PL69493B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: 13.12.1968 Szwajcaria Opublikowano: 20.05.1974 69 493 KI. 14i,l/02 MKP FOlm 1/02 *.vw.,..^ ».;,.* Twórca wynalazku: Gosen Joop Hellingmann Wlasciciel patentu: Gebruder Sulzer Aktiengesellschaft (Winterthur, Szwajcaria) Urzadzenie do smarowania cylindrów tlokowego silnika spalinowego 2 Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do sma¬ rowania cylindrów tlokowego silnika spalinowego z pompa wolumetryczna, sluzaca do dostarczania odmierzonej ilosci oleju smarnego w pewnych od¬ stepach czasu do co najmniej jednego punktu 5 smarowania znajdujacego sie w sciance cylindra, przy czym w przewodzie miedzy pompa i punk¬ tem smarowania umieszczony jest element zwrot¬ ny.Jak wiadomo, w duzych tlokowych silnikach io spalinowych stosuje sie oddzielne uklady smaro¬ wania cylindrów zasilane specjalnymi pompami do smaru. Kazdy z cylindrów ma wtedy z reguly szereg punktów smarowania rozmieszczonych na obwodzie i polaczonych specjalnymi przewodami 15 olejowymi z pompa smarownicza. Pompa ta, któ¬ ra sluzy nie tylko do dostarczania oleju, ale i do odmierzania jego ilosci, jest wiec pompa wolu¬ metryczna, doprowadza w regularnych odstepach czasu do kazdego punktu smarowania odmierzona 20 ilosc oleju. Najczesciej jest tak, iz kazdy punkt smarowania otrzymuje swoja porcje oleju po pew¬ nej liczbie cykli roboczych, na przyklad w duzym silniku dwusuwowym co 10 obrotów walu korbo¬ wego. Wykorzystanie doprowadzanego w ten spo- 25 sób oleju do celu wlasciwego smarowania jest za¬ zwyczaj niewielkie. O ile na przyklad olej ten zostaje doprowadzony do cylindra w chwili, gdy znajduja sie w nim gorace spaliny po procesie . spalania, to moze on ulec spaleniu. Najkorzyst- 30 niejsza chwila na wprowadzenie oleju jest mo¬ ment, gdy otwory smarowe przesloniete sa przez tlok i wskutek tego olej moze dostac sie miedzy tlok i scianke cylindra.Osiagniecie tego najkorzystniejszego przypadku znanym sposobem polega w scislym powiazaniu momentu wprowadzenia oleju z ruchem tloka w ten sposób, ze olej wprowadza sie zawsze w chwili, gdy tlok, a w szczególnosci jego czesc mieszczaca pierscienie, znajduje sie przed otworami smaro¬ wymi. Nastrecza to jednak wiele trudnosci ze wzgledu na potrzebne do tego celu urzadzenia, które musza byc bardzo dokladne, poniewaz gdy z jakiegokolwiek powodu ulegnie przesunieciu mo¬ ment wprowadzenia oleju, to istnieje niebezpie¬ czenstwo, ze cala porcja oleju dostanie sie do cy¬ lindra w niewlasciwej chwili, co musi doprowa¬ dzic do powaznego uszkodzenia silnika. Takie przesuniecie momentu wprowadzenia moze wy¬ niknac juz chocby z faktu, ze olej zmienia w znacznym stopniu swoja lepkosc.Celem wynalazku jest opracowanie konstrukcji urzadzenia smarowniczego wspomnianego rodzaju, które byloby znacznie prostsze od znanych stero¬ wanych urzadzen smarowniczych, a ponadto w kazdym wypadku zapewnialoby, ze olej nie do¬ stanie sie do cylindra w chwili, gdy bylby na¬ razony na