PL57378B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: 02.X.1964 Austria Opublikowano: 15.Y.1969 57378 Kl.f49-ftr34/©3-~ MKP B 23 k v\v* UKD Wlasciciel patentu: Gebr. Bóhler und Co. Aktiengesellschaft, Wieden (Austria) Przedmiot z napawana warstwa narazona na scieranie Wynalazek dotyczy przedmiotów, majacych na¬ pawana warstwe, która ulega szybkiemu zuzywa¬ niu sie, a zwlaszcza czesci mechanizmów i narzedzi, zwlaszcza narzedzi skrawajacych.Wiadomo, ze starte i zuzyte czesci narzedzi mozna przez napawanie czynic ponownie zdolnymi do uzytku. Tak na przyklad wytarte zeby koparek moga byc przywracane do stanu uzywalnosci przez napawanie paleczkami z twardej stali manganowej.Wiadomo równiez, ze narzedzia odlewane ze stali szybkotnacej maja dluzszy okres uzywalnosci niz wykonane ze stali poddawanej obróbce na goraco.Fakt ten starano sie wykorzystac przy wytwarza¬ niu narzedzi i czesci mechanizmów, stosujac do tego celu stopiwo ze stali szybkotnacej. Próbowa¬ no wykonac narzedzia z jednego -korpusu podsta¬ wowego ze stali ciagliwej, a na czesci pracujace narzedzia, na przyklad na czesci tnace nozy, za po¬ moca zwyklych paleczek lub drutów spawalniczych napawac jedna lub kilka warstw z odpowiedniej stali szybkotnacej. - Przy stosowaniu paleczek lub drutów spawalni¬ czych wtop jest jednak stosunkowo duzy i niere¬ gularny. Na skutek tego mieszanie, czyli rozciencza¬ nie stopiwa przez metal rodzimy jest duze i nie we wszystkich miejscach jednakowe. To silne mie¬ szanie zmusza do stosowania elektrod o znacznie wiekszej zawartosci pozadanych skladników stopo¬ wych w porównaniu z ta zawartoscia w gotowej warstwie napawanej. Ta nadmierna zawartosc 10 15 20 30 skladników stopowych w elektrodzie spawalniczej powoduje jednak czesto trudnosci przy wytwarza¬ niu elektrod, zwlaszcza przy ciagnieciu drutów spa¬ walniczych do spawania automatycznego. Tak na przyklad wytwarzanie wzglednie cienkich drutów ze stali szybkotnacej jest wyjatkowo trudne. Nie¬ równe wchlanianie stopiwa przez metal rodzimy stanowi dodatkowa wade. Z jednej strony bowiem trudno jest przewidziec, jaki sklad powinna miec elektroda, aby uzyskac zadany sklad warstwy na¬ pawanej, a z drugiej strony warstwa ta ma niejed¬ nakowy sklad, a wiec i odmienne wlasciwosci fi¬ zyczne i mechaniczne w róznych miejscach.Przy stosowaniu znanych paleczek lub drutów spawalniczych otrzymuje sie poza tym powierzch¬ nie, która nie jest gladka, totez czesto wymaga ona dodatkowej obróbki. Taka obróbka powierzchni, wykonanej ze stali specjalnej, na przyklad ze stali szybkotnacej, jest oczywiscie kosztowna i trudna, gdyz stal ta ma nieznaczna scieralnosc, a przeto jest trudna do obróbki.Powazna wade znanych sposobów napawania przedmiotów zuzytych stanowi takze niebezpieczen¬ stwo powstawania w warstwie napawanej pekniec na goraco. Przy stosowaniu paleczek lub drutów spawalniczych stopiwo jest odkladane w przyblize¬ niu sciegami, przy czym powierzchnia sciegu jest mniej lub wiecej wygieta lukowo. Przy wzglednie glebokim wtopie przekrój sciegu spawalniczego jest w przyblizeniu kolowy. Podczas krzepniecia osie 57 378krysztalów ukladaja sie przede wszystkim w przy¬ blizeniu prostopadle do rjowierzchni. Zanieczyszcze¬ nia w stopiwie, bedace jedna z zasadniczych przyczyn powstawania pekniec na goraco, gromadza sie w tej czesci stopiwa, która krzepnie ostatnia, a wiec w srodku sciegu. Powstaje przeto niebezpieczenstwo wystepowania wewnatrz poszczególnych sciegów pekniec na goraco.Aby tego uniknac, próbowano zastepowac wyso- kostopowe paleczki czy druty spawalnicze elektro- , darni, w