PL67868B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 29.Y.1969 (P. 133 885) 19.VII.1973 67868 KI. 8k,l/01 MKP D06m 13/00 UKD Wspóltwórcy wynalazku: Dominik Nowak, Zofia Kubica, Edward Grzy¬ wa, Józef Gibas, Tomasz Janusz, Jerzy Za¬ wadzki, Krystyna Jellinek Wlasciciel patentu: Instytut Ciezkiej Syntezy Organicznej, Blachownia Slaska (Polska) Sposób wytwarzania srodka do klejenia osnów Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza¬ nia srodka znajdujacego zastosowanie w przemysle wlókienniczym do klejenia i woskowania osnów szczególnie z wlókien sztucznych i syntetycznych.Klejenie i woskowanie osnów, majace na celu zwiekszenie odpornosci wlókien na uszkodzenia mechaniczne (mechacenie, scieranie, zrywanie ni¬ tek) podczas ich przerobu do tkanin, polega na nanoszeniu na wlókna osnowy odpowiednich srod¬ ków klejacych w postaci wodnych roztworów lub tez w stanie stopionym. Znanymi i powszechnie stosowanymi srodkami klejacymi sa skrobie pre¬ parowane oraz etery i estry skrobii, alkohol poli¬ winylowy, polimery kwasu akrylowego i metakry¬ lowego lub mieszaniny tych zwiazków, które nano¬ szone sa na wlókna w postaci roztworów wodnych co zwiazane jest z koniecznoscia suszenia wlókien po klejeniu w specjalnych, kosztownych urzadze¬ niach jak równiez moze byc przyczyna obnizenia wlasnosci technologicznych osnowy ze wzgledu na jej pecznienie pod wplywem wody i mozliwosci powstawania niekontrolowanych naprezen.Niedogodnosci tych unika sie przy stosowaniu bezwodnych srodków klejacych, to jest substancji woskopodobnych nanoszonych na wlókna w stanie stopionym. Substancje te musza wykazywac wiele charakterystycznych wlasciwosci jak odpowiednia temperature krzepniecia, lepkosc, przyczepnosc da przedzy, elastycznosc i rozciagliwosc oraz dobra rozpuszczalnosc w wodzie dla latwego usuwania 20 25 80 tych srodków z gotowej tkaniny. Jako substancje wykazujace odpowiednie do tych celów wlasnosci proponowane sa produkty addycji tlenku etylenu z wyzej czasteczkowymi zwiazkami tluszczowymi zawierajacymi wodór aktywny. Produkty te jed¬ nakze, obok wielu cech korzystnych wykazuja ma¬ la elastycznosc i ulegaja czesciowemu wykrusza¬ niu z przedzy osnowowej w procesie tkania, a od¬ sloniete partie wlókna narazone sa na uszkodze¬ nia mechaniczne.Celem wynalazku bylo znalezienie sposobu który pozwolilby na wytworzenie bezwodnego srodka do klejenia osnów charakteryzujacego sie stala kon¬ systencja w temperaturze pokojowej, rozpuszczal¬ nego w wodzie a wykazujacego jednoczesnie ela¬ stycznosc i dobra przyczepnosc do przedzy. Spo¬ sobem wedlug wynalazku srodek do bezwodnego klejenia osnów otrzymuje sie w procesie addycji wyzszych alkoholi z mieszanina tlenków alkeno- wych. Jako alkohole stosuje sie nasycone i nie¬ nasycone alkohole tluszczowe o lancuchu weglo¬ wodorowym Cio — C22, najkorzystniej C12 lub frakcja Cu — C14. Jako tlenki alkenowe stosuje sie tlenek etylenu i tlenek propylenu, przy czym do jednego mola alkoholu przylacza sie 5—20 moli tlenku propylenu