Pierwszenstwo: Opublikowano: 08III.1961 (P 95 987) 01.IV.1960 dla zastrz. 1—3, 6—16 11.VI.1960 dla zastrz. 4 28.VII.1960 dla zastrz. 5, 17—22 Niemiecka Republika Federalna 25.VIII.1966 51619 S~c, ly^ KI.MKP E 21 d , UKD BIBLIOTEKA! lljrzedu Patentowego! i dypl. inz Karl Maria Groetschel, Bochum (Niemiec- wlasciciel patentu: ka Republika Federalna) Urzadzenie przesuwne do podpierania stropu do kroczacej obudowy scianowej Wynalazek dotyczy uruchamianej za pomoca srodka tlocznego na przyklad hydraulicznie, prze¬ suwnej podpory stropu do kroczacej obudowy scianowej przy wydobywaniu wegla i mineralów w kopalniach podziemnych; wynalazek dotyczy zatem stojaka, wspornika albo ramy, który pod¬ trzymuje za posrednictwem lacznika przegubowe¬ go co najmniej jedna stropnice lub przylaczona do niej jeszcze druga stropnice, która przez je¬ dnostronne zablokowanie przegubu, zabezpiecza¬ jace przed przechyleniem na dól, staje sie swo¬ bodnie podparta stropnica wysiegajaca.Takie urzadzenie podpierajace, wykazujace szczególnie korzystne wlasciwosci z punktu wi¬ dzenia ich zastosowania, mianowicie mozliwosci daleko idacej mechanizacji lub automatyzacji ro¬ bót podsadzkowych i przebiegu zabudowy przy calkowitym zabezpieczeniu w kazdym przypadku stropu za pomoca swobodnie podpartej stropnicy lub stropnic wysiegajacyeh, sa w zasadzie znane.Celem wynalazku jest dalsze ulepszenie tego urzadzenia podpierajacego ze wzgledu na jego zastosowanie, zwlaszcza do zapewnienia calkowi¬ cie bezpiecznego przebiegu zautomatyzowanych robót podsadzkowych i zabudowy.W niektórych urzadzeniach podpierajacych, które podtrzymuja swobodnie podparte stropnice, znane jest uruchamianie blokady przegubu za pomoca cylindra tlocznego. Ten znany uklad umozliwia jednak tylko przechylenie do góry i blokowanie podniesionej stropnicy i nie pozwala na pod wieloma wzgledami wazniejsze przechy¬ lanie na dól podpartej stropnicy.Dzieki wynalazkowi zostaje stworzone urzadze- 5 nie napedowe, które niezaleznie od posiadanego w danym przypadku systemu hydraulicznego sto¬ jaka, wspornika obudowy lub innego urzadzenia podpierajacego, to znaczy niezaleznie od tego w jakim stanie znajduje sie urzadzenie podpie- 10 rajace ze stropnica wysiegajaca, pod wplywem obciazenia stropu albo zaistnialego stanu stojaka, umozliwia nie tylko planowo sterowalne przechy¬ lanie stropnicy wysiegajacej do góry lecz równiez jej przechylanie na dól. Nowe urzadzenie nape¬ dowe jest przystosowane do obslugi zarówno je¬ dnej stropnicy jak i jednoczesnej lub kolejnej obslugi dwóch sasiednich stropnic. Oprócz tego moze byc ono zestawione w szczególnie korzystny sposób z posiadanym w danym przypadku cylin¬ drem zwrotnym urzadzenia podpierajacego, tak, ze osiaga sie ustalona z góry kolejnosc róznych dzialan wykonywanych przez te urzadzenia, dzie¬ ki której wyklucza sie momenty niebezpieczne, powstajace zwlaszcza w wyniku uruchamiania cy¬ lindra zwrotnego, zanim zostana przechylone na dól stropnice lub stropnica i ujawniajace sie je¬ szcze pojedynczo w nizszym polozeniu.Zgodnie z mysla przewodnia wynalazku, przy elemencie podpierajacym, w osi przykladowo kli- so nowo lub suwakowo uksztaltowanego organu 15 20 25 5161951619 3 4 blokujacego stropnicy, znajduje sie sterowany cy¬ linder tloczny, przykladowo hydrauliczny cylinder, którego trzon tlokowy albo korpus dziala w jed¬ nym kierunku tak, ze zwalnia organ blokujacy z jego polozenia roboczego i powoduje przez to opuszczenie sie stropnicy, a w drugim kierunku ruchu — wprowadza organ blokujacy w polozenie robocze i powoduje przechylanie stropnicy do gó¬ ry i dociskanie jej do stropu.Drag tlokowy albo cylinder tego urzadzenia na¬ pedowego stanowiacego samoistny organ, utwo¬ rzony korzystnie z elementów wspornika obudo¬ wy lub tym podobnych niezaleznych czesci jest polaczony korzystnie z organem