Przedmiotem niniejszego wynalazku jest uniwer¬ salne urzadzenie do odwirowywania dowolnych ga¬ tunków miodu, a szczególnie póznojesiennych mio¬ dów wrzosowych; oraz do odwirowywania wosku z plastrów pszczelich.Znane urzadzenia sluzace do tego celu, zwane popularnie wirówkami lub middarkami, skladaja sie z cylindrycznego zbiornika, wewnatrz którego jest osadzony obrotowo wirnik, utrzymujacy ramki z pla¬ strami. Naped wirnika odbywa sie przewaznie za pomoca korby recznej oraz przekladni zebatych kól stozkowych. Róznice konstrukcyjne tych znanych miodarek polegaja na odmianach wirników, których istnieja zasadniczo cztery typy. Najbardziej roz¬ powszechnione miodarki posiadaja wirniki, w któ¬ rych plastry miodu ukladane sa na cieciwie kola wirnika. W tej grupie miodarek umieszcza sie prze¬ waznie na wirniku trzy ramki w ten sposób, ze tworza one w widoku z góry w przyblizeniu kat równoboczny wpisany w obwód kola wirnika.Miodarki te wykazuja te zasadnicza wade, ze proces odwirowania wiodu z ramek jest jednostron¬ ny, w zwiazku z czym istnieje koniecznosc przekla¬ dania ramek na odwrotna strone. Z tego wzgledu odwirowanie miodu ze wszystkich ramek gniazdo¬ wych i nadstawkowych jednego ula trwa dlugo, przy czym procentowy uzysk miodu jest bardzo nis¬ ki, gdyz pewne jego ilosci pozostaja w komórkach plastrów. Uzysk ten jest jeszcze mniejszy w przy¬ padku odwirowywania póznojesiennych miodów 10 15 20 25 80 wrzosowych, lub miodów spadziowych. Praktyka wykazala ponadto, ze przy zastosowaniu tego typu urzadzen do odwirowania miodu wystepuja znaczne uszkodzenia woszczyny, która w postaci okruchów zanieczyszcza miód.Najbardziej nowoczesnym rozwiazaniem znanych urzadzen do odwirowywania miodu, sa tak zwane miodarki promieniste, w których plastry sa rozmiesz¬ czane wzdluz promieni wirnika, w wyniku czego opróznianie ich nastepuje z obu stron równoczesnie.Znane sa równiez miodarki o ukladzie poziomym z przekladnia planetarna, które sa jednak bardzo skomplikowane oraz trudne do eksploatacji, a osia¬ gane efekty odzysku miodu sa znacznie nizsze niz w przypadku zastosowania miodarek promienistych.Wynalazek niniejszy dotyczy urzadzenia oparte¬ go na znanej konstrukcji miodziarek promienistych, którego poszczególne elementy sa tak skonstruo¬ wane, ze nadaje sie ono do zastosowania przy od¬ wirowywaniu dowolnych gatunków miodu, a szcze¬ gólnie miodów trudnych do odwirowania, takich jak miód spadziowy i wrzosowy, oraz do odwirowy¬ wania wosku z plastrów pszczelich, przy czym urza¬ dzenie to umozliwia otrzymanie nieosiagalnego do¬ tychczas procentu odzysku miodu z plastrów, wy¬ noszacego co najmniej 98°/o. Konstrukcja wirnika przedmiotowego urzadzenia jest przystosowana do jednoczesnego umieszczania w nim ramek gniaz¬ dowych i ramek nadstawkowych wszystkich typów uli. Ze wzgledu na to, ze wirówki do miodu sa na 51924nm ogól urzadzeniami kosztownymi, urzadzenie wedlug wynalazku jest zaopatrzone w jednoosiowy wózek jezdny, w celu latwego i szybkiego przewozenia go i obsluzenia wiekszych pasiek, co jest mozliwe z uwagi na duza jego wydajnosc. Zaleznie od lokal¬ nych warunków w jakich znajduja sie obslugiwane pasieki zródlem napedu wirnika moze byc silnik elektryczny lub reczna korba.Wynalazek jest objasniony szczególowo na przy¬ kladzie na rysunku, ilustrujacym schematycznie konstrukcje urzadzenia przy czym fig. 1 przedsta¬ wia jego boczny widok z czesciowym wykrojem, a fig. 2 — to samo urzadzenie