PL73853B2 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Zgloszenie ogloszono: 30.05.1973 Opis patentowy opublikowano: 30.09.1975 73853 KI. 12p,7/01 MKP C07d 51/18 Ur.edu Pnlenfc,*., I Twórcawynalazku: Jadwiga Barbara Chylinska Uprawniony z .patentu tymczasowego: Polska Akademia Nauk Instytut Chemii Organicznej, Warszawa (Polska) Sposób wytwarzania pochodnych 5-nitróheksahydropirymidyny pod¬ stawionych w pozycji 1, 3, 5 Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarzania po¬ chodnych S^nitioheksahydropirymidyny podstawionych w pozycji 1, 3 i 5 o ogólnym wzorze przedstawionym na rysunku, w którym R1 oznacza grupe alkilowa, alicykliczna aralkilowa, R2 oznacza grupe alkilowa o 1—7 atomach wegla.Pochodne pirymidyny wytwarza sie przez konden¬ sacje: pierwszorzednych mitiropanafin z formaldehydem i odpowiednia amina pierwszorzedna lub 2nnitinoipro- panodwuaiminy z formaldehydem. Pierwsza z tych me¬ tod polega na wprowadzeniu wodnego [roztworu for¬ maldehydu do aminy pierwszorzedowej a nastepnie nitropanafkiy w temperaturze 0—10°C.Wyodrebnienie produktu reakcji nastepuje przez wie¬ lokrotna ekstrakcje eterem etylowym, suszenie tego ekstraktu, zatezanie pod próznia, rozpuszczenie pozos¬ talosci w eterze naftowym, oddestylowanie nadmiaru rozpuszczalnika i w nezultacie otrzymuje sie brunatny zywkowaity surowy produkt z wydajnoscia okolo 80%, który dopiero po dwukrotnej krystalizacji daje krysta¬ liczna biala substancje. Sposób ten w warunkach prze¬ myslowych, a nawet w póltechnicznych nie nadaje sie do zastosowania ze wzgledu na koniecznosc operowania niska temperatura, oraz wykonania wielu uciazliwych operacji wymagajacych uzycia duzych ilosci lotnych a lotwopainych rozpuszczalników.Metody polegajace na kondensacji fóimaldehydu z 2Hnitiropropandiolem-l,3 i odpowiednia amina pierwszo¬ rzedna lub z 2Hnitropropanodwuamina, oprócz wyzej wspomnianych niedogodnosci, wymagaja jeszcze wstep- 10 15 20 25 30 nego przygotowania produktów wyjsciowych, to jest 2Hnitro-propandiolu-l,3 lub 2Hnitropropanodwuaminy.Celem wynalazku jest modyfikacja znanego sposobu wytwarzania pirymidyn przez kondensacje formaldehydu z amina pierwszoirzedowa i nitroparafina, która nadaje sie do stosowania w skali przemyslowej, poniewaz cechuje sie prostym rezimem technologicznym.Stwierdzono, ze cel wynalazku osiaga sie, jezeli kon¬ densacje prowadzi sie w rozpuszczalniku organicznym, zwlaszcza izobutanolu, w temperaturze wrzenia tego rozpuszczalnika, przy czym powstajaca w reakcji wode usuwa sie, korzystnie za pomoca destylacji azeotsropowej z [rozpuszczalnikiem, zas formaldehyd stosuje sie w postaci paraformaldehydu, a produkt koncowy w postaci wodnej zasady lub chlorowodorku wyodrebnia sie przez ochlodzenie mieszaniny reakcyjnej po oddestylowaniu nadmiaru rozpuszczalnika.^ Wedlug wynalazku chlorowoidoirek pirymidyny o wzo¬ rze przedstawionym na rysunku otrzymuje sie przez zadanie oziebionego roztworu wolnej zasady roztworem acetonem stezonym kwasu solnego. Produkt koncowy otrzymany sposobem wedlug wynalazku wykazuje za¬ dowalajaca czystosc.Przyklad I. 90,1 g (3 mole) parafoimaldiehydu^ w obecnosci 6 ml trójetyloaminy rozpuszcza sie w 400 ml wrzacego alkoholu izobutynowego. Do tak otrzymanego klarownego roztworu wkrapla sie 75,1 g (1 mol) nitroetanu z taka szybkoscia, aby utrzymac lagodne wrzenie, roztwór ogrzewa sie przez 20 minut, 