Opublikowano: 30.XII.1967 54544 KI. 59 b, 2 ?0k d, ,0/os, MKP F 05 e Twórca wynalazku: inz. Siedfried Pfeffer Wlasciciel patentu: VEB Zentrale Entwicklung und Konstruktion (ZEK) Pumpen und Verdichter, Halle/Salle (Niemiecka Republika Demokratyczna) Samozasysajaca pompa wirowa Wynalazek niniejszy dotyczy samozasysajacej pompy wirowej z odlaczanym obiegiem cieczy pomocniczej.Byla juz proponowana samozasysajaca pompa wirowa z krazaca ciecza pomocnicza, w której w celu odgraniczenia polaczonego z króccem ssaw¬ nym przekroju wlotowego na wirnik i polaczo¬ nego z kanalem powrotnym dla cieczy pomocni¬ czej przekroju wlotowego na wirnik, przed jego wlotem ssawnym umieszczona jest polaczona na stale z kadlubem pompy scianka dzialowa, przy czym tworzaca sie w wirniku spirala cieczy swa zewnetrzna powierzchnia ograniczajaca trafia na znany wierzcholek jezyka znanego aparatu kie¬ rujacego, a spirala powietrzna wplywa wprost do znanego kanalu tlocznego, na stale osadzona scian¬ ka dzialowa zaopatrzona jest w prowadzace do wlotu ssawnego wirnika powierzchnie kierujace oraz w otwór, który moze byc zamykany i otwie¬ rany za pomoca grzybka zaworowego. Przy otwarciu tego otworu przez grzybek zaworowy otwór laczacy z kanalem powrotnym jest zamy¬ kany za pomoca grzybka zaworowego. Otwór la¬ czacy z kanalem powrotnym moze byc takze za¬ mykany przez przesuwana scianke dzialowa. Dal¬ szym rozwiazaniem tego zaproponowanego wyna¬ lazku jest istnienie zwierciadla plynu przy prze¬ kroju wlotowym oraz przy wlocie ssawnym wir¬ nika.Jako dalsze korzystne rozwiazanie konstrukcyj- 15 20 25 ne wynalazku nalezy uznac to, ze w obszarze krócca tlocznego kanal tloczny jest przerwany, a przed i za króccem tlocznym w wewnetrznej cze¬ sci swego przekroju poprzecznego jest mniej wie¬ cej równy wewnetrznej czesci przed króccem tlocznym.Zadaniem wynalazku, przy zachowaniu korzy¬ sci uzyskanych z wynalazku opisanego przy rozpa¬ trywaniu stanu techniki, jest dalsze udoskonalenie tej pompy wirowej, w której mozna zanotowac dalsze stosowne ulepszenia.Wedlug wynalazku zostalo to w ten sposób uzy¬ skane, ze kat napelnienia x jest w taki sposób do¬ brany, ze tworzaca sie spirala wodna ma gestosc, która zapobiega wplywaniu z powrotem zassanego i sprezonego powietrza do przestrzeni ssawnej pompy, a przez to do wlotu ssawnego wirnika, przy czym napelniona powietrzem objetosc wy¬ starcza do wytworzenia wysokiej prózni. Ten kat napelnienia jest wiekszy, równy lub mniejszy niz kat nastawienia cp pomiedzy punktem powstawa¬ nia zewnetrznej linii ograniczajacej spirale cie¬ czy pomocniczej i punktem trafiania tej spirali na wierzcholek jezyka spiralnego aparatu kieruja¬ cego, natomiast w celu ustalenia punktu powsta¬ wania wewnetrznej linii ograniczajacej spirale cieczy pomocniczej przed wlotem ssawnym wir¬ nika dla czesciowego ograniczenia przekroju wlo¬ towego cieczy pomocniczej umieszczone jest zebro kierujace, które siega do wlotu ssawnego. Ciecz. 