blokujacym w bezposrednim rzedowym ukladzie cylindra i or¬ ganu blokujacego. Jesli z braku miejsca urzadze¬ nie to jest osadzone równolegle w pewnym odste¬ pie od organu blokujacego, wówczas jego sila na¬ pedowa jest przenoszona na organ blokujacy albo za posrednictwem odstajacego wystepu, stanowia¬ cego korzystnie z nim jedna calosc albo draga, utworzonego z dwóch tulei, wyposazonych w wy¬ step i prowadzonych na cylindrze, albo z pod¬ wójnych dzwigni, które sa polaczone przegubowo z urzadzeniem tlocznym jak i z obslugiwanymi organami blokujacymi.W przypadku, zastosowania tego ukladu do uruchamiania organów blokujacych dwóch strop¬ nic osadzonych obok siebie na stojaku lub tym podobnym i jesli organy blokujace dzialaja prze- ciwsobnie, wówczas pod wplywem napedu urza¬ dzenia tlocznego oba organy sa przesuwane w kie¬ runku ryglowania lub zwalniania, az kazdy z nich nie osiagnie swego polozenia koncowego.Konstrukcja hydraulicznego lub pneumatyczne¬ go urzadzenia tlocznego o podwójnym dzialaniu ma w odniesieniu do ukladu sprezyn powrotnych te zalete, ze tlok moze byc sterowany zgodnie z planem i ze bez potrzeby dodatkowego dziala¬ nia ze strony obslugi, zapewnia ona zwolnienie organu blokujacego równiez wówczas, gdy ten w wyniku przeciazenia ulega odksztalceniu nie zaklócajac swego swobodnego przesuwu.Z tego powodu urzadzenie tloczne podwójnego dzialania moze byc zastosowane zwlaszcza do takich stropnic, które zgodnie ze szczególna cecha wynalazku maja planowane miejsca oslabione przy czym organy blokujace w celu ochrony in¬ nych czesci laczacych sa uksztaltowane tak, ze przy przeciazeniu poddaja sie, jednak po uprzed¬ nim zadzialaniu miejsca oslabionego stropnicy stanowiacego wstepne zabezpieczenie.Uklad niezaleznie sterowanych cylindrów, nie zwiazanych oddzielnie z komorami tlocznymi hy¬ draulicznie wysuwanego urzadzenia podpierajace¬ go, umozliwia zarówno odciazenie i przechylenie kazdej pojedynczej stropnicy jak równiez nieza¬ lezne przeprowadzenie operacji odwrotnych. Ta mozliwosc moze byc bardzo pozadana wówczas, gdy po przesunieciu i osadzeniu stojaka albo tym podobnego musi byc skorygowana lub uzupelnio¬ na jednak ta lub inna stropnica wysiegajaca na przyklad przez wcisniecie podstropnicy.Niezaleznosc dzialania cylindra wzglednie cylin¬ drów tlocznych dajacych sie latwo za- i wymon¬ towac od stojaka lub tp. umozliwia tym samym równiez w korzystny sposób ich wymiane w do¬ wolnym czasie.Osadzenie cylindra lub cylindrów roboczych poprzecznie do osi podluznej stropnicy wymaga istnienia odpowiedniego miejsca w kierunku po¬ przecznym, co moze stworzyc trudnosci zwlaszcza w elementach podpierajacych, zestawionych w po¬ jedynczych lub podwójnych ramach i zaopatrzo¬ nych w swobodnie podparte stropnice, gdy takie ramy musza byc zestawione ze soba z malym lub bez zadnego odstepu poniewaz wówczas nie moz¬ na uzyskac wymaganego miejsca w kierunku po¬ przecznym dla osadzenia tego cylindra wzglednie cylindrów.Te trudnosci mozna usunac zgodnie z korzystna postacia wykonania wynalazku przez to, ze cylin¬ der wzglednie cylindry tloczne sa osadzone nie poprzecznie lecz wzdluz stropnicy, pod czescia podpietrzona i utrzymywana przez urzadzenie podpierajace, na przyklad pod stropnica bezpo¬ srednio utrzymywana przez urzadzenie podpiera¬ jace.W przypadku osadzenia cylindra w kierunku wzdluznym do stropnicy, organ blokujacy, które¬ go przesuw powoduje przechylenie stropnicy wy- siegajacej moze stanowic element klinowy, uru¬ chamiany przez cylinder i osadzony przesuwnie w obsadzie, utworzonej w czesci podpietrzonej za pomoca urzadzenia podpierajacego.Ten element klinowy, zgodnie ze szczególna* ce¬ cha wynalazku, dziala na stropnice wysiegajaca za posrednictwem rozwidlonego elementu posre¬ dniego, który jest osadzony miedzy koncami wy¬ ciec w bocznych sciankach obsady, i stanowi