PL48338B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano: 14. VII. 1964 48 338 KI. 42 a 20 MKP B 43 UKD 1 13IC0 BIBLIOTEKA! Twórca wynalazku: mgr inz. Zbigniew Florian Wlasciciel patentu: Przedsiebiorstwo Geologiczne we Wroclawiu Przedsiebiorstwo PanstWowe, Wroclaw (Polska) Urzedu Pateniowepo Przyrzad do wyznaczania punktów podzialowych przy sporzadzaniu planów warstwicowych Przedmiotem wynalazku jest przyrzad sluzacy do wyznaczania punktów podzialowych planów warstwicowych 'dokumentacji geologicznej i hy¬ drogeologicznej. Przyrzad ten umozliwia wyzna¬ czanie, na rzucie, prostej punktów w odstepach o okreslonym module, których cechy róznia sie o pewna stala wielkosc, co pozwala na geometry¬ czna interpretacje zagadnienia bedacego przed¬ miotem dokumentacji geologicznej.Dotychczas stosuje sie rózne przyrzady umozli¬ wiajace interpolacje cech metodami: matematycz¬ na, graficzna lub wzornika z prostymi równole¬ glymi.Wada metody matematycznej wymagajacej sto¬ sowania suwaka logarytmicznego, linijki z po- dzialka i kroczka lub cyrkla, jest koniecznosc do¬ konania licznych obliczen za pomoca suwaka lo¬ garytmicznego, odmierzania nastepnie wylicza¬ nych wartosci za pomoca linijki i przeniesienie ich za pomoca kroczka na odcinki interpolowane.Dodatkowa trudnosc .powstaje, gdy koncowe punkty odcinka interpolowanego posiadaja war¬ tosci ulamkowe. W tym przypadku konieczne jest obliczenie ulamkowych wartosci modulu prostej, a nastepnie przeniesienie tych wartosci na odci¬ nek interpolowany. Metoda ta wymaga znaczne¬ go nakladu pracy.Wada metocty graficznej, wymagajacej stoso¬ wania zespolu ekierek, jest koniecznosc wykona¬ nia calego szeregu konstrukcji geometrycznych. 10 15 20 25 30 Metoda ta jest duzo bardziej pracochlonna od metody matematycznej i dlatego w praktyce jest malo stosowana- Wada metody wzornika z prostymi równolegly¬ mi, wymagajacej stosowania w zaleznosci ocl skali rysunków i wielkosci róznicy miedzy punktami inteipodowanymi szeregu wziornojków oraz igiel do nakluwania punktów interpolowanych jest to, ze naklute igla punkty na planie sa malo widoczne i wymagaja dodatkowego oznaczenia olówkiem.Ponadto wzornik ze wzgledu na czeste nakluwa¬ nie igla ulega szybkiemu zuzyciu. W przypadku malej róznicy miedzy koncowymi punktami od¬ cinka interpolowanego równolegle linie wzornika przecinaja sie z odcinkiem interpolowanym pod bardzo malym katem, co powoduje, ze stopnio¬ wanie prostej jest wówczas malo dokladne.Wymienionych wad nie ma przyrzad wedlug wynalazku, który umozliwia dokonywanie inter¬ polacji w sposób mechaniczny i w porównaniu do znanych metod szybciej i dokladniej.Istota przyrzadu wedlug wynalazku polega na wprowadzeniu listwy suwakowej, zaopatrzonej w rylec do sztywnego umocowania przyrzadu na planie, polaczonej przegubowo za pomoca listwy laczacej z linijka z podzialka, przy czym w miej¬ scu zlaczenia listwy laczacej z linijka i na swo¬ bodnym koncu linijki osadzone sa rylce. W li¬ stwie suwakowej umocowana jest przesuwnie ekierka, której przeciwprostokatna jest sfazowa-48 338 3 \ 4 na, co umozliwia dokladniejsze oznaczenie punk¬ tów interpolowanych na planie.