KI. 72 i 3.Niniejszy wynalazek ma na celu udo¬ skonalenie zapalników w pociskach, aby zapewnic wieksza pewnosc dzialania w chwili oddania strzalu i dokladnosc strze¬ lania. Wynalazek dotyczy szczególnie za¬ palników natychmiastowych o opadajacej glówce, zaopatrzonych w bezpiecznik, u- mieszczony miedzy glówka iglicy i kadlu¬ bem zapalnika w ten sposób, ze po wystrza¬ le sila odsrodkowa odrzuca go wbok.W celu opóznienia wyrzucenia bez¬ piecznika, aby uniemozliwic rozprysk po¬ cisku wpoblizu lufy, w wynalazku niniej¬ szym zastosowano krazek swobodnie na¬ sadzony na obuszek miedzy jego glówka i bezpiecznikiem; krazek ten naciska na sku¬ tek bezwladnosci przy wystrzale na bez¬ piecznik i utrzymuje go na miejscu wsku¬ tek tarcia az do chwili, gdy przyspieszenie dodatnie pocisku zniknie.Wynalazek polega równiez na nadaniu czesciom wespól pracujacym formy odpo¬ wiedniej, aby obnizyc opór powietrza i podniesc natomiast dokladnosc ognia.Aby zwiekszyc pewnosc dzialania me¬ chanizmu, w wynalazku niniejszym zwró¬ cono uwage na udoskonalenie w sposobie zapalenia splonki i detonatora.Rysunek zalaczony przedstawia sposób wykonania zapalnika, zaopatrzonego w u- lepszenia podlug niniejszego wynalazku, o- raz kilka odmian bezpiecznika.Fig. 1 przedstawia przekrój wzdluz osi zapalnika; fig, 2 — przekrój poprzeczny wedlug linji A—A na fig, 1; fig. 3 i 4 — przekrój wzdluz osi i widok odmiany bez-piecznika; fig. 5 i 6 — inny sposób wykona¬ nia, a fig. 7 — przekrój wzdluz osi obsa¬ dy splonki.Cyfra / oznacza kadlub zapalnika, 2 :— obuszek, 3 — detonator, 4 — jego otocz¬ ke nakrecona na zakonczenie /« kadluba 1,5 — glowice pocisku, 6 — bezpiecznik, 7 — krazek miedzy bezpiecznikiem i glów¬ ka 2 a obuszka.Bezpiecznik, uwidoczniony na fig. 1 i 2, ma ksztalt gloski U i jest osadzony luzno na obuszku 2; czesc bezpiecznika otaczaja¬ ca obuszek, ma ksztalt luku kola wspól- srodkowego do trzonu obuszka i w ten spo¬ sób jest wykonana, ze konce litery U wy¬ staja poza srednice trzonu obuszka a—a, prostopadla do osi gloski U, srodek zas ciez¬ kosci palaka 6 przypada blisko osi obuszka od strony czesci krzywej bezpiecznika.Wskutek tego sila odsrodkowa, oddalajaca wbok bezpiecznik 6 od obuszka 2, nie jest znaczna. Miedzy ramionami U znajduje sie dodatkowa czesc zakrzywiona 8, której kra¬ wedz zewnetrzna lezy na przedluzeniu czesci 6, i która posiada wodzidelko 8 a , wchodzace w zlobek 2a obuszka.Przy obrocie obuszek pociaga za soba czesc 8 za posrednictwem wodzidelka 8« , które, naciskajac na jeden z boków palaka 6, pociaga go równiez. Nacisk wzajemny czesci 6, 8 i obuszka 2 wytwarza tarcie miedzy nimi, opózniajace wyrzucenie cze¬ sci 6 pod dzialaniem sily odsrodkowej. Pa- laki 6 i 8 sa zwykle umocowane na obuszku w sposób znany (zapalniki angielskie i francuskie typów I. A. L.) i sa przytrzy¬ mywane przez