których dodatki stopowe wprowadzano do ¦¦*•. £fc0wa z otuliny lub z proszku spawalniczego. Pro¬ ponowano takze stosowac elektrody rurkowe z pla¬ szczem na przyklad z zelaza, przy czym skladniki stopowe w postaci proszku lub grubych ziaren znaj¬ dowaly sie w zelaznej rurce.Wszystkie te i podobne rozwiazania maja jednak w mniejszej lub wiekszej mierze wspomniane wady i nie rozwiazuja zagadnienia zadowalajaco. Poza tym przy stosowaniu tych metod rozdzial skladni¬ ków stopowych w spoiwie nie jest tak równomier¬ ny, jak przy uzyciu wysokostopowych paleczek czy drutów spawalniczych. Przy dodawaniu skladników stopowych przez otuline lub przez proszek spawal¬ niczy, sklad stopiwa jest ponadto zalezny od kaz^ dorazowych warunków spawania.Obecnie stwierdzono nieoczekiwanie, ze wszyst¬ kich tych wad mozna-uniknac, jezeli elementy ma¬ szyn i narzedzia, a zwlaszcza narzedzia ulegajace scieraniu sie, jak noze do skrawania, gladzie slizgo¬ we, stemple prasujace, narzedzia dociskajace i pra¬ sujace, wykonuje sie zgodnie z wynalazkiem tak, iz skladaja sie one z korpusu zasadniczego ze stali ciagliwej oraz z warstwy, ulegajacej scieraniu sie, nalozonej zasadniczo tylko na czesci pracujace przez napawanie przy uzyciu stopowych elektrod tasmo¬ wych.Przy stosowaniu elektrod tasmowych powstaje plaski i regularny wtop, totez mieszanie z me¬ talem rodzimym jest nieznaczne i równomierne.Dzieki temu konieczna nadwyzka skladników sto¬ powych w elektrodach tasmowych moze byc bar¬ dzo dokladnie ustalona, a elektrody tasmowe ze skladnikami stopowymi moga byc wytwarzane w prcsty sposób jako jednolite druty spawalnicze.Powierzchnia napawana przy uzyciu elektrod tas¬ mowych jest gladka i jezeli jakosc jej jest taka, jak odlewu, to nie wymaga zadnej dodatkowej ob¬ róbki mechanicznej. Jezeli zas obróbka jest stosowa¬ na, to mozna ja przeprowadzac w znacznie mniej¬ szym zakresie niz przy stosowaniu elektrod pa- leczkowych wzglednie innych metod spawania.Poniewaz stopiwo, polozone przy uzyciu elek¬ trody tasmowej, jest dzieki nieznacznemu wtopowi plaskie, przeto ewentualne zanieczyszczenia wy¬ dzielaja sie na powierzchni plaskiego sciegu i nie ma niebezpieczenstwa powstawania pekniec na go¬ raco. Poza tym stosowanie stopowych elektrod tas¬ mowych ma w porównaniu z uzyciem tasmowych elektrod niestopowych z dodawaniem koniecznych ( skladników stopowych, na przyklad w proszku spa¬ walniczym, te zalete, ze rozprowadzanie tych sklad¬ ników w stopiwie jest równomierne. Przy stosowa¬ niu stopowych elektrod tasmowych nie ma tez za¬ leznosci od warunków spawania, podczas gdy uzy- fi 378 4 cie proszku spawalniczego stawia okreslone wa¬ runki co do natezenia pradu, napiecia spawania, szybkosci spawania, wielkosci ziaren i wysokosci zasypu proszku itp., aby mozna bylo wprowadzic 5 do stopiwa okreslona 'ilosc skladników stopowych z proszku.Zaleznie od przeznaczenia przedmiotów wedlug wynalazku jest korzystnie, jezeli zuzywajaca sie warstwa jest wykonana ze stali o zawartosci io 0,2—1,7% C, 0,l—l,5

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Przedmiot z napawana warstwa narazona na scie¬ ranie, jak czesc maszyny, narzedzie, a zwlaszcza 5 narzedzie skrawajace majacy na podstawowym korpusie ze stali ciagliwej warstwe, wykonana przez napawanie za pomoca elektrod tasmowych, znamienny tym, ze warstwa narazona na scieranie jest wykonana ze stali zawierajacej 0,2—2,6% C, 10 0,1—1,7% Si, 0,2—2,5% Mn, 0,3—14»/o Cr, 0—5% Ni, 0—19% W, 0—10°/o Mo, 0—6%, a korzystnie 0,8—5% V, 0—11% Co i 0—0,3% Cu, podczas gdy re¬ szte stanowia zelazo i zwykle zanieczyszczenia. PL