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia przyrzad w widoku perspekty¬ wicznym, fig. 2 — w widoku z góry i fig. 3 — w widoku z boku.Do listwy suwakowej 1 za pomoca nitu zamoco¬ wana jest ruchomo listwa laczaca 2 w której wy¬ cieciu 3 osadzona jest przegubowo linijka 4 z po- dzialka. W miejscu tym osadzony jest rylec 5. Na przeciwnym koncu linijki 4 osadzony jest rylec 6 z pokretlem.W bocznej wewnetrznej sciance listwy suwako¬ wej 1 znajduje sie rowek prowadniczy 7 w ksztal¬ cie trapezu, a w dolnej przedniej czesci listwy suwakowej 1 umocowany jest rylec 8* Rylce 5, 6, 8 sluza do sztywnego umocowania przyrzadu na planie w trakcie wykonywania interpolacji cech.Z listwa suwakowa 1 polaczona jest przesuwnie scianka pionowa 9, której podluzna prowadnica 10 wchodzi na rowek prowadniczy 7. Scianka pic-1 nowa 9 zlaczona jest trwale z ekierka 11. Od gó¬ ry w sciance pionowej 9 znajduja sie pólkoliste wyciecia sluzace do dogodnego pomieszczenia palców osoby wykonujacej interpolacje. Przeciw- prostokatna ekierki 11 jest sfazowana, co zapo¬ biega odchyleniu olówka, a tym samym umozli¬ wia dokladniejsze oznaczenie punktu interpolo¬ wanego na planie.Interpolowanie punktów cechowanych za pomo¬ ca przyrzadu wedlug wynalazku odbywa sie na¬ stepujaco.Przy wyznaczaniu punktów interpolowanych stanowiacych podstawe do sporzadzania planów warstwicowych na przyklad pokladu grubosci we¬ gla nalezy na naniesiony wedlug wspólrzednych otwór wiertniczy na planie umiescic taki punkt linijki 4 z podzialka, który by odpowiadal grubosci pokladu wegla nawierconego w danym otworze. Na<- stepnie po umocowaniu linijki 4 za pomoca rylców 5, 6 tak nalezy manewrowac przyrzadem, aby przeciwprostokatna ekierki 11 zostala naprowadzo¬ na na drugi otwór wiertniczy naniesionyna planie i jednoczesnie osiagnela na linijce 4 wartosc od¬ powiadajaca grubosci pokladu wegla w otworze.Po wykonaniu tej czynnosci wbija sie rylec 8 w plan, a nastepnie przez przesuwanie ekierki 11 wzdluz listwy suwakowej 1 wyznacza sie punkty podzialowe na prostej laczacej oba otwory wiert¬ nicze na planie. Umieszczenie linijki 4 w wy¬ cieciu widelek 3 listwy laczacej 2 zapobiega za¬ czepieniu ekierki 11 o linijke 4 podczas jej prze¬ suwania w listwie suwakowej 1.Przeprowadzenie za pomoca przyrzadu w ten sposób interpolacji nie nastrecza trudnosci, jest szybkie i dokladne.Przyrzad wedlug wynalazku moze byc zastoso¬ wany szczególnie przy opracowywaniu map sy- tuacyjno-powierzchniowych, planów warstwico¬ wych przedstawiajacych zjawiska hydrologiczno- meteorologicznie oraz wszelkiego rodzaju zagad¬ nien przedstawionych za pomoca planów warstwi¬ cowych. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Przyrzad do wyznaczania punktów podzialowych przy sporzadzaniu planów warstwicowych, zna¬ mienny tym, ze sklacla sie z listwy suwakowej (1) polaczonej ruchomo za pomoca listwy laczacej (2) z linijka (4) z podzialka i ze scianki pionowej (9) polaczonej z ekierka (11), przy czym do zamoco¬ wania przyrzadu na planie, w miejscu polaczenia listwy laczacej (2) z linijka (4) osadzony jest rylec (5) na przeciwnym koncu linijki (4) — rylec (6) z pokretlem, a w dolnej czesci listwy suwakowej (1), rylec (8). 10 15 20 25 30 3548338 2^ Ll 5,6 Fig. 3 941. RSW „Prasa" Kielce. Nakl. 300 egz. PL