niebezpieczenstwo spalania.Cel wedlug wynalazku osiaga sie dzieki temu, ze w przewodzie miedzy pompa i elementem 69 4933 69 493 4 zwrotnym znajduje sie czesc zasobnikowa, która sluzy do przechowania oleju dostarczanego przez pompe przy zamknietym elemencie zwrotnym i za¬ razem do ograniczania cisnienia tego oleju w prze¬ wodzie do wartosci znacznie mniejszej od naj¬ wyzszych cisnien, wystepujacych w cylindrze pod¬ czas pracy silnika. Pozadane jest, aby czesc za¬ sobnikowa zawierala w sobie element sprezysty takiej wielkosci, azeby przy zamknietym zaworze zwrotnym olej dostarczany przez pompe wywoly¬ wal w przewodzie i w elemencie sprezystym zwiek¬ szenie cisnienia ponad wartosc najmniejsza, wy¬ stepujaca w otworze smarowym, o pewna wy¬ brana róznice cisnienia, która jest znacznie mniej¬ sza od najwiekszych cisnien wystepujacych w cy¬ lindrze podczas pracy silnika. W ten sposób uzy¬ skuje sie samoczynne dopasowanie wielkosci wy¬ plywu oleju z otworu smarowego do ilosci do¬ starczanej przez pompe ~olejowa podczas pracy, a mianowicie jesli pewna czesc oleju, dostarczo¬ nego podczas poprzedniego skoku pompy, pozo¬ stanie w czesci zasobnikowej, to w tej ostatniej ustala sie samoczynnie wyzsze cisnienie, powo¬ dujace przyspieszony wplyw oleju.Element sprezysty moze byc utworzony przez kawalek weza z materialu o sprezystosci gumy lub przez cylinder z tlokiem dociskanym spre¬ zyna. Uzyskuje sie w ten sposób prosta i mocna budowe wspomnianego elementu.Przykladowo jest równiez mozliwe umieszczenie zaworu zwrotnego w sciance cylindra w sasiedz¬ twie otworu smarowego, dzieki czemu w przeci¬ wienstwie do dawniejszych rozwiazan zmniejsza sie znacznie ilosc oleju, który moze wyplywac samorzutnie z kanalu smarowego do cylindra. Ka¬ nal smarowy, prowadzacy od zaworu zwrotnego do otworu smarowego, moze miec kierunek wzno¬ szacy sie, co zapewnia dobre odpowietrzenie czesci ukladu smarowniczego lezacych w sasiedztwie otworu smarowego i jednoczesnie zapobiega nie- sterowanemu wyplywowi oleju z kanalu smaro¬ wego do cylindra.W normalnie stosowanym rozwiazaniu, gdzie kazda pompa obsluguje szereg punktów smaro¬ wania, przy czym doplyw oleju do okreslonego punktu smarowania nastepuje zawsze co pewna liczbe cykli roboczych silnika, moze byc do zawo¬ ru zwrotnego dolaczony z korzyscia element dla¬ wiacy, który sluzy do takiego zwolnienia wy¬ plywu oleju, ze wyplyw ten przypada glównie na okres czasu miedzy poszczególnymi skokami roboczymi pompy. Jednoczesnie jest przy tym mo¬ zliwe zaopatrzenie zaworu w tak rozwiazane urza¬ dzenie ograniczajace skok, ze punkt dlawienia po¬ wstanie pomiedzy korpusem zaworu i jego gniaz¬ dem. Oprócz uproszczenia calego urzadzenia osiag¬ nie sie przez to dodatkowo te istotna zalete, ze punkt dlawienia nie bedzie mial wplywu na dzia¬ lanie zaworu, jak by to mialo miejsce w przy¬ padku umieszczenia punktu dlawienia przed lub za zaworem.Pozadane jest, aby wybrane nadcisnienie sma¬ rowania bylo mniejsze od cisnienia rozprezenia, panujacego w cylindrze w chwili otwarcia zaworu wylotowego silnika, wzglednie nie wieksze od 5 atn. Zapewni to z wystarczajaca dokladnoscia, ze wprowadzenie oleju do cylindra nie nastapi w chwili, gdy w nim znajduja sie gorace spaliny po procesie spalania wzglednie rozprezania. W naj- 5 korzystniejszym rozwiazaniu nadcisnienie smaro¬ wania wynosi kilka dziesiatych atmosfery.