PL60068B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: KI. 12 o, 2/01 Opublikowano: 20.IV.1970 MKP C 07 c.UKD Twórca wynalazku: inz. Wlodzimierz Rzepczynski Wlasciciel patentu: Centralne Biuro Konstrukcji Okretowych Nr 2, Gdansk-Wrzeszcz (Polska) Sposób otrzymywania dwubromodwufluorometanu i Przedmiotem wynalazku jest sposób otrzymywa¬ nia dwubromodwufluorometanu, który znajduje glównie zastosowanie jako szybko dzialajacy sro¬ dek gasniczy. Uzywany on jest szczególnie do ga¬ szenia pomieszczen zamknietych w obecnosci ludzi, a takze do gaszenia czulych urzadzen i ladunków zamiast dotychczas stosowanego dwutlenku wegla, tetry, czy bromku metylu.Wedlug znanych dotychczas metod dwubromo- dwufluorometan mozna otrzymac miedzy innymi dzialajac fluorkiem srebra na trójbromofluorome- tan (H. Rathsburg, Berichte 51 s 669), lub spa¬ lajac katalitycznie metan wobec bromu, fluoru, lub fluorowodoru (opis patentowy Stanów Zjednoczo¬ nych Ameryki nr 2.578.913 i brytyjski opis paten¬ towy nr 745.818).Wedlug innej znanej metody pochodne fluorowe poddaje sie katalitycznej bromolizie w temperatu¬ rze okolo 500—900°C na przyklad w platynowej rurze, (opisy patentowe Stanów Zjednoczonych Ameryki nr nr 2.639.301, 2.871.274, 2.875.274), lub dziala sie katalitycznie fluorowodorem na pochod¬ ne halogenowe wegla w temperaturze 300—500°C (opisy patentowe Stanów Zjednoczonych Ameryki nr nr 2.744.148, 2.745.886 i brytyjski opis patentowy nr 805.503). Dwubromodwufluorometan otrzymuje sie równiez przez ogrzewanie w platynowej butelce fluorku antymonu z czterobromkiem wegla — CBr4 osiagajac przy tym wydajnosc produktu rzedu 5— 10% (Y. Dessirant, Buli. Soc. Chim. Belaes 67 s. 15 20 25 30 676—687, J. M. Birchall i inni J. Chem. Soc. 1959 r. s. 13—17), lub dzialajac czterofluorkiem siarki na czterobromek wegla (J. Am. Chem. Soc. 82 s 5107—5110).Wedlug dwóch ostanich publikacji dwufluoro- dwubromometan otrzymuje sie przez ogrzewanie trójfluorku antymonu z czterobromkiem wegla i bromem w cisnieniowej butelce platynowej w czasie do 9 godzin i w temperaturze 125—160°C.Wydajnosc CF2 Br2 wynosi w pierwszym przypad¬ ku 4—5%, a w drugim 5—10°/o.Wada opisanych metod jest niska wydajnosc, duza ilosc toksycznych zanieczyszczen, koniecznosc stosowania cisnien i drogiej aparatury oraz trud¬ nosci technologiczne zwiazane z uzyciem lotnych substratów oraz wysokich temperatur lub katali¬ zatorów.Celem niniejszego wynalazku bylo opracowanie nowego sposobu wytwarzania dwubromodwufluo¬ rometanu pozwalajacego otrzymac produkt bez toksycznych zanieczyszczen, podwyzszyc wydajnosc procesu i uniknac wysokich cisnien, temperatur, a takze stosowania platynowej aparatury.Sposobem wedlug wynalazku dwubromodwufluo¬ rometan wytwarza sie na drodze bezcisnieniowej reakcji soli zlozonej SbBr2F3 z czterobromkiem wegla w roztworze bezwodnego bromku antymona- wego, przy ciaglym usuwaniu powstajacego pro¬ duktu. Reakcja ta przebiega* szybko, jednofazowo w zakresie temperatur 50—200°C. 