Pierwszenstwo: Opublikowano: 12.IY.1968 54763 KI. 30 k, 1/02 MKP A 61 UKD X^ ^0% Twórcawynalazku i Marian Wojtowicz, Lódz (Polska) wlasciciel patentu: Aparat do wspomaganego krazenia krwi i Wynalazek dotyczy aparatu do wspomaganego krazenia krwi, majacego zastosowanie w ostrych, hemodynamicznych zaburzeniach, prowadzacych do spadku cisnienia w tetniczym ukladzie.Hemodynamiczne zaburzenia sa najczesciej wy¬ wolane operacyjnym zabiegiem lub zadzialaniem urazu na ustrój. Zaburzenia te wystepuja wtedy, gdy w nastepstwie spadku oporów na obwodzie, za szybko opróznia sie tetniczy uklad ustroju, lub gdy krew w nadmiarze gromadzi sie wstecznie od niewydolnych jam serca.Dotychczas nie bylo aparatów przeznaczonych wylacznie do wspomaganego krazenia krwi. Ist¬ niejace aparaty do pozaustrojowego krazenia krwi mialy na celu dostarczenie organizmowi przez ' pewien okres czasu niezbednego minimum prze¬ plywu krwi, wystarczajacego do utrzymania zy¬ cia. W ten sposób umozliwialy one przeprowadza¬ nie operacji na otwartym sercu. Bywaly przepro¬ wadzane próby, majace na celu przystosowanie tego rodzaju aparatów do wykonywania czynnosci wspomaganego krazenia krwi. Wymagalo to jed¬ nak dobudowania do nich calego szeregu bardzo skomplikowanych urzadzen koordynujacych, regu¬ lujacych i kontrolujacych dzialanie poszczegól¬ nych skladowych czesci tych aparatów. Podrazalo to w (znacznym stopniu wykonanie aparatu, kom¬ plikowalo jego konstrukcje i utrudnialo obsluge, stwarzajac jednoczesnie mozliwosc czestych awarii, 15 co w warunkach sali operacyjnej bylo niedopusz¬ czalne i nie do przyjecia.Celem wynalazku jest aparat do wspomaganego krazenia krwi o nieskomplikowanej budowie, ma¬ jacy zastosowanie w pierwszym rzedzie w przy¬ padkach zaburzen hemodynamicznych, prowadza¬ cych do nadmiernego spadku cisnienia krwi w tetniczym ukladzie.Cel ten osiagnieto, dzieki aparatowi, w którym dwa zbiorniki jeden z nadcisnieniem i podcisnie¬ niem drugi, poprzez uklad przewodów wypelnio¬ nych plynem oraz zbiorniki z membranami kie¬ ruja ukladem do pozaustrojowego krazenia krwi.Przedmiot wynalazku jest przedstawiony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym uwidoczniono ogólny schemat aparatu.Z hermetycznych zbiorników 1 i 2 sa do dwu- . drogowego zaworu 3 doprowadzone przewody 4 i 5. Jednoczesnie zawór 3 jest z jednej strony po¬ laczony za pomoca przewodu 6 z ssaco-tloczacym urzadzeniem 7, na przyklad z wodna pompa Bun- sena, na którym to przewodzie 6 sa umieszczone manometr 8 i regulacyjny zawór cisnienia powie¬ trza 9, z drugiej zas strony zawór 3 jest poprzez filtr 10 polaczony przewodem 11 z ssaco-tlocza¬ cym urzadzeniem 7, na którym to przewodzie 11 sa umieszczone manometr 12 i regulacyjny zawór cisnienia powietrza 13. Ze zbiornika 1 jest wypro¬ wadzony przewód 14, który z jednej strony po¬ przez zwrotny zawór 15 laczy sie z przeplywomie- 5476354763 rzem 16, z drugiej zas strony poprzez zwrotny zawór 18 z przeplywomierzem 19. Zawór 15 otwie¬ ra sie w kierunku przeplywomierza 16, nato¬ miast zawór 18 otwiera sie w kierunku od prze¬ plywomierza 19. Do przeplywomierzy 16 i 19 jest podlaczony przewód 20, który jest doprowadzony do zacisków 21 i 22* Jednoczesnie przeplywomierz 16 jest polaczony przewodem 20 z przeplywomie¬ rzem 19. Ze zbiornika 1 jest ponadto, wyprowa¬ dzony przewód 26 