przedstawienia N liczby dziesietnej n, to celem przedstawienia liczby N w kodzie dwójkowym pro¬ stym nalezy do N0 dodac iloczyn 10XNi, a wynik zapamietac. Nastepnie wykonac iloczyn 10 (10XN2), dodac ten iloczyn do zapamietanego wyniku i po¬ stepowac analogicznie, az do calkowitego przedsta¬ wienia danej liczby w kodzie dwójkowym prostym.Opisany sposób wymaga stosowania odpowiednie¬ go programu wraz z maszyna matematyczna. Nie¬ dogodnosci tej mozna uniknac konstruujac specjal¬ ny sumator zlozony z wielu sumatorów szerego¬ wych. Odpowiednikiem programu maszyny jest uklad sterowania sumatorem. Znany sposób prze¬ twarzania zapisu liczby z kodu BCD na kod dwój¬ kowy prosty wymaga zawsze kolejnego mnozenia dwójkowego poszczególnych tetrad przez kolejne potegi liczby dziesiec oraz dodawania wyników 10 15 20 25 mnozen, konsekwencja czego jest czasochlonnosc realizacji sposobu przetwarzania i odpowiednio roz¬ budowane uklady elektroniczne.Celem wynalazku jest zasadnicze uproszczenie i skrócenie czasu operacji przetwarzania zapisu liczb dziesietnych z kodu BCD o wagach 8-4-2-1 na kod dwójkowy prosty.Zadaniem wynalazku jest opracowanie sposobu przetwarzania zapisu liczb dziesietnych z kodu BCD o wagach 8-4-2-1 na kod dwójkowy prosty, reali¬ zujacego postawiony cel.Cel ten zostal osiagniety przez opracowanie spo¬ sobu, wedlug którego tworzy sie tablice podstawowa w ten sposób, ze kazdy z wierszy tablicy podsta-1 wowej jest utworzony z bitów jednej, wlasciwej tetrady, przy czym bit z najmlodszej pozycji danej tetrady jest na miejscu jedynki pochodzacej z od¬ powiedniej pozycji liczby, bedacej dwójkowym od¬ powiednikiem potegi liczby 10, a nastepne bity sa usytuowane w porzadku wzrastania ich starszen¬ stwa, przesuwajac sie w lewo od bitu najmlodsze¬ go, przy czym w kazdym wierszu umieszcza sie zera na pozycjach nie zajetych przez bity danej tetrady, zas nastepnie z tablicy podstawowej tworzy sie tablice minimalna poprzez przemieszczenie hitów w kolumnach w ten sposób, aby uzyskac w tablicy maksymalna liczbe wierszy zlozonych z samych zer, po czym wiersze zlozone z samych zer usuwa sie z tablicy, a w dalszej kolejnosci, po otrzymaniu tablicy minimalnej, wiersze tej tablicy, zwane skla¬ dnikami pomocniczymi, dodaje sie binarnie, otrzy- 748053 74805 4 mujac w ten sposób wynik dodawania, bedacy przetworzona liczba w kodzie dwójkowym prostym.Sposób wedlug wynalazku, eliminujac operacje mnozenia, pozwala na zasadnicze skrócenie czasu operacji przetwarzania zapisu liczb dziesietnych z kodu BCD o wagach 8-4-2-1 na kod dwójkowy prosty, umozliwia proste, od strony ukladowej, zre¬ alizowanie operacji przetwarzania w elektronicz¬ nych ukladach cyfrowych.Sposób wedlug wynalazku zostanie blizej objas¬ niony przy pomocy rysunku, na którym fig. 1 przed¬ stawia sposób tworzenia tablicy podstawowej, fig. 2 zapis liczby czterocyfrowej w kodzie BCD o wa¬ gach 8-4-2-1, fig. 3 tablice podstawowa dla liczby czterocyfrowej, fig. 4 tablice minimalna dla liczby czterocyfrowej, a fig. 5 tablice minimalna, dla przy¬ kladu liczby czterocyfrowej, to jest liczby 7945.W sposobie wedlug wynalazku tworzy sie tablice podstawowa, której kazdy z wierszy utworzony jest z bitów pojedynczej wlasciwej tetrady Ni, gdzie Ni — i-ta tetrada liczby dziesietnej, której zapis pod¬ dawany jest przetwarzaniu: Ni = a4i+3 a4i+2 a4i+i a4i, gdzie i = 0, 1, 2..., natomiast aj — joty bit z przed¬ stawienia liczby w kodzie BCD.W poszczególnych wierszach bity danej tetrady, tworzace ów wiersz, sa usytuowane w ten sposób, ze bit a4i z najmlodszej pozycji tej tetrady Ni jest na miejscu jedynki, pochodzacej z odpowiedniej liczby Pi, bedacej dwójkowym odpowiednikiem po¬ tegi liczby dziesiec, gdzie Pi = (101) zapisane dwój¬ kowo, przy czym i = 0, 1, 2... n.Nastepne bity w danym wierszu sa usytuowane w porzadku wzrastania ich starszenstwa, przesuwa¬ jac sie w lewo od najmlodszego bitu a4i. Na pozy¬ cjach nie zajetych przez bity danej tetrady Ni umieszcza sie zera. Sposób tworzenia podstawowej tablicy jest przedstawiony na fig. 1. W dalszej ko¬ lejnosci w kolumnach tablicy podstawowej doko¬ nuje sie przemieszczenia bitów aj — w ten sposób, aby uzyskac maksymalna liczbe wierszy zlozonych tylko z zer. Celem dalszego uproszczenia tablicy przemieszcza sie w kolumnach bity aj w ten sposób, aby dany bit aj wystepowal co najwyzej w dwóch wierszach tablicy. Wiersze nie zawierajace bitów aj 5 eliminuje sie z tablicy, uzyskujac w ten sposób ta¬ blice minimalna, której wiersze, zwane skladnikami pomocniczymi, dodaje sie binarnie uzyskujac w ten sposób przetwarzana liczbe w kodzie dwójkowym prostym. Liczba wierszy i kolumn tablicy minimal¬ nej zalezy tylko od ilosci cyfr liczby przetwarzanej. PL PL