Wynalazek niniejszy dotyczy urzadzenia do zmiany kata pomiedzy polaczonymi ze soba i skladanymi czesciami, np. dwoma odcinkami przykrycia wlazu ladowni na okrecie lub tp. za pomoca urzadzenia, uruchamiajacego srodek przenoszacy cisnienie. Wynalazek polega na tym, ze urzadzenie to wykonane jest z bezpo¬ srednim polaczeniem z jednym lub kilkoma zawiasami lub tp., które lacza czesci ze soba, przez co daje sie uzyskac duze korzysci, a mia¬ nowicie z jednej strony pod wzgledem miej¬ sca, a z drugiej strony pod wzgledem prostoty i pewnosci dzialania urzadzenia.*) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze wspól¬ twórcami wynalazku sa Reinhardt Olai Aar- vold, Erich Holger Isaksson i Anders Georg Wadman.Urzadzenie wedlug wynalazku zawiera wal, polaczony mocno z jedna czescia 1 cylinder, polaczony mocno z druga czescia, obejmujacy wal z luzem, przy czym wal lub cylinder po¬ siadaja rowki i zebra wykonane w znany spo¬ sób, które przynajmniej w jednym z tych ele¬ mentów przebiegaja srubowo, a pochwa, wy¬ konana z odpowiednio uksztaltowanymi ze¬ wnetrznymi i wewnetrznymi rowkami i zebra¬ mi, wypelnia wolna przestrzen miedzy walem i cylindrem i ze pochwa ta wykonana jest w postaci tloka na koncu przeciwleglym walo¬ wi, ' który pod dzialaniem doprowadzonego srodka przenoszacego cisnienie, przesuwa sie osiowo w przedluzeniu cylindra, rozciagajace¬ mu sie poza wal.Na rysunku uwidoczniony jest przyklad wy¬ konania wynalazku do przykrycia wlazu ladów-ni na okrecie, skladajacego sie z dwu odcin¬ ków. Fig. 1 przedstawia widok boczny takie¬ go przykrycia wlazu ladowni, fig. 2 — w wiek¬ szej skali zawias miedzy odcinkami przykrycia, fig. 3 — zawias podwójny miedzy odcinkami w polozeniu otwarcia i z urzadzeniem urucha¬ miajacym, czesciowo w przekroju i fig. 4 — w wiekszej skali szczegól urzadzenia do regu¬ lowania doplywu srodka, przenoszacego cisnie¬ nie na zawiasy, uwidocznione na fig. 3. .Wlaz do ladowni obity jest okuciem 1 (fig 1) w znany sposób. Po jednej stronie wlazu umo¬ cowany jest jeden odcinek 2 przykrycia za po¬ moca zawiasów 3. Drugi odcinek 4 polaczony jest z odcinkiem 2 przez zawiasy 5 i posiada na koncu przeciwleglym zawiasom kólka 6, które moga sie toczyc po torze 7 wzdluz oku¬ cia. Zawias podwójny wykonany pomiedzy -obydwoma odcinkami pokazany jest na fig. 3.Kazdy zawias posiada ramie 8, polaczone w dajacy sie rozbierac sposób z odcinkiem 2, które dzwiga wal 9 nieobracajacy sie w ra¬ mieniu. W podobny sposób polaczone jest ra¬ mie 10 z odcinkiem 4, które dzwiga nieobra¬ cajacy sie cylinder 11. Cylinder ten jest poza miejscem umocowania w ten sposób wykona¬ ny, ze obejmuje wal z pewnym luzem. Cylin¬ der posiada od wewnatrz rowki i zebra 12, a wal posiada rowki i zebra 13, przebiegaja¬ ce w linii srubowej. Do wolnej przestrzeni miedzy walem i cylindrem wchodzi pochwa 14, wykonana na jednym koncu w postaci kol¬ nierza, która wypelnia wolna przestrzen w kie¬ runku promieniowym i posiada elementy do prowadzenia, które wykonane sa odpowiednio do rowków i zeber walu i cylindra.Na drugim koncu pochwa wykonana jest zeniu cylindTa 16 i przy tym prowadzony jest *ha drazku 24, stanowiacym przedluzenie wa¬ lu 9. Przedluzenie cylirfdra moze byc pola- *czone z przewodami 17 i 18 srodka przenosza¬ cego cisnienie, które dolacza sie do cylindra po obu stronach skrajnych polozen tloka.Dlugosc czesci walu posiadajacego rowki i pochylenie rowków nalezy obracac tak, aby odcinki 2 i 4 otrzymaly potrzebna moznosc obrotu — w przykladzie wykonania 0* ,180°.W danym przypadku moga przebiegac równiez rowki i zebra cylindra