Wynalazek niniejszy dotyczy wynobu c&fiientu, przedewszystkiem w fabrykach stosujacych piece obrotowe, i zapewnia o- szczedniosc paliwa przy suszeniu materja- lów surowych i wypalaniu cementu, W tym celu suszenie surowca odbywa sie poza piecem, w którym tenze przerabia sie na oecmenit. Mozna wiec poddac surów¬ ke dzialaniu szybko poruszajacych sie go¬ racych gazów przechodzacych z pieca, w którym surowiec ulega przeróbce, albo z frmego pieca, tak, ze zawieszony w gazie maiteirjal pozbywa sie zawartej w nim wil¬ goci* Mozna równiez suszyc surowce w su¬ szami parowej. W takim razie odparowy¬ wanie wody zachodzi w zamknietym zbior¬ niku, do którego nie maja dostepu nieskra- ptlaijace sie gazy. Mozna równiez polaczyc oba sposoby powyzsze.Wynalazek niniejszy mozna wykonywac sposobami rozimaitemi. Zalaczone rysunki przedstawiaja jeden z przykladów wykona¬ nia, który poniekad uwazac mozna za przy¬ klad typowy.Przyklad ten dotyczy wyrobu cementu surowego, czyli wyrobu cementu sposobem t^k zwanym mokrym, który polega na tern, ze pólplynny surowiec, zawierajacy okolo 40% wody, ii wszystkie maiterjaly przerabia¬ ne musza byc odpowiednio suszone. Wyna¬ lazek rre ogranicza sie jednak do produkcji cementu na dradze mokrej. Gorace gazy z pieca suszaiinlaneigjo nawet po wyzyskaniu ich pod kotlami parowemi (co czestokrocbywa stosowane), zawieraja jeszcze taka ilosc ciepla, ze, ijzyte w sposób wzmianko¬ wany powyzej, sa w stanie wsunac nadmiar wilgoci ze wziglednie suchych skladników cementu przed wprowadzaniem go do pie¬ ca w celu produkcji cementu na drodze su¬ chej Rysunek przedstawia rzecz schematycz¬ nie i w celu latwiejszego objecia calosci nie zawilera szczególów znanych specjalistom w zakresie suszenia surowców, jak qp. urza¬ dzen do wprowadzania strumienia jednego gazu w drugi zapomeca laczenia odpowied¬ nich przewodów pod kateim ostrym do kie- ruruku ruchu gazów, zamiast prostopadlego ukladu ppdobnych kanalów.Filg. 1 przedstawia ogólny rzut piono¬ wy zespolu, fig. 2 — mechanizm regulujacy doprowadzanie mieszanki (do strumienia gazów, fig. 3 — schemat rozmieszcze¬ nia mieszanki u scianek suszarni parowej, która uzupelnia w tym przykladzie suszace dzialanie gazów.Gazy z pieca obrotowego 3 z komina 5 mozna przetlaczac przewietrznikiem 7 przez zawór 9 i kanal 11 do przewodu suszarnia- nego zlozonego z czesci poziomych 13 i 15 oraz z czesci 17 o dowolnym ukladzie i dlugosci, która laczy szczyt czesci piono¬ wej zprzewieitrznilkiem. Mieszanka doply¬ wa u podstawy pionowej czesci przewodu przy pomocy,urzadzenia 19 (fig. 2) w odpo¬ wiednio izolowanej komorze 21 z otworem 23, wspólsrodkowym z urzadzeniem 19, Kcttnora miesci sie w dolnej odnodze 25 czesci pionowej przewodu auszanranego, wobec czego komora i urzadzenie 19 nie stykaja sie bezposrednio z doplywajacemi kanalem 11 gazami goracem! Komora zabezpiecza urzadzenie 19 od dzialania goracych gazów i sluz:/ do zbie¬ rania tej czesci surowpa, której nie zdazy pochwycic strumien gazów i która moglaby w przeciwnym razie cpiadac na scianach su¬ szami, opadajac w stanie