element latwo wymienny i w okreslonym stopniu odksztalcalny. W ten sposób stwarza sie tutaj miejsce oslabione, chroniace powierzchnie robo¬ cze elementu klinowego przed zuzyciem w wyni¬ ku niedopuszczalnych, duzych nacisków i od¬ ksztalcen oraz zabezpieczajace przez to planowa prace cylindra. W tym celu, element rozwidlony moze byc pusty. Korzystnie sklada sie on z dwóch bezposrednio lub za pomoca trzeciego elementu, wzajemnie wahliwych czesci, które w sposób cia¬ gly dostosowuja sie do polozenia stropnicy.Zgodnie z inna postacia wykonania, pozbawio¬ na specjalnego organu blokujacego, element roz¬ widlony dziala sam rozpierajaco, przy czym urza¬ dzenie zwiazane z nim i powodujace jego rozpie¬ ranie jest uruchamiane za pomoca cylindra tlo¬ cznego.Osiowe zamocowanie cylindra tlocznego do na¬ pedzania organu powodujacego przechylanie na dól i do góry oraz blokowanie, pod lub wewnatrz czesci podpietrzonej przez urzadzenie podpieraja¬ ce, zwlaszcza niezaleznosc zawieszenia cylindra, wynikajaca z braku trwalego polaczenia wspom¬ nianej podpietrzonej czesci z taka rama na dru¬ gim elemencie obudowy, stwarza mozliwosc, zgo¬ dnie z dalsza cecha wynalazku, osadzenia miedzy stropnica wysiegajaca i urzadzeniem podpieraja¬ cym lub tp. czesci wysuwajacej sie w stosunku do niego, której ruch wysuwny i powrotny jest spowodowany korzystnie za pomoca specjalnego 10 15 20 25 30 35 40 45 59 55 605 51619 6 cylindra, który dziala równiez w kierunku osi podluznej stropnicy.Wynalazek nie ulegnie zmianie jesli caly prze¬ bieg podpierania bedzie nastepowal poczawszy od stropnicy posredniej wystajacej ze swego wlasci¬ wego urzadzenia podpierajacego i podpartej je¬ szcze dodatkowo za pomoca stojaka lub pary sto¬ jaków.Okreslone wyzej jako szczególnie wazna cecha wynalazku, sprzezenie cylindra roboczego przesu- wnika osadzonego przy stojaku z cylindrem wzglednie cylindrami do uruchamiania organów blokujacych, zapewnia zwlaszcza samoczynne i cal¬ kowite przechylenie na dól stropnicy wysiegajacej przed przepchnieciem elementu podpierajacego.W wyniku tego, stropnica znajduje sie zawsze w polozeniu opuszczonym, gdy po przesunieciu urzadzenia podpierajacego obsluga podnosi ja znowu do stropu.Szczególnie w przypadku uruchamianego hydra¬ ulicznie urzadzenia podpierajacego wymagane jest zawsze, aby stropnica wysiegajaca znajdowala sie w polozeniu opuszczonym przed podniesieniem unoszacego ja i wysuwnego urzadzenia podpiera¬ jacego, poniewaz przy podnoszeniu pod wplywem duzej energii na przyklad obudowy ramowej skla¬ dajacej sie z kilku stojaków, wywierane sa z re¬ guly natezenia w podniesionej do góry stropnicy w czasie dociskania jej konca wzglednie zamo¬ cowanej na nim plyty do stropu, powodujace uszkodzenie stropnicy wzglednie przedwczesne za¬ dzialanie miejsca oslabionego przewidzianego w niej jako ochrona przed przeciazeniem.Wynalazek unika tego niebezpiecznego momentu przez to, ze cylinder hydrauliczny którego tlok uruchamia organ blokujacy, powodujacy przechy¬ lenie na dól i do góry stropnicy jest polaczony równolegle z hydraulicznym systemem cylindra przesuwnika do przesuwania obudowy ramowej, a obydwa cylindry sa zasilane srodkiem tlocz¬ nym poprzez tylko jeden zawór. Nastepuje to w takim ukladzie, ze w wyniku otwarcia doplywu srodka tlocznego kazda z komór obydwóch cylin¬ drów zostaje zasilana jednoczesnie, mianowicie komora -cylindra uruchamiajacego organ wzgled¬ nie organy blokujace stropnicy wysiegajacej, co powoduje ruch tloka, tego cylindra w kierunku zwolnienia organu blokujacego oraz komora cy¬ lindra przesuwnika, którego tlok jest polaczony z przenosnikiem, co powoduje przyciagniecie kor¬ pusu cylindra i uruchomienie wiszacego przy nim urzadzenia podpierajacego. Powierzchnie oby¬ dwóch obciazonych jednoczesnie tloków pod wply¬ wem wykonywanej przez te cylindry pracy