Opublikowano: 2.XI.1965 50312 KI. 63c, 44 MKP B 62 d ZS/oi, UKD Wspóltwórcy wynalazku: mgr inz. Janusz Pawlowski, Stanislaw Peliwo, Antoni Kasten, Henryk Sietninski Wlasciciel patentu: Instytut Wzornictwa Przemyslowego, Warszawa (Polska) Uklad zawieszenia drzwi samochodu lub innego pojazdu mechanicznego Przedmiotem wynalazku jest dzwigniowy uklad zawieszenia drzwi samochodu lub innego pojazdu mechanicznego.Znany sposób mocowania drzwi w samochodach i innych pojazdach mechanicznych, polegajacy na ich zawieszeniu zawiasowym, wykazuje caly szereg wad i niedogodnosci. W trakcie otwierania drzwi zawiasowych powiekszaja one znacznie gabaryt po¬ jazdu mechanicznego, wskutek czego wystepuja po¬ wazne ograniczenia parkowania tych pojazdów.Ponadto wskutek przypadkowego otwarcia takich drzwi w czasie jazcy samochodu istnieje duze nie¬ bezpieczenstwo potracenia nimi przechodniów lub uderzenia w przydrozne przedmioty.Stwierdzono przy tym, ze dla wygodnego wejscia do samochodu nalezy uchylic drzwi zawiasowe o kat 90°, co w przypadku postoju samochodu przy krawezniku powoduje zaklócenia ruchu pieszego na chodnikach. Opisane wady drzwi zawiasowych do¬ prowadzily do rozwazan nad mozliwoscia zastoso¬ wania innego ukladu zawieszenia drzwi samocho¬ dowych.Coraz czesciej sa spotykane w furgonetkach drzwi przesuwane na rolkach, prowadzonych na odpo¬ wiednich szynach. Znany jest równiez na przyklad z polskiego opisu patentowego Nr 42899 uklad za¬ wieszenia drzwi na drazkach prowadniczych, które przemieszczaja sie na szynach. Uklad ten stano- wiecy niewatpliwie postep w tej dziedzinie posiada jednak te zasadnicza wade, ze mechanizm przesu- 20 30 wu drzwi jest bardzo skomplikowany i powoduje czeste zacinanie sie. Ponadto dla otwarcia takich drzwi wymagany jest duzy nacisk wskutek wyste¬ pujacych duzych oporów mechanizmu przesuwu, co w przypadkach naglej koniecznosci opuszczenia wo¬ zu, na przyklad podczas pozaru samochodu, utrud¬ nia natychmiastowe wyjscie z samochodu. Dlatego tez uklad ten nie znalazl szerszego zastosowania i nadal produkowane sa samochody z drzwiami za¬ wiasowymi.Opisane niedogodnosci zostaly calkowicie wyeli¬ minowane w ukladzie zawieszenia drzwi samocho¬ dowych wedlug wynalazku. Istota tego ukladu pole¬ ga na tym, ze drzwi sa przymocowane obrotowo do dzwigni o odpowiednich ksztaltach, z których gór¬ ne dzwignie sa osadzone swymi czopami obrotowo i przesuwnie w kanale belki nadrzwiowej, a dolne diwignie sa osadzone na czopach wspólpracujacych z kanalem belki progowej. - Dla otwarcia tych drzwi wystarczy niewielka sila wypychajaca je na zewnatrz i sila przylozona w kie¬ runku ich ruchu. Istnieje równiez mozliwosc ula¬ twionego ustawienia tych drzwi w pozycjach kran¬ cowych (otwarcie lub zamkniecie) za pomoca spre¬ zyn dzialajacych mimosrodowo. Ryglowanie drzwi zgodnie z wynalazkiem w pozycji zamknietej jest dokonywane poprzez dwa zatrzaski zaskakujace w gniazda slupków przedniego i tylnego, przy czym zatrzaski sa zwalniane prostym ukladem ciegien.Uklad zawieszenia drzwi samochodowych wedlug 5031250312 3 wynalazku umozliwia ciasne parkowanie samocho¬ dów, parkowanie ich przy kraweznikach ulic o wa¬ skich chodnikach z otwartymi drzwiami podczas dlugotrwalego wyladunku towarów z samochodu, jak równiez umozliwia jazde w szczególnych przy¬ padkach z otwartymi drzwiami.Równiez bardzo istotna cecha wynalazku jest do¬ wolnosc kierunku odslaniania otworu drzwiowego w przód lub w tyl przy niewielkiej zmianie kon¬ strukcyjnej poszczególnych elementów, jednak bez zmiany wytloczki drzwi. W przypadku kiedy drzwi maja ksztalt symetryczny wzgledem ich osi piono¬ wej unika sie wykonawstwa drzwi prawych lub le¬ wych w wyniku tego uzyskuje sie dwukrotnie mniejsza liczbe wykrójników i tloczników, mniej¬ sza liczbe przyrzadów montazowych i oszczednosc powierzchni produkcyjnej.Wynalazek jest szczególowo objasniony na pod¬ stawie rysunku, na którym uwidoczniono przykla¬ dowy uklad zawieszenia drzwi samochodowych, przy czym fig. 1 przedstawia pogladowo tradycyjny sposób zawieszenia drzwi samochodowych, fig. 2 — sposób zawieszenia drzwi wedlug wynalazku (dla orientacji podano dla obu przypadków przedzialy zwiekszania sie gabarytu samochodu przy drzwiach otwartych), fig. 3 — widok drzwi w kierunku rów¬ noleglym do ich plaszczyzny, a fig. 4 — przekrój tych drzwi z fig. 3 plaszczyzna A—A.Jak to uwidoczniono na fig. 3 i 4 drzwi 5 sa za¬ mocowane obrotowo do dzwigni górnych 1 oraz dzwigni dolnych 2. Górne dzwignie 2 sa osadzone swymi czopami obrotowo i przesuwliwie w podluz¬ nym kanale 7a belki nadrzwiowej 7, natomiast dol¬ ne dzwignie 2 sa osadzone swymi czopami w kana- 15 20 30 le 8a belki progu 8. Dla otwarcia drzwi 5, których skrajne polozenie otwarcia przedstawiono na fig. 4, wystarczy nieznaczna sila P wypychajaca je na ze¬ wnatrz, a nastepnie sila Fi przylozona w kierunku ich ruchu, przy czym ruchy czopów dzwigni 1 i 2 wspólpracujacych z drzwiami 5 przedstawione sa na tej fig. liniami 3. Drzwi 5 sa zaopatrzone w dolne i górne oblachowanie 4, przykrywajace z zewnatrz dzwignie 1 i 2. Ryglowanie drzwi 5 w pozycji zam¬ knietej jest dokonywane dwoma zatrzaskami 6, za¬ skakujacymi w odpowiednie gniazda slupka przed¬ niego G i slupka tylnego 10, przy czym zatrzaski te sa zwalniane ukladem ciegien 11. PL