Pierwszenstwo Opublikowano: 30.IX.1967 53707 KI. 42 b, 26/01 \ UKO h Twórca wynalazku: dr inz. Wit Werys Wlasciciel patentu: Zaklad Doswiadczalny Przemyslu Lozyskowego przy Krasnickiej Fabryce Wyrobów Metalowych im. Ma¬ riana Buczka, Krasnik Fabryczny (Polska) Sposób kontroli i selekcji wymiarowej przedmiotów, zwlaszcza kulek lozyskowych oraz urzadzenie do stosowania tego sposobu "Przedmiotem wynalazku jest sposób kontroli i selekcji wymiarowej przedmiotów, zwlaszcza ku¬ lek lozyskowych metoda pneumatyczna, oraz urza¬ dzenie do stosowania tego spcsotu.Dotychczas znane sposoby kontroli i selekcji przedmiotów metoda pneumatyczna polegaly na umieszczeniu przedmiotów miejdzy dysza miernicza, a powierzchnia bazowa i mierzeniu cisnienia w przewodzie doprowadzajacym powietrze do dyszy.Znane sa równiez uklady pomiarowe z wieloma dyszami mierniczymi, kontrolujacymi wymiary w róznych miejscach przedmiotu równoczesnie, przy czym w szczególnym przypadku zasilanie dysz od¬ bywa sie z jednego przewodu — w którym panu¬ jace cisnienie jest miara sredniej arytmetycznej mierzonych wymiarów.Wszystkie te jednak sposofby nie pozwalaja na dokladne zmierzenie sredniego wymiaru calego przekroju przedmiotu, a co najwyzej skonczonej licztby (uwarunkowanej iloscia dysz mierniczych) wymiarów w tym przekroju, ,gdy tymczasem zna¬ jomosc takiego sredniego wylmiaru jest w nie¬ których przypadkach (np. przy wykonywaniu pre¬ cyzyjnych lozysk kulkowych) bardizo pozadana.Mysla przewodnia wynalazku jest uwzglednienie przy pomiarze calego konturu kontrolowanego przedmiotu w jego maksymalnym przekroju, aby tym sposobem zwiekszyc dokladnosc okreslenia wy¬ miaru sredniego w tym przekroju. Postawiony cel zostal osiagniety w sposobie wedlug wynalazku 10 15 20 25 30 przez wykorzystanie zjawiska wzrostu cisnienia w komorze, o wymiarach przekroju minimalnie wiek¬ szych od kontrolowanego przedmiotu, gdy przed¬ miot ów zostanie wlozony do tej komory, do któ¬ rej przez zweilke bedzie doprowadzane sprezone powietrze, o stalym przed zwezka cisnieniu. Cis¬ nienie, jakie ustali sie w komotfze -bedzie miara sredniego wymiaru przedmiotu w maksymalnym przekroju.W szczególnym przypadku komora moze byc w poczatkowej fazie usytuowana pionowo, zas jej wyimiairy tak dolbrane, ze przedmioty o wymiarze wiekszylm od granicznego wypychane beda przez cisnienie powietrza ponad komore, zas o wymiarze mniejszym od granicznego — (beda spoczywac na dnie komory. Zjawisko to moze byc podstawa se- lekdjonowania przedmiotów na diwie grupy selek¬ cyjne, a przy szeregowym ustawieniu wielu ko¬ mór — na dowolna, zalezna od ilosci komór ilosc grup selekcyjnych.Sposób wedlug wynalazku jest 'blizej wyjasnio¬ ny na podstawie urzadzenia do stosowania tego sposobu przedstawionego na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia w uproszczeniu przekrój podluz¬ ny przez urzadzenie, fig. 2 — przekrój podluzny przez odmiane tego urzadzenia, fig. 3 — przekrój podluzny przez daJsza odmiane urzadzenia, a fig. 4 — przekrój podluzny urzadzenia wyposazonego w dodatkowa przyssawke do wyjmowania przed¬ miotów. 5370753707 Urzadzenie przedstawione na fiig. 1 rysunku po¬ siada komore K o wymiarze poprzecznego prze¬ kroju W nieco wiekszym od odpowiedniego wymia¬ ru d kontrolowanego przedmiotu P, oraz przewód pneumatyczny L ze zwezka Z staila lulb regulowana. 5 Cisnienie pi powietrza doprowadzanego do zwez¬ ki Z jest stabilizowane. Dzialanie urzadzenia pole¬ ga na tym, ze po wlozeniu przedmiotu P do ko¬ mory K cisnienie powietrza p2 w komorze K jest zaleizne od wymiaru d przedmiotu P. Zaleznosc ta 10 jest ^podstawa kontroli i selekcji wymiarowej przedmiotów.Odmiana urzadzenia^ przedstawiona na fig. 2 ry¬ sunku posiada dodatkowo zespól S mierzacy i wska¬ zujacy cisnienie p2, przy czym przedmioty P se- 15 lekcjonowane sa na grupy wymiarowe w zaleznosci od wartosci tego cisnienia.Inna odimiana tego urzadzenia przedstawiona na fig. 3 rysunku posiada dwustopniowa komore K, o dwu róznych wymiarach przekroju, mniejszym 20 Wl w górnej i wiekszym W2 w swojej dolnej czes¬ ci, której korpus moze odchylac sie od pionowego polozenia poprzez obrót dokola osi O. Wymiary komory K sa tak dobrane, ze przedmioty o wymia¬ rze wiekszym od granicznego unoszone sa przez 25 cisnienie powietrza w komorze, ponad komora, zas o wymiarze mniejszym od granicznego opa- daija na dno komory.W poczatkowej fazie, selekcji komora K usytu¬ owana jest pionowo, a nastepnie odchylona od pio- x nowego polozenia w kierunku strzailki 1 o kat zbli¬ zony do prostego. Jesli selekcjonowany przedmiot bedzie unosil sie nad komora — wpadal bedzie do rynienki odprowadzajacej F, przy okreslonym ka¬ cie odchylenia a, jezeli natomiast bedzie znajdo- 35 wal sie na dnie komory — wpadnie do nastepnej rynienki odprowadzajacej G, przy kacie odchyle¬ nia b wiekszymi od kata a. W ten sposób róznica wartosci katów b i a jest podstawa selekcji przed¬ miotów na dwie grupy wymiarowe. 40 Urzadzenie wedlug wynalazku, jak przedstawia to fig. 4 rysunku, moze byc dodatkowo wyposazo¬ ne w przyssawke C z komora H, z której prze¬ wodem M wysysane jest powietrze. Przyssawka ta sluzy do wyjmowania przedmiotów z komory K oraz sponad niej. PL