PL45546B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano dnia 19 kwietnia 1962 c.POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 45546 KI. 12 o, 2/01 Politechnika Szczecinska*) (Zaklad Technologii Chemii Organicznej I) Szczecin, Polska Sposób wytwarzania 1,2,4-trójchlorobenzenu na drodze pirolizy kontaktowej szesciochlorocykloheksanu Patent trwa od dnia 3 sierpnia 1960 r.Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwa¬ rzania 1,2,4-trójchlorobenzenu na drodze piro¬ lizy kontaktowej szesciochlorocykloheksanu. 1,2,4-trójchllorobenzen jest stosowany jako rozpuszczalnik oraz pólprodukt w produkcji 2,5-dwuchlorofenolu, 2,4,5-trójchlorofenoksyoc- towego kwasu, cennych srodków wzrostowych i chwastobójczych, czterochlorobenzenu, a na¬ stepnie piecio- i szesciochlorobenzenu. Ponadto trójchlorobenzen bywa uzywany jako srodek konserwujacy drewno oraz jako pólprodukt do wyrobu plynów izolacyjnych, majacych zastoso¬ wanie jako oleje transformatorowe.Sposób wytwarzania 1,2,4-trójchlorobenzenu na drodze odchlorowodorowania szesciochloro¬ cykloheksanu ma duze znaczenie technologicz¬ ne w przetwarzaniu nieaktywnych izomerów *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórca wynalazku jest mgr inz. Wladyslaw Staniewski. szesciochlorocykloheksanu, których powstaje 85—90% przy produkcji gamma HCH, znanego srodka insektobójczego.Znane sa nastepujace sposoby wytwarzania 1,2,4-trójchlorobenzenu z szesciochlorocyklo¬ heksanu.Traktowane alkaliami izomery HCH ulegaja odchlorowodorowaniu do trójchlorobenzenów.Metoda ta pomimo, ze znalazla zastosowanie przemyslowe posiada1 powazna wade, poniewaz w procesie tym traci sie cala ilosc wywiazu¬ jacego sie w reakcji chlorowodoru. Wielokrotne stosowanie tego samego srodowiska reakcji, rozpuszczalnika i katalizatora uniemozliwia! zwiazanie chlorowodoru oraz bardzo podraza proces alkalicznej hydrolizy.Znane sa równiez metody otrzymywania trójchlorobenzenów z niektórych nieaktywnych izomerów HCH na drodze termicznego odchlo¬ rowodorowania. Stwierdzono, ze ogrzewanieszesctochlorocykloheksanu do temperatury 170° C nie powoduje wyraznych zmian w roz¬ kladzie. Proces ten zachodzi w temperaturze 240—250° C, a bardziej intensywnie w tempe¬ raturach jeszcze wyzszych: 300—350° C. Wy¬ dajnosc tego procesu kolejno podwyzszano przez zastosowanie róznych katalizatorów. Znane sa siposoby katalitycznego rozkladu izomerów szes- ciochlorocykloheksanu do trójchlorobenzenów z zastosowaniem jako katalizatorów zelaza, glinu i miedzi, chlorków zelaza, glinu i cyny, tlenków licznych metali, a takze weglanów sodu i wapnia. W reakcjach tych katalizator byl dodawany do naczynia reakcyjnego i wraz z substancja rozkladana ogrzewany. W innych metodach odchliorowodorowania termicznego, majacych znaczenie laboratoryjne, stosowano jako katalizatory zwiazki organiczne, ftala- ny, benzoesany, pallmityniany, adypiniany niklu, zelaza i kobaltu. Jako katalizatorów uzywano równiez licznych zwiazków azotu w postaci: amoniaku, amin, amidów, a takze cyjanków i cyjanamidów. Poza wymienionymi katalizatorami 'stosowano wegiel aktywowany, trójfluorek boru, jod i inne.Intensyfikowano proces termicznego odchlo¬ rowodorowania stosujac ciagle odbieranie trój¬ chlorobenzenów z naczynia reakcyjnego.Procesy prowadzone w sposób wyzej podany sa bardzo dlugotrwale, przy czym w czasie dlugotrwalej pirolizy nastepuje zesmolenie sub- stratów, co obniza aktywnosc katalizatorów.Stwierdzono, ze mozna w sposób prosty i z duza wydajnoscia otrzymywac trójchloro- benzen, jezeli odchlorowodorowaniu podda sie w wyzszych temperaturach izomery szescio- chlorocykloheksanu w stanie gazowym w obec¬ nosci zelaza jako katalizatora. Proces ten umozliwia jednoczesnie pelne odzyskiwanie chlorowodoru. W tym celu szesciochlorocyklo¬ heksan ogrzewa sie do temperatury wrzenia w parowniku, po czym w stanie gazowym przepuszcza sie przez kontakt zelazny w po¬ staci wiórków, korzystnie w temperaturze 380—450° C, gdzie nastepuje odchlorowodorowa- nie do trójchlorobenzenu.P r z y k l a d. W kolbie dwuszyjnej, pelniacej role parownika, ogrzewano izomery szesclo¬ chlorocykloheksanu do wrzenia. Przeprowadzo¬ ny w stan gazowy szesciochlorocykloheksan kierowano do rury kontaktowej, umieszczonej w piecu, ogrzewanym elektrycznoscia. Dlugosc pieca kontaktowego wynosi 300 mm. Utworzone podczas przejscia przez piec kontaktowy pary trójchlorobenzenu kierowano do chlodnicy zwrotnej, w której ulegaly skropleniu i ciekly trójchlorobenzen przechodzil do odbieralnika, natomiast nieskraplajacy sie w tych warun¬ kach chlorowodór kierowano do absorbera.Wywiazujacy sie w reakcji chlorowodór absor¬ bowano w wodnym roztworze wodorotlenku so¬ dowego i oznaczano ilosciowo. Wydajnosc trój¬ chlorobenzenu, otrzymanego na tej drodze wy¬ nosila do 96% wydajnosci teoretycznej.Surowy pirodukt pirolizy poddano destylacji i stwierdzono w nim do 80% 1,2,4-trójchloro- benzenu. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Sposób wytwarzania 1,2,4-trójchlorobenzenu na drodze pirolizy kontaktowej szesciochlorocyklo- heksanu w obecnosci zelaza1 jako katalizatora, znamienny tym, ze szesciochlorocykloheksan odchlorowodorowuje sie w fazie gazowej ko¬ rzystnie w temperaturze 380—450° C. Politechnika Szczecinska (Zaklad Technologii Chemii Organicznej I) Zastepca: mgr inz. Janusz Kryczkowski rzecznik patentowy BIBLIOTEKA Urzedu P* te nl owego] Miii.' ¦\.ry-...JZ_M ZG „Ruch" W-wa zam. 1588-61 B5 — 100 egz. PL