Znane sa urzadzenia ochronne do oddychania, noszone na plecach lub u boku, które bywaja calkowicie zamkniete w obudowie lub posiada¬ ja pewne elementy umieszczone na zewnatrz.Najczesciej sa to urzadzenia z obiegiem powie¬ trza. W typie obudowanym wszystkie czesci jak butla cisnieniowa, puszka z alkaliami do regeneracji powietrza wydychanego itp. znaj¬ duja sie wewnatrz zamknietej ze wszystkich stron obudowy, dzieki czemu sa chronione przed wplywami z zewnatrz. Urzadzenia obudowane posiadaja nastepujaca wade: zawarty w nich worek oddechowy zajmuje duzo miejsca, wo¬ bec czego obudowa jest bardzo duza. Urzadze¬ nie obudowane stosuje sie zwlaszcza w ciezkich warunkach pracy, jednakze na ogól nie stosuje sie ich pod ziemia. W urzadzeniach nie obudo¬ wanych poszczególne elementy znajdujace sie na zewnatrz, a zwlaszcza worek oddechowy nie¬ zbedny w ukladzie obiegowym, moga byc lat¬ wo mechanicznie uszkodzone. Na ogól urzadze¬ nia te stosuje sie w ratownictwie, natomiast nie stanowia one normalnego wyposazenia gór¬ nika.Zadaniem wynalazku bylo stworzenie takie¬ go urzadzenia, które pozbawione wad urzadzen znanych, umozliwia górnikowi stale noszenie tego urzadzenia ze soba. W razie niebezpieczen¬ stwa kazdy górnik moze dysponowac dzieki wynalazkowi urzadzeniem ratunkowym. Wyna¬ lazek dotyczy urzadzenia posiadajacego worek oddechowy oraz obudowe. Istota wynalazku po¬ lega na tym, ze obudowa zaopatrzona jest w otwór znajdujacy sie pod workiem oddecho¬ wym, spoczywajacym w obudowie w stanie zlo¬ zonym, przez który to otwór worek wydostaje sie na zewnatrz przy nadymaniu go do pracy.Dzieki wynalazkowi uzyskuje sie zalete urza¬ dzenia polegajaca na tym, ze urzadzenie w sta¬ nie gotowosci uzytkowej jest kompletnie zam¬ kniete w obudowie, a przez to, ze zawiera skla¬ dany worek oddechowy, jest ono bardzo male. Cie-zar calego urzadzenia jest równiez maly tak, ze noszenie urzadzenia przez górnika na miej¬ sce pracy nie obciaza go zbytnio.Gdy urzadzenie ma byc uzytkowane, worek oddechowy wysuwa sie z otworu w stanie na¬ detym. Otwór mozna umiescic w róznych miej¬ scach urzadzenia; lecz szczególnie korzystne jest umieszczenie go u spodu.Dalsze rozwijanie glównej idei wynalazku do¬ prowadzilo do tego, ze otwór zamyka sie za po¬ moca latwo odejmowanej pokrywy lub klapy, która moze byc wykonana z metalu, tworzywa sztucznego lub tkaniny takiej, jak np. plótno zaglowe.Ponadto okazalo sie celowe sprzezenie pokry¬ wy z zaworem butli cisnieniowej, aby ta droga, równoczesnie z otwarciem pokrywy worka od¬ dechowego, nastepowalo uruchomienie urzadze¬ nia.Dalsze ulepszenie urzadzenia wedlug wyna¬ lazku polega na tym, ze wszystkie jego elemen¬ ty zamocowane sa wewnatrz czesci obudowy oddalonej od niosacego, zas czesc obudowy zbli¬ zona do czlowieka, czyli inaczej mówiac tylna sciana obudowy, jesit wyjmowana. Gdy zostanie wyjeta tylna sciana urzadzenia, worek odde¬ chowy moze sie rozwinac ku dolowi. Zwlaszcza sprzyja temu wykonanie tylnej sciany oraz dna obudowy w postaci jednej odejmowanej czesci.Dalsze celowe uksztaltowanie urzadzenia we¬ dlug wynalazku polega na tym, ze tylna sciana jest wysuwana, a zawór butli cisnieniowej jest tak ustawiony, ze przy jej wysuwaniu nastepu¬ je przesuniecie dzwigni, która otwiera ten za¬ wór.Ponadto urzadzenie wedlug wynalazku moze byc tak uksztaltowane, aby otwarcie zaworu przy butli cisnieniowej uruchamialo przyrzad do wstepnego przeplukiwania, przy czym na¬ stepuje nadymanie rozwijajacego sie urzadze¬ nia worka oddechowego.We wszystkich przypadkach jest celowe, aby waz do oddychania, maska i ustnik miescily sie wewnatrz zamknietej obudowy i przy jej otwarciu stawaly sie dostepne lub same wy¬ padaly.Zalaczony rysunek przedstawia schematycz¬ nie przyklad wykonania urzadzenia wedlug wy¬ nalazku. Fig. 1 przedstawia urzadzenie w pers¬ pektywie, a fig. 2 w przekroju.Istotne czesci urzadzenia sa nastepujace: bu¬ tla cisnieniowa 2 z dolaczonym reduktorem cis¬ nienia 2, puszka regeneracyjna 3 i worek od¬ dechowy 5. Tenostatni lezy w gotowosci do pra¬ cy w stanie zlozonym pod puszka 3, jak to wi¬ dac na fig. 2. Wszystkie czesci umieszczone sa pod obudowa ochronna 4, która jest tak mala, ze miesci worek oddechowy tylko w stanie zlo¬ conym.Fig. 1 przedstawia urzadzenie gotowe do uzyt¬ kowania z workiem oddechowym wysunietym na zewnatrz. Do urzadzenia przylaczona jest maska 6 za pomoca faldowanego weza 7.Fig. 2 przedstawia urzadzenie gotowe do pra¬ cy, jednakze zamkniete, a mianowicie strona zwrócona do pleców niosacego zamknieta jest pokrywa 8. Oprócz zlozonego worka wewnatrz obudowy znajduje sie maska 6 i waz faldowa¬ ny 7. Pokrywa 8 oraz pokrywa 4 stanowia oslo¬ ne wszystkich czesci urzadzenia pozostajacych w stanie gotowosci do uzycia. Po odjeciu po¬ krywy 8 worek 5 moze sie rozszerzac ku dolo¬ wi, zas maska 6 i waz 7 sa nadal ochronione.Otwór 9 w górnej czesci pokrywy 8 sluzy do sprzezenia pokrywy z zaworem butli. Przy scia¬ ganiu w dól pokrywy 8, nastepuje przesuniecie dzwigni 10 i otwarcie zaworu. Urzadzenie moze byc ponadto zaopatrzone w przyrzad do wstep¬ nego przeplukiwania, za pomoca którego po otwarciu zaworu butli, urzadzenie zostaje prze¬ plukane, a worek wypelniony gazem oddecho¬ wym. Do przedniej czesci obudowy 4 dolaczo¬ ne sa pasy naramienne 22, jednakze urzadzenie moze byc równiez noszone u boku lub w do¬ wolny inny sposób. j PL