PL47901B1 - - Google Patents

Description

^ *wjia O 4. ,4 POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 47901 KI.KI. 12 o, 14 internat. C 07 c Lódzkie Zaklady Farmaceutyczne „Polfa"*) Lódz, Polska Sposób wytwarzania kwasów a-alkiloksy-a,a-dwufenylooctowych Patent trwa od dnia 19 listopada 1962 r.Wynalazek dotyczy sposobu wytwarzania kwa¬ sów a -alkiloksy- a,a - dwufenylooctowych, tak zwanych eterokwasów, w których alkil oznacza rodnik metylowy, etylowy, propylowy, izopro¬ pylowy, butylowy, izonbutylowy, amylowy itd.Znane sa liczne sposoby wytwarzania oma¬ wianych kwasów. Jeden z cich (Liebigs Ann 1912, 390 str. 374) opiera sie na przeprowadze¬ niu kwasu benzilowego w bromek kwasu a-bro- mo-aa-dwufenylooctowego a nastepnie w ester metylowy lub etylowy kwasu a-metoksy- lub etoksy-aa-dwufenylooctowego, który po o- czyszczeniu na drodze destylacji w wysokiej prózni zmydla sie alkoholowym roztworem lu¬ gu potasowego i po zakwaszeniu wydziela kry¬ staliczny kwas. Stosowany do reakcji z 'kwa¬ sem benzilowym trójbromek fosforu jest trud¬ ny do wytwarzania ze wzgledu na bezpieczen¬ stwo oraz klopotliwy w stosowaniu.*) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze wspól¬ twórcami wynalazku sa prof. dr Anna Chrzasz- czewska i mgr Nikodem Iciek.W podobny sposób otrzymuje sie kwasy a-eto_ ksy-, a-nnpropoksy-, a-izo-propoksy- j a-n- -butoksy-aa-dwufenylooctowe z chlorku kwa¬ su a^chloro-a, a-dwufenylooctowego otrzyma¬ nego przez traktowanie kwasu benzilowego chlorkiem tionylu (Helvetica Chimica Acta 1951 str. 373).Inny znany sposób (Chemical Abstracts 1957 str. 13819) polega na wprowadzaniu alkoholo¬ wego roztworu kwasu a^chloro^a,a-d!Wufenylo- octowego do alkoholanu sodu, ogrzewaniu w ce¬ lu przeprowadzenia reakcji, oddestylowaniu al¬ koholu, rozpuszczeniu w wodzie i ekstrahowaniu eterem etylowym, zakwaszeniu wodnego roz¬ tworu 1 ponownym ekstrahowaniu eterem. Z ekstraktu tego po odpedzeniu eteru krystalizuje sie gotowy produkt. Sposób ten wykazuje te wade, ze wskutek silnej reakcji egzotermicznej w pierwszej fazie procesu, powstaja produkty uboczne, a poza tym jest niebezpieczny ze wzgledu na stosowanie eteru.Stwierdzono, ze mozna otrzymac kwasy ot-al-WloikBy-a,a-dW^e^ljOQct()Wfi z j^minieriem o- mówionych tendaoscj, jezeli do alkoholanu sodu, sporzadzonego^ z odpowiedniego alkoholu jak metylowy, etylowy, nnpr©pylowy,' izo-propylo- wy, n^butylowy; izo-butylowy, n-amylowy, izo-amylowy, i schlodzonego do temperatury okolo 0°C wkropli sie roztwór kwasu a-chloro- -a,a^waifenyilooetowego w bezwodnym benzene i mieszajac utrzyma mase reakcyjna w tej tem¬ peraturze w ciagu 1—2 godzin, po czym ogrzeje pod chlodnica zwrotna w temperaturze wrzenia az do zakonczenia reakcji. Otrzymany produkt po ostudzeniu przesacza sie i z przesaczu od¬ dziela rozpuszczalnik i alkohol na drodze des¬ tylacji azeotropawej. Oleista pozostal.isc roz¬ puszcza sie w odpowiednim [rozpuszczalniku na goraco np. w kwasie octowym lodowatym, eta¬ nolu, dodaje wegla aktywnego i saczy. Z prze¬ saczu, po oziebieniu wypadaja krysztaly odpo¬ wiedniego kwasu, które przemywa sie woda i suszy. ,. ,^. . ¦ < .. ^ Przyklad I. Do kolby trójszyjnej 1,5 1 zaopa¬ trzonej w mieszadlo, chlodnice zwrotna i wkra- placz, wprowadza sie 150 ml absolutnego meta¬ nolu ; po uruchomieniu mieszadla malymi por¬ cjami 12 g czystego sodu metalicznego. Kolbe nalezy chlodzic woda, gdyz reakcja jest bar¬ dzo egzotermiczna. Po przeneagowaniu sodu do konca zawartosc kolby schladza sie na lazni z lodem i sola do temperatury okolo 0°C i przy silnym mieszaniu zawartosci