Pierwszenstwo : Opublikowano: 07.X.1965 (P 111 127) 15.IX.1967 53778 T7"\ tff.L ftn IftP 7 MKP C 08 f UKD *«|to Wspóltwórcy wynalazku: doc. dr Stanislaw Porejko, dr inz. Mieczyslaw Maciejewski, mgr inz. Marian Zubala Wlasciciel patentu: Politechnika Warszawska, Warszawa (Polska) Sposób wytwarzania antykorozyjnego zdzieralnego tworzywa powlokowego Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza¬ nia antykorozyjnego zdzieralnego tworzywa po¬ wlokowego. Tworzywo powlokowe wedlug wyna¬ lazku przeznaczone jest do ochrony przed koro¬ zja i uszkodzeniami mechanicznymi wyrobów me- 5 talowych w czasie transportu i magazynowania.Zabezpieczenie wyrobów metalowych nastepuje poprzez ich zanurzenie w stopionym tworzywie o temperaturze 140—200°C i ochlodzeniu po wyjeciu zkapieli. 10 Tego rodzaju tworzywa antykorozyjne w po¬ czatkowym okresie ich stosowania oparte byly glównie na woskach, chlorowanej parafinie, a tak¬ ze na substancjach bitumicznych. Masy takie nie byly jednak trwale pod wzgledem mechanicznym, 15 jak równiez nie wykazywaly nalezytej odpornosci na dzialanie zmiennych temperatur.. Duzym poste¬ pem w tej dziedzinie bylo opracowanie mas anty¬ korozyjnych w oparciu o pochodne celulozy i po¬ listyren. Szczególne znaczenie techniczne maja ma- 20 sy etylocelulozowe, w sklad których obok etylo¬ celulozy wchodza zmiekczacze (ftalany, sebacynia- ny), oleje (mineralne, roslinne), woski, zywice i szereg innych skladników.Zasadnicza wada pochodnych celulozy jest ich 25 ograniczona odpornosc termiczna i chemiczna (ety¬ loceluloza ulega rozkladowi w temperaturze po¬ wyzej 150°C), natomiast masy polistyrenowe ma¬ ja mala odpornosc na dzialanie rozpuszczalników organicznych. 30 Opracowanie sposobu wytwarzania antykorozyj¬ nego zdzieralnego tworzywa powlokowego wedlug wynalazku ma na celu usuniecie wymienionych wad mas etylocelulozowych i polistyrenowych po¬ przez otrzymanie tworzywa powlokowego w opar¬ ciu o polietylen. Odpornosc termiczna jak i che¬ miczna polietylenu jest rzecza powszechnie znana Sposób wytwarzania antykorozyjnego zdzieral¬ nego itworzywa powlokowego wedlug wynalazku polega na rozpuszczeniu polietylenu w plastyfika¬ torach, powszechnie stosowanych do zmiekczania tworzyw sztucznych, jak na przyklad estry kwasów karboksylowych i wielokarboksylowych, o zawar¬ tosci powyzej 8 atomów wegla w czasteczce estru, plastyfikatory polimeryczne (poliadypiniany, polise- bacyniany), chlorowana parafina, chlorowany dwu¬ fenyl, chlorowane polifenyleny, etery alkiloarylowe i ich pochodne, produkty kondensacji zwiazków aromatycznych i formaldehydu, wysokowrzace (po¬ wyzej 200° C) alkohole, zywica kumaronowoindeno- wa modyfikowana fenolem, alkilonaftaleny, oligo¬ mery styrenu, telomery styrenu, lub w mieszaninie plastyfikatorów z olejami roslinnymi, mineralny¬ mi, syntetycznymi, parafina lub cerezyna i sub¬ stancjami pomocniczymi, przy czym polietylen sto¬ suje sie w ilosci 5—50% w stosunku do mieszaniny polietylen — plastyfikator.Polietylen i zmiekczacze stanowia podstawowe skladniki masy antykorozyjnej. Polietylen wyste¬ puje tutaj jako glówne spoliwo, tworzace z^sadni- 53778cza powloke na chronionych wyrobach metalo¬ wych. Rozpuszczony w goracych plastyfikatorach straca sie na zimnej powierzchni metalowej w temperaturze powyzej jego temperatury mieknie- nia. Pozwala to na sklejanie sie czastek wy¬ traconego polimeru i utworzenie zwartej powloki ochronnej. Zmiiejkczacze w zestawieniu z poliety¬ lenem wystepuja jako czynniki zmiekczajace mase, a jednoczesnie jako substancje oleiste, które w czasie formowania powloki ochronnej wypacaja sie tworzac dodatkowa blone na powierzchni me¬ talowej, chroniaca przed korozja w przypadku -¦ uszkodzenia powloki zasadniczej.Sprowadzenie do politylenowej masy antyko¬ rozyjnej olejów mineralnych i roslinnych, parafi¬ ny, cerezyny i innych podobnych pod wzgledem, chemicznym skladników, zawierajacych dlugie lan¬ cuchy weglowodorowe, obniza temperature top¬ nienia masy, co ma szczególne znaczenie w przy¬ padku powlekania wyrobów metalowych wrazli¬ wych