7385373853 nastepnie wkrapla sie 215 g (2 mole) benzyloaminy w czasie 20 minut. Calosc ogrzewa sie do wrzenia przez 2—3 godziny oddestyliowujac 25—30 ml azeotro- powo wode wraz z okolo 300 ml izobutonolu. Po ochlodzeniu pozostalosci do temperatury 0^10°C wy- kirystalizowuje 5-nitro-1,3Hdwubenzylo-5Hmetyloheksahy- dropirymidyna. Natomiast w celu otrzymania chloro¬ wodorku pirymidyny, do schlodzonej do 60°C pozo- sitalosci (po oddestylowaniu wody i izobutaniolu) dodaje sie okolo 300 ml acetonu. Calosc oziebia sie do —5°C.Do tak ochlodzonego roztworu wkrapla sie loziebiony do 0°C swiezo przyrzadzony roztwór 90 ml stezonego kwasu solnego w 200 ml acetonu z taka szybkoscia, aby tempenatura mieszaniny reakcyjnej nie pnzeknoczyla —2°C. Mieszanine reakcyjna pozostawia sie w tempe¬ raturze 0°C. W czasie okolo 1 godziny wytraca sie bialy czysty krystaliczny osad chlorowodorku pirymidy¬ ny. Wytracony losiad saczy sie, przemywa acetonem, suszy i krystalizuje z alkoholu. Wydajnosc surowego produktu wynosi 85 % wydajnosci teoretycznej.Przyklad II. 45 g (1,5 mlola) paraformaldehydu w obecnosci 3 ml trójetyloaminy rozpuszcza sie w '200 ml wrzacego alkoholu izobutylowego. Do tak otrzymanego roztworu wkrapla sie 44,6 g (0,5 mola) nitropropanu z szybkoscia utrzymujaca lagodne wrzenie, roztwór ogrzewa sie przez 20 minut, nasstepnie wkrapla sie 108 g (1 mol) benzyloaminy w czasie 15 minut.Calosc ogrzewa sie do wrzenia przez 1—1,5 godziny oddestylowujac dkolo 20 ml azeotropowo wode wraz z 100—150 ml alkoholu izobutylowego. Po ochlodzeniu pozostalosci do temperatury 0—10°C wykrystalizowuje 5Hnlitro-l ,3^1wu^benzylo-5^tyloheksahydrapLrymidyna W celu otrzymania chlorowodoru pirymidyny, pozostalosc (po oddestylowaniu wody i lizobutanolu) chlodzi sie do 60°C, dodaje 150 ml acetonu, oziebia do —5°C. 10 15 20 25 30 35 Do tak ochlodzonego roztworu wkrapla sie oziebiony do 0°C swiezo przyrzadzony roztwór 45 ml stezonego kwasu solnego w 10 ml acetonu z taka szybkoscia, aby temperatura mieszaininy reakcyjnej nie przekro czyla —2°C Z mieszaniny reakcyjnej pozostawionej w tempera¬ turze 0°C w czasie 1 godziny wypada krystaliczny osad chlorowodorku pirymidyny. Osad saczy sie, suszy krystalizuje z alkoholu. Wydajnosc czystego surowego produktu wynosi 85% wydajnosci teoretycznej. PL PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób wytwarzania 5 nitroheksahydropirymidyny podstawionej w pozycji 1, 3, 5 o wzorze ogólnym przedstawionym na rysunku, w którym R1 oznacza grupe alkilowa, alicykliczna, aralkilowa, R2 oznacza grupe alkilowa o 1—7 atomach wegla, przez konden¬ sacje formaldehydu z odpowiednia nitroparafina i amina pierwszorzedowa, znamienny tym, ze kondensacje pro¬ wadzi sie w rozpuszczalniku organicznym, zwlaszcza izobutanolu, w temperaturze wrzenia tego rozpuszczal¬ nika, przy czym piowstajaca w reakcji wode usuwa sie, korzystnie za pomoca destylacji azeotropowej z rozpuszczalnikiem, zas formaldehyd stosuje sie w pos¬ taci parafarmaldehydu, a produkt koncowy w postaci wolnej zasady lub chlorowodorku wyodrebnia sie przez odhlodzenie mieszaniny reakcyjnej po oddestylowaniu nadmiaru rozpuszczalnika.

2. Sposób wedlug zastrzezenia 1, znamienny tym, ze produkt koncowy wydziela sie przez dzialanie na roz¬ twór wolnej zasady acetonowym roztworem kwasu sol¬ nego. N\o' WDA — Zaklad Typograficzny. Zam. 2128. Naklad 110 egz. Cena 10 zl PL PL