kolby wkrapla sie uprzednio przygotowany roztwór 124 g kwasu a-chl0TOr^,a-dwufenylooictowego w 750 ml su¬ chego benzenu w ciagu l^ej godziny.Po wtopie¬ niu roztworu kwasu dalej miesza sie i chlodzi produkt reakcji w fciagu 2-eh godzin. Po tym czasie ogrzewa sie mase reakcyjna naJazni wod-; nej, utrzymujac temperature wrzenia rozpusz- czalniika, w ciagu 5-ciu godzin przy ciaglym mie¬ szaniu. Po zakonczeniu procesu mase poreak¬ cyjna odstawia sie na noc.Na drugi dzien produkt reakcji przesacza sie na lejku sitowym. Przesacz przenosi sie do 2 1 kolby destylacyjnej, dodaje sie 50 ml wody des¬ tylowanej i oddestylowuje rozpuszczalnik na lazni wodnej. Do pozostalego w kolbie zóltego oleju wprowadza sie 200 ml kwasu octowego lodowatego i 150 ml wody destylowanej oraz 3 g wegla aktywnego. Zawartosc kolby ogrzewa sie dq wrzenia pod chlodnica zwrotna i goracy roztwór przesacza sie powoli przez saczek fal¬ dowany. Do goracego przesaczu wprowadza sie powoli pngr mieszaniu jeszcze 150 ml wody de¬ stylowanej i otrzymany roztwór. odstawia sie do krystalizacji. Po 2-ch dniach otrzymany kry¬ staliczny produkt odsacza sie na Jejku si¬ towym i przemywa kilka razy zimna woda des¬ tylowana. Produkt suszy sie na powietrzu, a nastepnie w prózni. Uzyskuje sie okolo 110 g czystego kwasu a-metoksy-. a,a^dwufenyloocto- wego o temperaturze topnienia = 104—106°C z wydajnoscia okolo 80%.Przyklad II. Do kolby trójszyjnej o pojemno¬ sci 1,5 1 zaopatrzonej w mieszadlo, chlodnice zwrotna i wkraplacz, wprowadza sie 120 ml ab¬ solutnego^ alkoholu etylowego i po uruchomie¬ niu mieszadla 8 g czystego sodu metalicznego malymi porcjami. Kolbe chlodzi sie zimna woda.Pio przereagowanhi sodu schladza sie zawartosc kolby do temperatury okolo 0°C i wolno wkra¬ pla uprzednio przygotowany roztwór 82 g kwa¬ su a-chlo(ro-a,a-dwxifenylooctowego w 500 mi suchego benzenu w czasie 1-ej godziny. Po wk*x- pieniu roztworu kwasu miesza sie i chlodzi na . lazni z lodem i sola jeszcze 2 godziny. Po tym czasie zawartosc koilby ogrzewa sie w ciagu 5-ciu godzin przy mieszaniu i slabym wrzen;u roz¬ puszczalnika. Na drugi dzien osad odsacza sd^ na lejku sitowym i przemywa osad benzenem.Uzyskany przesacz przenosi sie do 2 1 kolby de¬ stylacyjnej/ dodaje 40 ml wody destylowanej i rozpuszczalnik oddestylowuje sie. Do pozosta¬ lego oleju wprowadza sie 200 ml alkoholu ety¬ lowego i 80 ml wody destylowanej, ogrzewa do wrzenia z weglem aktywnym i goracy roztwór przesacza sie przez faldowany saczek. Na drugi dzien z roztworu krystalizuje kwas jt-etoksy- -a,a-dwufenyloootowy w postaci plytek. O- trzymany krystaliczny produkt odsacza sie .na lejku sitowym i przemywa kilka razy woda destylowana, suszy na powietrzu a nastepnie w suszarce prózniowej. Otrzymuje sie 58 g czy¬ stego kwasu a-etoksy-aa^waifenylooctowego o temperaturze topnienia 112—114°C. Z lugów pokrystalizacyjnych po rozcienczeniu woda o- trzymuje sie jeszcze 12 g kwasu.Kwas ten mozna krystalizowac z rozcienczo¬ nego kwasu octowego. Rozpuszcza sie on w etanolu, eterze, chloroformie, kwasie octowym i-benzenie. Trudno rozpuszcza sie w wodzie.Przyklad III. Do kolby trójszyjnej 1,5 1, za¬ opatrzonej w mieszadlo, chlodnice zwrotna i wkraplacz, wprowadza sie 200 ml absolutnego alkoholu n-propylowego i malymi porcjami 10 g metalicznego sodu. Po przereagowaniu sodu za¬ wartosc kolby ochladza sie na lazni z lod€m- - 2 -i sola kuchenna do temperatury okolo 0°G. Na¬ stepnie wkrapla sie uprzednio przygotowany roztwór 105 g kwasu a-chloro- a,a-dwufenylo- •octowego w 750 ml suchego benzenu w ciagu 1 godziny przy silnym mieszaniu