PL51922B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano: 15.XI.1966 51922 KI. Ifiri* l/flft- '* MKP C 23 g | AlOiA UKD 621.794.421 BIBLIOTEKA \ Urzedu Patentowego 1'uliUij BLiiLLfuuJiiulilni Ludowi) Wspóltwórcy wynalazku: mgr inz. Henryk Gruszkowski, Wiktor Paszen- da, mgr inz. Witold Nosalski, Elzbieta Smolka Wlasciciel patentu: Zaklady Pomiarowo-Badawcze Energetyki „Energo- pomiar", Gliwice (Polska) Sposób odrdzewiania zespolów kotlowo-turbinowych Przedmiotem wynalazku jest sposób odrdzewia¬ nia zespolów kotlowo-turbinowych zwanych blo¬ kami energetycznymi, które obejmuja równiez podgrzewacze wody i przegrzewacze pary. Przez odrdzewianie rozumie sie tu caloksztalt zabiegów majacych na celu uwolnienie wewnetrznej po¬ wierzchni elementów zespolu i laczacych je ru¬ rociagów od rdzy i zgorzeliny rozmaitego pocho¬ dzenia oraz pozostawienie powierzchni wew¬ netrznej calkowicie czystej i pasywnej.Odrdzewianie bloków energetycznych jest bar¬ dzo trudne i kosztowne. Na ogól stosuje sie je¬ dynie przy zespolach przeznaczonych do pracy pod cisnieniem powyzej 110 atn. Odrdzewianie poprzedza gruntowne plukanie woda z alkaliami, fosforanami, detergentami itp. w celu usuniecia zanieczyszczen mechanicznych i smarów. Znane sposoby odrdzewiania poslugujace sie silnymi kwasami mineralnymi o dosc duzych stezeniach w obecnosci inhibitorów maja te wade, ze nie dopuszczaja uzycia elementów z metali niezela¬ znych i stali stopowych w stosunku do których inhibitory zawodza, gdy tymczasem najkorzyst¬ niejsze jest prowadzenie procesu odrdzewiania po calkowitym zmontowaniu zespolu wraz z ar¬ matura i pompami, w których wystepuja te me¬ tale.Sposób znany z opisu patentowego NRF nr 1.107.046 polega na stosowaniu bardzo rozcienczo¬ nego kwasu solnego w obecnosci zwiazków arhi- 10 15 20 25 30 nowych, które nie maja tu znaczenia inhibitorów.Wytwarza sie przy tym uklad, w którym niewiel¬ ka ilosc kwasu rozpuszcza zgorzeline i regeneruje sie wielokrotnie w wyniku wydzielania wodoro¬ tlenku zelazawego. Sposób ten okazal sie szkodli¬ wy, gdyz stwierdzono, ze minimalne slady jonów Cl* prowadza do korozji miedzykrystalicznej stali stopowych stosowanych np. do wyrobu walczaków w nowoczesnych kotlach. Ponadto na skutek wy¬ dzielania sie wodorotlenku zelazawego nie istnie¬ je mozliwosc kontroli przebiegu procesu droga oznaczania zwiekszania sie stezenia zelaza w roz¬ tworze.Powszechnie za najlepszy ze znanych srodków odrdzewiajacych uchodzi kwas cytrynowy stoso¬ wany w stezeniu okolo 3% w obecnosci inhibito¬ rów chroniacych stal. Kwas cytrynowy ma te za¬ lete, ze tworzac kompleksowe aniony z zelazem nie powoduje wydzielania wodorotlenków zelaza.Poslugiwanie sie kwasem cytrynpwym jest bar¬ dzo kosztowne, gdyz kwas ten stosowany glów¬ nie dla celów spozywczych ma wysoka cene.Wynalazek polega na zastosowaniu lacznie kwa¬ sów siarkowego i mlekowego. Okazalo sie, ze kwas siarkowy np. o stezeniu 1—5% sam przez sie ma mala zdolnosc rozpuszczania zgorzelin, a jeszcze mniejsza zdolnosc rozpuszczania zgorze¬ lin ma kwas mlekowy o stezeniu 0,4 — 1%. Na¬ tomiast jezeli oba te kwasy w wyzej wymienio¬ nych stezeniach znajduja sie w jednym roztwo? 519223 51922 4 rze, roztwór ten usuwa zgorzeline bardzo inten¬ sywnie w krótkim czasie. Ponadto stwierdzono, ze szczególnie skutecznym inhibitorem dla wy¬ mienionego zestawu kwasów jest kalafonia w stanie koloidalnym.Wedlug wynalazku po ukonczeniu mycia wne¬ trza bloku energetycznego wprowadza sie wode destylowana zawierajaca na 1 m8 0,1 — 0,2 kg kalafonii rozpuszczonej w niezbednej do rozpu¬ szczenia ilosci lugu sodowego, aminy lub wody amoniakalnej, czyli wprowadza sie sól sodowa lub amoniakalna kalafonii. Równoczesnie dodaje sie substancji, które po dalszym zakwaszeniu te¬ go roztworu spowoduja, ze kalafonia wydzielona z soli pozostanie w stanie koloidalnymi. Do: sub¬ stancji tych naleza kwasy tluszczowe w ilosci 0,01 — 0,05 kg, terpentyna w ilosci 0,1 — 0,2 kg i emulgatory typu zwiazków sulfonowych, zwla¬ szcza sól sodowa kwasu butylonaftalenosulfono- wego w ilosci 0,2 — 1,0 kg za 1 m8 wody. Ponad¬ to okazalo sie celowe dodawanie §r6dków 'sto¬ sowanych równiez w znanych sposobach jak tio¬ mocznik, urotropina, fluorek sodowy. Po dopro¬ wadzeniu droga cyrkulacji do doskonalego1 wy¬ równania stezen wprowadza sie wyzej wymienio¬ ne kwasy i rozpoczyna si,e proces trawienia, któ¬ ry przebiega w temperaturze 50 — 90° w ciagu 4 — 12 godzin. Przebieg rozpuszczania zgorzeliny i rdzy okresla sie analitycznie przez pomiar zawar¬ tosci zelaza w roztworze. Po okresie szybkiego przyrostu stezenia zelaza, nastepuje stopniowo zmniejszenie tego przyrostu, az do ustalenia sie równomiernego niewielkiego dalszego przyrostu stezenia, pochodzacego juz wylacznie z rozpu¬ szczania oczyszczonego tworzywa z predkoscia nie przekraczajaca 2 g/m2.h. Po ukonczeniu trawie¬ nia, kwasna ciecz usuwa sie woda destylowana, az do obnizenia stezenia zelaza do ponizej 60 g w m3, po czym dodaje sie stechiometryczna ilosc kwasu cytrynowego i alkalizuje dodatkiem wody amoniakalnej do wartosci pH okolo 9. Kwas cy¬ trynowy ma na celu zabezpieczenie przed wytra¬ caniem sie wodorotlenków zelaza. Do cyrkuluja- cego alkalicznego roztworu dodaje sie azotynu sodowego, który jest znanym srodkiem sluzacym do pasywowania powierzchni zelaza. Po uplywie okolo 8 — 12 godzin wewnetrzna powierzchnia calego zespolu jest dostatecznie spasywowana i mozna ciecz wypuscic nie narazajac jej na rdze¬ wienie pod dzialaniem powietrza.Sposób wedlug wynalazku daje doskonale wy¬ niki w stosunkowo krótkim czasie, a przede wszystkim wprowadza wielka oszczednosc przez prawie calkowite wyeliminowanie kwasu cytry¬ nowego. Ilosc kwasu cytrynowego dodawana 5 w ostatnim stadium jest bardzo mala. Nalezy przy tym zaznaczyc, ze w sposobie wedlug wy¬ nalazku mozna dowolna ilosc kwasu mlekowego zastapic kwasem cytrynowym, ale nawei; gdyby cala ilosc kwasu mlekowego zostala zastapiona 10 kwasem cytrynowym, jego zuzycie w porówna¬ niu ze zuzyciem w sposobie znanym opartym glównie na kwasie cytrynowym, byloby wielo¬ krotnie zmniejszone. Oprócz kwasu mlekowego i cytrynowego mozna wedlug wynalazku stoso- 15 wac inne kwasy organiczne jak np. kwas szcza¬ wiowy, których cena jest wyzsza od ceny kwa¬ su mlekowego, a których zastosowanie zamiast kwasu mlekowego nie wnosi dalszych korzysci.Sposób wedlug wynalazku moze miec zastoso- 20 wanie równiez poza zespolami kotlowo-turbino- wymi, np. moze zostac adaptowany do odrdze- wiania aparatury chemicznej lub do ostatecznego oczyszczania przedmiotów stalowych o precyzyj¬ nej obróbce mechanicznej. 25 PL PL PL PL PL