sa przy tym ustalone wzgledem siebie tak, ze naj¬ pierw porusza sie tlok cylindra dzialajacego na organ blokujacy.Plyn tloczny przeplywa zatem najpierw wy¬ lacznie do cylindra przeznaczonego do urucha¬ miania blokady stropnicy. Dopiero, gdy opuszcze¬ nie stropnicy wysiegajacej spowodowane tym przeplywem zostanie zakonczone, plyn tloczny za¬ czyna dzialac w cylindrze przesuwnika i powodu¬ je jego uruchomienie. Przechylenie do góry strop¬ nicy moze nastapic dopiero po zakonczeniu prze¬ suwu urzadzenia podpierajacego i podniesieniu go znowu do stropu.Wynalazek jest opisany dalej w oparciu o figu¬ ry rysunku, które po opuszczeniu wszystkich nie¬ potrzebnych do zrozumienia wynalazku czesci, przedstawiaja jego przystosowanie do obudowy ramowej, która podtrzymuje stropnice wysiegaja- ce polaczone z nia przegubami albo lezacymi z tylu stropnicami, które sa równiez podparte przez stojaki obudowy.Na fig. 1 jest przedstawiona w widoku z boku stropnica przegubowa 1 lezaca na nie uwidocznio¬ nym stojaku, i stropnica wysiegajaca 3 podparta swobodnie za pomoca ryglowego organu bloku¬ jacego 2, który jest uruchamiany za pomoca cy¬ lindra 6" osadzonego z zewnatrz stropnicy.W sciance czolowej stropnicy wysiegajacej 3 znajduje sie naciecie, w które zachodzi ukosna podatna listwa 5 rygla 2 w przypadku przeciaze¬ nia stropnicy. Ta figura rysunku zakrywa drugi taki sam uklad stropnicy znajdujacy sie od niej w okreslonym odstepie. Linia kreskowana uwi¬ doczniono na fig. 1 równiez mozliwosc uksztalto¬ wania stropnicy wysiegajacej w postaci plaskiej sprezyny.Fig. 2 przedstawia trzy mozliwe zamocowania cylindra wzglednie cylindrów hydraulicznych do uruchamiania dwóch przeciwbieznych suwakowych organów blokujacych 2, 2*. Na fig. 2 nie uwido¬ czniono stropnic wysiegajacyeh 3, lecz tylko prze¬ kroje stropnic 1 i 4 wzdluz linii A — A na fig. 1.Listwy ukosne rygla 2, 2* sprzezone ze wspom¬ nianymi nacieciami w sciance czolowej stropnicy wysiegajacej sa uwidocznione zarówno na fig. 2 jak i na fig. 3, 4, 5 i 7 w postaci ukosnych pro¬ stokatów. ' ' Zgodnie z pierwsza mozliwoscia, w jednym rze¬ dzie z organami blokujacymi 2, 2* i miedzy dwie¬ ma stropnicami rozstawionymi za pomoca nie uwidocznionych na rysunku srodków jest osadzo¬ ny dwutlokowy cylinder, którego trzony tlokowe 7, V wspóldzialaja z przeciwbieznie osadzonymi organami blokujacymi, które podczas wysuwania sie tloków zachodza w5 polozenie ryglowania, a podczas ich wsuwania — w polozenie zwalnia¬ nia.W pewnych przypadkach celowe jest przedzie¬ lenie cylindra 6 scianka srodkowa co stwarza dla kazdego z tloków oddzielna komore cylindra, przy czym cylinder ten winien byc polaczony nieru¬ chomo za pomoca tej scianki z urzadzeniem pod¬ pierajacym. Równiez dodatkowo w odniesieniu do wspólnego sterowania, nalezy przewidziec dla kazdego tloka oddzielne niezaleznie dzialajace ste¬ rowanie.Wedlug fig. 2, z kazda pojedyncza stropnica jest sprzezony prosty hydrauliczny cylinder 6% 6* przymocowany do nich rozlacznie od spodu.Tloki tych cylindrów dzialaja na wystepy 8, 8* organów blokujacych 2, 2*. Dwa pojedyncze cy¬ lindry 6', 6", które równiez moga byc wsparte na belce poprzecznej, nie uwidocznionej na rysunku, sa polaczone korzystnie ze soba przewodem zao¬ patrzonym w zawory sterujace tak, ze moga byc 10 15 20 25 30 35 40 45 50 55 6051619 8 one uruchamiane nie tylko oddzielnie l9cz rów¬ niez wspólnie w jednym jak i drugim kierunku.Linia kreskowa na fig. 2 jest uwidoczniona druga mozliwosc osadzenia cylindra 6, z którego nacisk na organy blokujace jest przenoszony teraz za posrednictwem drazków dzwigniowych. Jak przedstawiono, takie drazki moga byc osadzone w stanie wiszacym lub poziomo tam, gdzie wa¬ runki zabudowy na to zezwalaja.Fig. 3 przedstawia uklad, w którym jeden je¬ dyny cylinder 6"' jest przylaczony pod stropnica 1 do wystepu 