2 Opublikowano dnia 15 wrzesnia 1959 r.$ POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 42349 KI. 47 li, 9 VEB Maschinen — und Zahnraderfabrik Gotha *) Gotha, Niemiecka Republika Demokratyczna Przekladnia planelowa Patent trwa od dnia 1 wrzesnia 1958 r.Wynalazek dotyczy zebatej przekladni plane- towej z prostym lub daszkowym uzebieniem, w której dla wyrównania nacisków miedzyzebo- wych, kolo sloneczne lub kola planetowe sa ulo- zyskowane „plynnie".Znane sa przekladnie planetowe, w których dla wyrównania nacisków miedzyzebowych, sto¬ suje sie miedzy kolem slonecznym a kolami pla- netowymi podwójne sprzegla zebate. Te sprzegla sa tak uksztaltowane, ze sa dopuszczalne male ruchy polówek kola centralnego lub calego kola centralnego w plaszczyznie prostopadlej do jego osi, badz tez male ruchy katowe.Jedna wada tego rozwiazania jest dodatkowe umocowanie podwójnych sprzegiel zebatych, co zwieksza zabudowe i zuzycie materialu. Dalsza wada wynika z wystepujacych w podwójnych sprzeglach zebatych przechylów, przez co takie sprzeglo dziala jak dzwignia.Zadaniem wynalazku jest osiagniecie „plyn¬ nego" ulozyskowania do przejmowania nacisków *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze wspól¬ twórcami wynalazku sa Kurt Schatz i Gunter Eisermann. miedzyzebowych bez podwójnych sprzegiel ze¬ batych. Przez to mozna uzyskac mozliwie male wymiary przekladni. Dalsza zaleta jest potanie¬ nie wytwarzania, dzieki odrzuceniu podwójnych sprzegiel zebatych i z tym zwiazana oszczednosc materialu.Wedlug wynalazku osiaga sie to przez lozysko¬ wanie „plynne" napedzajacych czlonów prze¬ kladni ukladu kól, bez posrednich narzadów w ten sposób, ze albo kolo sloneczne posiada w swoim otworze uzebienie i jest osadzone z okreslonym luzem bocznym na uzebieniu walu napedowego, badz tez kola planetowe posiadaja uzebione otwory i sa • osadzone z okreslonym luzem bocznym na odpowiednim uzebieniu sworzni lozyskowych.Czesci lacznikowe miedzy walem napedowym i kolem slonecznym lub sworzniem lozyskowym i kolem planetowym moga byc zaopatrzone w klinowo falisty profil, badz tez profil zebów scietych.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przykladowym wykonaniu na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia przekrój przekladniplanetowej, w której wyrównanie nacisków mie- dzyzebowych osiaga sie przez „plynne" ulozysko- wanie kola slonecznego, fig. 2 — ulozyskowanie kola slonecznego na uzebieniu walu wedlug fig. 1, fig. 3 — przekrój przekladni planetowej, w której wyrównanie nacisków miedzyzebo¬ wych osiaga sie przez „plynne" ulozyskowanie kól planetowych i fig. 4 — ulozyskowanie kola planetowego na uzebieniu sworznia lozyskowego wedlug fig. 3.Przekladnia plairjetowa z osadzonym obrotowo walem napedowym 2 jest umieszczona w obu¬ dowie 1, przy czym kolo sloneczne 3 jest osa¬ dzone z okreslonym luzem bocznym 5 na wale napedowym 2.Kolo sloneczne napedza w znany sposób pew¬ na ilosc, najczesciej trzy lub wiecej kól plane¬ towych, które sa osadzone w jarzmie 7 uksztal¬ towanym jednoczesnie jako wal napedowy. Jarz¬ mo jest osadzone w lozyskach 8. Kola planetowe 6 zazebiaja sie swym zewnetrznym uzebieniem z wewnetrznym uzebieniem kola centralnego 9, które jest osadzone nieobrotowo w obudowie 1.Kolo sloneczne 3 jest zabezpieczone przed osiowym przesuwem na wale napedowym 2 za pomoca pierscieni ustalajacych 10.Dzialanie tego ukladu przekladniowego jest nastepujace: W przypadku przenoszenia mocy przez prze¬ kladnie planetowa, kolo sloneczne 3 osadzone „plynnie" na profilowym uzebieniu £ z okreslo¬ nym luzem bocznym 5 ustawia sie w równo¬ wadze z dzialajacymi naciskami miedzyzebo- wymi tak, ze istniejace bledy uzebienia zostaja przez to skompensowane. Takze wyrównanie na¬ cisków miedzyzebowych osiaga sie w innym przykladzie dzieki temu, ze kola planetowe 6, najczesciej trzy albo wiecej, sa osadzone „plyn¬ nie" dzieki luzowi miedzyzebowemu 5 za pomo¬ ca profilowego uzebienia 4a na sworzniu lozys¬ kowym 11. Sworznie lozyskowe 11 sa,osadzone obrotowo w jarzmie 7 na lozyskach 12 stano¬ wiacych lozyska slizgowe lub toczne i zazebiaja sie swym zewnetrznym uzebieniem z uzebieniem wewnetrznym kola centralnego 9, polaczonego sztywno z obudowa 1.Lozyskowanie „plynne" mozna osiagnac takze dzieki zastosowaniu profilu scietych zebów albo profilu klinowo-falistego. PL