i 70—130 moli tlenku etylenu.Proces addycji tlenków mozna prowadzic sposo¬ bem jednostopniowym to znaczy do alkoholu wpro¬ wadzac przygotowana w odpowiednich propor¬ cjach mieszanine obu tlenków, sposobem dwu- 67 86867 868 4 stopniowym, to znaczy kolejno wprowadzac naj¬ pierw tlenek propylenu a nastepnie tlenek etyle¬ nu, lub odwrotnie, albo tez sposobem wielostop¬ niowym czyli wprowadzac na przemian oba tlenki.Najkorzystniejszym jest sposób dwustopniowy, przy czym w etapie pierwszym prowadzi sie addycje tlenku propylenu z alkoholem a w etapie drugim — addycje tlenku etylenu. Proces addycji prowa¬ dzi sie w temperaturze 110—170°C pod cisnieniem do 6 atm, w obecnosci katalizatorów alkalicznych lub kwasnych.Otrzymany sposobem wedlug wynalazku produkt jest substancja stala barwy bialej, latwo topliwa i latwo rozpuszczalna w wodzie. Cechuje sie do¬ bra przyczepnoscia do wlókna, odpowiednia ela¬ stycznoscia i smarnoscia i wykazuje dobre wlas¬ nosci antyelektrostatyczne. Nie wykazuje wlasnosci toksycznych i nie posiada drazniacego zapachu.Pozwala sie nanosic na nitki osnowy w wymaga¬ nej ilosci i dobrze zachowuje sie w procesie prze¬ robu przedzy na tkaniny.Przyklad I. Do autoklawu cisnieniowego wprowadza sie 1 czesc wagowa alkoholu laurylo- wego oraz 0,026 czesci wagowych KOH po czym calosc ogrzewa sie do temperatury 140°C i wpro¬ wadza 1,3 czesci wagowe tlenku propylenu oraz 16,6 czesci wagowych tlenku etylenu. Po wprowa¬ dzeniu calkowitej ilosci tlenku etylenu i obnize¬ niu temperatury produktu do okolo 70°C wpro¬ wadza sie 0,05 czesci wagowych kwasu siarkowego o ciezarze wlasciwym 1,4 g/cm3 celem uzyskania obojetnego odczynu wosku. 15 25 Przyklad II. Do autoklawu cisnieniowego zaladowuje sie 1 czesc wagowa alkoholu oleino¬ wego i dodaje 0,03 czesci wagowych KOH po czym zawartosc ogrzewa sie do temperatury 140°C i wprowadza 1 czesc tlenku propylenu i 15,6 czesci tlenku etylenu. Nastepnie w temperaturze 70°C wprowadza sie do wosku 0,05 czesci wagowych kwasu siarkowego o ciezarze wlasciwym 1,4 g/cm3.Przyklad III. Do autoklawu cisnieniowego zaladowuje sie 1 czesc wagowa alkoholu laurylo- wego i 0,037 czesci wagowych KOH a po ogrzaniu [zawartosci do temperatury 140°C wprowadza sie 1,9 czesci wagowych tlenku propylenu oraz 22 czesci wagowe tlenku etylenu. Po wprowadzeniu calej ilosci tlenku etylenu obniza sie temperature produktu do 70°C i wprowadza 0,06 czesci wago¬ wych kwasu siarkowego o ciezarze wlasciwym 1,4 g/cm3, dla zobojetnienia produktu. Po doklad¬ nym wymieszaniu wosk stanowi gotowy produkt, który moze byc nanoszony na osnowe w ilosci 1—20% wagowych. PL PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób wytwarzania srodka do klejenia osnów, znamienny tym, ze wyzsze alkohole nienasycone i nasycone, zawierajace w lancuchu alifatycznym 10—22 atomów wegla poddaje sie addycji z tlen¬ kiem etylenu i propylenu, stosujac na 1 mol alko¬ holu 5—20 moli tlenku propylenu i 70—130 moli tlenku etylenu. W.D.Kart. C/325/73, 110+15, A4 Cena zl 10,— PL PL