59215 KI. 86 c, 18/12 MKP D03d t|9|06 Opublikowano: 10.11.1970 UKD Twórca wynalazku: inz. Florian Zuzanski Wlasciciel patentu: Centralne Laboratorium Przemyslu Welnianego — Poludnie przy ZPW im. Ludwika Gawlika, Bielsko- -Biala (Polska) Urzadzenie do zamocowania walów osnowowych w krosnach tkackich Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie sluzace do zamocowania walów osnowowych w krosnach i maszynach tkackich posiadajacych hamulec osno¬ wowy do regulacji odwijania osnowy w czasie pro¬ cesu tkania. Urzadzenie bedace przedmiotem wy- 5 nalazku stanowi ruchowe polaczenie miedzy wa¬ lem osnowowym z tarczami ograniczajacymi a ha¬ mulcem zainstalowanym w krosnie i posiadajacym tarcze hamulcowa.Dotychczas waly osnowowe zwlaszcza przy kros- 10 nach kortowych posiadaja stale tarcze hamulcowe, za posrednictwem których zamocowane sa w niec¬ kach hamulcowych krosien.W innym rozwiazaniu istnieja równiez zamoco¬ wania walów w lozyskach stalych lub ruchomych, 15 lecz tarcze hamulcowe opasywane tasma sa rów¬ niez sztywno polaczone z walem.W tych znanych rozwiazaniach tarcze hamulco¬ we stanowia czesc walu osnowowego zwiazana sta¬ le z walem poprzez caly cykl produkcyjny to jest 20 snucia, klejenia i tkania, zwiekszajac znacznie ob¬ ciazenie w transporcie. Ponadto sztywne polacze¬ nie tarczy z walem uniemozliwia w tych i in¬ nych rozwiazaniach wsteczny obrót walu bez po- luznienia hamulca przez obsluge krosna w przy- 25 padku prucia tkaniny.Powyzsze niedogodnosci wystepuja równoczes¬ nie lub kazda oddzielnie w zaleznosci od rozwiaza¬ nia konstrukcji walu.Trudnosci tych unika sie przy nowym rozwiaza- 30 niu wedlug wynalazku, w którym stale tarcze ha¬ mulcowe walu osnowowego zastapiono tarczami odmiennej konstrukcji umiejscowionymi i zwiaza¬ nymi z krosnem, a laczonymi w sposób oryginal¬ ny z walem osnowowym dopiero przy jego zakla¬ daniu do krosna. Dzieki temu waly osnowowe znaj¬ dujace sie w obiegu produkcyjnym oraz w trans¬ porcie na tkalni i oddziale przygotowawczym po¬ zbawione sa ciezkich tarcz hamulcowych i sa znacznie lzejsze oraz wygodniejsze w obsludze.Umozliwia to równiez zwiekszenie pojemnosci os¬ nowy na wale, przy niezmiennym ciezarze calego nawoju.Urzadzenie do zamocowania walów osnowowych wedlug wynalazku pokazano na rysunku, na któ¬ rym fig. 1 przedstawia urzadzenie w widoku w plaszczyznie równoleglej do walu, fig. 2 — tarcze ograniczajaca walu w plaszczyznie do niego pro- stopadlejl, fig. 3 — lacznik.Urzadzenie wedlug wynalazku sklada sie z tar¬ czy hamulcowej 1 luzno osadzonej na czopie 3 oraz z wienca zebatego 2 i zapadki 4 dociskanej do ze¬ bów wienca sprezyna 5 umieszczona na sworzniu 6.Glowica z wiencem uzebionym 2 jest na stale po¬ laczona z walem 8 oraz czopem walu 3. Natomiast tarcza hamulcowa 1 oddzielona jest od walu i znaj¬ duje sie stale przy krosnie.Do napedu walu przy nawijaniu osnowy podczas snucia lub klejenia sluzyc moze prosty lacznik 11 59 2153 (fig. 3), który jest przykrecony do glowicy przy pomocy srub.W tym celu w glowicy 7 znajduja sie nagwinto¬ wane otwory. Po dostarczeniu walu osnowowego do krosna, tarcze hamulcowe 1 znajdujace sie przy krosnie naklada sie na czopy 3 walu w ten spo¬ sób, ze zapadki 4 zazebiaja sie z zebami zapadko¬ wymi kola 2. Nastepnie wal wkladany jest w lo¬ zyska lub niecke hamulcowa krosna i tarcze 1 zo¬ staja opasane w znany sposób tasma hamulcowa.Po wlaczeniu hamulca, to jest naprezeniu tasm hamulcowych, wal nie moze jluz swobodnie sie obracac w kierunku odwijania osnowy zaznaczo¬ nym na fig. 2 strzalka 10. Obrót w tym kierunku dokonuje sie pod wplywem naprezenia osnowy sto¬ sownie do wymaganej gestosci watku, co regulowa¬ ne jest sila hamowania tarczy 1. Obrót walu osno¬ wowego w zaznaczonym kierunku dokonywac sie moze tylko wraz z tarcza hamulcowa, która przy¬ trzymuje wal poprzez zapadke 4 dociskana spre¬ zyna 5 i zeby kola 2. W przypadku obrotu w prze¬ ciwna strone, to jest w kierunku wskazanym strzalka 9 — co czesto dokonywane jest przez ob¬ sluge krosna, zapadka 4 slizga sie po zebach za¬ padkowych 2, a tarcza hamulcowa pozostaje nie¬ ruchoma. Dzieki temu wal moze byc swobodnie obracany w kierunku wstecznym 9 o dowolna wielkosc.Wskutek zastosowania tego rozwiazania nie ma potrzeby zwalniania tasmy hamulcowej przy wstecznym.obrocie walu w przypadku prucia tka¬ niny, co jest uciazliwe dla obslugi i ma miejsce przy znanych i stosowanych tradycyjnych hamul- Figi 215 4 cach. Jest to czynnosc klopotliwa i moze powodo¬ wac rozregulowanie hamulca oraz bledy tkania.Rozwiazanie wedlug wynalazku pozwala na unik¬ niecie tej niedogodnosci przy równoczesnym wyeli- 5 minowaniu stalych tarcz hamulcowych z walów os¬ nowowych i zastosowaniu lzejszych walów oraz umiejscowieniu tarcz hamulcowych przy krosnie ja¬ ko czesci skladowych hamulca tasmowego. PL