PL6431B1 - Sposób otrzymywania produktów przeksztalcenia zwiazków organicznych. - Google Patents

Description

Wykryto, ze zwiazki cykliczne to jest zwiazki aromatyczne, hydroarcmatyczne i heterocykliczne mozna przeprowadzic w cenne produkty, skoro je w posta¬ ci pary razem z para wodna przepuscic przez katalizator w wysokiej temperatu¬ rze. Reakcja ta mcze przebiegac w obec¬ nosci gazów obojetnych. Prace korzystnie jest prowadzic w temperaturze okolo 250— 500° i powyzej", unikajac jednak w celu zapobiezenia daleko idacego rozkladu tem¬ peratur bardzo wysokich.Rzeczone zwiazki cykliczne ulegaja znacznemu przeksztalceniu, tworzac pro¬ dukty bardziej cenne. I tak np, o-krezol po odszczepfeniu grupy metylowej przecho¬ dzi w fenol. Bardzo czesto rozszczepia sie równiez i pierscien. Na rodzaj rozszczepie¬ nia mozna oddzialywac w stopniu znacznym zapomoca stosowania tego lub innego ka¬ talizatora, temperatury i tym podobnych warunków reakcji.Sposób ten posiada znaczenie szczegól¬ ne przy przeróbce licznych frakcyj pra- smól wegla kamiennego, brunatnego lub ich skladników, szczególnie naftalenu, olejów lekkich, srednich, ciezkich i olejów podob¬ nych, które to skladniki daja sie w ten spo¬ sób przeprowadzic w benzol i jego najbliz¬ sze pochodne, otrzymywane ze znaczna wydajnoscia.Jako katalizatory nadaja sie liczne cia¬ la nieorganiczne, szczególnie metale lub ich tlenki i zwiazki podobne, badz jako ta¬ kie, badz zmieszane ze soba. Jesli chodzi o otrzymywanie benzolu i jego najblizszychwyzszych pochodnych z jego jeszcze wyz¬ szych pochodnych lub aromatycznych, Wie- lopiersciejnibwych weglowodorów lub ich pochodnych, lub zwiazków hydroaroma- tycznych, lub hydrocyklicznych, natenczas mozna np. stosowac katalizatory, zawiera- jaoe jeden lub wiecej katalizatorów uwodor¬ niajacych, szczególnie zas metale, jako to nikiel, kobalt, zelazo lub miedz, lub zwiaz¬ ki tych metali, przyczem nikiel, kobalt, zelazo nadaja sie przedewszystkiem do rozszczepiania pierscieni lub odszczepiania grup alkylowych, miedz zas—szczególnie do tego ostatniego. Bardzo czesto korzyst¬ nie jest stosowac katalizatory, które obok pierwiastków lub ich zwiazków zawie¬ raja metale alkaliczne, ziem alkalicz¬ nych lub ziemne, wlaczajac beryl i magnez; czesto korzystnie jest stoso¬ wac katalizatory, zawierajace cynk w postaci dowolnej lub trudno redukujace sie tlenki metali, nalezacych do grup od 4 do 7 ukladu perjodycznego.Wogóle zaleca sie podlegajace przerób¬ ce zwiazki lub ich pary, lub mieszaniny ich z para wodna przed zetknieciem z katali¬ zatorami uwolnic od trucizn kontaktowych.Bardzo czesto, szczególnie gdy chodzi o przeprowadzenie zawierajacych tlen zwiazków w produkty pozbawione tlenu, korzystnie jest obrobic uprzednio produk¬ ty wyjsciowe wodorem w obecnosci katali¬ zatorów,, a to w celu usuniecia tlenu w stop¬ niu dostatecznym, dopiero zas potem pro¬ dukty otrzymane lub mieszanine reakcyjna poddac w obecnosci katalizatorów bezpo¬ srednio dalszej obróbce para wodna.Odszczepione podczas katalitycznego rozkladu atomy wegla lub zawierajace we¬ giel grupy atomów przechodza glównie w kwas weglowy i wodór, niekiedy zas w me¬ tan i