545443 pomocnicza moze byc doprowadzona przez kanal powrotny lub z komory rozprezania do wlotu ssawnego wirnika, równiez w postaci strumienia cieczy.Strumien cieczy pomocniczej wplywajacy z ka¬ nalu powrotnego lub z komory rozprezania do wirnika zostaje czesciowo prowadzony przez ze¬ bro kierujace, które jest umieszczone przed wlo¬ tem ssawnym wirnika w celu ustalania punktu powstawania wewnetrznej linii ograniczajacej spirale cieczy pomocniczej i które siega do wlotu ssawnego. Wplywajaca do wlotu ssawnego ciecz pomocnicza moze jednak wplywac równiez przez rurowy kanal, który jest polaczony na stale z ka¬ dlubem i który siega do wlotu ssawnego wirnika.Poza tym rurowy kanal moze byc osadzony prze¬ suwnie, tak ze jego otwór jest zamkniety przy polozeniu wyciagnietym z wlotu ssawnego wirnika.W kadlubie pompy moze byc równiez umieszczo¬ ne kolo kierownicze.Wynalazek zostanie teraz szczególowiej wyjas¬ niony na podstawie rysunku, na którym fig. 1 pokazuje prostopadly do wzdluznej osi walu prze¬ krój wirnika pompy wirowej oraz fazy pracy, fig. 2 — prostopadly do wzdluznej osi walu prze¬ krój wirnika z zainstalowanym zebrem kieruja¬ cym, fig. 3a — pompe i rure kierujaca w prze¬ kroju plaszczyzna przechodzaca przez os walu, fig. 3b — prostopadly do wzdluznej osi walu prze¬ krój wirnika plaszczyzna oznaczona linia A—B na fig. 3a, fig. 4a — w przekroju plaszczyzna prze¬ chodzaca przez os walu pompe z zainstalowana przesuwnie rura we wlocie ssawnym wirnika, fig. 4b — przekrój tej pompy plaszczyzna ozna¬ czona linia A—B na fig. 4a, fig. 5 — w przekroju plaszczyzna przechodzaca przez os walu pompe z odsunieta od wlotu ssawnego wirnika rura i z zamknietym kanalem cieczy pomocniczej, fig. 6a w przekroju plaszczyzna przechodzaca przez os walu pompe z rura na stale osadzona w kadlubie, fig. 6b — przekrój tej pompy plaszczyzna ozna¬ czona linia AB na fig. 6a, fig. 7 — w przekroju prostopadlym do osi walu wirnik i kolo kierow¬ nicze.Sposób dzialania pompy jest nastepujacy: kat napelnienia x jest w ten sposób dobrany, ze utworzona w wirniku spirala wodna ma taka ge¬ stosc, ze uniemozliwia ona przeplyw z powrotem zassanego i sprezonego powietrza do przestrzeni ssawnej pompy, a tym samym do wlotu ssawnego wirnika. Maksymalna wielkosc kata napelnienia x zostaje wyznaczana przez dane podane przez uzyt¬ kownika, w których okreslona jest geodezyjna wysokosc ssania i ilosc przeznaczonego do wy¬ ssania powietrza, przy czym kat napelnienia x jest wiekszy, równy lub mniejszy niz kat nasta¬ wienia cp. Podczas procesu zasysania, z kanalu po¬ wrotnego do przestrzeni ssawnej pompy, a stad do wlotu ssawnego wirnika, ciecz pomocnicza jest w ten sposób doprowadzana do wirnika za pomo¬ ca zastosowania zebra kierujacego 28 (fig. 2), rury kierujacej 34 (fig. 3a), przesuwnej rury 31', (fig. 4a, 5), na stale zwiazanej z kadlubem pompy ru¬ ry 31 (fig. 6a), ze rozwijajaca sie w wirniku spi¬ rala cieczy w kazdym przypadku swa zewnetrzna 54544 4 powierzchnia ograniczajaca trafia na wierzcholek jezyka aparatu kierujacego. Jezeli w kadlubie pompy umieszczone jest kolo kierownicze, to wów¬ czas rozwijajaca sie w wirniku spirala cieczy 5 swa zewnetrzna powierzchnia ograniczajaca trafia na wierzcholek lopatki kola kierowniczego 33.Zaleta wynalazku polega na tym, ze naklady materialowe i pracochlonnosc potrzebne do wy¬ tworzenia pompy wedlug wynalazku ksztaltuja sie 10 znacznie nizej niz naklady potrzebne przy do¬ tychczas znanych wykonaniach. Sprawnosc i nie¬ zawodnosc pracy pompy sa korzystniejsze niz w pompach znanych typów tego samego rodzaju. Za dalsza zalete nalezy uznac to, ze przedstawiona 15 na fig. 3 pompa umozliwia pionowy uklad przy pracy na zasadzie samozasysania wedlug wyna¬ lazku, a pompa przedstawiona na fig. 6 moze byc zastosowana jako sprezarka. 20 PL