poprzez przeplywomierz 23, do zacisków 24 i 25.Ze zbiornika 2 do zacisków 27 i 28 jest wypro¬ wadzony przewód 29. Jednoczesnie ze zbiornika 2 jest wyprowadzony przewód 30, który jest pola¬ czony z przeplywomierzem 31, oraz poprzez zwrot¬ ny zawór 32 z przeplywomierzem 33. Zwrotny za¬ wór 32 otwiera sie w kierunku przeplywomie¬ rza 33. Z przeplywomierza 33 jest wyprowadzony przewód 34 do zacisków 35 i 36, oraz przez zwrot¬ ny zawór 37, do przeplywomierza 31, Zwrotny za¬ wór 37 otwiera sie w kierunku przeplywomie¬ rza 31.Przewód 38 przez zacisk 21 jest polaczony z przewodem 20 oraz przez zacisk Z8 z przewodem 29, jak równiez doprowadzony do zbiornika 39 przedzielonego membrana 40. Przewód 41 przez zacisk 35 jest polaczony z przewodem 34 i przez zacisk 25 z przewodem 26 oraz doprowadzony do zbiornika 42 przedzielonego membrana 43. Prze¬ wód 44 przez zacisk 27 jest polaczony z przewo¬ dem 29 i przez zacisk 22 z przewodem 20, jak równiez doprowadzony do zbiornika 45, przedzie¬ lonego membrana 46. Przewód 47 przez zacisk 24 jest polaczony z przewodem 26 i przez zacisk 36 z przewodem 34 oraz ze zbiornikiem 48 przedzie¬ lonym membrana 49. Ze zbiornika 39 jest wypro¬ wadzony przewód 50 do zacisków 51 i 52, ze zbiornika 42 jest wyprowadzony przewód 53 do zacisków 54 i 55, ze zbiornika 45 jest wyprowa¬ dzony przewód 56 do zacisków 57 i 58, a ze zbior¬ nika 48 jest wyprowadzony przewód 59 do zacis¬ ków 60 i 61.Przewód 50 przez zacisk 51 i przewód 56 przez zacisk 58 sa polaczone z przewodem 62, prowa¬ dzacym do tetnicy, na którym jest umieszczony zacisk 63. Przewód 53 przez zacisk 54 i przewód 59 przez zacisk 61 sa polaczone z przewodem 64, pro¬ wadzacym do zyly, na którym jest umieszczony zacisk 65. Przewód 59 przez zacisk 60 i prze¬ wód 53 przez zacisk 55 lacza sie z przewodem 66, doprowadzonym do utleniacza 67. Przewód 56 przez zacisk 57 i przewód 50 przez zacisk 52 lacza sie z przewodem 68, wyprowadzonym z utleniacza 67.Przewody 66 i 68 sa polaczone przewodem 69 z zaciskiem 70.Przed uzyciem aparatu, zbiornik 1 wypelnia sie w okolo 2/8 jego objetosci plynem, na przyklad destylowana woda i ustawia sie zawór 3 tak, by przewód 4 byl polaczony z przewodem 11, a prze¬ wód 5 z przewodem 6. Po wlaczeniu ssaco-tlocza- cego urzadzenia 7 ustala sie za pomoca regula¬ cyjnych zaworów 9 i 13 cisnienie tak, by w zbior¬ niku 1 bylo nadcisnienie, odpowiadajace pra¬ widlowemu cisnieniu w tetniczym ukladzie cho¬ rego, natomiast w zbiorniku 2 bylo cisnienie nie¬ znacznie nizsze od cisnienia istniejacego w du¬ zych naczyniach zylnych chorego.Po wyjalowieniu tej czesci aparatu, w której ma krazyc krew, zaciskiem 70 odcina sie polaoze- 5 nie przewodów 66 i 68 za pomoca przewodu 69, a nastepnie koncówki przewodów 62 i 64 laczy sie z wyprowadzeniami zbiornika zastepczej krwi, po czym otwiera sie jednoczesnie zaciski 21, 35, 27, 24, 51, 54, 57 i 60 zamykajac jednoczesnie za- 10 ciski 28, 25, 22, 36, 58, 61, 55 i 52.W wyniku panujacego w zbiorniku 1 nadcisnie¬ nia, nagromadzony w nim plyn wyplywajac prze¬ wodem 14 zatrzymany zwrotnym zaworem 18 przeplywa przez zwrotny zawór 15 do przeplywo- 15 mierza 16, na którym zostaje uwidoczniona szyb¬ kosc przeplywu, a dalej przewodami 20 i 38 do zbiornika 39, wypycha membrane 40 w kierunku przewodu 50 i wypelnia zbiornik 39 w calosci.Równoczesnie ze zbiornika 