Opublikowano: 21.V.1966 51141 KI. 42b, 12/05 MKP G 01 b 5 | hO UKD fllBLlOTEKAi Wspóltwórcy wynalazku: inz. Mieczyslaw Smólka, mgr inz. Stefan Mercik Wlasciciel patentu: Politechnika Slaska, Gliwice (Polska) Przyrzad do badania odksztalcen krystalizatorów Przedmiotem wynalazku jest przyrzad do ba¬ dania odksztalcen wewnetrznych powierzchni scian krystalizatorów do ciaglego odlewania stali.Uzywane dotychczas krystalizatory maja prze¬ waznie ksztalt kwadratowej rury i sa najbardziej newralgicznym elementem urzadzenia do ciaglego odlewania stali. Prawidlowosc procesu technolo¬ gicznego i ciaglosc pracy zalezy od stopnia zde¬ formowania przekroju poprzecznego krystalizatora na skutek zmiennosci poziomu plynnej stali. Ba¬ dania krystalizatorów maja na celu dostarczenie danych odnosnie charakteru i wielkosci powstaja¬ cych deformacji i ich wplywu na produkcje.W szczególnosci zadaniem przyrzadu wedlug wy¬ nalazku jest badanie odksztalcen wewnetrznych scian krystalizatorów oraz ustalenie granicznych dopuszczalnych wielkosci deformacji. Wyniki ba¬ dan oraz ich porównywanie pozwalaja okreslic miejsca* niebezpiecznych deformacji ich charakter oraz szybkosc ich narastania.Przyrzadem wedlug wynalazku mozna wykryc i ustalic wielkosc nastepujacych odksztalcen: 'wglebienia • i wypuklosci, owalnosc i wkleslosc scian, rombowatosc oraz skrecenie rury i wykrzy¬ wienie jej osi podluznej. Przyrzad pozwala na równoczesne badanie wszystkich wewnetrznych scian na kilku lub kilkunastu sciezkach równole¬ glych do osi podluznej krystalizatora, przy czym liczba sciezek ograniczona jest jedynie wymiara¬ mi czujników, 10 15 20 25 30 Przyrzad wedlug wynalazku pozwala dalej na sprawdzanie stanu krystalizatorów dostarczonych z wytwórni, które ma na celu wyeliminowanie egzemplarzy wykonanych wadliwie, oraz spraw¬ dzenie krystalizatorów po ich zamontowaniu do obudowy dla stwierdzenia czy w czasie montazu nie nastapily szkodliwe deformacje. Pozwala on równiez na sprawdzanie krystalizatorów w przer¬ wach technologicznych w celu stwierdzenia czy deformacje powstale w toku procesu odlewania nie przekroczyly wielkosci dopuszczalnych, co moglo by spowodowac zatrzymanie sie czesciowo zasty¬ gnietej stali w krystalizatorze, prowadzace do wy¬ lewu stali na mechanizmy, przerwania procesu odlewania lub przestoje w produkcji.Na rysunku uwidoczniono schematycznie i przy¬ kladowo przyrzad, wedlug wynalazku, przy czym fig. 1 przedstawia go w przekroju poziomym i fig. 2 — konstrukcje czujnika, w przekroju wzdluz linii A—A na fig. 1.Przyrzad wedlug wynalazku sklada sie z dwóch zasadniczych zespolów, a mianowicie, z wzorca 1 ustawionego osiowo wewnatrz rury 2 krystaliza¬ tora, oraz wózka 5 z czujnikami 4. Wzorzec 1 ustawiony jest w osi geometrycznej wewnetrznego przekroju rury za pomoca czterech rozpreznycK trzpieni 3 ustawionych wzdluz obydwu przekat¬ nych, przy czym dwa trzpienie ustawione wzdluz jednej przekatnej krystalizatora zamontowane sa 511413 w górnej czesci przyrzadu, a dwa pozostale wzcTluz drugiej przekatnej w dolnej czesci przyrzadu.Czujniki 4 przymocowane sa do wózka 5, który za pomoca rolek 6 przesuwa sie wzdluz biezni prowadnic 7. Wszystkie bieznie usytuowane sa równolegle do wzdluzrtej psi krystalizatora. itsfi&y z czujników 4 sklada sie z dzwigni 8 zamocowanej uchylnie na wsporniku 9. Na jed¬ nym koncu dzwigni 8 zamontowana jest rolka 10, a drugi koniec dzwigni dociskany Jest sprezyna 11.Jeden elektryczny styk 12 ustawiony jest na wprost osi obrotu rolki, a drugi 12a na przeciwleglym koncu dzwigni. Odlegldsc tych styków od osi obro¬ tu dzwigni 13 jest jednakowa. Styki osadzone sa suwliwie w izolacyjnych tulejach 14 i dociskane sprezynami 15 w' iflierunku dzwigni. Tuleje wraz ze stykami mozna wtrecac lub wykrecac i za¬ bezpieczac w obranyirt polozeniu i w ten sposób ustalac ich polozenie wzgledem nominalnego po¬ lozenia dzwigni z rolka. Niezaleznie do regulacji pusmzegóhijiih styWw; wtzystKfó stm Jedttedscia¬ ny sa zamocowane we wspólnym wsporniku 16 i moga byc razem dosuwane lub odsuwane od swych dzwigni ffcfem* przestawienia nar inna to¬ lerancje pomiaru.Czujniki 4 dzialaja w nastepujacy sposób.Elektryczne styki 12, 12a obwodu alarmowego ustawia sle w odleglosci od dzwigni 8 równej za¬ lozonej odchylce (np. 0,5 mm) przy nominalnym ulozeniu dzwigni. W czasie ruchu wózka ku górze lub w dól rolka 10 toczy sie po scianie rury t krystalizatora. Jezeli sciana krystalizatora wzdluz calej dlugosci sciezki jest w zakresie nastawionej tolerancji równolegla do prowadnic 7 wzorca, wówczas dzwignia 8 nie dotknie zadnego ze sty¬ ków 12,12a. Zetkniecie sie dzwigni z jednym z. tych styków spowoduje zaswiecenie sie odpowiedniej zarówki w ukladzie kontrolnym na pulpicie po¬ miarowym co oznacza, ze w danym miejscu jest odchylka wieksza lub równa zalozonej. Zaswie¬ cenie zarówki górnego styku 12 oznacza wypu¬ klosc rury, a zapalenie sie zarówki od dolnego styku 12a wglebienie.Kolejnym, skokowym dosuwaniem lub odsuwa¬ niem styków od dzwigni przy przesuwie wózka wzdluz calej dlugosci scian krystalizatora* mozna ustalic rodzaj i wielkosc znieksztalcen scian rury wzdluz poszczególnych sciezek. Zestawienie wyni¬ ków badania wszystkich, sciezek i ich analiza, daje moznosc m sto lenia wielkosci i charakteru de¬ formacji calej rury na badanej dlugosci.Przebieg paraiem pr**fet*wia sie ftasteztafcco.Fnyrzsjd z nastawiana maksymalna odchylka wprowadza sfie do mry na wlasrrwa glebokosc I mwuje przez jednoeiesne rde$rCE»Rie jednej 4 pary trzpieni f, a nastepnie drugiej paay. Wósek 5 przesuwa sie wzdluz calej dlugosci sciana. JeicE zadna z zarówek nie zaswieca sie te* aaaczy, ze nie ma bledu, którego wielkosc kyh&t wieksza 5 lub równa maksymalnej odchylce nastawionej na przyrzadzie. Nastepnie ptrzyrzad odmocowuje sie i wysuwa z rury krystalizatora na tyle, aby miec dostep do wózka 5. Wsporniki l* wraz st styka¬ mi 12 dosuwa sie do dzwigni f aby lmtliejszyc la tolerancje odfeglbSci styków od dzwJgfet Fonownie mocuje sie przyrzad w rurze krysfai&ei&fa i prze¬ suwa wózek z czujnikami wzdluz calego zakresu 1S pomiarowego. Czytihosc te powtarza sie kilka¬ krotnie az do zetkniecia sie styków 12 z dzwignia 8. Przy kazdym nastawianiu znaife jest odleglosc od styków do dzwigni wyrazona nr nu. Bodczas przesuwania wózka wzdluz zfeftrettu* |fofcila#owego 20 obserwuje sie zarówki kontrolne. Jtefeli któras z hkh zatswiecf sie to w tabeli wynikóV dla danej glebokosci okreslonej sciezki wpisuje sie wielkosc otfclrylki upatrzonej ztialtfem f ltffi -. P8 za*Ettfi- czeniu cyklu pomiarowego tabela wyników jest 25 wypelniona i na jej podstawie dokonuje sie ana¬ lizy wielkosci ! charakteru defbrmacji badanej sciany rury.Sprawdzenie stanu krystalizatora odbywa sie przez nastawienie styków 12 w odleglosci od dzwi- 30 gni równej dopuszczalnej odchylce. Odchylka ta zostala uprzednio ustalona na drodze badan. Po jednym zamocowaniu i przesunieciu wózka ocenia sie stan krystalizatora. Jezeli w czasie sprawdza¬ nia nie zaobserwuje sie zaswiecenia zadnej za- S5 rowki oznacza to, ze krystalizator jest dobry. Je¬ zeli czesc zarówek swieci sie — oznacza to, ze krystalizator trzeba wymienic. PL