PL55884B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 15. XL 1968 55884 KI. 40 b, 37/06 MKP C 22 c 31/06 ukd 669.i5'26-i96 Twórca wynalazku: dr inz. Zygmunt Falecki Wlasciciel patentu: Akademia Górniczo-Hutnicza (Katedra Odlewnictwa Zeliwa), Kraków (Polska) Sposób wytwarzania zeliwa niskochromowego Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza¬ nia zeliwa niskochromowego o zawartosci do 3,5%) wagowych chromu w procesie zeliwakowym.

Znany jest sposób otrzymywania zeliwa nisko¬ chromowego w zeliwiaku, przy czym chrom do zeliwa wprowadza sie w postaci zelazochromu dodanego do wsadu zeliwiakowego. Sposób ten jest trudny do ustabilizowania, poniewaz z kilku pierwszych i ostatnich wsadów otrzymuje sie zeliwo przejsciowe, o bardzo malej zawartosci chromu, które nie nadaje sie na odlewy i prze¬ znacza sie je na zlom obiegowy do otrzymywania zeliwa niskochromowego. Ponadto przy stosowa¬ niu tego sposobu zgar chromu jest bardzo duzy, wynoszacy od kilkunastu do kilkudziesieciu pro¬ cent. Zeliwo niskochromowe wytwarza sie rów¬ niez w piecach elektrycznych, których wydajnosc jest niewielka a koszt otrzymanego zeliwa jest bardzo wysoki ze wzgledu na potrzebne urzadze¬ nia i zuzycie energii elektrycznej. Zgar chromu w procesie elektrycznym wynosi okolo 5°/o wago¬ wych.

Tych wad nie ma sposób otrzymywania zeliwa niskochromowego wedlug wynalazku, który po¬ lega na topnieniu kawalkowatego zelazochromu w strudze zeliwa, przeplywajacego przez specjal¬ nie wykonany w rynnie spustowej zeliwiaka po¬ jemnik, z którego zeliwo wzbogacone w chrom przelewa sie do zbiornika zeliwiaka lub kadzi.

Pojemnik do wprowadzania zelazochromu do ze- Hwa sposobem wedlug wynalazku jest przedsta¬ wiony w przykladowym rozwiazaniu na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia przekrój poprzeczny pojemnika usytuowanego pomiedzy zeliwiakem 5 a zbiornikiem a fig. 2 widok z góry tegoz pojem¬ nika. Rynna spustowa 1 laczaca zeliwiak 2 ze zbiornikiem 3 zaopatrzona jest w przegrode 4, która wraz z podwyzszonymi bocznymi sciankami 5 rynny 1 tworzy pojemnik 6. io Sposób otrzymywania zeliwa niskochromowego wedlug wynalazku, polega na wprowadzaniu do pojemnika 6 kawalkowatego zelazochromu. Zela¬ zochrom o ciezarze wlasciwym okolo 7,0 G/cm3 tonie w cieklym zeliwie, które w temperaturze 15 1400°C ma ciezar wlasciwy okolo 6,8 G/cm3. In¬ tensywne mieszanie sie zeliwa zachodzace w po¬ jemniku 6 na skutek umieszczenia w poprzek stru¬ gi zeliwa przegrody 4 przyspiesza proces rozpusz¬ czania sie zelazochromu, którego temperatura to- 20 pienia jest nieco wyzsza od temperatury zeliwa.

Zeliwo z rozpuszczonym w nim zelazochromem gromadzi sie w zbiorniku 3 lub kadzi. Po calko¬ witym rozpuszczeniu sie zelazochromu wprowa¬ dzonego do pojemnika 6 dopelnia sie zbiornik 3 25 zeliwem spuszczonym z zeliwiaka 2. W wyniku otrzymuje sie zeliwo niskochromowe o zadanym skladzie chemicznym. Ilosc zelazochromu wpro¬ wadzonego do zeliwa dobiera sie znanymi meto¬ dami w oparciu o pojemnosc zbiornika i ilosci 3T zgaru chromu wynoszacego ponizej 3% wagowych. 5588455884 3 Przyklad. 105 kg kawalkowatego zelazochro¬ mu zawierajacego 60°/o wagowych chromu wpro¬ wadza sie do pojemnika usytuowanego na rynnie spustowej zeliwiaka, zaopatrzonego w zbiornik o pojemnosci roboczej 2,5 tony. Zelazochrom, roz¬ puszcza sie w 'cieklym zeliwie o temperaturze, oznaczonej za pomoca pirometru optycznego, wy¬ noszacej 1430°C i o nastepujacym wagowym skla¬ dzie chemicznym: C — 3,4°/o, Si — 3,2f°/o, Mn — 0,5«/o, P — 0,25*/o, S — 0,10Vo, Cr — 0,5^/o. Nie¬ wielka zawartosc chromu w zeliwie pochodzi z do¬ datku zlomu obiegowego, uzytego do wsadu ze- liwiakowego. Wzbogacone w chrom zeliwo gro¬ madzi sie w zbiorniku zeliwiaka, przy czym brylki zelazochromu ulegaja calkowitemu rozpuszczeniu w czasie, równym czasowi spustu okolo 1,25 tony zeliwa. Zbiornik dopelnia sie do zawartosci 2,5 tony zeliwem o podanym skladzie chemicznym, spuszczonym z zeliwiaka. Analiza chemiczna ze¬ liwa pobranego ze zbiornika wykazuje zawartosc chromu wynoszaca 3Vo wagowych przy niezmie¬ nionej zawartosci pozostalych skladników.

Sposób otrzymywania zeliwa niskochromowego wedlug wynalazku wykazuje duza wydajnosc, rów- 5 na wydajnosci zeliwiaka, przy czym zgar chromu jest nizszy od 3°/o wagowych, a otrzymane zeliwo ma bardzo jednorodny sklad chemiczny.

Zastrzenie patentowe 10 Sposób wytwarzania zeliwa niskochromowego, znamienny tym, ze kawalkowaty zelazochrom wprowadza sie w struge cieklego zeliwa o tem¬ peraturze przynajmniej 1390°C wytworzona w po- 15 jemniku, zbudowanym na rynnie spustowej ze¬ liwiaka, zaopatrzonej w przegrode ustawiona po¬ przecznie do strugi zeliwa, dzieki której nastepu¬ je intensywne mieszanie sie metalu, który wzbo¬ gacony w chrom przelewa sie do zbiornika zeli- 20 Wiaka lub do kadzi.

Fig.i fig. 2.

KZG-3, z. 1008/68 — 280