1 przewodem 26, przez 20 przeplywomierz 23 i przewód 47, plyn przeplywa do zbiornika 48, a wypychajac membrane 49 w kierunku przewodu 59 calkowicie wypelnia zbior¬ nik 48.Równoczesnie w wyniku wystepujacego w zbiór- 25 niku 2 podcisnienia, membrana 43 w zbiorniku 42 jest przemieszczana w kierunku przewodu 41, zas membrana 46 w zbiorniku 45 jest przemieszczona w kierunku przewodu 44. Ruch membrany 43 na skutek zwolnionego zacisku 54, powoduje wypel- 30 nienie przez przewód 64 zbiornika 42 konserwo¬ wana krwia.Po czym zamyka sie zaciski 21, 35, 27, 24, 51, 54, 57 i 60, a otwiera sie zaciski 28, 25, 22, 36, 58, 61, 55 i 52, w wyniku czego plyn ze zbiornika 39 prze- 35 wodami 38 i 29 zostaje wciagniety do zbiornika 2 a jego miejsce po przeciwnej stronie membrany 40 zajmuje utlenowana krew, która ze zbiornika 42 przewodami 53 i 66 przez utleniacz 67 i prze¬ wodami 68 i 50 wplywa do zbiornika 39. W miej- 40 sce krwi, ze zbiornika 1 przewodem 26 przez prze¬ plywomierz 23 i przewód 41 do zbiornika 42 po przeciwnej stronie membrany 43 wplywa plyn.W tym samym czasie plyn ze zbiornika 1 prze¬ wodem 14 przez zawór 15, przeplywomierz 16, 45 przewody 20 i 44 wypelnia zbiornik 45 przemiesz¬ czajac membrane 46 w kierunku przewodu 56. Ze zbiornika 48 plyn przewodami 47 i 34, przez za¬ wór 37 i przeplywomierz 31 a dalej przewodem 30 zostaje wciagniety do zbiornika 2, a w jego miej- 50 sce lecz po przeciwnej stronie membrany 49 prze¬ wodami 59 i 64 wplywa konserwowana krew.Nastepnie podlacza sie koncówki przewodów 62 i 64 do naczyniowego ukladu chorego, zamykajac nastepnie zaciski 28, 25, 22, 36, 58, 61, 55 i 52 i 55 otwierajac jednoczesnie zaciski 21, 35, 27, 24, 51, 54, 57 i 60. W rezultacie plyn ze zbiornika 1 prze¬ wodem 14, przez zawór 15 i przeplywomierz 16, przewodami 20 i 33 wplywa do zbiornika 39, wy¬ pierajac z niegc za pomoca membrany 40 utleno- 60 wana krew, która przewodami 50 i 62 wplywa do tetniczego ukladu chorego.Jednoczesnie zbiornik 42 zostaje opróiniony z plynu, który przewodami 41, i 34 przez zawór 37 przeplywomierz 31 i przewodem 30 zostaje wciag- 65 niety do zbiornika 2, natomiast miejsce plynu w54763 5 zbiorniku 42 po przeciwnej stronie membrany 43 zajmuje krew, plynaca przewodami 53 i 64 z zyl- nego ukladu chorego. W tym samym czasie ze zbiornika 45 plyn przewodami 44 i 29 zostaje wciagniety do-zbiornika 2, zas miejsce plynu w 5 zbiorniku 45 po przeciwnej stronie membrany 46 zajmuje utlenowana krew, która ze zbiornika 48 przewodami 59 i 66 przeplywa przez utleniacz 67 i jako utlenowana przez przewody 68 i 56 wplywa do zbiornika45. io Jednoczesnie ze zbiornika 1 przewodem 26, przez przeplywomierz 23 i przewodem 47 plyn wplywa do oprózniajacego sie zbiornika 48 po przeciwnej stronie membrany 49. Zamkniecie zacisków 21, 35, 27, 24, 51, 54, 57 i 60 w sposób zsynchronizowany 15 przy jednoczesnym otworzeniu zacisków 28, 25, 22, 36, 58, 61, 55 i 52 powtarza cykl napelniania krwia chcrego zbiornika 48, podawania choremu utleno- wanej krwi ze zbiornika 45, podawania przez utleniacz 67 krwi ze zbiornika 42 do zbiornika 39. 