wstege mosiezna 9, kilka¬ krotnie nawinieta i zakonczona ciezarkiem 9a ; calosc jest znów obwiazana slabem wiazadlem 10 (fig. 2). Pod dzialaniem si¬ ly odsrodkowej ciezarek rozrywa wiaza¬ dlo 10 i odkreca wstege 9, wyzwalajace w ten sposób czesci 6 i 8. Krazek 7 zapobiega przedwczesnemu wyrzuceniu czesci 6 i 8, dzieki cisnieniu, jakie on wywiera na nie podczas okresu lotu pocisku, gdy przy¬ spieszenie jest dodatnie, to jest az do pew¬ nej odleglosci od wylotu dziala.Glówce 2<* obuszka, krazkowi 7 i przedniej czesci kadluba 1 nadaje sie spe¬ cjalny ksztalt, azeby zmniejszyc opór po¬ wietrza i zwiekszyc celnosc strzelania.Glówka 2« ma ksztalt zaokraglony z bo¬ ków, jak to uwidocznia rysunek, a obu¬ szek ma ksztalt wypukly, jak bulwa albo grzybek. Zewnetrzna powierzchnia przed¬ nia krazka 7 jest zaokraglona w ten spo¬ sób, ze przypada na przedluzeniu kadlu¬ ba / wtenczas, gdy po odpadnieciu czesci 6, 8, 9 krazek 7 wesprze sie na przednim plasku tego kadluba 1. Poza tern po¬ wierzchnia czesci kadluba /, lezacej naze- wnatrz glowicy pocisku, ma ksztalt stoz¬ kowy o profilu lamanym a, b, c; inaczej mó¬ wiac ma( ona ksztalt dwu stozków scie¬ tych, ustawionych jeden na drugim o jed¬ nakowej wysokosci, lecz o rozmaitem po¬ chyleniu tworzacej; profil a, b, c jest wkle¬ slym od zewnatrz. Powierzchnia a, b la¬ czy sie z powierzchnia krazka 7 wedlug stycznej, pod malym katem, powierzchnia zas 6, c laczy sie z powierzchnia 5 glowicy równiez wedlug stycznej lub pod malym ka¬ tem. Zamiast ksztaltu a, b, c, który dal naj¬ lepsze wyniki przy zastosowaniu pocisków 75 mm wzoru francuskiego, mozna uzyc w innych wypadkach profilów nieco odmien¬ nych, lamanego, albo zakrzywionego, lecz zawsze wkleslego od zewnatrz. Doswiad¬ czenie wykazalo, ze przy uzyciu pocisków 75 mm wzoru francuskiego, zaopatrzonych w zapalnik przedstawiony na rysunku, do¬ kladnosc strzelania wzrasta w znacznym stopniu, zwlaszcza przy strzelaniu pod du- zemi katami podniesienia. Takie same wy¬ niki stwierdzono przy uzyciu pocisków 76 mm wzoru angielskiego.Przez kadlub 1 i obuszek 2 przechodzi zawloczka 11, która uderzenie pocisku o przeszkode scina; w obuszku zas jest osa¬ dzona iglica 12. Zapalnik dziala dla o- siagniecia wiekszej pewnosci w sposób na- — 2 —stepujacy. Piorunian 3 detonatora jest cal¬ kowicie zamkniety w powloce metalowej, skladajacej sie z woreczka zewnetrznego 13 i woreczka sprezystego 14; obydwa woreczki maja denka calkowite i sa pola¬ czone ze soba hermetycznie zapomoca zwe¬ zenia 15. Wybuch detonatora 3 wywoluja dwie splonki pomocnicze 16 i 17; splonka 16 zapala sie od uderzenia iglicy 12, splon¬ ka zas 17 znajduje sie w niewielkiej odle¬ glosci od splonki 16, i w znacznie dalszej od splonki 3. Sklad splonki 16 jest bar¬ dziej czuly (stanowi op np. mieszanine pio¬ runianu rteci, chloranu potasu i siarku