Pierwszenstwo: 24 maja 1955, p. (Wfe^a teytaaltó.Wynalazek niniejszy dotyczy skretów" da lo¬ komotyw pirzeguibowych i: wózkowych wszelkich typów, a w szczególnosci do lokomotyw dieslo — elektrycznych, dieslo-hydfratlftcznych, dleslo- Hmechamicznych, gazowo-turbtaowych i elefe- trycznych.Celem niniejszego wynalazku, je$t zbudowanie ulepszonego, skretu wahliwego wspomnianego Todzaju, który miedzy innymi moze byc zasto. sawainy np. do przegubów wózkowych w loko¬ motywach elektrycznych lub ctfeslowskich. bez zmiany konstrukcji wózków, bez ograniczenia przestrzeni przeznaczonej na silniki trakcyjne lub skrzynki pedniowe i bez utrudnienia doste¬ pu- do takieb zespolów pe$ncowych w celu kontroli i konserwacji.Wiwatezsi* ds*yea# w zasadste etaet* wabjfr- w*go do lokoiwtyw przegubowych 4 wózko¬ wych, posiadajacego czop skreta i gan** akcen¬ tu, które sa dociskane za pomoca klina pozo¬ stajacego pod, dzialaniem sprezyny zwojowej.W celu lepszego zrozumienda wynalazku ken- strutaja staetuwed&g wynalazku Jest ojadsana nizeli pi^eóWwfajna na za&cconych rysun¬ kach, na. których, flg,. X przedstawia przekrój jednaj poBted w^fcqnanla. konstrukcji wzdluz linii I —I na, fig* LHg. Z --- przjekrój poziomy z usunietym narzadem wewnetrznym wzdluz Mnli n—n na Ag. 1, fig. 3 — przefcrój innej ojdmiEanjr konstrukcji wzdluz Undi III —III na fig. 4, fig. 4 — przekrój poziomy wzdluz Mnii jV—IT na fig, & i fig. 5 — przekrój poprzecz¬ ny wzijluz linij V—V na fig. 4.W fc lii jest otadzona w konstrukcji ramowej 3 wózjea lub t%t w tlumiku 4rga& itzelitaki tlu¬ mik i^ftt przawidriany, a czop skretu i j£5t BTzymo^wany 4<* 9&& ^m^^^a \ wstfajew d& wchodzac do panwi skretu. Czop skretu 4 posiada plfcska c%m^|lytke lozyskowa 5, któ¬ ra spoczywa,na odpowietindej plaskiej plytce lo¬ zyskowej 6 na drde panwi skretu i podtrzymuje ciezar nadwozia.Czop skretu 4 jest równiez zaopatrzony w wymienny pierscien 7 w postaci stozka scietego, a panew skretu 112 jest obrobiona na taki sam zarys, przy czym urzadzenie takie ma na celu umozliwienie wychylen w pewnym stopniu pomiedzy czopem i panwia skretu zarówno w kierunku podluznym jak i poprzecznym.Panew skretu posiada staly 1, oraz nastawny element 2, obrobione w sposób omówiony wy¬ zej na ten sam zarys stozkowy jak pierscien 7 czopa skretu, przy czym pomiedzy elementami 112 znajduje sie z kazdej strony szczelina 8, aby umozliwic poziomy ruch podluzny elementu 2 w kierunku czopa skretu w miare postepuja¬ cego zuzycia.Nastawny element 2 jest stale dociskany w kierunku stalego elementu 1 za pomoca pozo¬ stajacego pod naciskiem sprezyny klina 9, tak iz zuzycie na obwodowych powierzchniach czo¬ pa skretu i panwi skretu jest automatycznie wyrównywane.KiLin 9 przesuwa sie w kierunku poziomym.Os geometryczna klina jest prostopadla do kie¬ runku ruchu nastawnego elementu 2. Jedna z tych (plaszczyzn styka sie z elementem 2, druga zas ze stalym elementem 10. Zbieznosc klina 9 jest tak wykonana, ze moze miec miejsce od¬ wrotne dzialanie na skutek rozpychania bloków lozyskowych 112 przez czop skretu, gdy ostoja jest opuszczana na swoje miejsce w wózku lub podwoziu, jak równiez w czasie kolysan pomie¬ dzy panwia skretu czopem skretu w kierunku podluznym.Klin 9 jest pod dzialaniem dlugiej, poziomej sprezyny srubowej, skladajacej sie z dwóch cze¬ sci U i 129 umieszczonych w jednej osi jedna za druga i polaczonych sruba 13, przechodzaca przez otwór podluzny 21 w kilinie.W szczególnosci czesc skladowa 11 sprezyny jest scisnieta pomiedzy kolnierzem 28, znajdu¬ jacym sie w glebi otworu Mina d lbem 29 tyl¬ nego konca sruby 13, przy czym pomiedzy spre¬ zyna U 1 lbem 29 znajduje sie odpowiednia podkladka 30, druga zas czesc skladowa 12 spre¬ zyny jest scisnieta pomiedzy nakretka 31 na¬ krecona na przedni koniec sruby i stala po¬ wierzchnie 32 po drugiej stronie przedniego konca klina, przy czym pomiedzy czescia spre¬ zyny, a powierzchnia znajduje sie podkladka 33.Nacisk w ten sposób wywierany na klin jest tego rodzaju, ze przy wszelkich warunkach zu¬ zycia panwi skretu i czopa skretu, nie ma po¬ miedzy nimi luzu w kierunku podluznym, przez co unika sie stukania, jakie powstaje gdy istnie¬ je luz w osadzeniu przegubowym i wobec