Matowane przedze i tkaniny z celulozy acetyl owej otrzymuje sie zapomoca wrza¬ cych kapieli mydlanych lub kwasnych.Np,, zaleznie od koncentracji organicznych kapieli kwasnych i przy scislem utrzymy¬ waniu temperatur wrzenia i odpowiedniej ilosci czasu, mozna nadac tkaninie wy¬ glad welny, który, odpowiednio do rodza¬ ju traktowania, zwieksza jej objetosc po¬ trójnie lub pieciokrotnie. Jak wiadomo, mozna w ten sposób polyskujace tkaniny z celulozy acetylowej matowac przy istot- nem zwiekszeniu ich objetosci. Matowane tkaniny, farbowane i niefarbowane, zmie¬ szane z naturalnemi i sztucznemi wlóknami, wykazuja calkowicie nowy charakter tkani¬ ny, bardzo podobny do tkaniny welnianej Poniewaz wlasciwosc zwelniania wzglednie matowania posiada dotychczas tylko prze¬ dza z celulozy acetylowej, wytwarzano do¬ tychczas dla otrzymania wzorów tka¬ niny mieszane z innemi wlóknami/ które przy powyzszych sposobach trak¬ towania zatrzymuja polysk, wzglednie nie staja sie matowemi i nie zwel- niaja sie. Przez umiejetne jednak wytwarzanie tkanin z wlókien celulo¬ zy acetylowej i innego rodzaju przedzy mozna otrzymac na nich polyskujace efek¬ ty wzorzyste. Wykonanie tych tkanin jest jednak kosztowne i skomplikowane i dlate¬ go tez wydawalo sie korzystnem otrzy¬ manie materjalu tkackiego przerabianego matowemi i polyskujacemi efektami wzo- rzystemi, na drodze prostszej, np. przez przywrócenie matowanemu zwelnionemumaterjalowi miejscami jego pierwotnego polysku.Z drugiej st**qny przy barwieniu poly¬ skujacego jedwabiu octanowego w postaci pasm i calych tkanin powstaja matowe miejsca, wywolane nieprawidlowa koncen¬ tracja kwasu i temperatur. Czesto materjal tkacki wskutek niedbalosci styka sia z prze^ grzanemi rurami parowemi, co znów powo¬ duje plamy. Miejsca w ten sposób powstac le, matowane, plamiste czynia czesto towar niezdatnym do sprzedazy. I w tym wypad¬ ku polecalo sie wiec znalezc srodki i drogi do usuwania plam tych przez odpowiednie traktowainie, przywracajac znów polysk matowanym miejscom jedwabiu octanowe¬ go.Po wielokrotnych doswiadczeniach o- kazalo sie, ze te same kwasy organiczne, jak kwas octowy, kwas mrówczany i t. d<, zapomoca których uskuteczniono matowa^ nie lub zwelnianie jedwabiów octanowych, moga przywrócic zmatowanym i zwelnio- nym tkaninom celuloz acetylowych w pew¬ nych okolicznosciach pierwotny stan poly¬ skujacy. Lecz nietylko kwasy te, lecz tak¬ ze rozpuszczalniki i srodki, powodujace pecznienie celuloz acetylowych, których punkt wrzenia lezy ponad punktem wrzenia wody, zastosowuje sie do przywracania stanu pierwotnego celulozom acetylowym.Nalezy przypuszczac, ze celuloza acetylo- wa, która zostala zmieniona w strukturze swej przy matowaniu, rozpuszcza sie przej¬ sciowo zapomoca kwasów organicznych, al¬ koholów, estrów, rozczynów solnych o wyzszym niz woda punkcie wrzenia, i wów¬ czas wydziela sie pod postacia jasna i po¬ lyskujaca. W kazdym razie udaje sie przy zastosowaniu alkoholów, kwasów organicz¬ nych i t d i nastepnem szybldem suszeniu usunac wode, macaca tkanine, i wlókniste¬ mu materjalowi przywrócic pierwotny po¬ lysk. Przytem wlókno, napeczniale dzieki uprzedniemu matowaniu, zatrzymuje swo¬ ja objetosc, dajac tkanine bardzo miekka, polyskujaca i puszysta.Mozna równiez postepowac i w ten spo¬ sób, ze do past drukarskich, bezbarwnych lub zmieszanych z barwnikami, dodaje sie ciala rozpuszczajace celuloze acetylowa wzglednie powodujace pecznienie jej, na- drukowuje sie je na tkaniny matowane i zapomoca parowania przywraca tkaninie nadrukowanej matowanej pierwotny stan polyskujacy. W ten sposób otrzymuje sie polyskujace efektowne wzory na matowa¬ nych tkaninach z celulozy acetylowej, przy- czem mozna równiez dodac do zageszczen drukarskich odczynniki, utrwalajace barw¬ niki, które przy farbowaniu tkanin nadru¬ kowanych wydaja efekty róznobarwne.Rozumie sie samo przez sie, ze pozada¬ ne efekty polyskujace mozna otrzymac nie¬ tylko zapomoca nadrukowania pasm i ca¬ lych sztuk tkanin, lecz takze zapomoca czesciowego zanurzania matowanego je¬ dwabiu octanowego w kapielach, przywra¬ cajacych polysk jedwabiowi octanowemu matowanemu, zmiekczonemu i zwelnionemu.Do tych tak zwanych kapieli wywolujacych polysk dodaje sie celem otrzymania no¬ wych efektów barwniki, zaprawy, sole i ko¬ loidy ochronne, pojedynczo lub w dowol- nem zestawieniu. Celowe jest tkanine ma¬ towana po zanurzeniu jej w kapieli powyz¬ szej suszyc w przeciagu pól do calej go¬ dziny w temperaturze podniesionej i pod cisnieniem.Przyklad. Tkanine wykonana ze zwel- nionego jedwabiu octanowego