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia przekrój cylindra duzego dwusuwo- 10 wego silnika spalinowego, zaopatrzonego w urza¬ dzenie smarownicze wedlug wynalazku; fig. 2 — wycinek fig. 1 w wiekszej podzialce; fig. 3 — szczegól z fig. 2 w jeszcze wiekszej podzialce; fig. 4 — wykres cisnienia w cylindrze i w punkcie 15 smarowania umieszczonym wedlug fig. 1 dla wy¬ jasnienia dzialania urzadzenia smarowniczego we¬ dlug wynalazku; fig. 5 — inne rozwiazanie ele¬ mentu sprezystego.Na fig. 1 przedstawiono jedynie blok cylindro- 20 wy 1 z tuleja cylindrowa 2 duzego dwusuwowego silnika wysokopreznego z krzyzulcem. Pozostale czesci, ogólnie dobrze znane, opuszczono dla przej¬ rzystosci. Tuleja cylindrowa 2 jest zaopatrzona w otwory smarowe 3 utworzone przez wyloty ka- 25 nalów smarowych. Kazdemu otworowi 3 jest przy¬ porzadkowany w cylindrze uklad smarowniczy 5, polaczony przewodem 6 z pompa olejowa 7. Ta ostatnia zaopatruje w olej za posrednictwem dal¬ szych przewodów 6 wszystkie otwory smarowe 3 30 cylindra, ewentualnie równiez sasiednich cylin¬ drów. Pompa 7 jest przy tym w znany sposób rozwiazana tak, ze do kazdego z przewodów do¬ starcza odmierzona ilosc oleju co pewna wieksza liczbe cykli roboczych silnika, na przyklad co 10 35 cykli. Zasilanie olejem poszczególnych otworów smarowych odbywa sie przy tym okresowo wed¬ lug okreslonego programu.Na fig. 2 przedstawiono w przekroju uklad sma¬ rowniczy 5 w wiekszej podzialce. Otwór smaro- 40 wy 3 w tuleji cylindrowej 2 utworzony jest przez wylot kanalu smarowego 10, prowadzacy do otwo¬ ru stopniowego 11. W bloku cylindrowym 1 znaj¬ duje sie otwór 12 wspólosiowy z otworem 11. W otworze 11 zamocowana jest szczelnie za pomoca 45 uszczelki 14 rura 13, której drugi koniec przy¬ twierdzony jest za pomoca kolnierzy 15, 16 i nie pokazanych na rysunku srub do zewnetrznej stro¬ ny bloku 1. Pomiedzy tym ostatnim i tuleja cy¬ lindrowa 2 znajduje sie kanal chlodzacy 8 napel- 50 niony woda, która oplywa dookola rure 13. W ru¬ rze "13 znajduje sie rurka smarowa 17 wkrecona jednym koncem (fig. 3) za pomoca gwintu 18 w scianke tuleji cylindrowej 2. Drugi koniec rurki smarowej 17, przeprowadzony przez rure zewnetrz - 55 na 13, polaczony jest króccem 19 z przewodem smarowym 6. Wewnatrz tego ostatniego znajduje sie odcinek weza 20, wykonany z materialu o sprezystosci gumy, odpornego na dzialanie oleju.Jak pokazano na rysunku, odcinek ten jest przy- 60 twierdzony sciagaczami 23 do tulei 21 krócca 19 oraz do krócca 22. Jest on tak dobrany, ze two¬ rzy element sprezysty umieszczony w przewodzie.W koncu rurki smarowej 