czesciowo wysu¬ szonym w postaci bryl do zbiornika 27 pod odnoga 25, z którego pompa 29 z&sila u- rzajdzenie 19. Mieszanka, zatrzymana na powierzchni zewnetrznej scianek koftiory, powraca odrazu do zbiornika, mieszajac sie z doplywajaca tam mieszanka pod dziala¬ niem mieszadla 31, 33. Mieszadlo 33 u- . mieszczone jest zazwyczaj na dnie odnogi | 25, zajetem doplywajaca tam mieszanka.Odpowiedtnie urza4zenra pozwalaja regulo- i wac w sposób wlasciwy poziomy urzadzenia i wrzutowego 19 i komory 2|, która reguluje j rozpylanie mieszanki oraz ilosc jej, jaka i zostaje doprowadzona przez urzadzenie T wrzutowe. Czynnosc kamery wyjasnia fig. : 2, która wskazuje, w jakim stopniu odle- i glosc urzadzenia wrzutowego 19 od otworu ! 23 wplywa na kat, pod którym strumien ! mieszanki styka sie ze strumieniem ga¬ zów. | Poniewaz surowiec posiada znaczna za¬ wartosc wilgoci, sklotany jest do zlepiania sie i osiadania na sciankach suszarki, sko¬ ro sie z niemi zetknie. W celu mozliwego ! zapobiezenia podobnym zjawiskom suro- ] wiec wprowadza sie do pionowej czesci ka- I nalu suszarki. Nalezy pcza tern temperatu¬ re i szybkosc ruchu strumienia gazów, któ¬ ry styka sie 'z surowcem, oraz ilosc surow¬ ca ustosunkowac w taki sposób, aby stru- i mien gazów po zetknieciu sie z liim nie u- I legl zmianie w kierunku ruchu, która wy¬ wolalaby niechybnie osiadanie surowca na j scianach, ¦ '¦ * | Dopóki wiec surowiec nie dojdzie do f szczytu pccinowego kanalu, powinien byc su¬ szony w takich warunkach, by nie mógl sie stykac z jego sciankami. Wymiary kanalu i zaleza od zespolu czynników róznorodnych, ! zaleznie od warudków i wymagan procesu.Czesc pionowa kanalu 13 i 15 wynosi i okolo 12 m dlugosci przy calkowitej dlugo- i sci kanalu 45 do 60 m. Do calkowitego zabezpieczenia scianek kanalu pionowego od osadu moga sluzyc odpowiednio uksztal¬ towane zgrzebla, jakie podaje ryjsunek. W tym celu czesc 13, pnzez, która przechodzi ^¦$&*iiH^*-:^:*-*^~ fzawierajaca wieksza ilosc wody isturówka, posiada zazwyczaj ruioh obrotowy zapomo- ca np. kola zebaitego 35 na wale 37, wspól¬ dzialajacego z wiencem zebatym 39 na cze¬ sci 13. Scianki tego kanalu czysci w takim razie zgrzeblo nieruchome 31, przymoco¬ wane do odmogi 25, i zrzuca osiadajacy su¬ rowiec do zbiornika. W czesci suszarki, w której mamy do czynienia z podsuszonym surowcem, który daje sie oddzielic iod scia¬ nek latwiej i latwiej ulega zawieszeniu w potoku gazów, mozna 'zastosowac szereg zgrzebel umocowanych na niewielkiej od¬ leglosci od scianek kanalu. W tymi celu szereg drazków 43, zamocowanych ,na kon¬ cu kanalu w odpowiednich pierscieniach, wykonuje wsjpóllosiowy z kanalem ruch ob¬ rotowy zapomoca np. kola zebatego) 45 na wale 47, wspóldzialajacego z wiencem ze¬ batym 49 na górnym pierscieniu zgrzebel.Jezeli strumien gazów w górnej czesci kanalów zmieni silenie kierunek ruchu, i usi¬ luj acy zachowac kierunek nabytego ruchu surowiec zostanie skierowany ku krawedz: strumienia gazów, nalezy zastosowac urza¬ dzenie zapobiegajace gromadzeniu sie osa¬ dów na sciankach kanalu. Rysunek przed¬ stawia zastosowanie w tym celu pasa lub tasmy 51 bez konca, napietego na tarczach 53 i 55 i stanowiacego czesc scianek kanalu, o które uderza przechodzacy przez odchy¬ lenie kanalu 17 strumien gazów.Tarcze wprawiaja pas (tasme) w ruch w takim kierumku, by wszelki osad, jaki powstawac mo^e, byl przerywany strumie¬ niem gazów po usunieciu go z tasmy zapo¬ moca odpowiedniego zgrzebla 57, obok któ¬ rego tasma przechodzi; Zgrzeblo 57 przy¬ ciska przytem do tasmy odwaznik 59. Im wieksza jest szybkosc ruchu tasmy, tern mniejsza jest grubosc osadu, jaki na niej moze powstawac i tern latwiej jetet usuwac go Zigrzeblem w stanie sproszkowanym, w jaikim strumien gazów moze go dalej z la¬ twoscia przenosic.Pmzewietiriznak przetlacza gaz do baterji wirówek 61, gdzie zawiieifajaca okolo 10 JS wilgoci mieszanka zbiera sie przed wpro¬ wadzeniem jej zapomoca odpowiedniego przenosnika 63 do otwioru 65 pieca, po e- wetntualnem sprasowaniu jej na brykiety w odlpowiedtniej prasie obrotowej 67. Suro¬ wiec moze byc przytem nieco zwilzony w celu ulatwienia wyrobu brykietów i zmniej¬ szenia rozpylania surowica przy wprowa¬ dzaniu do pieca. Jezeli zbierajaca sie w wirówkach mieszanka zawilera wiecej wil¬ goci, nalezy stosowac mieszadla by uda¬ remnic sklejanie sie masy w bryly.Pctniewaz rcizipcrzadzalna ilosc goracych gazów z kanalu 1J nie wystarcza zazwy¬ czaj do przenjeszenia i do suszenia w stanie zawieszionym ilosci mieszanki potrzebnej do procesu, wypada natenczas zwieksizac jego objetosc pewtna iloscia dodatkowego po¬ wietrza; albo doprowadzona zpowrotem do suszami pewna iloscia gazu po oddzie¬ leniu go od surowica. Mozna równolegle sto¬ sowac oba sposoby. W tym celu przewód 69 doprowadzajacy gazy, które opuszczaja wirówki, posiada odnoge 71 z zaworem 73, prowadzaca do plóczki 75, oraz odnoge 77 z zaworem 79, prowadzaca do .kanalu 11, który poza tern ^posiada wlot 81 powietrza z zaworem 83. Plóczka, przez która prze¬ plywa gaz po drodze do kemina 85, wy¬ pelniana jest przyrzadami rozpylajacemi, które moga zamiast wody rozpylac suro¬ wiec w celu oddzielenia pylu. Surowiec do¬ prowadza pompa- 91 ze zbiornika 93 nura 89. W tym ostatnim wypadku oddzielone czesci stale przechodza rura 95 do zbior¬ nika 27, wobec czego surowiec zaw&arajacy pobrany z gazów pyl moze byc ponownie przerobiony w urzadzeniu wrzuitowem 19.Surowiec tan ponadto pozbywa sie przy¬ tem, o ile gai2y maja temperature dosc wy¬ soka, pewnej czesci zawartej w nam we- dy.Poniewaz nadmierne obnizanie tempe¬ ratury gazów dochodzacych do plóczki mo¬ ze wywolac rozcienczenie surowca skrapla- — 3 —jaea sie woda, zawarta w gazach, zamiast sluzyc pewnemu jej zageszczeniu, niejedno- kroitnie 'zachodzi potrzeba ogrzewania roz¬ pylonego w plóczce surowca, Z licznych 'okolicznosci, jakie w warun¬ kach praktycznych nalezy uwzglednic wce- cetlu osiagniecia najwyzszej oszczednosci paliwa, wynika, ze niejednokrotnie, w zwiaz¬ ku z przedstawionym wyzej zespolem, mo¬ ze s:e okazac [korzystnym odmienny ksztalt suszarni opisany ponizej.Jest to mianowicie suszw/nia parowa- Dwie