PL51371B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano: 20.VI.1966 51371 KI. 30 h, 2/03 MKP A 61 k «f|W UKD BIBLIOTEKA Wspóltwórcy wynalazku: Aleksander Ozarowski, Mieczyslaw Luka¬ szewski, Wojciech Krószczynski Wlasciciel patentu: Instytut Farmaceutyczny, Warszawa (Polska) Sposób otrzymywania zespolu glikozydów nasercowych z ziela konwalii Przedmiotem wynalazku jest sposób wyodrebnia¬ nia zespolu czynnych nasercowo glikozydów z ziela konwalii (Convallaria majalis L.) bez ich dalszego rozdzielania. W lisciach, kwiatach i owocach kon¬ walii znajduja sie liczne glikozydy kardenolidowe, pochodne strofantydyny i strofantidiolu. Glównymi glikozydami sa: konwalatoksyna, konwalatoksol, konwalozyd, konwalatoksolozyd i glikokonwalozyd, inne glikozydy wystepuja w malych lub sladowych ilosciach.Znane sa rózne sposoby otrzymywania preparatów zawierajacych mieszaniny glikozydów konwalii. Zna¬ ne jest stosowanie do ekstrakcji ziela etanolu lub metanolu 85"°/o-owego, metanolu 50Vo-owego oraz octa¬ nu etylu. Po odpedzeniu rozpuszczalnika uzytego do ekstrakcji, znana jest dalsza przeróbka otrzymanego produktu przez rozpuszczenie w wodzie i oczyszcza¬ nie roztworu wodnego albo za pomoca chromatografii adsorpcyjnej na tlenku glinu, albo przez wytracanie zanieczyszczen roztworem soli olowiu, albo przez wytracanie zanieszyszczen niektórymi rozpuszczalni¬ kami. Znane jest równiez wyczerpywanie glikozydów z roztworu wodnego oczyszczonego uprzednio jed¬ nym z wyzej wymienionych sposobów, do czego sto¬ sowano mieszanine chloroformu i etanolu, które we¬ dlug róznych zródel literaturowych mieszano w sto¬ sunku 9:1, 1:1, 93 :7. Znane jest oczyszczanie prze- ciwpradowe substancji otrzymanej przez ekstrakcje, która przeprowadza sie w ukladzie woda — octan etylu. Te znane sposoby operuja duzymi objetoscia- 10 15 25 30 mi rozpuszczalników organicznych co wymaga apa¬ ratury o duzej pojemnosci oraz uzupelniania nieunik¬ nionych strat kosztownych rozpuszczalników. Po¬ nadto sposoby oczyszczania, zwlaszcza za pomoca so¬ li olowiu, prowadza do strat pewnej ilosci glikozy¬ dów, zas chromatografia adsorpcyjna wymagajaca eluowania glikozydów z absorbentu oraz oczyszcza¬ nie przeciwpradowe sa operacjami bardzo dlugotrwa¬ lymi i nadajacymi sie raczej w skali laboratoryjnej niz w skali przemyslowej.Okazalo sie, ze uzycie alkoholu bezwodnego do ekstrakcji wysuszonego ziela, zwlaszcza uzycie meta¬ nolu, jest znacznie korzystniejsze niz znane stosowa¬ nie alkoholi uwodnionych, gdyz do ekstraktu bez¬ wodnego przechodzi wraz z glikozydami znacznie mniejsza ilosc substancji towarzyszacych, tak zwa¬ nych balastów, co ulatwia dalsze postepowanie.W dalszym ciagu okazalo sie, ze znany sposób oczyszczania roztworu wodnego glikozydów przez wytracanie balastów solami olowiu, które zawsze prowadza do obnizenia wydajnosci, mozna skutecz¬ nie zastapic oczyszczaniem roztworu wodnego przez ekstrakcje rozpuszczalnikami nie mieszajacymi sie z woda, które nie rozpuszczaja glikozydów, wobec czego praktycznie nie wywoluja strat. Ponadto zna¬ leziono szczególnie korzystny stosunek mieszaniny chloroformu z etanolem do wyczerpywania gliko¬ zydów z oczyszczonego wodnego roztworu glikozy¬ dów, który wynosi 1 czesc objetosciowa etanolu na 4 czesci chloroformu. 