etylen. Otrzymana w ten sposób mie¬ szanina kwasu weglowego i wodoru daje sie, dzieki swej bardzo znacznej czystosci i pozbawieniu trucizn kontaktowych, stoso¬ wac do najrozmaitszego rodzaju reakcyj np. do katalitycznego otrzymywania alkoho¬ lów lub otrzymywania czystego wodoru.Przyklad I. Przez mase kontaktowa, skladajaca sie z bauksytu, przepojonego azotanem miedziowym, przepuszcza sie po¬ czatkowo wodór dopóty, dopóki sól mie¬ dziowa nie zredukuje sie calkowicie na miedz metaliczna. Nastepnie w temperatu¬ rze 450° przez katalizator przepuszcza sie mieszanine, zawieraj aca pare o-krezolu i wody. Pary uchodzace z komory kontakto¬ wej, po ostudzeniu daja mieszanine o-kre¬ zolu i fenolu, które mozna rozdzielic w sposób znany.Przyklad II. 165 czesci drobniosproszko¬ wanego póltoratlenku niklowego, 102 cz. tlenku glinowego i 367 cz, kaolinu zarabia sie niezbedna iloscia wody na paste jedno¬ rodna, poczem mase te formuje sie, suszy i redukuje pradem wiodom w temperaturze 300^350P.Skoro przez otrzymany w ten sposób katalizator przepuscic w temperaturze 300 —350^ pod disniemem atmosierycznem mieszanine w postaci pary, zawierajaca 100 cz., uwolnionego od siarki, wedlug patentu niemieckiego Nr 411389 naftalenu i 150— 300 cz. wady, natenczas po ostudzeniu u- chodzacych z komory reakcyjnej gazów o- bok wody i niezmienionego naftalenu o- trzymuje sie olej, zawierajacy obok nie¬ znacznej ilosci pochodnych benzolu—glów¬ nie benzol. Ponadto otrzymuje sie w ilosci znacznej gaz, zawierajacy przewaznie kwas weglowy i wodór.Zamiast naftalenu mozna równiez sto¬ sowac i naftalen -surowy, odwirowany na goraco i inne zawierajace naftalen frakcje smolowe, które uprzednio korzystnie jest uwolnic od trucizn kontaktowych.Warunki pracy i katalizatory mozna zmieniac w dosc szerokich granicach* Sto¬ sujac odpowiednio dobrane warunki pracy; mozna otrzymywac jako glówny produkt reakcji pochodne benzolu, jako to toluol, o-ksylol i t A - 2 -Przy uzyciu benzolu deildego, oleiu sredniego lub ciezkiego postepuje sie w spo¬ sób podobny. Równiez i w tym wypadku korzystnie jest przed katalitycznej roz¬ szczepieniem tych produktów para wodna uwolnic te-.-ostatnie od trudza kontakto¬ wych.Przyklad III. Surowy, odwirowany nal* talen, zawierajacy okolo 10—15% fenolu, miesza sie w postaci pary z nieznacznym nadmiarem wodoru. Mieszanine te uwalnia sie nastepnie od trucizn kontaktowych, przepuszczajac ja np. przez mase kontak¬ towa, wedlug patentu niemieckiego Nr 411 389, poczem przepuszcza sie ja w tem¬ peraturze okolo 450° przez katalizator, o- trzymany zapomoca redukcji mieszaniny, zawierajacej 700 cz. molibdenianuamonowe- go i 300 cz. tlenku cynkowego. Mieszanine reakcyjna miesza sie bezposrednio, nie o- chladzajac, z 1—3 kg pary wodnej na 1 kg naftalenu i przepuszcza.przez katalizator, opisany w przykladzie II. Przy tym sposo¬ bie pracy w pierwszem stadjum fenole po oczyszczeniu przechodza praktycznie ilo¬ sciowo w weglowodory, podczas gdy w sta¬ djum nastepnem przechodza w benzol i je¬ go pochodne, glównie zawarty w produkcji wyjsciowym naftalen i powstale z fenolu weglowodory.Przy stosowaniu innych, zawierajacych naftalen i fenole