w widoku z góry, równiez z czesciowym wykrojem. Jak to przedsta¬ wiono na fig. 1 urzadzenie wedlug wynalazku skla¬ da sie z jednoosiowego wózka 1 zaopatrzonego w typowe kola samochodowe 3, na którym to wóz¬ ku jest osadzona obudowa 4. Wózek 1 jest wypo¬ sazony w skladane podpory 5 z wkrecanymi sto¬ pami 6, które sluza do unieruchomiania urzadzenia na dowolnym terenie, nawet pofaldowanym lub pagórkowatym, jaki najczesciej bywa w najbliz¬ szym sasiedztwie obslugiwanej pasieki, na przyklad wywiezionej na pozytek wrzosowy.Obudowe 4 stanowi dwuscienny cylinder ze scian¬ ka zewnetrzna 7 i scianka wewnetrzna 8, przy czym przestrzen zawarta miedzy sciankami jest wypel¬ niona goraca ciecza 9, na przyklad woda o tempe¬ raturze 30—35°C (nizsza niz temperatura mieknienia wosku), która to ciecz stosuje sie w przypadkach odwirowywania miodów trudnych, jakimi sa miody spadziowe i póznojesienne miody wrzosowe. Do na¬ pelnienia przestrzeni pomiedzy sciankami 7, 8 cie¬ cza 9 sluzy otwór 19, natomiast usuwanie cieczy 9 jest dokonywane przez zawór spustowy U. Obudo¬ wa 4, przykryta z wierzchu pokrywa 24, jest zao¬ patrzona najkorzystniej w spadziste ku sciankom dno 13, równiez o podwójnych sciankach, przy czym odwirowany miód odprowadza sie z wnetrza urza¬ dzenia poprzez zawór spustowy 12. Wspólsrodkowo do obudowy 4 jest umieszczony walek 14 wirnika 17, który jest ulozyskowany w kulkowych lozyskach; oporowym 15, osadzonym w dnie 13, oraz w lozysku 18, osadzonym w pokrywie 24. W górnej czesci obu¬ dowy znajduje sie równiez termometr 34.Dla uproszczenia pominieto na rysunku szczelne oslony gniazd, w których sa osadzone lozyska 15, 16. Na górnym koncu walka 14 jest osadzone stoz- kowo kolo zebate 18, które wspólpracuje z kolem zebatym 19 walka napedowego 29. Walek nape¬ dowy 29 ulozyskowany we wspornikach 23, przy¬ mocowanych do pokrywy 24, jest zaopatrzony w ko¬ lo zamachowe 21, przy czym naped wirnika 17 od¬ bywa sie albo za pomoca recznego obrotu korba 22, albo za pomoca silnika elektrycznego 25, sprzezo¬ nego z kolem zamachowym paskami klinowymi 26.Silnik jest przymocowany do konstrukcji wózka 1.Wirnik 17 urzadzenia wedlug wynalazku, sklada sie z cylindrycznego kosza siatkowego 27, przymo- 5 cowanego do konstrukcji wsporczej 28, stanowiacej kasety do ramek gniazdowych 29 oraz kasety do ramek nadstawkowych 39. W przypadku wykona¬ nia urzadzenia wedlug wynalazku zilustrowanego na fig. 2 wirnik 17 jest przystosowany do pomieszcze¬ nia szesnastu ramek gniazdowych i szesnastu ramek nadstawkowych, przy czym zaleznie od srednicy obudowy 4 liczba kaset na ramki 29, 39 moze byc zmieniona.Celem osadzenia ramek z plastrami w kasetach wirnika 17 uchyla sie klape 31, która jest umoco¬ wana na zawiasach 32 do pokrywy 24, a nastepnie pokrecajac kolem zamachowym 21 stopniowo wy¬ pelnia sie kasety ramkami 29, 39.W wyniku dlugotrwalych prób. dzialania urza¬ dzenia stanowiacego przedmiot niniejszego wynalaz¬ ku, podczas odwirowywania róznych gatunków mio¬ du ustalono, ze przy najbardziej trudnych do od¬ wirowania gatunkach miodu czas odwirowania nie przekracza dziesieciu minut.Odmiana urzadzenia wedlug wynalazku sluzaca do odwirowywania wosku z plastrów pszczelich po¬ lega na tym, ze na kosz siatkowy 27 naklada sie gesta siatke 33, wypelnia przestrzen miedzy scian¬ kami 7 i 8 goraca ciecza 9 o temperaturze okolo 80°C i zwieksza obroty wirnika 17 z nalozonymi ramkami zawierajacymi plastry pszczele bez miodu. PL