na podwyzszona temperature.Do substancji pomocniczych, wchodzacych w sklad antykorozyjnej masy polietylenowej wedlug wynalazku naleza takie substancje, jak antyutle- niacze, inhibitory korozji, polimery syntetyczne i zywice, woski, stabilizatory, barwniki. Anty- utleniacze, na przyklad oktylofenol, lub fenylo- a-naftyloalmina, przeciwdzialaja utlenianiu masy antykorozyjnej w wyzszych temperaturach, co po¬ zwala na dlugotrwale utrzymywanie masy w sta¬ nie stopionym podczas konserwacji wyrobów me¬ talowych.Inhibitory korozji w istotny sposób zwiekszaja zdolnosc ochronna powlok, otrzymywanych z anty¬ korozyjnych mas zdzieralnych. Masy antykorozyj¬ ne wedlug wynalazku zawieraja takie inhibitory korozji, jak na przyklad zwiazki aminowe (fenylo- annaftyloamina, Duomeen T), sole kwasów orga¬ nicznych (stearyniany, nafteniany, zywiczany, ben¬ zoesany).W celu zwiekszenia spoistosci polietylenowych powlok antykorozyjnych do masy wedlug wyna¬ lazku dodaje sie niektóre polimery syntetyczne i naturalne oraz zywice, takie jak poliizobutylen, polistyren, polichlorek winylu, polietery winylo¬ we, poliakrylany, polimetakrylany, kopolimery styrenu i akrylanów, kopolimery styrenu i me- takrylanów, kauczuki izoprenowe, kauczuki buta¬ dienowe, kauczuki butadienowOnstyrenowe, zywi¬ ce silikonowe, zywice kumaronowo-indenowe, zy¬ wice melaminowe, zywice alkilofenolowoformalde- hydowe i maiterialy o podobnych wlasnosciach.Jezeli polimery i zywice wymagaja stosowania sta¬ bilizatorów, do masy antykorozyjnej dodaje sie równiez odpowiednie stabilizatory.Do antykorozyjnej masy zdzieralnej wedlug wy¬ nalazku wprowadza sie takze woski, zarówno na¬ turalne, jak i syntetyczne. Substancje typu wos- * ków zageszczaja wypacajacy sie z powloki zasad¬ niczej plastyfikator, dzieki czemu polepszaja wlas¬ nosci antykorozyjne dodatkowej blony ochronnej.Stosuje sie na przyklad wosk Karnauba, wosk montanowy, woski syntetyczne typu WCO, WTO, OP. 53778 4 Przez wymieszanie masy polietylenowej wedlug wynalazku z pigmentami i napemiaczami uzys¬ kuje sie powloki o znacznie obnizonej przepusz¬ czalnosci gazów i par. Przykladem pigmentów i 5 naipelniaczy szczególnie nadajacych sie do masy polietylenowej jest biel tytanowa i pyl aluminio¬ wy.Sklad antykorozyjnego zdzieralnego tworzywa powlokowego zaleznie od przeznaczenia zmienia 10 sie w szerokim zakresie: polietylen 5—50 czesci wagowych zmiekczacze 20—95 „ „ oleje 0—45 parafina \ 0—45 „ „ 15 substancje pomocnicze . .'. 0—45 „ „ pigmenty, napelniacze . . 0—80% w stosunku do calosci miesza¬ niny tworzywo powlokowe — 20 pigment, napel- niacz.Najkorzystniej jest stosowac mase, w której lacz¬ na ilosc polietylenu i zmiekczaczy wynosi co naj¬ mniej 55% calosci mieszaniny, nie liczac pigment 25 tów i napelniaczy.Sposób otrzymywania tworzywa powlokowego wedlug wynalazku wyjasniono w zalaczonych po¬ nizej przykladach.Przyklad I. Do reaktora laduje sie 90 kg 30 ftalanu oktylowego oraz 10 kg polietylenu i mie¬ szajac ogrzewa sie w temperaturze okolo 180°C, az do calkowitego rozpuszczenia polietylenu. Na¬ stepnie mase spuszcza sie do specjalnych pojem¬ ników i chlodzi do temperatury pokojowej. Po- 35 wstaje produkt w postaci bloku.Przyklad II. W reaktorze ogrzewanym prze- ponpwo i zaopatrzonym w mieszadlo mechaniczne, rozpuszcza sie 20 kg polietylenu w mieszaninie z 15 kg ftalanu oktylowego, 15 kg ftalanu butylo- wego, 20 kg telomeru styrenu z formaldehydem, 10 kg oleju parafinowego i 20 kg polistyrenu, utrzymujac temperature wewnatrz reaktora 170— 200°C. Po calkowitym rozpuszczeniu polietylenu, 45 gotowa mase wylewa sie do pojemników i chlodzi do temperatury pokojowej.Przyklad III. Do reaktora laduje sie 15 kg oleju parafinowego, 30 kg ftalanu oktylowego, 20 kg polietylenu i mieszanine ogrzewa sie przy 50 temperaturze 140°C, az do calkowitego rozpuszcze¬ nia polietylenu. Nastepnie przy stalym mieszaniu zawartosc reaktora chlodzi sie do temperatury ponizej 80°C i dodaje jeszcze 35 kg ftalanu okty¬ lowego. Calosc homogenizuje sie w mieszalniku. 55 Otrzymany produkt ma postac pasty. PL PL