POLSKA RZECZPOSPOLITA LUDOWA URZAD PATENTOWY PRL OPIS PATENTOWY PATENTU TYMCZASOWEGO Patent tymczasowy dodatkowy do patentunr Zgloszono: Pierwbzenstwo: 30.12.1971 (P.152715) Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 28.04.1975 74573 KI. 35a,7/12 MKP B66b 7/12 Twórcy wynalazku: Czeslaw Ochwat, Rajnold Pardela, Zbigniew Galecki Uprawniony z patentu tymczasowego: Zaklady Mechaniczne „Labedy" Przedsiebiorstwo Panstwowe, Gliwice 9 (Polska) Urzadzenie do oczyszczania liny wciagarki Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie sluzace do czyszczenia liny wciagarki z brudu w chwili na¬ wijania jej na beben wciagarki, które obok rolek prowadzacych line stanowi wyposazenie niektórych pojazdów i maszyn roboczych.Znane urzadzenia do oczyszczania liny wciagar¬ ki, skonstruowane sa w ten siposób, ze z obudowa rolek prowadzacych line polaczony jest nierozlacz¬ nie korpus oczyszczacza liny, w którym osadzone sa skosnie do osi poziomej oczyszczacza 3 szczotki druciane. Napedzane ruchem liny wykonuja ruch obrotowy wokól wlasnej osi. Urzadzenie ito nie daje mozliwosci dokladnego oczyszczenia liny, poniewaz ruch obrotowy szczotek w tych znanych urzadze¬ niach jest powolny, szczotki zabijaja sie blotem, a odksztalcane przez sily boczne wywierane przez line druty szczotek, nie gwarantuja trwalego styku drutów szczotek z calym obwodem przekroju liny.Znane sa takze urzadzenia do oczyszczania liny, w których szczotki oczyszczajace line napedzane sa oddzielnym zródlem napedowym, elektrycznym lub hydraulicznym. Oczywiscie urzadzenia tego rodzaju spelniaja lepiej swoje zadania jednak znacznie roz¬ budowuja cale urzadzenlie, a zródlo napedowe szczo¬ tek narazone jest na uszkodzenia.Celem wynalazku jest skonstruowanie urzadzenia do oczyszczania liny wciagarki, które pozwoli na do¬ kladne oczyszczenie liny bez zastosowania dodatko¬ wego zródla napedowego. Jako zadanie techniczne 15 20 25 postawiono sobie zmiane konstrukcji obudowy urza¬ dzenia oraz zmiane napedu szczotek.Zgodnie z wynalazkiem istota rozwiazania pole¬ ga na tym, ze z korpusem rolek prowadzacych line wciagarki polaczony jest przegubem drazek, który na drugim swoim koncu wyposazony jest w szybfcó- rozbieralny i obejmujacy line przegub kulisty, sta¬ nowiacy podpore dla zespolu napedzajacego szczo¬ tek na który skladaja sie rolki cierne, przekladnie posrednie czolowe, cierne lub zebate i dalej prze- kladnai planetarna cierna lub zebata. Naped dla szczotek uzyskuje sie od oczyszczanej liny wciagar¬ ki poprzez rolki cierne, przekladnie posrednie czo¬ lowe i przekladnie planetarna tak skonstruowana, ze szczotki oczyszczajace line wciagarki wykonuja dwa ruchy robocze, a mianowicie ruch obroftawy wokól wlaisnej osi i ruch obiegowy wokól osi Hiiy wciagarki. Predkosci kaitowe tych ruchów moga byc dobierane w odjpowiednim stosunku do predkosci liny. Ponadto zespól moze byc zakladany na line bez konca przez to, ze kola, sloneczne i zewnetrzne przekladni planetarnej zespolu napedowo-pódtrzy- mujacego sa dzielone, a w osiach satelitów osadzo*- ne sa trzpienie srodkowe szczotek oczyszczajacych line, ulozyskowanych w pokrywie czolowej urzadze^ nia stanowiacej wodzidlo. ...-¦•:.¦:' Z powyzszego wynika, ze cel i postawione zada¬ nie techniczne zostaly osiagniete, poniewaz przegu*- bowe zawieszenie urzadzenia na obudowie rolek prowadzacych line wciagarki, eliminuje wplyw sil 7457374573 bocznych wywieranych przez line na urzadzenie, a przegub kulisty obejmujacy line zabezpiecza nie¬ zmienne polozenie urzadzenia wzgledem limy bez wzgledu ma polozenie jakie lina przyjmuje w sto¬ sunku do rolek prowadzacych. Wyposazenie urza¬ dzenia w naped poprzez rolki cierne, przekladnie posrednie i przekladnie planetarna pozwala na usta¬ lenie /takiej predkosci obrotowej szczotek, która gwarantuje dokladne oczyszczanie liny, a ponad¬ to odlpowiedmi dobór predkosci obiegowej calego ze¬ spolu szczotek