8" organu blokujacego 2, przy czym jego trzon tlokowy dziala na wystep 8'" organu blokujacego 2' stropnicy 4. Podczas pracy cylindra przy wyrównanych naciskach na obydwa organy blokujace, tlok i cylinder ulegaja wzajemnemu rozparciu. Fig. 4 przedstawia schematycznie od¬ mienny nieco od pokazanego na fig. 2 uklad i postac laczników dzwigniowych. Jak widac tutaj, ramiona polaczone przegubowo z organami blo¬ kujacymi 2, 2' i napedzane za pomoca cylindra 6, tworza powiekszajace sie miedzy tym cylin¬ drem wybrzuszenie i sa polaczone ze soba na przeciwnych koncach bezposrednio za pomoca przegubu.Fig. 5 pokazuje równiez mozliwy uklad wspól¬ bieznych organów blokujacych. W tym przypadku dwa zestawione dnami cylindry podwójnego dzia¬ lania 6*, 6" ustalone w stropnicy 1 w kierunku roboczym za pomoca sworzni i jak widac pola¬ czone w jeden czlon, znajduja sie w polozeniu równoleglym w stosunku do organów blokujacych.Trzony tlokowe tych cylindrów dzialaja na wy¬ stepy 8, 8' organów blokujacych. Równiez te cy¬ lindry moga byc tak sterowane, ze moga one dzialac wspólnie lub niezaleznie od siebie.Na fig. 6 jest pokazany w widoku z góry uklad podobny do uwidocznionych na fig. 2 i 4, Wedlug tej postaci wykonania, przeciwbiezne organy blo¬ kujace 2, 2* stropnic 1 i 4 sa uruchamiane za po¬ moca urzadzenia tlocznego 6 ze swymi trzonami tlokowymi 7, 71 przeprowadzonymi z duzym lu¬ zem w otworach 9, y stropnic za posrednictwem laczników dzwigniowych, osadzonych w plaszczy¬ znie srodkowej stropnic. Ramiona 12, 12* tych laczników sa polaczone za pomoca przegubów 15, 15* z trzonami tlokowymi cylindra, który jak widac na rysunku, posiada dwa przeciwbiezne tloki. Konce tych ramion sa osadzone przesuwnie w wystepach 16, 16* stropnicy. Dwustronne prze¬ gubowe zamocowanie urzadzenia tlocznego, ze¬ zwalajace na wystarczajace ruchy we wszystkich kierunkach zabezpiecza taki uklad przed mimo- srodowymi obciazeniami.Fig. 6 pokazuje w korzystnym wykonaniu ze¬ stawienie sworzni przegubowych dwóch lezacych obok siebie i uruchamianych hydraulicznie strop¬ nic do postaci jednego przelotowego sworznia tak, ze uzyskuje sie wzajemne oparcie obydwóch strop¬ nic przez wyposazenia ich w jedna wspólnie dzia¬ lajaca os, która moze byc utworzona na przyklad przez polaczenie sworzni 14, 14' za pomoca lacz¬ nika rurowego 17.Fig. 7 przedstawia schematycznie dalsza mozli¬ wosc zamocowania cylindra roboczego. W tym przypadku cylinder 6"" z tlokami przeciwbiezny¬ mi jest osadzony z boku rzedu organów bloku¬ jacych z mozliwoscia unikniecia wlasnych -szko¬ dliwych obciazen i dzialania srodkowego na te 5 organy. Jak widac cylinder 6"'* z tlokami prze¬ ciwbieznymi jest osadzony w tulejach prowadni¬ czych 18, 18', przesuwajacych sie od siebie i do siebie pod wplywem nacisku tloków. Te tuleje, z których jedna 18 jest polaczona z jednym trzo- 10 nem tlokowym za pomoca sworznia 19, a druga 18' z innym trzonem tlokowym za pomoca swo¬ rznia 19', tworza laczniki przenoszace sile z cylin¬ dra przez nasadke 20 i przegub 21 na organ blo¬ kujacy 2 i przez nasadke 20- i przegub 21* na 15 organ blokujacy 2'.Wszystkie opisane postacie wykonania posiada¬ ja latwo rozlaczalne polaczenia przegubowe trzo¬ nów tlokowych z organami blokujacymi, które sa tak wykonane, ze umozliwiaja w bardzo 20 prosty sposób wymiane jednego lub drugiego or¬ ganu blokujacego, równiez w przypadku potrzeby czestej wymiany.Jak uwidoczniono na fig. 5 moze okazac sie celowe dodanie wspólnie uruchamianym organom 25 blokujacym prowadzonych w otworach stropnic, dodatkowej prowadnicy w postaci nasadek 10 albo poprzeczek 11 przerzuconych przez obszar miedzy obiema stropnicami.Fig. 8 przedstawia schematycznie przesuwnik 30 obudowy ramowej i uruchomione w pewnej za¬ leznosci od siebie dwie swobodnie podparte przez obudowe ramowa stropnice, których zamki