Pierwszenstwo: Opublikowano: 26.VI.1967 11377) MKP C 04 b [A i UKD 53474 KI. 80 b, 1/07 Wspóltwórcy wynalazku: inz. Bertold Doktor, inz. Ryszard Galinski, mgr inz. Roland Izbicki, inz. Zbigniew Ko- tynski Wlasciciel patentu: Kluczborskie Zaklady Betoniarskie i Zelbetowe, Kluczbork (Polska) Sposób przyspieszania dojrzewania betonu i urzadzenie do stosowania tego sposobu Przedmiotem wynalazku jest sposób przyspie¬ szenia dojrzewania betonu, zwlaszcza przy pro¬ dukcji prefabrykowanych elementów betoniars- kich i urzadzenie do stosowania tego sposobu.Dotychczas znane metody przyspieszania dojrze¬ wania betonu w podwyzszonej temperaturze 60 do 100°C oparte sa na zasadach: bezposredniego dzialania para nasycona na beton, czyli tzw. na¬ parzania, nagrzewania betonu promieniami pod¬ czerwonymi, nagrzewania betonu poprzez sciany hermetycznie zamknietej formy.Pierwsze dwie metody przyspieszenia dojrze¬ wania betonu w zaleznosci od intensywnosci grzania i rodzaju elementu umozliwiaja osiagnie¬ cie 50—80% wytrzymalosci miarodajnej betonu po 8 do 16 godzinach, zas trzecia metoda nagrze¬ wania w zamknietych formach, pozwala na uzys¬ kanie 35 do 50% wytrzymalosci betonu po 3 lub 4 godzinach.Niedogodnoscia pierwszych dwóch metod przy¬ spieszenia dojrzewania jest stosunkowo dlugi okres ich trwania, wielokrotnie dluzszy od czasu przemyslowego wytwarzania elementów betoniar- skich. Aby wiec zapewnic rytmiczna produkcje przemyslowa potrzeba duzej liczby form i urza¬ dzen oraz powierzchni produkcyjnej w halach, co zwieksza koszt wytwarzania, oraz wymaga du¬ zych nakladów inwestycyjnych.Niedogodnoscia trzeciej metody przyspieszania dojrzewania jest ograniczona wytrzymalosc be- 2 tonu mozliwa do uzyskania bezposrednio po na¬ grzewaniu, oraz koniecznosc stosowania masyw¬ nych hermetycznych form, ponadto ograniczony asortyment wyrobów mogacych dojrzewac wedlug 5 tej technologii.Inna niedogodnoscia podanych metod jest duze zuzycie ciepla potrzebnego do obróbki termicznej betonu, Para jednostronnie ogrzewa element, po czym majac jeszcze znaczna preznosc wydobywa io sie z form, zawilgacajac pomieszczenia produk¬ cyjne.Niedogodnosci te usuwa sposób wedlug wyna¬ lazku, bedacy w pewnym sensie polaczeniem technologii nagrzewania poprzez sciany formy 15 i nagrzewania. Metoda polega na tym, ze napa¬ rzanie betonu rozpoczyna sie dopiero po jego stwardnieniu, do czego wykorzystuje sie nagrze¬ wanie poprzez sciany formy rozpoczynajace sie juz w momencie formowania elementu i trwaja- 20 ce przez czas przyspieszonego dojrzewania.Sposób wedlug wynalazku daje dobre wyniki zwlaszcza przy cienkosciennych elementach ply¬ towych. Po 15—30 min. nagrzewania parocenty- metrowej warstwy betonu poprzez scianki formy* 25 Jego powierzchnia twardnieje do tego stopnia, ze nie moze jej uszkodzic bezposrednio dzialajaca na nia para niskoprezna.Po 15—30 minutach nagrzewania betonu od strony podkladu, para, która przed tym przebyla 30 droge przez zamknieta czesc grzejna podkladu. 