Claims (3)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób odrdzewiania zespolów kotlowo-turbi- nowych przy zastosowaniu kwasu siarkowego, 30 a ewentualnie równiez tiomocznika, urotropiny i fluorku sodowego, znamienny tym, ze jako glówny czynnik trawiacy stosuje sie roztwór zawierajacy kwas siarkowy o stezeniu 1 — 5% i kwas mlekowy o stezeniu 0,4 — 1%, 35 a jako glówny inhibitor stosuje sie kalafonie w stanie koloidalnym.

2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze. w celu uzyskania kalafonii koloidalnej jako inhibitora wprowadza sie do wody 0,1 — 0,2 40 kg kalafonii na 1 m8 H*0jv postaci soli uzy¬ skanej przez rozpuszczenie kalafonii w lugu, wodzie amoniakalnej lub roztworze aminy wraz z emulgatorami, a nastepnie wprowadza sie kwas. 45

3. Sposób wedlug zastrz. 1 i 2, znamienny tym, ze jako emulgatory stosuje sie kwasy tlu¬ szczowe w ilosci 0,01 — 0,05 kg, terpentyne w ilosci 0,1 — 0,2 kg oraz emulgator sulfono¬ wy zwlaszcza sól sodowa kwasu butylonaftale- 50 nosulfonowego w ilosci 0,2 — 1,0 kg na 1 m3 wody. Bltk 1736/66 r. 450 egz. A4 PL PL PL PL PL