POLSKA RZECZPOSPOLITA LUDOWA PATEHTOWT PRL OPIS PATENTOWY PATENTU TYMCZASOWEGO Patent tymczasowy dodatkowy do patentunr Zgloszono: Piienwiszenstwo: 04.01.1972 (P. 152743) Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 15.04.1975 74581 KI. 47h,3/08 MKP F16h 3/08 fZYTE! Urzedu Palenlow®cD Twórca wynalazku: Józef Kusmirek Uprawniony z patentu tymczasowego: Centralny Urzad Jakosci i Miar, Warszawa (Polska) Przekladnia zebata Przedmiotem wynalazku jest przekladnia zebata do zmiany ilosci obrotów walka [napedzanego.Znane przekladnie zebate do 'redukcji obrotów skladaja sie z przesuwnej kolyska oraz walka nape¬ dzajacego i umieszczonego równolegle walka nape¬ dzanego, na którym sa osadzone ina stale kola ze¬ bate o róznych srednicach, wzrastajacych stopnio¬ wo. Na iwielowypoistowyim iwaltau napedzaj acytm znajduje sie kolo zebate przesuwne, które zazebia sie z kolemi zebatym (posrednim, umocowanym na walku do kolyski. Przy pomocy kolyski mozna przesunac te dwa zazebiajace sie kola zebate wzdluz osi walków i kolejno zazejbiac z poszczegól¬ nymi kolami zebatymi walka napedzanego. W ten sposób uzyskujemy rózne obroty walka napedzane¬ go, rózniace sie miedzy soba mniej niz dwukrotnie.Róznica tych obrotów zalezy tylko od wielkosci srednic poszczególnych kól zebatych, osadzonych szeregowo na walku napedzanym i jest ograniczona wzgledami konstruflacyjnymi tej przekladni zebatej.Rrzy zmianie predkosci obrotów kolyske przesu¬ wamy wzdluz osi walka napedzanego oraz obraca¬ my o kat, potrzebny do wzebienia sie kola posred¬ niego kolyski z odpowiednim kolem zebatym na walku napedzonym. Calkowity kat obrotu kolyski przy pierwszym i ostatnim stopniu predkosci jest ograniczony równiez wzgledami konstrukcyjnymi i jest mniejszy niz 90°, a mozliwe calkowite przelo¬ zenie przy tym typie przekladni nie przekracza 10 15 20 25 30 z stosunku 1:5 Hjprzy osmiu stopniach predkosci), co zaweza zastosowanie tego typu przekladni.Celem wynalazku jest usuniecie powyzszych wad i niedogodnosci. Cel ten zostal osiagniety dzieki temu, ze przesuwna kolyska posiada piec kól zeba¬ tych, majacych przelozenie wejsciowe 1:1 i 1:2 i ze na walku napedzajacym kola zebate tej kolys¬ ki znajduja sie trzy kola zebate o jednakowej sred¬ nicy lecz o znacznej róznicy predkosci miedzy nimi, co uzyskuje sie przez przeniesienie napedu na inny walek. Przy odpowiednim zazebienliu tych kól mozemy uzyskac stosunek kolejnych predkosci obrotów (walka napedzanego) wiekszy od dwóch, a calkowite przelozenie przy osmiu stopniach pred¬ kosci moze wynosic 1:1250. W ten sposób przy tej samej ilosci predkosci obrotów przy pomocy prze¬ kladni zebatej, bedacej przedmiotem wynalazku^ mozemy uzyskac 250 razy wieksze przelozenie niz za pomoca znanej dotychczas przekladni zebatej.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony na zala¬ czonym rysunku, na którym fig. 1: przedstawia rzut poziomy a fig. 2: rzut boczny przekladni zeba¬ tej. Naped przenosi sie od silnika s przez kola ze¬ bate zlt Z2, z3, z4, z5, na kolo zebate z6, które przy zazebieniu z kolami zebatymi kolyski z17 i z18, po¬ zwala uzyskac dwa stopnie predkosci walka nape¬ dzanego V. Nastepnie predkosc obrotów ulega zmniejszeniu przez przelozenie kól zebatych z7 i za oraz z9 i z10. Dalsza redukcja predkosci obrotów na¬ stepuje poprzez kola zebate zu i z12 oraz z13 i z14. 7458174581 Osadzone ma walku III kola zebate z6, z10 i z14 moga zazebiac sie kolejno z kolami zebatymi z17 lub z18, które znajduja sie na walku IV kolyski L.Z walka IV predkosc obrotowa przenosi sie nie¬ zmieniona na walek V przez kola zebate z18 i z19 lub zmniejszona do polowy przez przelozenie kól zeba¬ tych rc15 i z16.Zmiane obrotów opisywanej przekladni zebatej uzyskujemy przez przemieszczenie zapadki E w od¬ powiedni kanalek tarczy K przy pomocy uchylnej dzwigienki D, przesuwanej obrotowo inia zebate Z wzdluz osi walka V. Wysuwajac zapadke E z kanal- ka K dzwignie D, uchylamy kolyske L w kierunku U. Wlaczenie odpowiedniego stopnia predkosci od¬ bywa sie odwrotnie do kierunku U, przy czym kola zebate wzebiaja sie od strony czolowej zejbów, co umozliwia wlaczanie ich podczas ruchu obrotowego kól zebatych. 10 15 PL PL