zawartosci kolby i jej chlodzeniu.Dalej produkt reakcji chlodzi sie i miesza ciagu 2-eh godzin. Po tym czasie kolbe ogrzewa sie na lazni wodnej i utrzymuje temperature imasy reakcyjnej tak, aby odbywalo sie slabe wrzenie rozpuszczalnika w ciagu 5-ciu godzin.Pod koniec procesu dodaje sie 3 g wegla a/k- rtywnego, doprowadza do wrzenia i odstawia sie prodiukit [poreakcyjny do wystygniecia i od¬ stania na noc. Na drugi dzien mase poreak¬ cyjna przesacza sie na lejku sitowym. Prze¬ sacz przenosi sie do kolby destylacyjnej, do¬ daje 50 ml wody i oddestylowuje azeotropowo rozpuszczalnik.Do pozostalego zóltego oleju wprowadza sie 300 ml kwasu octowego lodowatego i 100 nr -wody destylowanej, dodaje sie 3 g wegla i o- _grzewa pod chlodnica do wrzenia. Goracy roz¬ twór przesacza sie przez faldowany saczek, a przesacz odstawia do krystalizacji, po dodaniu Jeszcze 180 ml wody destylowanej. Po. dwóch dniach krystaliczny produkt odsacza sieiprze- zmywa kilka razy woda destylowana, suszy na powietrzu i w suszarce prózniowej. Uzyskuje sie 78 g krystalicznego kwasu a-nipropoksy- -a,a-dwufenylooctowego o temperaturze top¬ nienia 122—124°C.Przyklad IV. Do kolby trój szyjnej 1,5 1, za¬ opatrzonej w mieszadlo, chlodnice zwrotna i wkraplacz, wprowadza sie 150 ml alkoholu n-butylowego absolutnego i malymi porcjami 7 g sodu metalicznego. Po przereagowaniu sodu zawartosc kolby schladza sie 'do temperatury okolo 0°C i wkrcapla uprzednio przygotowany roztwór 70 g kwasu a-chloro-a,a-dwufenylo- octowego w 400 ml suchego benzenu w ciagu 30 minut. Nastepnie produkt reakcji miesza sie i chlodzi dalej w ciagu 2-ch godzin.Po tym czasie zawartosc kolby ogrzewa sie na lazni wodnej przy slabym wrzeniu rozpusz¬ czalnika pod chlodnica zwrotna w ciagu 6 go¬ dzin. Na drugi dzien mase poreakcyjna przesa-* cza sie na lejku sitowym, a otrzymany przesacz przenosi do kolby destylacyjnej, dodaje 50 mL wody destylowanej i oddestylowuje sie rozpusz¬ czalnik azeotropowo. Do pozostalego zóltego oleju wprowadza sie 150 ml kwasu octowego lo¬ dowatego i 30 ml wody destylowanej, dodaje sie 2 g wegla aktywnego i ogrzewa sie utrzy¬ mujac w stanie wrzenia przez 5 minut. Goracy roztwór przesacza sie przez faldowany saczek i do przesaczu dodaje sie jeszcze 15 ml wody destylowanej, a utworzony roztwór odstawia sie do krystalizacji.Z roztworu krystalizuje produkt w postaci plytek. Na drugi dzien wykrystalizowany kwas odsacza sie i przemywa kilka razy woda desty¬ lowana. Otrzymany kwas suszy sie ma" powie¬ trzu, a nastepnie w suszarce prózniowej.Otrzymuje sie 56 g czystego kwasu a-n-bu- toksy-a,a-dwufenylooctowego o temperaturze topnienia 128—130°C. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób wytwarzania kwasów a-alkiloksy- -a,a-dwufenylooctowych na drodze reakcji kwasu a-chloro-a, a-dwufenylooctowego z al¬ koholanem sodu odpowiedniego alkoholu ali¬ fatycznego, znamienny tym, ze do alkoholanu sodu schlodzonego do temperatury okolo 0°C wkrapla sie roztwór kwasu a-chloro-a,a-dwu- fenylooctowego w bezwodnym benzenie i mie¬ szajac utrzymuje w tej temperaturze w ciagu 1—2 godzin, po czym mieszanine reakcyjna o- grzewa sie w temperaturze wrzenia az do za¬ konczenia reakcji, po czym produkt reakcji wy¬ dziela sie przez przesaczenie, usuwa z niego roz¬ puszczalnik i alkohol, rozpuszca na goraco w odjpowiednim rozpuszczalniku, zwlaszcza w kwasie octowym lodowatym lub etanolu i w znany sposób oczyszcza na drodze krystaliza¬ cji. Lódzkie Zaklady Farmaceutyczne „Polfa" Zastepca: mgr inz. Antoni Sentek rzecznik patentowym 2276. RSW „Prasa", Kielce. Nakl. 250 egz. PL