Ooublikowana dnia 25 marca 1963 r. DUDiiKowana oni £ A * Bi.iOTLKA •Urzedu Potenlowlf© POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 46729 KI. 21 c, 68/01 KI. internat. H 02 d Instytut Elektrotechniki *) Warszawa, Polska Uklad do ograniczania pradu zwarciowego Patent trwa od dnia 1 grudnia 1961 r.Przedmiotem wynalazku jest uklad do ogra¬ niczania pradu zwarciowego zwlaszcza w nisko¬ napieciowych urzadzeniach przemyslowych pra¬ du zmiennego i pradu stalego.Znane uklady do ograniczania pradu zwar¬ ciowego w urzadzeniach pradu zmiennego po¬ legaja na stosowaniu dlawików lub równolegle¬ go polaczenia dlawików z bezpiecznikami zgodnie z fig. 1. Uklady te sa dostateczne w przypadkach zasilania urzadzenia, na przy¬ klad, jednym, dwoma zródlami o duzej mocy zwarciowej. Wówczas stosunkowo nieduza, la¬ twa do zrealizowania reaktancja dlawików po¬ woduje znaczne ograniczanie wielkosci pradu zwarciowego. Przy pradzie znamionowym spad¬ ki napiecia na dlawikach sa prawie równe stra¬ tom napiecia dajacym sie latwo utrzymac w do¬ puszczalnych granicach.*) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twór¬ ca wynalazku jest doc. dr Tadeusz Lipski.Znane uklady do ograniczania pradu zwar¬ ciowego w urzadzeniach pradu stalego polegaja na stosowaniu oporników zgodnie z fig. 2.Uklad ten jest dostateczny w przypadku obwo¬ dów na bardzo male prady znamionowe wów¬ czas, gdy wymiary i moce wydzielane w opor¬ niku, zwlaszcza przy obciazeniu znamionowym, sa niewielkie. Sa to obwody na prady znamio¬ nowe kilku, rzadziej kilkunastu amperów.W ukladzie bedacym przedmiotem wynalazku ograniczanie pradu zwarciowego zarówno w obwodach pradu zmiennego, jak i w obwo¬ dach pradu stalego na dowolne prady znamio¬ nowe uzyskuje sie przez wlaczanie do obwodu, opornika zwartego bezpiecznikiem fig. 3. Uklad ten szczególnie korzystnie nadaje sie do obnize¬ nia poziomu mocy zwarciowej na szynach zbiorczych urzadzenia pradu zmiennego, zasi¬ lanego z wielu niezbyt mocnych zródel (na przyklad zasilanie tablicy glównej statku z wielu zespolów diesel-generator). Spadek na¬ piecia, który wystapi na opornikach po zadzia-laniu bezpieczników i wylaczeniu zwarcia przez dalsze aparaty zabezpieczajace, daje jednak mala strate napiecia, jesli sie uwzgledni, ze zródla wnosza do obwodu prawie wylacznie znaczne opornosci indukcyjne. Glówne oddzia¬ lywanie na prad zwarciowy ukladu bedacego przedmiotem wynalazku polega na znacznym zwiekszeniu wspólczynnika mocy obwodu zwar¬ ciowego. Jesli zostana zastosowane bezpieczniki o silnym ograniczaniu pradu zwarciowego, oporniki wplyna na znaczne zmniejszenie wspólczynnika udaru obwodu, na przyklad z 1,85 na 1,2 lub jeszcze mniej. Uklad bedacy przedmiotem wynalazku korzystnie moze pra¬ cowac równiez w obwodach pradu stalego. Za¬ stosowanie bezpieczników o silnym ogranicza¬ niu pradu zwarciowego umozliwia znaczne ograniczanie ustalonej wartosci pradu zwarcio¬ wego.Bezpieczniki zawieraja oporniki w warun¬ kach pracy znamionowej lub zblizonej, przez co wymiary oporników moga byc dobrane do pracy, na przyklad 10-cio minutowej. Czas ten calkowicie wystarczy do zamiany przepalonych wkladek topikowych. tjrzadzenie powinno byc w takich przypadkach dodatkowo wyposazone w odpowiednia sygnalizacje. PL