We wszyst¬ kich tych sposobach jako material wyjsciowy sto¬ suje sie wolna 4-aminoantypiryne, co jest wysoce niekorzystne, gdyz 4-aminoantypiryna jest zwiaz¬ kiem trudnym do otrzymania w stanie czystym.Dodatkowa, powazna wada wspomnianych sposo¬ bów, polegajacych na uwodornianiu, stanowi to, ze wymagaja one stosowania drogich katalizatorów i pracy pod wysokim cisnieniem, totez sa nieeko¬ nomiczne i trudne w realizacji.Obecnie stwierdzono, ze 4-izopropyloaminoanty- piryne o wzorze 1 mozna otrzymywac z dobra wy¬ dajnoscia i bez potrzeby stosowania podwyzszonego cisnienia, redukujac amalgamatem cynkowym w obecnosci acetonu chlorowodorki 4-aminoanty- piryny lub 4-nitrozoantypiryne o wzorze 2, lub pochodne 4-aminoantypiryny o wzorze ogólnym 3, w którym R oznacza grupe sulfonowa, formylowa lub inna, ulegajaca latwo hydrolizie w kwasnym srodowisku. Wymienione zwiazki sa latwiej do- 10 15 20 25 stepne w stanie czystym niz wolna 4-aminoanty¬ piryna. Szczególnie korzystnie jest stosowac tu jako material wyjsciowy chlorowodorek 4-amino¬ antypiryny, poniewaz, stanowi on latwo dostepny pólprodukt w procesie otrzymywania 4-dwumety- loaminoantypiryny i nie potrzeba go wyodrebniac, lecz moze byc uzyty do redukcji zgodnie z wyna¬ lazkiem w roztworze kwasu solnego.Zgodnie z wynalazkiem redukcje prowadzi sie w srodowisku kwasnym, zwlaszcza w srodowisku kwasu solnego, przy czym wytwarzana 4-izopropy- loaminoantypiryne wydziela sie ze srodowiska reakcji jako kompleksowy zwiazek z sola cynku, a zwlaszcza z chlorkiem cynkowym. Kompleks ten rozklada sie nastepnie alkaliami w srodowisku wodnym i ekstrahuje rozpuszczalnikiem, np. octa¬ nem etylu lub w srodowisku rozpuszczalnika orga¬ nicznego, np. benzenu, rozklada sie gazowym amo¬ niakiem, a nastepnie przekrystalizowuje z tego rozpuszczalnika. Jezeli jako material wyjsciowy stosuje sie 4-nitrozoantypiryne, wówczas przejscio¬ wo powstaje 4-aminoantypiryna, która redukowana dalej w obecnosci acetonu daje w tej samej fazie procesu 4-izopropyloaminoantypiryne.W celu otrzymania zwiazków 4-izopropyloami- noantypiryny z chlorowcowodorem, wolna 4-izopro¬ pyloaminoantypiryne traktuje sie gazowym chloro¬ wodorem, bromowodorem lub jodowodorem w sro¬ dowisku bezwodnym.Wolna 4-izopropyloaminoantypiryna jest krysta- 5112451124 3 licznym zwiazkiem o charakterze zasadowym. Two¬ rzy ona z kwasami nieorganicznymi i organicznymi trwale, krystaliczne sole, majace wlasciwosci far¬ makologiczne, a mianowicie analgetyczne i antypi- ryczne, przy czym zwiazki te przewyzszaja w dzia- 5 laniu dwumetyloaminoantypiryne.Sposób wedlug wynalazku jest blizej wyjasnio-. ny w ponizszych przykladach. *¦- Przy kla dr 1. Mieszanine skladajaca sie z 23 g 4-formyloaminóantypiryny, 40 ml acetonu, 30 g io amalgamatu cynkowego i 120 ml 20°/t-ego kwasu solnego ogrzewa sie i utrzymuje we wrzeniu w cia¬ gu 5 godzin. Goracy roztwór odsacza sie od nie- przereagowanego amalgamatu cynkowego i chlodzi do temperatury 10°C. Z klarownego roztworu wy- 15 dziela sie krystaliczny kompleks 4-izopropyloami- noantypiryny z chlorkiem cynkowym. Wydzielony osad odsacza sie i przemywa 20 ml bezwodnego etanolu. Otrzymany kompleks rozklada sie 100 ml 10 procentowego roztworu wody amoniakalnej *° i ekstrahuje dwukrotnie 50 ml octanu etylu. Po¬ laczone wyciagi oddestylowuje sie pod zmniejszo¬ nym cisnieniem do malej