co zabezpiecza oczyszczanie na calym obwodzie liny.Urzadzenie do oczyszczania lacznie z przegubem kulistym jest szybko rozbieralne i moze byc zakla¬ dane na line bez konca tzn. bez rozkauszowaniia liny. Blizej wynalazek przedstawiony zostanie w przykladzie wykonania i na rysunkach na których fig. 1 przedstawila urzadzenie w zestawieniu a fig. 2 zespól napedowy szczotek w przekroju.Jak widac na fig. 1 i 2 urzadzenie do oczyszcza¬ nia iliny sklada sie z drazka 1 polaczonego z osia 2 rolki prowadzacej Mne w ten sposób, ze tworzy przegub o dwóch stopniach swobody, tak samo po¬ laczony jest drugi koniec drazka 1 z obejma 3 roz¬ bieralnego przegubu kulistego, przy czym jego dwu¬ dzielna tulejka kulisto 4 polaczona jest z korpusem dwudzielnym 5 zespolu napedowego szczotek.Zespól napedowy urzadzenia do oczyszczania umieszczony jest w dwudzielnym korpusie 5 i skla¬ da sie z dwóch rolek napedowych 8, duzych kól posrednich 9, dwóch malych kól posrednich 10, za¬ zebionych z dzielonym kolem slonecznym lt o uze¬ bieniu czolowym i wyposazonym w bieznie dla orzech satelitów ciernych 12, które obtaczaja sie po nieruchomym dzielonym kole zewnetrznym 13. We¬ dzidlo dwudzielne 7 polaczone jest z satelitami 12 przez trzpieme szczotek 6, które w wodzidle 7 sa ulozyskowane. Mniejsza srednica powierzchni czo¬ lowej wodzidla 7 tworzy krawedz wstepnego oczy¬ szczania lMy z nadmiaru blota lub ziemi i polaczo¬ na jesit kafolakiem 16 z kolem zewnetrznym 13.Drazek 1 utrzymuje szczotki oczyszczajace 6 i ze¬ spól podtrzymujace — napedowy, w stalej odleg¬ losci od rolek prowadzacych line 14, a poruszany lina 15 w rózne strony zalamuje sde na swych prze¬ gubowych polaczeniach i nie przenosi sil od ru¬ chów bocznych liny 15. Dwudzielna tuleja kulista 4 obejmuje lkie 15, a po jej zewnetrznej kulistej po¬ wierzchni slizga sde obejma 3 polaczona z drazkiem 1. Obejma 3 wykonana jest z dwóch czesci polaczo¬ nych w znany sposób srubami (nie pokazanymi na rysunku). Obie polówki dwudzielnej tuled 4 pola¬ czone sa z dwudzielnym korpusem zespolu napedo¬ wego 5 szczotek, w którym w kazdej jego polówce osadzone sa obrotowo kólko cierne 8 poruszane przez tarcie przesuwanej liny 15, z którym na wspólnej osi osadzone jest duze kolo posrednie 9 a to zazebione jeSt z malym kolem posrednim 10.Obydwa male kola posrednie 10 zazebione sa tak¬ ze z dzielonym kolem slonecznym 11 o uzebieniu czololwym. Kolo sloneczne 11 wykonane jest w po¬ staci tulei dzriekwiej, wzdluz swej osi, zlaczonej spre¬ zyna, która na jednym czole posiada wspomniane juz uzebienie czolowe, a na srednicy zewnetrznej bieznie cierna dla satelitów 12. Satelity napedzane sa przez kolo sloneczne 11 i obtaczaja sie po nie¬ ruchomym kole zewnetrznym 13, o wewnetrznej 5 biezni ciernej wykonanym jako dwudzielne i pola¬ czone w znany sposób z korpusem 5. W trzech sa¬ telitach 12 osadzone sa nieobrotowo trzpienie szczo¬ tek 6, które ulozyskowane sa w wodzidle 7 przez co szczotki 6 wykonuja ruch obrotowy wokól wlasnej 10 osi z iloscia obrotów równa obrotom satelitów 12 oraz ruch obiegowy z iloscia obrotów odpowiada¬ jaca stosunkowi przelozenia przekladni planetarnej (12, 11, 13, 7).Wodzidlo 7 jest tak uksztaltowane, ze jego mindej- 15 sza srednica na powierzchni czolowej tworzy kra¬ wedz oddzielajaca nadmiar blota lub ziemi od prze¬ suwajacej sie liny 15, a przez polaczenie z kolem zewnetrznym 13 przy pomocy kablaika 16 chroni szczotki przed sila poosiowa liny. Oczywiscie wy- 20 nailazek nie jest ograniczony do przedstawionego na rysunkach i w opisie przykladu wykonania lecz obejmuje takze odmiany rozwiazania, o ile nie wy¬ kraczaja one poza istote rozwiazania. Urzadzenie moze byc np. wyposazone tylko w przekladnie cier- 25 ne lub tylko zebate czy tez okryte specjalna obu¬ dowa. Rózny moze byc równiez schemat kinema¬ tyczny to znaczy napedzane moze byc takze kolo zewnetrzne przy nieruchomym kole slonecznym. 30 PL PL