Pierwszenstwo: 05.XI.1968 Szwajcaria Opublikowano: 5.II.1974 68880 KI. 46c,39/00 MKP F02m 39/00 C: i iELNIA urzedu Pc-entowego Twórca wynalazku: Anton Steiger Wlasciciel patentu: Gebriider Sulzer Aktiengesellschaft, Winterthur (Szwajcaria) Uklad wtryskowy wysokopreznego silnika spalinowego Przedmiotem wynalazku jest uklad wtryskowy wysokopreznego silnika spalinowego stanowiacy ulepszenie ukladu wedlug patentu nr 66 880. Uklad wtryskowy wysokopreznego silnika spalinowego znany z patentu nr 66 880 zawiera iglice wyposa¬ zona w tloczek umieszczony w otworze cylindrycz¬ nym, który rozgranicza go na dwie przestrzenie, przy czym przestrzen dalsza od gniazda iglicy jest na stale polaczona z przestrzenia o niskim cisnieniu, a przestrzen blizsza od gniazda iglicy jest polaczona poprzez uklad rozrzadu wtrysku ze zródlem ognis¬ ka hydraulicznego.Celem wynalazku jest ulepszenie znanego dotych¬ czas ukladu wtryskowego, który umozliwialby za¬ stosowanie znacznie rjrostszej budowy zaworu wtry¬ skowego w porównaniu do znanych dotad zaworów i który dawalby sie sterowac za pomoca niskich cisnien hydraulicznych, przy których wystepuje znacznie nizsze obciazenie przewodów sterujacych.Zgodnie z wynalazkiem powyzszy cel osiagnieto dzieki temu, ze w korpusie zaworu przy koncu igli¬ cy przeciwleglym przylgni gniazda zaworowego utworzona zostaje tylna komora paliwowa, która poprzez otwór dlawieniowy polaczona jest z kana¬ lem oraz dzieki temu, ze w obrebie zaworu przewi¬ dziano napedzany hydraulicznie zawór sterujacy, którego cisnienie sterujace jest znacznie nizsze od cisnienia wtryskowego paliwa i który w czasie swe¬ go dzialania laczy tylna komore paliwowa z komo- 2 ra o nizszym cisnieniu bedacym cisnieniem dopro¬ wadzajacym paliwa.Do doprowadzania cisnienia sterujacego moze byc zastosowany znany juz dotad suwak sterujacy, naj- 5 lepiej zawór suwakowy obrotowy, który laczy pro¬ wadzacy do zaworu przewód sterujacy z pompka która tloczy osrodek przenoszacy cisnienie steru¬ jace.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przy- 10 kladzie wykonania na rysunku na którym zawór wtryskowy paliwa 1 przeznaczony dla wysokoprez¬ nego tlokowego silnika spalinowego. W czesci kor¬ pusu 2 zaworu 1 w otworze prowadzona jest bar¬ dzo szczelnie iglica zaworu 3. Iglica zaworu 3 po- 15 siada na swym koncu stozkowata czesc przylgowa, która wspólpracuje z przylgnia gniazda zaworu 4 dostep do otworów dyszowych 5. Ponad przylgnia gniazda zaworu 4 znajduje sie przednia komora paliwowa 6, która poprzez kanalek 7 polaczona jest 20 z pomocniczym zbiornikiem paliwa 8. Pomocniczy zbiornik paliwa 8 polaczony jest za pomoca prze¬ wodów paliwowych 10 z pompka paliwowa 11, któ¬ ra pobiera paliwo ze zbiornika 12 i podaje je pod cisnieniem wymaganym dla wtrysku, które moze 25 wynosic nawet okolo 1000 atmosfer.Przy koncu iglicy zaworowej 3 przeciwleglym przylgni gniazda zaworu utworzona jest tylna ko¬ mora paliwowa 13, która jest polaczona z kanalkiem 7 przez otwór dlawieniowy 14 tj. otwór którego 30 srednica jest mniejsza od srednicy kanalka 7. 68 8S03 Na styku z czescia korpusu 2 umieszczona jest czesc korpusu 15, w której znajduje sie zawór ste¬ rujacy 16. Zawór sterujacy prowadzony jest w ot¬ worach 17 i 18. Otwór 17 jtozostaje w stalym pola¬ czeniu poprzez otworek 28 z tylna komora pali¬ wowa 13. W otworze 18 przesuwa sie tloczek 21 zaworu 16, który otwór 18 dzieli na przednia 22 i tylna 23 komore cylindrowa. Przednia komora cy¬ lindrowa 22 pozostaje w polaczeniu poprzez kana- lek 24 z przewodem sterujacym 25. Tylna komora cylindrowa 23 polaczona jest poprzez kanalek 26 z przewodami przelewowymi 27, który odprowadza paliwo do zbiornika 12 i w którym umieszczony jest zawór stabilizujacy cisnienie 28. Zawór steru¬ jacy 16 wyposazony jest w otworek wzdluzny 30, który w przedniej czesci zaworu przebiega w kie¬ runku na zewnatrz i poprzez który przy otwartym zaworze 16 otworek 20 moze byc polaczony z ka- nalkiem 26.Na przewodzie 25 zamieszczony jest suwak ste¬ rujacy 31, który moze byc polaczony poprzez wa¬ lek 22 z walem korbowym silnika. Naped odbywa sie w znany sposób albo przy tej samej albo przy zmniejszonej do polowy liczbie obrotów walu kor¬ bowego. Suwak sterujacy 31 przeznaczony jest do sterowania doplywu do napedzania zaworu 16. W przedstawionym rozwiazaniu jako osrodka przeno¬ szacego cisnienie stosuje sie paliwo, które pobierane jest ze zbiornika 12. Zawór sterujacy polaczony jest z suwakiem sterujacym 31 za pomoca przewodu tloczacego 34.Gdy w czasie pracy silnika suwak sterujacy 31 przerwie polaczenie przewodów 25 z przewodem 34 i polaczy przewód 25 z przewodem przelewo¬ wym 27, to zawór sterujacy 16 zostaje zamkniety, gdyz zostaje on docisniety do przylgni swego gniazda przez panujace w przewodzie 27 nadcis¬ nienie i otworek 20 zostaje zamkniety. W przedniej komorze paliwowej 6 i w tylnej komorze paliwo¬ wej 13 panuje jednakowe cisnienie a mianowicie cisnienie pompki paliwowej przenoszone przez przewód 10. Iglica zaworu 3 zostaje ze wzgledu na swoja wieksza powierzchnie przekroju od strony komory 13 docisnieta do przylgni swego gniazda zaworu 4 i zamyka przez to doplyw paliwa do otwo¬ rów dyszowych 5.Gdy tylko suwak sterujacy 31 polaczy przewód tloczacy 34 pompki sterujacej 33 z przewodem ste¬ rujacym 25, n!a skutek parcia na tloczek 21 zawór 16 zostaje podniesiony i otwiera polaczenie tylnej komory paliwowej 13 poprzez otworek 20, otwór 30 suwaka 16 z kanalkiem 26 i przewodem przelewo¬ wym 27. Wskutek tego w sposób uderzeniowy spa¬ da cisnienie w tylnej komorze paliwowej 13 a igli¬ ca zaworu zostaje podniesiona przez parcie dziala¬ jace w przedniej komorze paliwowej 6. Paliwo z przewodu 10 wzglednie z pomocniczego zbiornika paliwa 8 zostaje wytrysniete przez otwory dyszowe 5 do nie przedstawionej na rysunku komory spala¬ nia silnika.Gdy proces wtryskiwania ma byc zakonczony, suwak sterujacy 31 przerywa ponownie polaczenie przewodów 34 i 25 i laczy przewód 25 z przewodem przelewowym 27. Zawór 16 zostaje zamkniety 1880 4 przez cisnienie panujace w przewodzie 27 przed zaworem stabilizujacym cisnienie 28. Cisnienie w tylnej komorze paliwowej 13 osiaga natychmiast ponownie wartosc cisnienia panujacego w kanalku 5 7 i zamyka iglice 3. Ruch zamykajacy iglicy zawo¬ rowej 3 wspomagany jest przez spadek cisnienia w kanalku 7 wzdluz iglicy zaworowej 3, który to spa¬ dek cisnienia prowadzi do tego, ze w czasie gdy iglica 3 podnoszona jest jeszcze z gniazda zaworo- io wego 4, parcie w tylnej komorze paliwowej 13 mi¬ mo malego przekroju otworu dlawieniowego 4 jest n wieksze niz parcie w przedniej komorze paliwo¬ wej 6.Otwór dlawieniowy 14 ma za zadanie takie po- 15 laczenia tylnej komory paliwowej 13 z kanalkiem 7, zeby przy podniesionym zaworze 16, gdy tylna komora paliwowa 13 polaczona jest z przewodem przelewowym 27, zapobiegalo ono znacznemu ob¬ nizeniu cisnienia paliwa w kanalku 7. 20 Dzieki temu, ze zawór stabilizujacy cisnienie 8 w przewodzie 27 a tym samym równiez w tylnej komorze cylindrowej 23 utrzymuje wyzsze Cisnienie niz atmosferyczne na przyklad kilkanascie atmo¬ sfer, uzyskuje sie caly szereg korzysci. 25 Tak wiec dzieki temu zapobiega sie powstawaniu w calym ukladzie zaworu zjawisk kawitacyjnych.W uzupelnieniu powyzszego uzyskuje sie znacznie bardziej miekkie napedzanie zaworu 16, gdyz zawór ten nie otwiera sie tak twardo ruchami uderzenio- 30 wymi. Istotna zalete stanowi w koncu to, ze w ten sposób mozliwe sitaje sie zbudowanie takiego zawo¬ ru, w którym nie znajduje zastosowania jakakol¬ wiek sprezyna. Sprezyny, które w tego rodzaju za¬ worach sa bardzo' silnie obciazone dynamicznie, 35 stanowia bowiem w wiekszosci przypadków bardzo trudny problem. PL PL