PL49550B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 14.VI.1965 49550 KI. 8k, 3 MKP D 06 m UKD Wspóltwórcy wynalazku: mgr inz. Izabela Dukwicz, mgr inz. Wieslaw |qh»j Y^t*-»'"/* Skwarcz, dr Stefan Fulde, mgr inz. Wieslaw L" ' i Olczyk ] Wlasciciel patentu: Instytut Przemyslu Organicznego, Warszawa (Pol- r,L*^' ¦'-K';!",;oweac Sposób wytwarzania apretury wodoodpornej i wodoszczelnej i Przedmiotem wynalazku jest sposób wykonania apretury wodoodpornej i wodoszczelnej na tkani¬ nach, papierze, skórze i innych tworzywach.Wedlug znanych metod w celu nadania wlasci¬ wosci wodoodpornych i wodoszczelnych tkaniny, papier, skóre lub inne tworzywa powleka sie po¬ chodnymi kauczuku, polichlorku winylu wzgled¬ nie poliakrylanami. Tego rodzaju apretury spelnia¬ ja stawiane im wymagania, wykazuja jednak sze¬ reg wad ograniczajacych ich zakres stosowania.Wady te polegaja na braku przewiewnosci im¬ pregnowanego materialu, szybkim starzeniu i pe¬ kaniu apretur z pochodnych kauczuku i poli¬ chlorku winylu oraz wydzielaniu nieprzyjemnego zapachu. Ta wlasciwosc szczególnie uwydatnia sie przy apreturach z poliakrylanów. Brak przewiew¬ nosci i nieprzyjemny zapach znanych apretur wo¬ doodpornych wodoszczelnych utrudnia a czesto uniemozliwia stosowanie ich do impregnacji tka¬ nin odziezowych wzglednie uzytkowych jak np. namioty.Znany jest równiez np. z opisów patentowych nr nr 41571 i 40749 sposób wytwarzania apretur wodoodpornych przez dzialanie izocyjanianów na wlókna, które posiadaja wolna grupe OH np. wlókna celulozowe. W wyniku reakcji tworzy sie na wlóknie apretura wykazujaca wylacznie wlasci¬ wosci wodoodporne a nie wodoszczelne.Do niektórych celów wymagana jest calkowita 2 wodoszczelnosc impregnowanego tworzywa, przy równoczesnej przewiewnosci.Stwierdzono, ze mozna wytworzyc bezzapacho- we, elastyczne apretury wodoodporne o calkowi- 5 tej wodoszczelnosci i przewiewne, jesli na tkani¬ ne, skóre, papier lub inne tworzywo naniesie sie roztwór, skladajacy sie z rozpuszczalnika organicz¬ nego w którym rozpuszczony jest zwiazek wy¬ tworzony przez dzialanie na dwuizocyjaniany polie- io strami wzglednie polieterami oraz poliizocyjania- ny a nastepnie usunie rozpuszczalnik.W celu przeprowadzenia sposobu wedlug wyna¬ lazku na poliestry lub polietery dziala sie dwu- izocyjanianami na przyklad fenylodwuizocyjani- 15 nem, naftalenodwuizocyjanianem. Reakcje prowa¬ dzi sie w roztworze rozpuszczalnika organicznego, wzglednie przez stapianie dwu zwiazków.Dla przyspieszenia procesu reakcje mozna prowa¬ dzic w obecnosci katalizatorów takich jak .chlorki 20 kwasowe, aminy trzeciorzedowe lub zwiazki me¬ taloorganiczne cyny, tytanu, cyrkonu, miedzi wzglednie ich mieszaniny.Produkt reakcji rozpuszcza sie w rozpuszczalni¬ ku organicznym na przyklad octanie etylu i do 25 roztworu dodaje sie poliizocyjanian na przyklad trójizocyjanian.Tak przygotowanym roztworem powleka sie im¬ pregnowany: material na przyklad na powlekarce i suszy. W czasie suszenia zachodzi reakcja po- 30 miedzy poliizocyjanianem i produktem reakcji 4955049550 3 4 dwuizocyjanianu z poliestrami wzglednie poliete- rami i tworzy sie nierozpuszczalny film nadajacy impregnowanemu materialowi wlasciwosci wodo¬ odporne i wodoszczelne. Katalizatorami przyspie¬ szajacymi wytwarzanie nierozpuszczalnego filmu sa te same katalizatory, które stosuje sie w re¬ akcji dwuizocyjanianu z poliestrami lub polie- terami. Wytworzona -sposobem wedlug wynalazku apretura nie posiada zapachu, jest trwale elastycz¬ na oraz zachowuje przewiewnosc impregnowanego materialu w stopniu pozwalajacym na stosowa¬ nie do celów odziezowych.Przyklad 1. 100 g poliestru z kwasu adypi- nowego i glikolu etylenowego o liczbie kwasowej 1 i liczbie hydroksylowej 56—58 odwadnia sie a na¬ stepnie w temperaturze 130°C dodaje sie 6,10 g fenylenodwuizocyjanianu i ogrzewa sie w ciagu 3 godzin. Otrzymany zwiazek rozpuszcza sie w oc¬ tanie etylu tak aby otrzymac 30—i50°/o-owy roz¬ twór. Do roztworu tego dodaje sie nastepnie trój- izocyjanianu na przyklad produktu reakcji 3 moli fenylenodwuizocyjanianu i 1 mola trójmetylolo- propanu, w ilosci 10—15°/o wagowych w stosunku do ilosci w roztworze produktu reakcji poliestru z dwuizocyjanianem. Nastepnie na powlekarce na¬ nosi sie ten roztwór na tkanine i suszy sie ja w suszarce w temperaturze 30—80°C. Po wysusze¬ niu apretura jest juz w zasadzie utrwalona, jed¬ nakze korzystne jest sezonowac ja jeszcze przez 2—3 dni w temperaturze pokojowej.Przyklad 2. 100 g poliestru z kwasu ady- pinowego, glikolu dwuetylowego i heksantriolu o liczbie kwasowej 2 i liczbie hydroksylowej 60, rozpuszcza sie w 120 g chlorobenzenu po czym do- 5 daje sie 10 g naftalenodwuizocyjanianu i ogrze¬ wa calosc w ciagu 8 godzin w temperaturze 120°C.Celem przyspieszenia reakcji do roztworu tego dodaje sie 1 g chlorku dwubutylocynowego jako katalizatora. Po zakonczeniu ogrzewania do roz- io tworu dodaje sie 10 g trójizocyjanianu (jak w przykladzie 1) oraz 2 g katalizatora — chlorku dwubutylocynawego. Otrzymany roztwór nanosi sie na tkanine i dalej postepuje jak w przykladzie 1. 15 PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób wytwarzania apretury wodoodpornej i wodoszczelnej, znamienny tym, ze na impreg¬ nowany material nanosi sie roztwór skladajacy 20 sie z rozpuszczalnika organicznego w którym uprzednio rozpuszcza sie zwiazek wytworzony przez dzialanie na poliestry lub polietery dwu- izocyjanianami oraz poliizocyjaniany i nastep¬ nie material suszy sie. 25
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze jako katalizator przyspieszajacy wytwarzanie filmu wodoodpornego stosuje sie chlorki kwa¬ sowe, aminy trzeciorzedowe lub zwiazki me¬ taloorganiczne cyny, tytanu, cyrkonu, miedzi 30 wzglednie ich mieszaniny. [BIBLIOTEKA PZG w Pab. 399-65 400 egz. f. A-4 PL