an¬ tymonowego), niz splonki 17. Splonka 16 jest przykryta arkusikiem papieru 16<* ; scianki otoczki 16 * sa zagiete nad krawe¬ dzia krazka papierowego. Splonka 17, skla¬ dajaca sie z piorunianu rteci, takze jest zakryta papierkiem 17« i jej otoczka 17* ma takze scianki zagiete nad krawedzia krazka papierowego.Gdy obuszek 2 uderzy o przeszkode, uderzenie to scina zawloczke 11 i iglica 12 uderza wtedy o splonke 16, której wybuch powoduje wybuch splonki 17, wybuch zas tej ostotniej wywoluje wybuch splonki 3 poprzez scianki jej powloki metalowej. Wy¬ buch zas splonki 3 powoduje wybuch la¬ dunku pocisku. Zamiast ukladu dwóch splonek detonujacych 16, 17 mozna zasto¬ sowac tylko jedna 17, umieszczona w ob¬ sadzie 22 i podtrzymywana zapomoca tu¬ lejki 20. Iglicy w tym wypadku nadaje sie odpowiednia dlugosc, aby mogla uderzyc o splonke 17. Ceche charakterystyczna o- pisanej konstrukcji stanowi tu krazek pil¬ sniowy nawoskowany 18, osadzony na igli¬ cy 12 i scisniety miedzy kadlubem zapal¬ nika 1 i pierscieniem 19, wkreconym w wy¬ drazenie U kadluba 1. Krazek ten zabez¬ piecza szczelnosc zapalnika w miejscu przejscia iglicy.Inna ceche stanowi rozmieszczenie tu¬ lejek 20, 21, 22, które zawieraja i utrzy¬ muja w miejscu splonki pomocnicze 16 i 17.Aby uniknac zgniecenia tych splonek przy nakrecaniu tulejki 20 na tulejke 21 i tulejki 21 na 22, tulejki te 20, 21 sa za¬ opatrzone w kryzy 20* i 21* , które wspie¬ raja sie przy nakrecaniu o górna czesc tu¬ lejek 21 i 22, lub o gniazda na nich uipie- szczcme, aby odpowiednio ograniczyc za¬ glebienie sie kazdej z poszczególnych tu¬ lejek.Fig. 3 i 4 wyobrazaja odmiane bezpiecz¬ nika 6 i czesci pomocniczej 8; na we¬ wnetrznym obwodzie tych. obydwóch cze¬ sci znajduja sie wystepy 6h i 5&. które do¬ chodza do wierzchu i o który opiera sie we¬ wnetrzny zwój zwinietej wstegi 9 o szero¬ kosci mniejszej, niz w wypadku poprzed¬ nim.Druga odmiana sposobu wykonania jest przedstawiona na fig. 5 i 6. Bezpiecznik 6 jest przyciskany do obuszka 2 zapomoca sprezyny z drutu 23, wygietej w ksztalcie litery C. Srodek tej sprezyny jest umie¬ szczony w haczyku 6* stanowiacym jed¬ na calosc z bezpiecznikiem 6, a ramiona przechodza luzno przez kanaliki 6* w bez¬ pieczniku 6 w ten sposób, ze konce sprezy¬ ny naciskaja na trzon obuszka, poniewaz odleglosc miedzy ramionami sprezyny jest mniejsza od srednicy trzonu tego. Nacisk sprezyny 23 na obuszek 2 przyczynia sie do tego, ze przy ruchu obrotowym poci¬ sku po wystrzale bezpiecznik takze zosta¬ je wprawiony w ruch taki. Gdy sila od¬ srodkowa zaczyna dazyc do odrzucenia bezpiecznika 6 na strone wbok, to ten o- statni moze wyskoczyc dopiero wtenczas, gdy zmusi ramiona sprezyny do rozsunie¬ cia sie, a wtedy tarcie, powstale przy ze- suwaniu sie sprezyny, opóznia jego wylot.W tym wypadku wstega 9 staje sie zby¬ teczna. PL