17, wkreconej w scianke • tuleji cylindrowej 2, znajduje sie grzybek 30, któ 65 ry wspólpracuje z gniazdem stozkowym 31 w rur-5 69 493 6 ce smarowej 17. W przedstawionym rozwiazaniu zawór ten moze sie swobodnie poruszac, ale moze on byc równiez zaopatrzony w slaba sprezyne.Ruch grzybka 30 w prawo ograniczony jest przez czop 33 z otworem szesciokatnym 32, wkrecony w prawy koniec rurki smarowej 17.Podczas pracy silnika pompa olejowa 7 dostar¬ cza olej ze zbiornika (nie pokazanego na rysunku) do przewodu 6, przy czym podczas kazdego skoku podawana jest odmierzona ilosc oleju, która moze wynosic do 0,4 cm3. Olej przedostaje sie przewo¬ dem 6 do rurki smarowej 17, a nastepnie obok grzybka 30 i przez kanal smarowy 10 do otworu smarowniczego 3. Z tego ostatniego olej moze wy¬ plywac tylko wtedy, gdy cisnienie w cylindrze jest nizsze od cisnienia panujacego w rurce smaro¬ wej 17 wzglednie w przewodzie smarowym 6. Gdy cisnienie w cylindrze jest wyzsze, zawór zwrotny, utworzony przez grzybek 30 i gniazdo 31 zamyka przewód smarowy, uniemozliwiajacy wyplyw ole¬ ju. Jesli w czasie, gdy wspomniany zawór zwrot¬ ny jest zamkniety, nastapi skok roboczy pompy i wtloczenie przez nia oleju do przewodu 6, to olej ten nie dostanie sie do cylindra, lecz zostanie zmagazynowany w elemencie sprezystym utworzo¬ nym przez waz 20. Wyplyw oleju nastapi dopiero wtedy, gdy cisnienie w cylindrze spadnie ponizej cisnienia panujacego w rurce smarowej 17.Na fig. 4 przedstawiono krzywa A znany prze¬ bieg cisnien w cylindrze. Od krzywej tej odga¬ lezia sie druga krzywa B, przedstawiajaca zmiany cisnienia w otworze smarowniczym 3 po zakryciu go przez tlok. Gdy ten ostatni znajduje sie po¬ nizej otworów 3, to cisnienie panujace w nich, a tym samym i w kanale 10, jest równe cisnieniu panujacemu w danej chwili w cylindrze. Jednak skoro tylko w suwie sprezenia górny pierscien tloka dojdzie do otworów 3, zakrywa on je i unie¬ mozliwia dalsze wzrastanie cisnienia. Ponadto po¬ nizej pierscieni tlokowych panuje cisnienie nizsze (w rozpatrywanym tu silniku krzyzulcowym jest to cisnienie ladowania powietrza przeplukujacego), to cisnienie w otworze 3 nawet spada, przy czym zachodzi to skokami po przejsciu kazdego z pier¬ scieni. Po przejsciu ostatniego z nich cisnienie spada w przedstawionym przykladzie do wartosci cisnienia ladowania. Podczas suwu rozprezania za¬ chodzi ponownie wzrost cisnienia skokami az do chwili odsloniecia otworów smarowniczych, kiedy to na te ostatnie dziala pelne cisnienie, panujace w owej chwili w cylindrze.W rozwiazaniu wedlug wynalazku tak dobrano objetosc i sztywnosc weza 20, ze przyrost cisnie¬ nia, powstajacy w przewodzie 6 w wyniku skoku roboczego pompy 7 przy calkowitym zmagazyno¬ waniu dostarczonej ilosci oleju, to jest przy zam¬ knietym zaworze zwrotnym 30, 31, nie przekracza pewnej okreslonej wartosci, oznaczonej na fig. 4 symbolem Ps. Podstawe krzywych A i B tworzy linia odpowiadajaca najmniejszemu cisnieniu, ja¬ kie wystepuje w punkcie