objetosci i pozostawia do ochlodzenia. Wydziela sie w postaci krystalicznej 1-fenylo- 2,3 -dwumetylo-4-izopropyloaminopyrazo- ^ lon-5, który odsacza sie i ponownie przekrystalizo- wuje z octanu etylu. Otrzymuje sie 15 g produktu o temperaturze topnienia 80—81°C, co stanowi 62Vt wydajnosci teoretycznej. Jednochlorowodorek tego zwiazku otrzymuje sie zawieszajac wysuszony 3° kompleks w benzenie i rozkladajac przez przepu¬ szczanie gazowego amoniaku. Odsacza sie wydzie¬ lony ZnCli2NH8, a przesacz nasyca gazowym chlo¬ rowodorem. Po oddestylowaniu nadmiaru rozpusz¬ czalnika krystalizuje chlorowodorek 4-izopropylo- aminoantypiryny. Po przekrystalizowaniu z etano¬ lu zwiazek ten topnieje w temperaturze 202—205°C z równoczesnym rozkladem.Przyklad 2. Mieszanine, skladajaca sie z 28 g 4-sulfoaminoantypiryny, 40 ml acetonu, 30 g amal- *° gamatu cynkowego i 120 ml 20 procentowego kwa¬ su solnego, ogrzewa sie i utrzymuje we wrzeniu w ciagu 5 godzin. Goracy roztwór odsacza sie od nieprzereagowanego amalgamatu cynkowego i chlo¬ dzi do temperatury 10°C. Z roztworu wydziela sie 45 krystaliczny kompleks 4-izopropyloaminoantypiryny z chlorkiem cynkowym. Kompleks ten odsacza sie, przemywa 20 ml bezwodnego etanolu i zawiesza w benzenie, a nastepnie rozklada przepuszczajac gazowy amoniak. Odsacza sie wydzielony ZnCb: : 2NHs, przemywa benzenem i zateza przesacz do malej objetosci. Po ochlodzeniu krystalizuje 4-izopropyloaminoantypiryna, która przekrystalizo- wuje sie z octanu etylu. Otrzymuje sie 15 g pro¬ duktu o temperaturze topnienia 80—81°C, co sta- 55 nowi 62*/« wydajnosci teoretycznej.Przyklad 3. Do mieszaniny, skladajacej sie z 30 g amalgamatu cynkowego i 40 ml acetonu, wkrapla sie mieszajac w temperaturze 50°C w cia¬ gu 15 minut 120 ml 20 procentowego kwasu solnego, * 35 50 zawierajacego 24 g chlorowodorku 4-aminoantypi- ryny. Mieszanine reakcyjna ogrzewa sie i utrzy¬ muje we wrzeniu w ciagu 5 godzin, a nastepnie odsacza na goraco i chlodzi przesacz do tempera¬ tury 10°C. Z roztworu wydziela sie krystaliczny kompleks 4-izopropyloaminoantypiryny z chlorkiem cynkowym. Kompleks ten odsacza sie, przemywa 20 ml bezwodnego etanolu i rozpuszcza w 100 ml 10 procentowej wody amoniakalnej, a nastepnie ekstrahuje dwukrotnie 50 ml octanu etylu. Pola¬ czone wyciagi oddestylowuje sie pod zmniejszonym cisnieniem do malej objetosci. Po ochlodzeniu wy¬ dziela sie krystaliczna 4-izopropyloaminoantypiry¬ na, która po przekrystalizowaniu z octanu etylu topnieje w temperaturze 80—81°C. Otrzymuje sie 15 g produktu, co stanowi ©2% wydajnosci teore¬ tycznej.Przyklad 4. 22 g 4-nitrozoantypiryny zawie¬ sza sie w 150 ml 20 procentowego kwasu solnego i dodaje mieszajac, malymi porcjami, 40 g amal¬ gamatu cynkowego tak, aby temperatura nie prze¬ kroczyla 35°C. Miesza sie az do zupelnego odbar¬ wienia roztworu, po czym dodaje 40 ml acetonu i ogrzewa, utrzymujac we wrzeniu w ciagu 5 go¬ dzin. Roztwór przesacza sie, chlodzi do temperatury 25°C, zobojetnia woda amoniakalna i ekstrahuje dwukrotnie 50 ml benzenu. Polaczone wyciagi odparowuje sie do malej objetosci i odstawia do krystalizacji. Po ochlodzeniu wydzielaja sie kry¬ sztaly 4-izopropyloaminoantypiryny, które odsacza sie i ponownie przekrystalizowuje z octanu etylu.Otrzymuje sie 11 g produktu o temperaturze top¬ nienia 80—81°C, co stanowi 45V* wydajnosci teo¬ retycznej. PL PL