20 Cykle te powtarzaja sie inaprzemian w dalszym ciagu.W czasie pracy aparatu obserwuje sie w prze¬ plywomierzach 16, 31 i 23 ilosc przeplywu plynu, która to wielkosc jest równa ilosci przeplywu 25 krwi. I tak w przeplywomierzu 16 uwidacznia sie ilosc przeplywu krwi podawanej choremu, w prze¬ plywomierzu 31 — ilosc krwi pobieranej od cho¬ rego do aparatu, a w przeplywomierzu 23 — ilosc krwi przechodzacej przez utleniacz 67. Ilosc krwi ^ podawanej, pobieranej i przeplywajacej przez utleniacz 67 reguluje sie zaciskami 63, 65 i 70.Gdy w czasie pracy aparatu cisnienie w tetni¬ czym ukladzie chorego przewyzszy cisnienie w zbiorniku 1, krew zmieni kierunek przeplywu i 35 przewodami 62 i 50 poplynie do zbiornika 39, wzglednie przewodami 62 i 56 do zbiornika 45 w zaleznosci od tego, które z zsynchronizowanych zacisków beda otwarte lub zamkniete.Podobnie, jesli w zylnym ukladzie chorego spad- 4Ó nie cisnienie ponizej poziomu cisnienia panujacego w zbiorniku 2, wtedy krew w przewodzie 64 zmie¬ ni kierunek i zamiast wplywac do zbiorników 42 wzglednie 48 bedzie wplywac z tych zbiorników do zyl chorego. Wielkosc tego rodzaju zwrotnych 45 przeplywów krwi bedzie uwidaczniac sie na prze¬ plywomierzach 19 i 33, z których przeplywomierz 19 wskazuje zwrotny przeplyw krwi w przewodzie 62, natomiast przeplywomierz 33 wskazuje zwrotny przeplyw krwi w przewodzie64. 50 Za pomoca aparatu wedlug wynalazku mozna utrzymywac cisnienie krwi w tetniczym ukladzie chorego na okreslonym poziomie, a równoczesnie mozna regulowac doplyw zylnej krwi do prawej czesci scrca, przelewajac w razie potrzeby jej 55 nadmiar do tetniczego ukladu, przepuszczajac ja jednoczesnie przez utleniacz, co nie doprowadza do obnizenia poziomu utlenowania krwi w tetniczym ukladzie chorego.Utrzymujac wlasciwy stosunek cisnienia miedzy 80 tetnicza a zylna krwia za pomoca wlasciwie do¬ branego cisnienia w zbiorniku 1, zapewnia sie za¬ dany przeplyw krwi przez uklad wlosowatych na¬ czyn w ustroju chorego, zapewniajac tym samym odpowiednie utlenowanie organizmu. Regulacja 65 6 tetniczego cisnienia i regulacja doplywu zylnej krwi dc prawego jarzedsionka serca odbywa sie w sposób automatyczny w wyniku ustalenia od¬ powiednich poziomów cisnienia w zbiornikach 1 i 2, co upraszcza obsluge aparatu i wyklucza mo¬ zliwosci zaistnienia przykrych w konsekwencji po¬ mylek.Regulujac przeplyw krwi z ustroju do zbiorni¬ ków 42 i 49, mozna obnizac cisnienie tetniczej krwi, zmniejszajac przez to krwawienie w opera¬ cyjnej ranie. Przez utrzymywanie cisnienia W tet¬ niczym ukladzie na wlasciwym poziomie, aparat spelnia role stabilizatora krazenia krwi. Równo¬ czesnie wspomaga on prace serca przez odpowied¬ nie wypelnienie krwia tetniczego ukladu, oraz przez regulacje doplywu krwi do prawego przed¬ sionka.Aparat wedlug wynalazku moze byc równiez wykonany w uproszczonej wersji a mianowicie bez przeplywomierzy i utleniacza, bez przeplywomie¬ rzy i z utleniaczem, z niektórymi przeplywomie¬ rzami i bez utleniacza wzglednie z niektórymi przeplywomierzami i z utleniaczem. Zalezne to jest od potrzeby utlenowania krwi oraz od stopnia koniecznosci przeprowadzanej kontroli wszystkich lub niektórych przeplywów.Obsluga aparatu jest prosta i sprowadza sie do kontroli jego pomiarowych czesci, to znaczy prze¬ plywomierzy i manometrów. Wewnetrzna objetosc czesci aparatu przeznaczonych do krazenia krwi, to znaczy ta czesc, z której krwi nie mozna wy¬ cofac, tak zwana martwa przestrzen aparatu, wy¬ nosi zaledwie okolo 40 ml, co zapewnia mala stra¬ te krwi w czasie przeprowadzanego zabiegu. PL