suszarnie tego rodzaju 100 i 102 moi- ga pobierac pare z kotlów ogrzewanych gazami odlotcwemi pieca, albo pare wylo¬ towa silników parowych, wytwarzajacych potrzebna w cementowniach energje i po¬ ruszanych jP&ra wytworzona kotsiztem ciepla gazów odlotowych z pieców. Wieksza ilosc takich suszarni moze pracowac równolegle lub w szeregu.Para moze pochodzic calkowicie lub cze¬ sciowo z kotla 104, ogrzewanego gazami tloczonemi przewfetrznikiem 106 z kanalu 5, który prowadzi gazy do komina 108.Przewód 112, laczacy przewiietrznik z ka¬ nalem kotla, posiada zawór 110. W razie potrzeby stosuje sie polaczienie 114 z zawo- rem 116 pomiedzy kanalami 112 i 11 i w ta¬ kim razie przewietrizniijk 7 pedzi do kanalu suszami gazy (pochodzace bezposrednio z kanalu 5. Maszyna 118 dostarcza potrzeb¬ nej cementowni energji. Para odlotowa ma¬ szyny zamiast skraplacza 720 przechodzi przy zakrytym zaworze 122 calkowicie lub czesciowo do suszarni parowej, np. pod ci¬ snieniem niizszerm ad atmasferyczneigo. Pa¬ ra doplywa przewodem 124 i ogrzewa go.Wytwarzana w suszami lub w jej dziale niskiego cisnienia para, o ile, po zamknie¬ ciu pewnych zaworów i otwarciu innych, su¬ szarnie dzialac beda szeregowo, przechodzi do skraplacza przewodem 126. Jezeli su¬ szarnie pracuja równolegle, temperatura pa¬ ry w przewodzie 124 wynosi np. 50° C, w przewodzie zas 126 okolo 40° C. Po¬ wierzchnie grzejne suszarni maja postac pionowych bebnów 125. Substancja opu¬ szczaj)aca aparat wchodzi przez górne wy¬ drazone wnzecioina. Na powierzchniach tych rozposciera sie surowiec zapomoca bebnów 127 o wymiarach fiiniej szych, naru¬ szajacych sie z szybkoscia obwodowa mniejsza od szybkosci wielkich bebnów.Surowiec dois-taje sie przytern na styk dwóch bebnów zprzewiodu 131, utworzonego, przez przewal 29. Przewody te otrzymuja suro¬ wiec rurajmi 133 ze zbiornika 93 zapomoca pompy 135.Przenosnik 137 zabiera materjal wy¬ suszony w suszarniach 100 i 102 zapomoca przewodów 139, 141 i przenosi go bezpo¬ srednio do pochylni 65 albo do maszyny 67 wyrabiajacej brykiety, w wypadku po¬ slugiwania sie nia.Polaczenie 114 moze sluzyc do zasila¬ nia kanalu suszami gazami kotlowami w o- knesach wielkiego zapotrzebowania., pary.Gazy moga przechodzic bezposredmio z pie¬ ca w takich okresach roboty, gdy niezbed¬ na w cementowni do poruszania mieszadel, lamaczów i podobnych urzadzen energja potrzebna jest w znacznie zmniejszonej ilo¬ sci. Opis nie zawiera szczególów konstruk¬ cji susizarni parowych, przedstawionych dokladnie w patencie angielskim Nr 180963.Szczególowy opiis jednego ze sposobów wykonania wynalazku ulatwia przedstawie¬ nie zalet suszenia surowca w stanie zawie¬ szonym w strumieniu goracych gazów od/- 1otowych iZ pieca przed wprowadzeniem su¬ rowca do pieca cementowego. Proces ten pozwala racjonalne zuzytkowywac wszyst¬ kie gazy odlotowe w cementowni, które do¬ tychczas byly przyczyna klopotu i zmusza? ly do ujstawiknia na piecach specjalnych lapaczy w celu oczyszczenia gazów z pylu i cernentu w celu unikniecia strat tego ma- terjalu.Jezeli zagadnienie zaoszczedzenia