5137151371 3 4 Wedlug wynalazku wysuszone i sproszkowane ziele konwalii ekstrahuje sie alkoholem 100%-owym zwlaszcza metanolem. Odpedza sie alkohol z ekstrak¬ tu prawie calkowicie, a pozostalosc zadaje woda.Wodny roztwór oczyszcza sie przez ekstrakcje znacz¬ nej czesci substancji balastowych i zanieczyszczen benzenem i dwuchloroetanem, a nastepnie z tak oczyszczonego wodnego roztworu wyczerpuje sie glikozydy mieszanina etanolu i chloroformu w sto¬ sunku 1 :4. Z tego ekstraktu po oddestylowaniu roz¬ puszczalników i zadaniu woda uzyskuje sie ponownie wodny roztwór, który sie uwalnia od substancji barwnych przesaczajac go przez cienka warstwe tlenku glinu. Z odbarwionego przesaczu wyczerpuje sie glikozydy jak poprzednio, zageszcza ekstrakt etanolowo-chloroformowy do uzyskania syropu. Sy¬ rop w celu wytracenia osadu wkrapla sie do bez¬ wodnego eteru etylowego lub benzenu, korzystnie w niskiej temperaturze. Uzyskuje sie substancje stala zawierajaca conajmniej 42% glikozydów kardioto- nicznych. Sklad otrzymanej mieszaniny glikozydów, jak wykazuje analiza chromatograficzna, odpowiada wzajemnemu stosunkowi ilosciowemu poszczególnych glikozydów, w którym wystepuja one w surowcu.Substancje towarzyszace, które wprawdzie nie maja bezposredniego dzialania nasercowego ulatwiaja resorpcje glikozydów z przewodu pokarmowego i chronia je przed szkodliwym wplywem enzymów trawiennych. Wobec czego otrzymany preparat na¬ daje sie do stosowania doustnego.Przyklad. 110 kg rozdrobnionego ziela konwa¬ lii, 90% lisci, 10% kwiatów, ekstrahowano trzykrot¬ nie 1200 1, 700 1 i 700 1 metanolu bezwodnego laczac razem ekstrakty, po czym ekstrahowano po raz czwarty, przeznaczajac otrzymany ekstrakt do eks¬ trakcji nowej partii surowca. Z polaczonych ekstrak¬ tów oddestylowano rozpuszczalnik dodajac przy kon¬ cu 20 1 wódy. Otrzymany roztwór wodny wytrzasano z 20 1 benzenu, a nastepnie trzykrotnie z dwuchloro¬ etanem w ilosci po 13 1. Z oczyszczonego roztworu wodnego wyczerpano glikozy przez ekstrakcje mie¬ szanina chloroformu z etanolem w stosunku obje¬ tosciowym 4 : 1 stosujac najpierw 36 1, a nastepnie czterokrotnie po 30 1. Polaczone wyciagi silnie za¬ geszczono pod zmniejszonym cisnieniem w tempe- laturze do 40°. Przy koncu destylacji dodano 8 1 wo¬ dy i usunieto reszte rozDuszczalników oraz odsaczono wytracone smoly. Otrzymany wodny roztwór prze- 5 puszczono przez kolumne wypelniona 2,5 kg tlenku glinu i przemyto ja 2,5 1 wody. Z odbarwionego w ten sposób roztworu wodnego lacznie z popluczka wy¬ czerpano glikozydy przez ekstrakcje mieszanina chloroformu i etanolu w stosunku 4 : 1 stosujac naj¬ pierw 6 1, a nastepnie czterokrotnie po 5 1. Polaczo¬ ne wyciagi osuszono bezwodnym siarczanem sodo¬ wym i oddestylowano rozpuszczalniki pod zmniej¬ szonym cisnieniem. Do syropowatej pozostalosci do¬ dano kilka ml metanolu bezwodnego, wymieszano i mieszanine wkroplono przy stalym mieszaniu do 3 1 zimnego bezwodnego eteru etylowego. Wytraco¬ ny osad barwy slomkowej odsaczono i wysuszono.W otrzymanym preparacie oznaczono chromatogra¬ ficznie zawartosc konwalatoksyny 22%, konwala- toksolu 13°/o i konwalozydu 8%. Wydajnosc tego preparatu wynosila 1,3 g z 1 kg suszonego ziela. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób otrzymywania zespolu glikozydów naser- cowych z ziela konwalii przez ekstrakcje, oczyszcza¬ nie i zageszczanie ekstraktów, znamienny tym, ze wysuszone ziele ekstrahuje sie bezwodnym alkoho¬ lem, uzyskany zageszczony wyciag po odpedzeniu wiekszosci alkoholu przeprowadza sie w roztwór wodny, który oczyszcza sie przez ekstrakcje rozpusz¬ czalnikami organicznymi nie mieszajacymi sie z wo¬ da i nie rozpuszczajacymi glikozydów jak benzen i dwuchloroetan, a nastepnie ekstrahuje z wodnego roztworu glikozydy mieszanina chloroformu z etano¬ lem zwlaszcza w stosunku 4:1, po czym odparowu¬ je rozpuszczalnik, pozostalosc zadaje woda i uzyska¬ ny wodny roztwór ewentualnie odbarwia dzialaniem adsorbentu i ponownie ekstrahuje glikozydy miesza¬ nina chloroformu z etanolem, a nastepnie odparowuje sie rozpuszczalniki, i uzyskana syropowata substanc¬ je wkrapla do bezwodnego eteru lub benzenu wytra¬ cajac stala substancje, która nastepnie poddaje sie suszeniu. 15 20 25 30 35 Zaklady Kartograficzne, Wroclaw, zam. 138, naklad 350 egz. PL