smarowania 3 podczas pracy silnika. W tym znanym rozwiazaniu silnika spalinowego jest to cisnienie ladowania Pj dziala¬ jace pod tlokiem, a w fazie plukania równiez i w przestrzeni ponad nim. Jak juz wspomniano, olej moze przedostawac sie do cylindra przez za¬ wór zwrotny 30, 31 tylko wtedy, gdy cisnienie pa¬ nujace w otworze smarowniczym 3 jest mniejsze od cisnienia w ukladzie smarowniczym Ps. Okresy 5 czasu E w których wyplyw oleju jest mozliwy, zakreskowano ukosnie na fig. 4. Jak widac, wcho¬ dza tu w gre okresy, gdy nie grozi spalenie oleju.W obszarze zakreskowanym E, znajdujacym sie w srodkowej czesci wykresu, olej dostaje sie io wprost miedzy scianke cylindra i tlok, a zatem zostaje zuzytkowany w najkorzystniejszy sposób.Drugi obszar E, rozciety na wykresie na dwie czesci, znajduje sie w poblizu dolnego martwego polozenia tloka, gdzie nie zachodzi niebezpieczen- 15 stwo spalenia oleju. Ten ostatni wydostaje sie przez otwór 3 na zewnatrz i zostaje zabrany przez tlok przy jego ruchu w góre. Przez odpowiedni dobór wielkosci cisnienia Ps wzglednie nadcisnie¬ nia smarowania S, odpowiadajacego róznicy cis- 20 nien Ps i P1; mozna okreslic okresy czasu, w któ¬ rych ma nastepowac smarowanie sterowane przez tlok. Z wykresu na fig. 4 widac, ze warunki sa tym korzystniejsze, im mniejsze jest nadcisnie¬ nie S. W obszarze srodkowym, najkorzystniejszym 25 dla smarowania, przy zmianie nadcisnienia S nie wystepuje praktycznie biorac zadna zmiana czasu smarowania.W okresie przeplukiwania, w innym obszarze mniej korzystnym niz obszar srodkowy, przy zmia- 30 nie nadcisnienia nastepuje znaczna zmiana czasu smarowania. Cisnienie smarowania Ps wzglednie nadcisnienia S powinno byc zatym jak najmniej¬ sze, jakkolwiek musi wystarczac do zapewnienia prawidlowego ruchu oleju. W kazdym jednak ra- 35 zie w urzadzeniu wedlug wynalazku równiez i przy wiekszych wartosciach nadcisnienia smarowania nie nastepuje doprowadzenie oleju do cylindra w okresie, gdy zostalby on tam spalony.Urzadzenie smarownicze wedlug wynalazku jest 40 zatem nawet przy mniej szczesliwym rozwiazaniu znacznie lepsze od urzadzen dotychczas stosowa¬ nych. Jednakze zaleca sie, aby cisnienie Ps wzgled¬ nie nadcisnienie S lezalo ponizej cisnienia, jakie panuje w cylindrze przy otworze elementu steru- 45 jacego wylot, na przyklad zaworu wylotowego lub szczeliny wylotowej. Polozenie wspomnianego otwo¬ ru, w danym wypadku jest to szczelina, oznaczo¬ na na krzywej A znakiem „X". Cisnienie to wy¬ nosi z reguly okolo 5 atm. Opisany sposób za- 50 pewnia, ze olej dostaje sie do cylindra dopiero wtedy, gdy w tym ostatnim znajduja sie silnie ochlodzone spaliny, zmieszane juz ewentualnie z powietrzem przeplukujacym. W najkorzystniejszym rozwiazaniu nadcisnienie smarowania S wynosi 55 jednakze tylko kilka dziesiatych atmosfery.Jak juz wspomniano, zawór zwrotny przedsta¬ wiony na fig. 3 jest zbudowany tak, iz element 33 ogranicza skok grzybka 30. Wielkosc tego ograni¬ czenia jest przy tym