nadrukowuje sie zageszczeniem, wytworzonem z 650 g gumy arabskiej, emulgowanej razem z 300 cm szesciennemi alkoholu etylowego i 15 g oranzu rodulinowego. Sztuke nadruko¬ wana suszy sie dobrze, paruje przy 0,4 atm cisnienia i nastepnie myje na zimno, po- czem miejsca nadrukowane wystepuja jako polyskujaco zabarwione z tla matowanego. PL PLMatt yarns and fabrics made of acetyl cellulose are obtained by boiling soapy or acid baths. For example, depending on the concentration of organic acid baths and with strict control of the boiling point and the right amount of time, you can give the fabric a smooth wool which depending on the type of treatment, it increases its volume by three or five times. As it is known, in this way, glossy acetyl cellulose fabrics can be matted with a significant increase in their volume. Matt fabrics, dyed and undyed, mixed with natural and artificial fibers, show a completely new character of the woven fabric, very similar to woolen fabric. Since the property of wetting or dulling has so far only been obtained from acetyl cellulose, fabric patterns mixed with other fibers (which retain gloss under the above treatments, or do not become dull or shrink. However, by skillfully producing fabrics from acetyl cellulose fibers and other yarns, it is possible to obtain shimmering patterned effects thereon. The fabrication of these fabrics, however, is costly and complicated, and therefore it seemed advantageous to obtain a weaving material processed with dull and shimmering patterned effects in a simpler way, for example by restoring the matted waffled material in places to its original gloss. Due to the dyeing of sparkling acetate silk in the form of strands and entire fabrics, dull spots are formed, caused by abnormal acid concentration and temperature. Often the weaving material is inadvertently contacting the overheated steam pipes, again causing stains. Places that are created in this way are bad, matted, and stained, often rendering the goods unfit for sale. And in this case, it was advisable to find means and ways to remove these stains by appropriate treatments, restoring the gloss to the dull areas of acetate silk. After multiple experiments, it turned out that the same organic acids, such as acetic acid, formates and the like, by which the dulling or wetting of acetate silks has been effected, may restore dull and wetted acetyl cellulose fabrics under certain circumstances to their original brittle state. But not only these acids, but also solvents and agents that cause the swelling of acetyl celluloses, the boiling point of which is above the boiling point of water, are used to restore the original state of acetyl cellulose. It is assumed that acetyl cellulose, which has been changed in structure Upon matting, it dissolves temporarily with organic acids, alcohols, esters, and saline solutions with a boiling point higher than water, and then separates in a bright and shiny form. In any case, it is possible with the use of alcohols, organic acids, etc., and the subsequent drying window to remove the water, touching the fabric, and the fibrous material to restore its original gloss. Moreover, the fiber, which has been swollen due to previous matting, retains its volume, giving the fabric a very soft, shiny and fluffy. causing it to swell, they are printed on matt fabrics and, by means of evaporation, the matt printed fabric restores its original glossy state. In this way, shimmering shimmering patterns are obtained on matted acetyl cellulose fabrics, but it is also possible to add to the printing densities reagents that fix the dyes, which when dyeing printed fabrics produce different-colored effects. that the desired shimmering effects can be obtained not only by printing strips and whole pieces of fabrics, but also by partially dipping matt acetate in baths, restoring the shine of matt, soft and loosened acetate silk. In order to obtain new effects, dyes, mortars, salts and protective colloids are added individually or in any combination. It is expedient to make a matted fabric after it has been immersed in the bath above, and dried for half an hour at elevated temperature and under pressure. The fabric made of woven acetate silk is printed with a thickening made of 650 g of gum arabic, emulsified together with 300 cubic cm of ethyl alcohol and 15 g of rhodulinum orange. The printed art is dried well, evaporates at 0.4 atm of pressure and then washed cold, whereupon the printed areas appear glossy-colored from a matte background. PL PL