pali* wa w cementownictwie uz,al#znic od lalwo- sci odprowt^zaróa gazów piecowychr po — 4 —wyzyskaniu zawartego w nich ciepla i obmi- zenia ich temperatury, to zalety ncwego procesu sa zupelnie widoczne. Gaizy bo- wleim opuszczac moga kanal suszarni o tem¬ peraturze nieco wyziszej od temperatury na¬ sycenia, np. 80° C — czyli o takiej tempe¬ raturze, której bez wyzyskania gazów w suszarni otrzymac nie byloby sposobu. Pou za tern, poniewaz gazy o temperaturze u- miarkowanej okolo 200° G mozna z pozyt¬ kiem wyzyskiwac w suszarniach, pnzeto na¬ wet te gazy, które po opuszczeniu pieca oddaja cieplo w kanalach kotlów parowych, moga byc w dalszym ciagu pozytecznie wy¬ zyskane.Wyniki te zaleza oczywiscie od scislego przenikania sie, a wiec szybkiej i calkowi¬ tej wymiainy ciepla pomiedzy gazami a ma- terjalem suszonym.Zastosowanie tej metody przy wyrobie cementu na drodze mokrej zwieksza w stopniu znacznym wydajnosc pnacy danego pieca. Przy oalkowlittem wysuszeniu surowca pfzed wprowadzeniem go do pieca, zadanie pieca sprowadza sie wylacznie dio rozgrza¬ nia ttnaterjalu i wypalania tak, jak przy wy¬ robie cementu na drodze suchej.Gazy sluzace do suszenia moga pocho¬ dzic ioozywisdie nietylko z pieca, cementow- niczego, dlia którego dana suszarnia jest przeznaczona.Reguflujac doplyw surowica do istrumie- nia gazów, poruszajacych sie z szybkoscia 18—21 m na minute lub wiecej osiagnac mozna, ze odchodzace gazy zostana pra¬ wie nasycone i pasiada temperaiture okolo 80° G, isfurowiec zas bedzie calkowicie nie¬ omal wysuszony. Proces moze byc jednak prowadzony i w inny sposób. Suszarnie za- wiesiaowe moga posiadac stosunkowo krót¬ kie kanaly, w których gazy czesciowo tyl¬ ko zostaja oziebione. Mozna suszyc niewiel¬ ka stosunkowo czesc surowca albo wieksze jej ilosci, w mniejszym natomiast stopniu.Mozna równiez dosuszac isurówke w Suszar- niach« parowych, lub wreszcie czesc surów¬ ki suszyc w stautofermi goracych-gazów o* ziebionych juz po popraedniet operacji; Oczywfeta równiez, ze do rozpylaoii&su^ sziotnej w strumieórki gazów swrówkiTttoztia stosiowac rozmaite i wielce odmfentoe od o- pisanego urzadzenia. Dotyczy to szczegól - niejj takich wypadków, kiedy materjkF sti- iszony nie moze byc traktowany jako cialo plynne lub pólplynne, a wiee gdy urtza- dzenie wr&utowe nie znajduje zastófctiwa- nia.Mozna równiez rozpylac surowiec stiii^ mieniem gazu, np. powietrza lub powtiot<- nego gazu, odpowiadajacego opflsianemu, i doplywajacego przewodami 71 i 81, który ogrzewa sie dopiero na pewnej odleglrj&ci cd zetkniecia sie z surowcem. W tynl okra¬ sie nadmiar surowica, którego gaz uniesc ze soba nie moze, spada zpowrotesn; SpoSófe ten jest dopulsizczainy, o ile niema cfctejwy, istniejacej przy rozpylaniu surowta w; stru¬ mieniu goracych gazów, ze g&zy gorace, o- grzewajac scianki kanalu i suszac surów¬ ke, moga spowodowac ^zfoaeranie sie ofca- dów na sciankach, gdzie tworza sie wtedy bryly. W wypadku surowca cementowego pokazalo sie np., zo duza role odgfyvWt przytern wygladzenie powierzchni sciaturf* kanalu, wobec czego