tak dobrana, ze przy naj- 60 wiekszym uniesieniu grzybka 30 najwezsze miej¬ sce w calym przewodzie smarowym znajduje sie miedzy zwróconymi ku sobie powierzchniami grzybka 30 i gniazda 31. W miejscu tym pozostaje zatem dlawienie, hamujace wyplyw oleju. Przez 65 stosowany dobór wielkosci tego dlawienia mozna7 osiagnac tutaj wazny i korzystny efekt. W stoso¬ wanych pompach olejowych przyjeto mianowicie, ze olej doprowadza sie do poszczególnych punk¬ tów smarowania nie podczas kazdego cyklu ro¬ boczego, lecz co pewna liczbe cykli, co oznacza, ze okreslony punkt smarowania otrzymuje swoja dawke oleju, na przyklad co 5—10 obrotów silni¬ ka. W miedzyczasie olej doprowadza sie okresowo do innych punktów.Dzieki stosowanemu dlawieniu w zaworze 30, 31 mozna spowodowac wyplyw oleju przez kanal 10 z przerwami podczas dluzszego okresu czasu.Wprawdzie pompa dostarcza porcje oleju, przezna¬ czona na ten dluzszy okres czasu, w ciagu jed¬ nego skoku, ale porcja ta nie zostaje wprowadzo¬ na do cylindra odrazu w calosci, lecz stopniowo — w malych dawkach. Ustawienie dlawienia nie jest tu w zadnym razie elementem krytycznym: gdy dlawienie jest zbyt slabe, olej wyplywa nieco szybciej, w zadnym jednak wypadku nie wyply¬ wa odrazu cala ilosc, jak to mialo miejsce do¬ tychczas. O ile natomiast dlawienie jest zbyt silne, to wywoluje ono zwiekszenie cisnienia przed za¬ worem zwrotnym 30, 31 do nowego stanu równo¬ wagi, w którym olej doprowadzony podczas jed¬ nego skoku roboczego pompy dochodzi do cylin¬ dra dokladnie w czasie do nastepnego skoku. Do¬ póki dlawienie nie jest nadmiernie duze, objawia sie to jedynie w formie nieznacznej zmiany cisnie¬ nia Ps na wykresie z fig. 4.Jakkolwiek zasade wynalazku wyjasniono na przykladzie duzego dwusuwowego silnika wysoko¬ preznego z krzyzulcem (patrz wykres cisnienia wedlug fig. 4), dla którego jest on w pierwszym rzedzie przeznaczony, to jednak rozumie sie, ze wynalazek nadaje sie równiez do tlokowych sil¬ ników spalinowych innych typów. W szczególnosci przy silnikach z doladowaniem o tlokach nurni¬ kowych i ze sterowaniem zaworowym wynika ta korzysc, iz cisnienie w otworach smarowniczych, gdy sa one zakryte przez tlok, opada ponizej war¬ tosci cisnienia ladowania, gdyz sa one wtedy po¬ laczone ze skrzynia korbowa silnika. Jezeli ponad¬ to dobierze sie taka wartosc cisnienia smarowania Ps, ze jest ono mniejsze od cisnienia ladowania, lecz wieksze od cisnienia w skrzyni korbowej, to smarowanie ma miejsce tylko wtedy, gdy tlok znajduje sie przed otworami smarowniczymi, a wiec w najkorzystniejszej chwili.Rozumie sie równiez, ze oprócz weza przedsta¬ wionego na fig. 2 moga byc w roli zasobnika sto¬ sowane równiez rózne inne odpowiednie elementy.Element sprezysty wedlug fig. 5 moze tworzyc na przyklad cylinder z tlokiem obciazonym sprezyna.Mozliwe jest równiez na przyklad stosowanie na¬ czynia napelnionego powietrzem w rodzaju miecha, ewentualnie z przepona umieszczona miedzy po¬ wietrzem i paliwem. W pewnych warunkach czesc zasobnikowa nie musi zawierac elementu sprezy- 493 8 stego, lecz moze na przyklad posiadac tlok obcia¬ zony obciaznikiem. Tlok ten oprócz magazynowa¬ nia oleju utrzymuje stala wielkosc cisnienia w przewodzie smarowym. 