tego unika sie naprezen udarowych i uszkodzenia konstrukcji lokomotywy, jakie mogloby sie zda¬ rzyc w tych warunkach. Tak samo cisnienie wywierane przez elementy 1 i 2 na czop skretu stwarza opór bierny podczas obrotu czopa skre¬ tu wzgledem panwi skretu, co w znacznym stopniu zapobiega kolysaniom lub wahaniom wózków na torze.Panew skretu 1, 2, klin 9 i sprezyna 11, 12 sa umieszczone w szczelnym na olej zbiorniku, który zawiera kapiel olejowa dla wspóldziala¬ jacych czesci. Zbiornik stanowi odlew 14 z wglebieniem 35, które zawiera panew skretu 1, 2 oraz klan 9. Pokrywa 15 zaslania wglebienie 35, a czop skretu wchodzi do wglebienia przez otwór w pokrywie, przy czym miedzy czopem skretu a krawedzia otworu, znajduje sie uszczel¬ ka pylochlonna 16.Czesc sprezyny 11 jest równiez umieszczona w tym wglebieniu lecz sruba 13 wystaje przez scianke wglebienia na zewnatrz, tak iz czesc sprezyny 12 znajduje sie na zewnatrz wglebie¬ nia.Na zewnetrznej stronie wglebienia jest umo¬ cowana szczelna na olej pokrywka 11, mieszcza¬ ca w sobie sprezyne 12. Korek gwintowany 18 umozliwia dostep do sprezyny 11 i sruby 13 w celu wyjecia.W konstrukcji przedstawionej na fig. ,3-^5 sa zastosowane w zasadzie te same czesci co na fig. 1 i 2, i na ich oznaczenie uzyto tych samych liczb. W przypadku Konstrukcji fig. 3—5 zasto¬ sowano jednak dluga pozioma sprezyne srubo¬ wa 191 która uruchamia klin 9 za pomoca dzwigni 20 1 lacznika dociskowego 21.Sprezyna 19 jest umieszczona wewnatrz tlo¬ ka 22, przesuwalnego w otworze 34, wywierco¬ nym w odlewie 14 na stronie skretu przeciw¬ leglej do klina i równolegle do poziomej linii, prostopadlej do kierunku ruchu nastaw¬ nego elementu 2 tzn. równolegle do tej sredni¬ cy czopa skretu, która zawiera szczeline 8.Dzwignia waha sie w drugim wglebieniu 23 od¬ lewu 14 na czopie 24. Sprezyna 19 umieszczona we wglebieniu 34 opiera sie jednym koncem na korku gwintowanym 25, wkreconym pomiedzy zewnetrznym koncem otworu 34, a drugim kon¬ cem dzwigni 20. — 2 —Lacznik dociskowy 21 znajduje sie na dru¬ gim koncu dzwigni 20 i drugim koncem wchodzi do klina 9 przechodzac przez otwór 36 w prze¬ grodzie miedzy wglebieniami 23 i 35. Czop 24 jest umieszczony w ten sposób, ze dzwignia za¬ pewnia zwiekszenie nacisku sprezyny. Ta zwiekszona przekladnia i przestrzen pozostajaca dla umieszczenia sprezyny 19 pozwala na uzy¬ cie sprezyny o stosunkowo malym przekroju i najkorzystniejszej strzalce ugiecia. Wszystkie czesci sa umieszczone w kapieli olejowej za¬ wartej we wglebieniach 23 i 35 oraz w otwo¬ rze 34 zbiornika 14. Nakretka 25 pozwala na wyjecie sprezyny 29 i tloka 22, natomiast szczel¬ na na olej pokrywka 26 umozliwia wyjecie dzwigni 20 po usunieciu pokrywka 15 i czopa 24. Pokrywka 15 przykrywa zarówno wglebie¬ nie 23, jak i wglebienie 35.W obu powyzszych przykladach wykonania mozliwosc odepchniecia przesuwanego elemen¬ tu 2 od stalego elementu. 1 ma wielkie znacze¬ nie. W razie np. nadmiernego ruchu wychyle- ~ nia, jak to moze zdarzyc sie w przypadku wy¬ kolejenia, element 2 przesuwa sie w sposób po¬ zadany i zapobiega zakleszczeniu miedzy pan- wia skretu i czopem skretu, które nastapiloby _ w przeciwnym razie i zwalnia konstrukcje nos- :' na od nadmiernych naprezen jakie wyniklyby :.. przy takim zakleszczeniu.Stozkowy ksztalt panwi i czopa skretu ma równiez wazne znaczenie, poniewaz pozwala w pewnym stopniu na wahanie zarówno w kierun¬ ku podluznym, jak i poprzecznym bez zaklesz¬ czenia i umozliwia zmniejszenie do minimum naprezenia powstajacego przy ruszaniu z miej¬ sca ciezkich pociagów.Stozkowaty ksztalt w polaczeniu z faktem, ze element nastawny 2 moze byc odpychany wstecz dzieki odwracalnemu dzialaniu klina 9, ma równiez znaczenie w ulatwieniu montazu, poniewaz ciezar nadwozia, gdy jest ono opusz¬ czane w swe polozenie, automatycznie rozpycha bloki lozyskowe 112 podczas wchodzenia czo¬ pa skretu. W ten sposób montaz nie wymaga obluznienia sprezyny ani zadnej manipulacji na czesciach skladowych.Obydwie postacie wykonania nadaja sie szcze¬ gólnie w zastosowaniu do wózków lub podwo¬ zi, których cechy konstrukcyjne i ograniczenie miejsca wymagaja skretu zawartego calkowicie w malej przestrzeni w kierunku pianowym. PL