korzystnie bedzie po¬ krywac je emalja.Przyrzady tasmowe ze zgrzeblanif odpro¬ wadzajace wytracfone ze swej drogi* na zak¬ lamaniach kanalu czaistecizki^ stifrowca moz¬ na stosowac wielokrotnie we wszystkich wskazanych miej sicach przewodu; Zamiast tych przyrzadów mczaiia korzysltóc z me¬ chanizmów zderzeniowychl lub wsltzast^- wych w celu oderwania od scianek przysta¬ jacych do ich powierzchni czasteezek su* i owca* Zamiast wirówek do oddzielania surowca od gazu oraz zamiast plóczek dó oddzietó- nia pylu zawartego w gazach iftiCizsa^tosci- wac komory osadowe lub filtry ifpnB&tk** i podobne urzadzenia. Filtry te niogA 4Uzu- rellniac fdzia)lanie wirówek i komór"osado-*wych. -Niska temperatura gazów pozwala stasowac w tym wypadku bardzo delikatne tkaniny filtrowe, któremi dotychczas, wobec niszczacego dzialania gazów goracych, nie mozna bylo poslugiwac sie.Wirówki albo komory osadowe moga dzialac szeregowo i stopniowo oczyszczac gazy od pylu. Surowiec wychodzacy z pie¬ ca sluzy zazwyczaj do ogrzewania wpro¬ wadzonego do pieca powietrza. Klinkier wychodzacy z pieca ochladza sie zazwyczaj zapiomioca powietrza, które nastepnie uzyte jest do .podtrzymywania spalania w piecu.Mozna .równiez uzyc klinkier opuszczajacy piec w roli czynnika suszacego w kanale susizacyim, lecz moze sie zdarzyc, ze o- szczednasc w zuzyciu paliwa spowoduje wielka redukcje ciepla pochlanianego z klinkieru przez powietirze, gdyz potrzeba go juz znacznie mniej do spalenia rzeczo¬ nej mniejszej ilosci' paliwa wobec czego mozna oginzac podczas ochladzania klinkie¬ ru pewien nadmiar powietrza, który to nad¬ miar mozna zuzytkowac w kanale susza¬ cym celem wspomagania gaizów piecowych.W przykladzie przedstawionym powy¬ zej suszarnia parowa odgrywala role po¬ mocnicza przy dosuszaniu surowca podsu¬ szanego w strumieniu gazów. Aparat ten posiada jednak tyle zalet, ze mozna go zu¬ pelnie samodzielnie stosowac i w takim ra¬ zie zostaje ustawiony pomiedzy silnikiem napedzanym para wytwarzana cieplcm ga¬ zów ipieccwych a jego skraplaczem, albo para powstajaca z warstwy suszonej zosta¬ je isiprezona w sprezarce mechanicznej lub wytryskowej, w celu podniesienia jej tem¬ peratury o kilka stopni, poczem para ta moze ogjrzewac powierzchnie suszaca war¬ stwy, na której powstala. Taka susizarnia parowa, w której odparowywanie odbywa sie w przestrzeni oddzielonej cd zewnetrz¬ nej atmosfery, do któreij nie maja dostepu ani powietrze ani gorace gazy, pozwala od¬ wadniac surowiec kiosztem znacznie mniej¬ szym, anizeli w wypadkach dokonywania tej czynnosci w piecu. Jezeli surowiec jest dosc plynny, i sciekajac moze sie rozkla¬ dac równomiernie po powierzchni bebna, to stosowane sa bebny poziome zanurzicme bezposrednio w surowcu. Niezaleznie od tego, czy ma sie do czynienia z bebnami poziomemi, mozna bez zadnych trudnosci stosowac urzadzenia opisane w patencie an¬ gielskim Nr 180963; pozwalaja one kon¬ struowac -suszarnie, które pracuja przy bar¬ dzo malej róznicy temperatur na powierzcu- iriach scianek bebnów i odznaczaja sie naj¬ wieksza skutecznoscia pracy, PL