5 Na fig. 5 przedstawiono element sprezysty za¬ mocowany w przewodzie 6 i zawierajacy cylinder 41 z otworem stopniowym 42. W czesci otworu o wiekszej srednicy porusza sie tlok 43, pozosta¬ jacy pod dzialaniem sprezyny 44, która opiera sie 10 o pokrywe 45. Czesc otworu 42, znajdujaca sie za tlokiem 43, posiada przewód odplywowy 46, przez który mozna odprowadzac olej przecieka¬ jacy obok tloka 43. Okreslenie wymiarów elemen¬ tu sprezystego w wypadku zastosowania weza we- 15 dlug fig. 2, odbywa sie najlepiej metoda prób.W rozwiazaniu z tlokiem obciazonym sprezyna wedlug fig. 5 mozna natomiast przy danej ilosci oleju na jeden skok pompy i zadanym nadcisnie¬ niu smarowania wyznaczyc charakterystyke spre- 20 zyny 44 w oparciu o rozmiary cylindra. PL PL

Claims (6)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Urzadzenie do smarowania cylindra tlokowe¬ go silnika spalinowego z pompa wolumetryczna, 25 sluzaca do doprowadzania w pewnych odstepach czasu do co najmniej jednego punktu smarowania, polozonego w sciance cylindra, odmierzonej przez pompe ilosci oleju, przy czym w przewodzie mie¬ dzy pompa i punktem smarowania umieszczony 30 jest zawór zwrotny, znamienne tym, ze w prze¬ wodzie (6) miedzy pompa (7) i zaworem zwrotnym (30, 31) znajduje sie sprezysty element (20, 40), sluzacy do magazynowania oleju dostarczanego przez pompe przy zamknietym zaworze zwrotnym 35 (30, 31) i zarazem do ograniczania cisnienia tego oleju w przewodzie (6) do wartosci znacznie mniej-, szej od wartosci najwiekszych cisnien wystepuja¬ cych w cylindrze podczas pracy silnika.

2. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, 40 ze element sprezysty (20) utworzony jest prze: odcinek weza z materialu o sprezystosci gumy.

3. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze element sprezysty (40) stanowi cylinder (41) z tlokiem (43) obciazonym sprezyna (44). *5

4. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze zawór zwrotny (30, 31) znajduje sie w sciance cylindra (2) w sasiedztwie otworu smarownicze¬ go (3).

5. Urzadzenie wedlug zastrz, 4, znamienne tym, 50 ze zawór zwrotny (30, 31) polaczony jest kanalem (10) z otworem smarowniczym (3).

6. Urzadzenie wedlug zastrz. 1, znamienne tym, ze zawór zwrotny (30, 31) uksztaltowany jest w postaci czopa (33) ograniczajacy skok jego grzyb- 55 ka (30) w taki sposób, iz miedzy grzybkiem (30) i gniazdem (31) powstaje punkt dlawienia sluzacy do takiego zwolnienia wyplywu oleju, ze wyplyw ten przypada glównie na okres czasu miedzy dwo¬ ma kolejnymi skokami roboczymi pompy.KJ. 14i,l/02 69 493 MKP FOlm 1/02 F''3'1 i F''3-z Fig.3 11 18 33KI. 14i,l/02 69 493 MKP FOlm 1/02 Ficj.4 h n" A b=^^ 7 i i —H £-/ \ X ^ a ¦ ^£V BW ^ ^ 43*2 Cena 10 zl RZG — 1964 105 egz. A4 PL PL