PL4223B1 - Termometr do gazów lub plynów. - Google Patents

Description

Wynalazek dotyczy ulepszenia termo¬ metrów do gazów lub plynów. Dotychczas te termometry wytwarzano po wiekszej czesci ze szkla, kwarcu, a w niektórych wypadkach takze z platyny lub ze stopów platyny.Termometr szklany jest lamliwy, po¬ nadto ma te wade, ze powstajace po ogrze¬ waniu natezenia w szkle powoduja stale odksztalcanie i zmiane objetosci naczyn szklanych, wskutek czego mierzenie wyso¬ kich róznic temperatury nie moze byc do¬ statecznie scisle; dalej szklo przy wysokich temperaturach, lezacych jeszcze daleko od punktu topienia, staje sie tak porowate dla rozmaitych gazów, ze uzywanie szkla do takich termometrów nie powinno byc stoso¬ wane.Termometr kwarcowy nie posiada dwóch ostatnich wad, lecz równiez jest lam¬ liwy.Ulepszenie termometrów do gazów lub plynów, wedlug wynalazku, polega na tern, ze naczynie, w którem znajduje sie srodek rozszerzajacy sie, sporzadzone jest z zela¬ za chromowego, a kapilara calkowicie lub czesciowo ze szkla, przyczem czesc szkla¬ na przytapia sie do czesci z zelaza chromo¬ wego.Zelazo chromowe, przynajmniej w miejscu, gdzie je sie przytapia do szkla, ma taki sklad, ze jego wspólczynnik rozsze-rzalnosci malo lub zupelnie nie rózni sie od wspólczynnika rozszerzalnosci szkla uzy¬ tego, dzieki czemu osiaga sie w porówna¬ niu do termometrów istniejacych;- istotne korzysci. Najpierw zmniejsza;sie istotnie lamliwosc, poniewaz naczynie winno, posia¬ dac tak cienkie scianki, jak to praktycznie jest mozliwe, podczas gdy kapilara trióze"... byc utworzona z materjalu daleko grub¬ szego. Naczynie wytwarza sie, wedlug wy¬ nalazku, z metalu. Termiczny skutek w kierunku stalego odksztalcenia i zmiany objetosci naczynia z zelaza chromowego jest daleko mniejszy, niz na naczynia szklane. Pod tym wzgledem zelazo chro¬ mowe nieznacznie ustepuje kwarcowi.Chociaz zelazo chromowe przy zwyklej temperaturze prawdopodobnie jest cokol¬ wiek wiecej porowate, niz szklo, jednakze porowatosc ta w porównaniu z porowatoscia innych metali jest jeszcze bardzo mala i przy zastosowaniu do termometrów do gazu moze byc nie brana pod uwage. Przy tem¬ peraturach, przy których szklo wskutek wzrastajacej porowatosci nie moze byc u- zywane do termometrów, porowatosc zela¬ za chromowego tylko bardzo nieznacznie wzrasta. Jest to szczególnie wazne dla ter¬ mometrów do gazów do mierzenia wysokich temperatur, dzieki czemu wynalazek znaj¬ duje zastosowanie do mierzenia tempera¬ tur piecy lub tym podobnych urzadzen, tern bardziej, ze kapilara szklana miesci sie poza przestrzenia rozgrzana.Zelazo chromowe nadaje sie szczególnie do stapiania z szklem, poniewaz tak dobrze don przylega.Dalsza korzyscia termometru, wedlug wynalazku, jest lepsze przewodzenie ciepla za posrednictwem scianki z zelaza chromo¬ wego w porównaniu do przewodzenia cie¬ pla sciany szklanej, tak ze slupek wskazni¬ kowy predzej reaguje na male róznice tem¬ peratury i staje sie w uzyciu czulszym, co jest szczególnie cenne przy termometrach klinicznych.Przy uzywaniu stykowego termometra rteciowego wtapianie jednego ze styków staje sie równiez zbyteczne.Do rozmaitych celów termometr, wedlug wynalazku, moze zastapic kosztowne ter¬ mometry z .naczyniami z platyny lub ze stopów platyny.Wspólczynnik rozszerzalnosci zelaza chromowego przy rozmaitych temperatu¬ rach jest dostatecznie staly, co jest czyn¬ nikiem bardzo korzystnym dla równomier¬ nosci podzialki skali.Stopowi zelaza chromowego nadaje sie taki sklad, ze wspólczynnik rozszerzalno¬ sci równa sie mniej wiecej wspólczynnikowi rozszerzalnosci szkla stosowanego do wyro¬ bu kapilary. Od wspólczynnika rozszerzal¬ nosci szkla zalezy zawartosc chromu w sto¬ pie zelazo-chromowym, w którym waha sie w granicach od 15% do 50%. Stwier¬ dzono jednakze, ze nie jest konieczne wy¬ równywanie wspólczynników zelaza chro¬ mowego i szkla. Osiagnieto zadawalniajacy rezultat, stosujac obydwa materjaly, któ¬ rych wspólczynniki rozszerzalnosci rózni¬ ly sie o 20%.W celu uzupelnienia trzeba zaznaczyc, ze weglik i inne zanieczyszczenia, znajdu¬ jace sie w zelazie w mierze wyzszej lub nizszej, przenikaja do stopu. Jak wiadomo, wywieraja one wplyw na wlasciwosci ma¬ terjalu. Jednakze, dopóki chrom i zelazo sa glównemi czesciami skladowemi i zanie¬ czyszczenia sa tylko w malych ilosciach, nie wywieraja one wielkiego wplywu na szczególne wlasciwosci, które stop posiada odnosnie do szkla, mianowicie na wspól¬ czynnik rozszerzalnosci stopu.Wynalazek przedstawiony jest na ry¬ sunku, jako przyklad wykonania, w posta¬ ci termometru klinicznego.Przedstawiono na rysunku naczynie / z zelaza chromowego, zawierajace srodek (medium) rozszerzajacy sie, np. rtec. Ka¬ pilara 2 wytworzona jest ze szkla i moze w znany sposób byc zaopatrzona w zala¬ manie albo zagiecie, tak ze slupek rtecio- — 2 —wy moze powracac tylko wskutek uderzen, Kapilara przy topiona jest wraz z ochron¬ na sciana szklana do naczynia z zelaza chromowego, przyczem wspólczynniki roz¬ szerzalnosci obydwóch materjalów moga róznic sie od siebie tylko bardzo malo. Je¬ zeli uzywa sie, np, na kapilare, szkla sodo- wo-potasowego, to zelazo chromowe z za¬ wartoscia chromu okolo 20% wyda bardzo dobre wyniki.W opisanym przykladzie wykonania cala kapilara wytworzona jest ze szkla.Jest jednak takze rzecza mozliwa wytwo¬ rzyc kapilare czesciowo ze szkla i czesciowe z zelaza chromowego, co np. moze byc za¬ stosowane do termometrów piecowych. przyczem szklana czesc kapilary znajduje sie zewnatrz pieca. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe. Termometr do gazów lub plynów, zna¬ mienny tern, ze naczynie, w którem znajdu¬ je sie srodek rozszerzajacy sie, sklada sie z zelaza chromowego, a kapilara ze szkla lub czesciowo ze szkla i czesciowo z zelaza chromowego, przyczem czesc szklana przy- topiona jest do czesci z zelaza chromowego. N. V, Philips' Gloeilampenfabrieken. Zastepca: M. Zoch, rzecznik patentowy. Druk L. Boguslawskiego, Warszawa. PL