5347453474 przechodzi do komory, w której para i konden¬ sat bezposrednio stykaja sie z betonem przyspie¬ szajac dalszy proces jego twardnienia. W dalszym procesie element betonowy jest równoczesnie na¬ grzewany i naparzany, co umozliwia skrócenie dojrzewania betonu do 1,5—3 godzin. Technologia ta ma dodatkowe zalety, poniewaz nie pozbawia betonu wody koniecznej do hydratacji cementu równomiernie dwustronnie ogrzewa beton usu¬ wajac mozliwosc powstawania w nim naprezen wewnetrznych oraz zmniejsza zuzycie pary dzie¬ ki a lepszenau wykorzystaniu ciepla i skróceniu czasu naparzania. Sposób wedlug wynalazku mo¬ ze byc równiez stosowany tam, gdzie wymagane jest uzyskanie 70% wytrzymalosci miarodajnej betonu bezposrednio po procesie przyspieszonego dojrzewania, na przyklad przy produkcji elemen¬ tów sprezonych, lecz wówczas czas dojrzewania wzrosnie do 4—6 godzin.Sposób wedlug wynalazku moze byc stosowany w róznych wariantach rozwiazan technologii pro¬ dukcji: stendowej, agregatowej i tasmowej. Zwia¬ zane jest to z odpowiednim dobraniem zamknie¬ tego obiegu pary, ogrzewajacej beton poprzez scianki formy lub stendu, oraz ukladu rozprowa¬ dzenia pary dzialajacej bezposrednio na beton.Znane podklady-nakrywy stosowane dotych¬ czas do naparzania uformowanych elementów be- toniarskich mozna adoptowac do technologii doj¬ rzewania sposobem wedlug wynalazku. Na ry¬ sunkach pokazano budowe actepfcowanyeh podkla- dów-nakryw. Fig. 1 przedstawia stos podkladów- nakryw w przekroju pionowym, Fig. 2 w prze¬ kroju poziomym, a Fig. 3 szczegól polaczenia rur doprowadzajacych pare. , Podklady-nakrywy l, majace matryce, na któ¬ rych spoczywa element, oraz scianki boczne utrzymujace matryce w odpowiedniej odleglosci miedzy soba, oraz doprowadzenia pary za pomoca wezy gumowych, adoptowano w ten sposób, ze przystawano do nich szczelne pokrycie z bla¬ chy 2,, tworzac komory 3, do których doprowadza sie pare za pomoca znanych wezy gumowych 4, lub pionowego przewodu segmentowego 5, umie¬ szczonego w srodka lub na zewnatrz stosu pod- kladów-nakryw. Segmentowy przewód 5, którego odcinki sa stabilnie polaczone z podkladami^na- krywami, tworzy sie przez nakladanie ppdkladów- nakryw na siebie, zas szczelne polaczenie seg¬ mentów ze soba nastepuje za pomoca stozkowych koncówek, 6 uszczelnianych dpdatkowo gumowy¬ mi pierscieniami 7. Stozkowe koncówki segmen¬ tów 6, ulatwiaja dokladne nakladanie podkladów- nakryw na siebie. Segmentowy przewód 5 ma otwory & doprowadzajace pare do komór 3. Dol¬ ny odcinek segmentowego przewodu 5a, dopro¬ wadzajacy .pare z glównagp przewodu 9, umiesz¬ czony jest na stale w miejscu ustawienia stosu BOdtóadów-nakcyw. Po przeciwleglej stronie od 10 15 20 30 35 40 50 55 doprowadzenia pary, komora 3 ma od spodu wy¬ loty pary 10, polaczone z perforowanymi przewo¬ dami 11, odprowadzajacymi pare i kondensat pod podklad-nakrywe do otwartej komory 12, w której odbywa sie naparzanie elementów beto¬ niarskich 13.Pod dolnym podkJadem-nakrywa la, gdzie nie dojrzewa zaden element, komore mozna wyko¬ rzystac do nagrzewania kontrolnych próbek be¬ tonowych 14. Górny podklad-nakrywa Ib sluzy tylko do przykrycia elementu lezacego na niz¬ szym podkladzie-nakrywie, a górny wylot prze¬ wodu segmentowego 5h przykrywa sie koncówka stozkowa 15, z zamocowanym urzadzeniem kon¬ trolnym do pomiaru temperatury pary 16.Na rysunkach przykladowo pokazano element betoniarski 13 w postaci plyty zebrowej. Podobne urzadzenia mozna stosowac przy produkcji plyt pelnych i otworowych, slupów, belek i innych elementów betoniarskich. PL