maja organy blokujace, poruszajace sie w przeciwnych kierunkach. Na tej figurze liczba 22 jest oznaczo- 35 ny przewód doprowadzajacy czynnik tloczny z do¬ wolnego zródla do zaworu' 26 z którego wychodza trzy przewody 24, 25 i 27. Przewód 24 rozgalezia sie w miejscu 28 w przewód 31 prowadzacy do komory 29 cylindra 30 przesuwnika i w przewód 40 33 prowadzacy do cylindra 32 uruchamiajacego urzadzenia blokujace, do przestrzeni lezacej mie¬ dzy przeciwbieznie ruchomymi tlokami 35', 35" osadzonymi w cylindrze 32. Przewód 27 rozgale¬ ziony na przewody 27*, 27" sluzy do odprowadze- 45 nia cieczy w fazie opuszczania stropnic. Te prze¬ wody 27*, 27" wchodza do kanalów 36', 36" trzo¬ nów tloków 35', 35".Cylinder 32 jest zamkniety na swych obu kon¬ cach przesuwajacymi sie na nim tulejami pro¬ so wadniczymi 37', 37", których glowice sa polaczo¬ ne trwale z trzonami tlokowymi 38', 38", dzieki czemu obie tuleje prowadnicze 37', 37" w wyni¬ ku ruchu tych trzonów tlokowych sa przesuwane mechanicznie i zabieraja ze soba przy tym pola- 55 czone z nimi organy blokujace 39', 39". Przewody 27', 27" sa przylaczone do otworów w glowicach tulei prowadniczych.Umieszczenie kanalów 36', 36" w trzonach tlo¬ kowych sluzacych do odprowadzenia cieczy w fa- eo zie opuszczenia stropnic umozliwia w pokazanym ukladzie blizniaczym zasilanie najpierw komór 40', 40" cylindra od strony den.Liczba 41 jest oznaczony przenosnik, pokazany schematycznie na fig. 8 i polaczony w znany spo- 65 sób z trzonem tloka 42 cylindra 30 przesuwnika,51619 9 przy czym tworzy on staly punkt oporu umozli¬ wiajacy przepychanie urzadzenia podpierajacego.Sposób dzialania przedstawionego ukladu hy¬ draulicznego jest latwy do zrozumienia. Pr.zy otwartym zaworze 26 plyn przedostaje sie przez przewód 24 i przewód odgalezny 33 do obszaru miedzy tlokami 35', 35" majacymi do wykonania lzejsza prace i oddzialywa na nie swym cisnie¬ niem tak, ze organy blokujace zostaja rozsuniete ze swego polozenia odpowiadajacego najwieksze¬ mu przechyleniu stropnic do góry, które opu- ^ szczaja sie. Po zakonczeniu tej fazy pelny na¬ cisk cieczy dziala teraz z przewodu 31 na tlok 42 cylindra przesuwnika tak, ze tlok poruszajac sie w kierunku strzalki w wyniku dzialania re¬ akcji pociaga za soba polaczona z nim rame obu¬ dowy.Na fig. 9 jest przedstawiona postac wykonania urzadzenia podpierajacego z podtrzymywana przez i nie stropnica podnoszona zgodnie z wynalazkiem i blokowana w polozeniu podniesionym oraz z cy¬ lindrem roboczym zamocowanym wzdluz stropni- \ cy. Fig. 10 przedstawia przekrój wedlug linii A — A na fig. 9, fig. 11 — zmieniona w stosun¬ ku do pokazanej na fig. 9 postac organu bloku¬ jacego. Na tych figurach liczba 41 jest oznaczony stojak urzadzenia podpierajacego, np. obudowy ramowej, skladajacej sie z podwojonego ukladu stojaka i stropnicy bez polaczenia poprzecznego.Liczba 42 oznacza stropnice nasadzona na stojaku.Zgodnie z tym przykladem wykonania, przy stropnicy 42 wzglednie w jej profilowanym wne¬ trzu jest osadzona stropnica posrednia przesuwana za pomoca cylindra 43, która posiada na swym koncu od czola kieszen 45 uksztaltowana w po¬ staci litery U i przyspawana do profilu stropnicy 44. Boki 46', 46" tej kieszeni posiadaja oddalone od siebie wyciecia 47', 47" o ksztalcie postawio¬ nego prostokata, zgodnie z tym przykladem wy¬ konania. Stropnica wysiegajaca 49 jest osadzona przegubowo na sworzniu 48 osadzonym w bokach kieszeni, przy czym jest ona umieszczona syme¬ trycznie z mozliwoscia stosowania w obu poloze¬ niach. Stropnica wyróznia sie tym, ze w swej srodkowej czesci posiada okreslony oslabiony przekrój, który pod wplywem naprezenia ulega najpierw sprezystym i plastycznym odksztalce¬ niom. Zgodnie z tym przykladem wykonania po¬ siada ona na wystajacym do przodu koncii, wzdluznie przestawna i wymienna nasade 50, któ¬ ra jest osadzona przegubowo i poszerzona w sto¬ sunku do osi stropnicy.Przechylanie stropnicy 49 dookola sworznia 48 nastepuje za pomoca wystajacego w kierunku podluznym klina 57, który jest uruchamiany za pomoca hydraulicznego lub pneumatycznego cy¬ lindra tlocznego 52 umieszczonego zgodnie z przy¬ kladem wykonania bezposrednio pod podpietrzona czescia podpartej stropnicy 42 i zawieszony jak widac na fig. 9 w punkcie 53.Tlok tego cylindra jest laczony w punkcie 54 równiez przegubowo do klina 51, a w pokazanym ukladzie, podczas wysuwania sie powoduje pod¬ noszenie, a podczas wsuwania opuszczanie strop¬ nicy. Zamocowanie klina i z tym zwiazane jego 10 kierunki ruchu, jak uwidoczniono linia kreskowa na fig. 9, moga byc równiez przestawione. Ruchy klina w pokazanym przykladzie wykonania, sa przenoszone do przodu sworznia przegubowego 48 5 na spodnia powierzchnie stropnicy 49 za posred¬ nictwem osadzonego w wycieciach 47', 47" ele¬ mentu widelkowego 55, który posiada odpowied¬ nio zukosowana spodnia powierzchnie i którego górna powierzchnia, jak to widac wyraznie na 10 fig. 9 przylega do dolnej powierzchni stropnicy 49 i umozliwia przez odpowiednie uksztaltowanie kieszeni 45 utworzenie stosunkowo duzego ramie¬ nia dzwigniowego.Element widelkowy jest uksztaltowany korzyst- 15 nie jak pustak np. ma on otwór podluzny 56, aby umozliwic jego poddawanie sie w przypadku prze¬ kroczenia * okreslonego obciazenia lezacego poza dopuszczalna granice, przy której nastepuje od¬ ksztalcenie plastyczne oslabionego miejsca strop- 20 nicy 49.W wyniku! tych wplywajacych na siebie i rów¬ noczesnie na prace cylindra roboczego poczynan, jest zapewniona mozliwosc dzialania cylindra rów¬ niez w nienormalnych warunkach obciazenia 25 stropnicy wysiegajacej.Fig. 11 przedstawia szczególnie korzystna po¬ stac wykonania elementu widelkowego, która za¬ pewnia dobre dopasowanie swych czynnych po¬ wierzchni dociskowych do powierzchni przylega- 30 jacyeh. Zgodnie z ta postacia wykonania, ele¬ ment widelkowy sklada sie z dwóch symetrycz¬ nych do jego osi podluznej polówek 55*, 55", któ¬ rych powierzchnie skierowane wzajemnie do sie¬ bie uksztaltowane sa odpowiednio do obwodu 35 osadzonego miedzy nimi cylindrycznego walka 57 tak, ze elementy czesciowe, zamiast przedstawio¬ nej na fig. 9 i zwykle wymaganej wypuklej po¬ staci górnych powierzchni, moga teraz obie po¬ siadac powierzchnie stykajace sie plasko z po- 40 wierzchniami z nimi wspólpracujacymi. Podatna konstrukcja elementu widelkowego jest tylko ko¬ rzystna, tzn. nie jest koniecznie wymagana.Na fig. 9 linia kreskowana jest oznaczona moz¬ liwosc zamocowania cylindra roboczego 52* we 45 wnetrzu wydrazonej w tym przypadku i odpo¬ wiednio duzej stropnicy posredniej 44.W tym przykladzie wykonania, na cylinder 52' jest nasadzony kolpak 58 polaczony trwale z trzo¬ nem tlokowym oraz równiez ustalony nieprzesuw- 50 nie na stropnicy. Cylinder 53 przesuwa sie w kol¬ paku pod wplywem nacisku czynnika tlocznego doprowadzanego przewodem 59* do komory 60' cylindra. Z jednej strony cylindra znajduje sie nasadka 6|1 przesunieta przez szczeline elementów 55 43 i 44 za pomoca której i , za posrednictwem przegubu przylaczonego z okreslonym luzem do¬ puszczalnym dziala on na klin 51. Pozostale cze¬ sci nie ulegly zmianie w swym podstawowym ukladzie. 