w Unii srubowej • tak, ze otrzymuje sie przy mniejszym przesuwie wiekszy ruch obrotowy.W przykladzie wykonania rowki i zebra na -Calej dlugosci umieszczone sa w cylindrze lub na wale, a elementy prowadzace wykonane sa na krótkim kolnierzu pochwy. Równiez prze¬ ciwny przypadek moze sie zdarzyc tak, ze rowki i zebra umieszczone sa na calej dlugos¬ ci na pochwie, a krótsze elementy prowadzace wykonane sa na elementach, lezacych naprze¬ ciw. W danym przypadku wewnetrzne rowki moga byc wykonane jako krótsze elementy prowadzace w cylindrze lub w pochwie, a la¬ twiejsze do wykonania zewnetrzne rowki po¬ chwy i waly wykonane sa na calej dlugosci.Pokazana postac jest o tyle podwójnie wy¬ konana, ze przedluzenia cylindrów obu sasia¬ dujacych zawiasów sa zbudowane jako jedna calosc, a przewód 17 doprowadzajacy cisnienie jest wspólny dla obu i oba tloki w tej samej przestrzeni poruszaja sie w kierunku do sie¬ bie i od siebie. Urzadzenie do regulowania do¬ plywu srodka jest pokazane schematycznie na fig. 4. Sklada sie ono z jednego zaworu trój- drogowego 19, który wbudowany jest do prze¬ wodu 17 i z drugiego zaworu trójdrogowego 20, który wbudowany jest do przewodów 18, Oba zawory moga byc osadzone na wspólnej osi i uruchamiane równoczesnie. Srodek, przeno¬ szacy cisnienie, doprowadzany jest przewodem 21 z odpowiedniego zródla, np. z pompy lub ze zbiornika, pozostajacego pod cisnieniem, i odplywa przez inny przewód 22, np. do zbior¬ nika zapasowego. W przedstawionym polozeniu zaworów przewód 21 jest polaczony z prze¬ strzenia miedzy obydwoma tlokami, a prze¬ strzen poza tlokami laczy sie z przewodem odplywowym 22. Jezeli przykrycie wlazu la¬ downi ma sie poruszac w przeciwnym kierun¬ ku, a wiec jezeli tloki po zakonczeniu ruchu znajduja sie w ich polozeniach zewnetrznych, to zawory przestawia sie tak, ze przewody 18 polaczone sa ze zródlem srodka przenoszacego cisnienie, a przewód 17 laczy sie z odplywem.Pokazane i opisane, urzadzenie jest tylko przykladem wynalazku, którego szczególy mo¬ ga byc zmieniane w rózny sposób w granicach zastrzezen patentowych. Jezeli np. przykrycie posiada tylko jeden odcinek, to urzadzenie moze byc zalozone na zawiasach 3. Moze ono znalezc zastosowanie z korzyscia równiez jako maszyna do sterowania okretu, przy czym cy¬ linder ustawia sie specjalnie pionowo i nie¬ ruchomo w stosunku do kadluba okretu, a wal laczy sie z walem steru. Poniewaz rozporza- dzalna przestrzen w kierunku poprzecznym rufy okretu jest czesto ograniczona, a w kie¬ runku pionowym jest do dyspozycji cala wy¬ sokosc pokladu, moze okazac sie tu równiez korzystne wykonanfe urzadzenia uruchamiaja- — 2 —1. • «ego jako podwójnego. Moment obrotu zostaje -wtedy przeniesiony przez drazek 24, który po¬ laczony jest z walem steru. Wynalazek nada¬ je sie, rzecz naturalna, równiez do innyh ce¬ lów, np. do uruchamiania bram, drzwi i zamk- :niec. Zaleznie od wielkosci czesci polaczonych ze soba, moze miec zastosowanie wiele urza¬ dzen opisanych rodzajów, które moga byc w danym przypadku uzupelnione zwyklymi za¬ wiasami i wtedy sluza jako prowadzenie. Jako srodek przenoszacy cisnienie jest brany w ra¬ chube specjalnie olej, który moze byc dopro¬ wadzany z pompowni albo ze zbiornika, pozo¬ stajacego pod cisnieniem dowolnego rodzaju.Tak zbiornik zapasowy na olej, jak równiez -w danym przypadku zbiornik pozostajacy pod -cisnieniem i pompa wraz z silnikiem napedo¬ wym, moga byc wbudowane w odcinki przy¬ krycia wlazu ladowni tak, ze do czesci rucho¬ mych trzeba doprowadzic tylko sile napedowa ^dla silnika, np. prad elektryczny, PL