60068 v60068 Produkt koncowy odznacza sie wysoka czysto¬ scia, co ma istotne znaczenie ze wzgledu na jego fizjologiczne dzialanie na ludzi podczas gaszenia pozarów.Stwierdzono, ze na zwiekszona wydajnosc reakcji i spadek zanieczyszczen w produkcie koncowym wplywa niska temperatura reakcji, bezwodne sro¬ dowisko i krótki czas trwania procesu. Osiaga sie to dzieki uzyciu SbBr3 jako rozpuszczalnika i cia¬ glemu odprowadzaniu produktu poprzez kolumne deflegmacyjna. Substraty mozna regenerowac pe¬ riodycznie.Sposób wedlug wynalazku nie posiada wad zna¬ nych dotychczas sposobów. Pozwala na uzyskanie do 75% wydajnosci czystego produktu, a ponadto pozostale po reakcji sole antymonu mozna w czesci regenerowac i w czesci oddzielac oraz zawracac do ponownego wykorzystania. Surowy produkt wrze w granicach 2—3°C, a koniec destylacji obja¬ wia sie gwaltownym spadkiem temperatury. Po¬ zostalosci poreakcyjne soli antymonowych i zwiaz¬ ków wegla zawraca sie do reakcji po uprzednim rozfrakcjonowaniu przez destylacje. Niedogon roz¬ puszcza sie w stezonym kwasie fluorowodorowym lub solnym i wytraca jako tlenek antymonu roz¬ tworem NaOH, a nastepnie przeprowadza we flu¬ orek za pomoca fluorowodoru.Otrzymywanie dwubromodwufluorometanu spo¬ sobem wedlug wynalazku wyjasnia nizej podany przyklad.Przyklad. Do 36 czesci wagowych bezwodne¬ go CBr4 dodaje sie 15 czesci wagowych bezwodne¬ go SbBr3 oraz 40 czesci wagowych SbBr2F3 i po zmieszaniu ogrzewa do temperatury 95°C w na¬ czyniu szklanym, lub ze stopu Monela zaopatrzo- 15 20 25- 30 35 4 nym w kolumne deflegmacyjna. Po 30 minutach nastepuje wrzenie mieszaniny. Wydzielajacy sie produkt gazowy kieruje sie do koUimny deflegma- cyjnej chlodzonej do temperatury 21 °C tak, by temperatura par wylotowych byla zawarta w gra¬ nicach 19—22°C. Produkt odbiera sie w odbieral¬ niku chlodzonym solanka do temperatury —10°C.Na odpowietrzeniu instaluje sie wymrazalnik chlo¬ dzony suchym lodem w celu wylapania resztek produktu.Po uplywie 3 godzin otrzymuje sie okolo 19 czes¬ ci surowego CBr2F2, co stanowi okolo 80% wydaj¬ nosci. Surowy produkt rektyfikuje sie na kolumnie, potem plucze kolejno 6% roztworem kwasu wino¬ wego, 8% siarczynem sodu, 1,5% lugiem sodowym i woda. Po wysuszeniu nad silikazelem warstwe CBr2F2 destyluje sie w kolumnie rektyfikacyjnej zbierajac frakcje o temperaturze wrzenia 21—23°C.Resztki CBr2F2 odzyskuje sie z wymrazalnika, z roztworów pluczacych i silikazelu przez odparo¬ wanie w temperaturze 80°C. Wydajnosc czystego produktu — 17 czesci wagowych, to jest okolo 75% teoretycznej. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób otrzymywania dwubromodwufluorometa¬ nu przez dzialanie dwubromotrójfluorku antymonu na czterobromek wegla znamienny tym, ze reakcje prowadzi sie w roztworze bezwodnego trój bromku antymonu, w temperaturze 50—200°C przy ciag¬ lym odprowadzaniu gazowego produktu ze srodo¬ wiska reakcyjnego i wykraplaniu go przez ozie¬ bienie. PZG w Pab., zam, 189-70, nakl. 250 egz. PL