frakcyj smolowych, np. oleju sredniego i ciezkiego lub benzolu dezkiego, stanowiacego uwolniona od zasad wyzej wrzacych czesc oleju lekkiego, o- trzymanego przy suchej destylacji wegla kamiennego, oleju krezolowego, otrzymy¬ wanego z olejów zywicowych, pochodza¬ cych z destylacji wegla brunatnego.Przyklad IV. 891 czesci azotanu cynko¬ wego, 40 cz. azotanu chromowego i 3,7 cz. azotanu barowego rozpuszcza sie w wodzie i osadza niezbedna iloscia weglanu potaso¬ wego. Powstaly osad odsacza sie, przemy¬ wa dokladnie, suszy, granuluje i redukuje w temperaturze 550°C struaweaiem amo¬ niaku* Przepuszczajac przez katalizator po¬ dobny w temperaturze 650° mieszamner za¬ wierajaca naftalen i wodór w stosunku wa¬ gowym 1:7, natenczas z gazów po ochlo¬ dzeniu, obok niezmienionego naftalenu, o- sadza sie olej skladajacy sie glównie z ben* zolu i toluolu.Podobne wyniki otrzymuje sie zapomo¬ ca innych katalizatorów, skladajacych sie wylacznie lub przewaznie ze zwiazków metali, których tlenki tylko z trudotiscia daja sie redukowac, lub tez skladajacych sie z mieszaniny podobnych zwiazków meta¬ lowych. Czesto korzystnie jest stosowac katalizatory, zawierajace obok metali alkalicznych, ziem alkalicznych lub ziem¬ nych i inne metale, których tlenki daja sie redukowac z trudnoscia. PL

Claims (3)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Sposób otrzymywania ze zwiazków aromatycznych, hydroaromatycznych i he¬ terocyklicznych produktów przeksztalce¬ nia, znamienny tern, ze zwiazki rzeczone w postaci pary przepuszcza sie razem z pa¬ ra wodna w temperaturze podwyzszonej przez katalizatory,
2. 2. Wykonanie sposobu wedlug zastrz. 1, znamienne tern, ze w celu otrzymania produktów przeksztalcenia, zawierajacych mniejsza ilosc atomów wegla w czasteczce od produktów wyjsdowych, szczególnie w celu otrzymania benzolu lub jego najbliz¬ szych pochodnych wyzszych z jego pochod¬ nych wyzszych lub weglowodorów wielo- piersdeniowych, aromatycznych lub im po¬ dobnych, lub zwiazków hydroaromatycz¬ nych lub heterocyklicznych, stosuje sie ka¬ talizatory zawierajace jeden lub wiecej metali, jako to nikiel, kobalt, zelazo lub miedz, lub ich zwiazki.
3. 3. Wykonanie sposobu wedlug zastrz. 1 i 2, znamienne tern, ze stosuje sie katali- *• 3 —zatory, które obok dzialajacych katalitycz¬ nie pierwiastków lub ich zwiazków zawie¬ raja pcnadto zwiazki metali alkalicz¬ nych, ziem alkalicznych lub ziemnych wla¬ czajac beryl i magnez lub stosuje sie kata¬ lizatory zawierajace cynk w postaci dowol¬ nej, lub trudno redukujace sie tlenki meta¬ li, nalezacych do grup od 4 do 7 ukladu periodycznego. 4, Wykonanie sposobu wedlug zastrz. lt znamienne tern, ze podlegajace prze¬ ksztalceniu zwiazki, szczególnie zwiazki, zawierajace tlen, obrabia sie uprzednio w temperaturze podwyzszonej wodorem, na¬ stepnie zas para wodna w obecnosci kata¬ lizatorów. 5, Wykonanie sposobu wedlug zastrz, 1—4, znamienne tern, ze podlegajace prze¬ ksztalceniu ciala lub mieszaniny, jak rów¬ niez i gazy, uwalnia se uprzednio od tru¬ cizn kontaktowych. I. G. Farbenindustrie Aktiengesellschaft. Zastepca: M. Skrzypkowski, rzecznik patentowy. Druk L. Boguslawskiego, Warszawa. PL