60 Mozliwosc wykonania elementu widelkowatego jako rozpreznego i uruchamiania cylindra 52* nie jest przedstawione na rysunku. Mogloby to byc urzeczywistnione np. w ten sposób, ze walek 57 (fig. 11) z odpowiednim powiekszeniem swego 65 obwodu stanowi element mimosrodowy, który za51619 11 12 posrednictwem przymocowanego do niego ramie¬ nia dzwigniowego, napedzanego za pomoca cylin¬ dra 52 obracalby sie powodujac opuszczanie sie i podnoszenie stropnicy wysiegajacej.Jesli obudowa, jak uwidoczniono na fig. 9 jest wyposazona w przesuwna za pomoca specjalnego cylindra hydraulicznego stropnice posrednia1 do któ¬ rej jest przylaczona w tym przypadku stropnica 49 wówczas ten cylinder i drugi uzywany do napedu klina, dzialajace równiez wzgledem siebie w funk¬ cji czasu sa ze soba sprzezone. Powiazanie syste¬ mu hydraulicznego urzadzenia uruchamiajacego elementy blokujace z hydraulicznym cylindrem przesuwnika opisane juz uprzednio moze byc ta¬ kie same równiez dla ukladu wedlug fig. 9—11.Fig. 12 i 13 pokazuja w widoku z góry i z bo¬ ku wzmiankowana juz mozliwosc wykonania wy¬ nalazku w ten sposób, ze w obudowie ramowej jest osadzona przegubowo stropnica posrednia po¬ siadajaca na swym przyociosowym koncu posze¬ rzenie w postaci obudowy i podparte przy spod¬ niej sciance poszerzenie za pomoca stojaka kro¬ czacego w zgodnym rytmie z obudowa ramowa.Do stropnicy posredniej wewnatrz jej korpusu jest tutaj przylaczona stropnica wysiegajaca, któ¬ ra jest przechylana w opisany sposób do góry i na dól przez hydrauliczny naped organu bloku¬ jacego.Cylinder ryglujacy, zamocowany w tym przy¬ kladzie wykonania rozlacznie, zgodnie z zasadnicza postacia wykonania wedlug fig. 2, czesc lewa, jest osadzony luzno z tylu, klina we wnetrzu roz¬ szerzonego konca stropnicy posredniej.Na figurach cyfra 6(2 jest oznaczona stropnica posrednia, która jest polaczona w dowolny sposób z okreslonym luzem, zezwalajacym na ograniczone przechylenie dookola jej osi podluznej, z po¬ przeczka 64, która laczy dwie stropnice 63', 63" podparta obudowa ramowa 65..Przyociosowy koniec tej stropnicy, który jest podparty stojakiem 66, tworzy z przyspawanych do czesci zamka stropnicy plyt 67 i 67* poszerze¬ nie w postaci obudowy z której wystaje wlasci¬ wa stropnica wysiegajaca. Ta lekko rozlaczna, i po drobnym odksztalceniu nadajaca sie znowu do latwego zamocowania w polozeniu przestawio¬ nym o 180°, stropnica, jak równiez i przedstawio¬ na na fig. 9 stropnica wysiegajaca, jest zwezona w swej czesci glównej i podtrzymuje podobnie jak kazda inna, ruchoma we wszystkich kierunkach nasadke w postaci nasadzonej plyty 70 w celu uzyskania styku ze stropem.Równiez ruchoma we wszystkich kierunkach plyta 68 moze byc nasadzona na waska czesc stropnicy posredniej.Cylinder blokujacy 71 tworzacy samoistny ele¬ ment obudowy jest osadzony poprzecznie do kie¬ runku wzdluznego stropnicy i dziala swym trzo¬ nem tlokowym na nasadke 72 ryflowego klina poprzecznego 73 powodujacego przechylenie na dól i do góry stropnicy wysiegajacej 69.Taki uklad stwarza w szczególnie korzystny sposób mozliwosc podzielenia stosowanej zwykle od poprzeczki 64 do przyociosowego brzegu plyty 70, jednej sztywnej szerokiej plyty, która ze wzgledu na swe duze wymiary i ciezar stwarzala wielkie trudnosci montazowe i niebezpieczne mo¬ menty, z zapewnieniem samoczynnego dopasowa¬ nia sie do stropu na kilka pojedynczych elemen¬ tów o stosunkowo malym ciezarze, które w po¬ trzebie moga byc podniesione przez jednego czlo¬ wieka i zmontowane na urzadzeniu podpieraja¬ cym.Wynalazek nie ogranicza sie do przedstawionych pojedynczych przykladów wykonania, równiez i do równoczesnego zestawu wszystkich jego ele¬ mentów lecz takze niektóre z nich np. konstruk¬ cja elementu widelkowego jak równiez uprzednio opisany hydrauliczny naped moga byc zastosowa¬ ne korzystnie w innym powiazaniu.Jest równiez mozliwe, jesli nie w równym stop¬ niu korzystnie wzglednie z drugiej strony, gdy unika sie niedogodnosci, poprzeczne osadzenie po¬ dluznego klina umieszczonego w kieszeni z odpo¬ wiednim dopasowaniem do kieszeni i elementu widelkowego i uruchamianie za pomoca podwój¬ nego cylindra drugiej stropnicy podwójnej ramy, z przeciwstawnym zamocowaniem klina, jak rów¬ niez zastosowanie tego polaczenia cylindrów na parze ram obudowy podpartych jednym urzadze¬ niem podpierajacym. PL