PL41135B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano dnia 12 lipca 1958 r. emir.Urzedu Pcrtsnloy^j POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 41135 KI. 12 q, 24 Czeslawa Troszkieiricz Gliwice, Polska Romuald Bogoczek Chorzów, Polska Sposób otrzymywania kwasu furano-295-dwukarboksylowego (dehydrosluzowego) Patent trwa od dnia 23 kwietnia 1956 r.Kwas furano-2,5-dwukarboksyIo\vy, zwany tez kwasem dehydrosluzowym, nadaje sie jako surowiec do wytwarzania mas plastycznych.Ulega on np. polikondensacji z glikolami, two¬ rzac lincowe plastomery o temperaturze top¬ nienia wyzszej od 200°C, z których mozna wy¬ twarzac wlókna i filmy. Moze on miec równiez zastosowanie do produkcji innych mas plastycz¬ nych i w syntezie chemicznej. Dotychczas kwas dehydrosluzowy nie jest jednak stosowany ,w skali przemyslowej ze wzgledu na wysokie koszty zwiazane z jego otrzymywaniem. Spo¬ sób wedlug wynalazku opierajacy sie na su¬ rowcach tanich pozwala na produkcje tego kwasu w skali przemyslowej. Jako surowce wyjsciowe stosuje sie materialy zawierajace celuloze np. drewno lub rosliny jednoroczne.Znane dotychczas metody otrzymywania kwa¬ su furano-2,5-dwukarboksylowego polegaja na ogrzewaniu pod cisnieniem kwasów cztero- oksyadypinowych z kwasem bromowodorowym lub z kwasem chlorowodorowym, przy czym wydajnosc produktu koncowego wynosi 20—40% wydajnosci teoretycznej. Do znanych sposobów otrzymywania tego kwasu nalezy równiez krót¬ kotrwale ogrzewanie jednego z kwasów czte- rooksyadypinowych (kwasu sluzowego) ze ste¬ zonym kwasem siarkowym. Reakcja przebiega szybko i w warunkach bezcisnieniowych z wy¬ dajnoscia zaledwie okolo 24%-owa. przy czym przy zastosowaniu jako substratu latwo dostep¬ nego kwasu glikocukrowego, wydajnosc jest mi¬ nimalna, poniewaz powstaja jedynie slady kwa¬ su dehydrosluzowego. .Wiadomo, ze kwasy czterooksyadypinowe tworza latwo laktony. Stwierdzono, ze przez niedopuszczenie do laktonizacji tych kwasów przez zestryfikowanie ich grup karboksylowTch ¦*&* #r"'mozna otrzymac kwas dehydrosluzcwy z wyso¬ ka wydajnoscia, wynoszaca prawie 60% teore¬ tycznej" w stosunku do uzytego est.ru zarówno kwasu sluzowego jak tez glikocukrowego.Sposób wedlug wynalazku polega wiec na ogrzewaniu estrów kwasów czterooksyadypi no¬ wych ze stezonym kwasem siarkowym, przy czym reakcja przebiega najkorzystniej w tem¬ peraturze 135°C i przy zastosowaniu kwasu siarkowego i estrów kwasów czterooksyadypi- nowych w stosunku molarnym 3:1.Stwierdzono równiez, ze do otrzymywania kwasu dehydrosluzowego nie jest konieczne sto¬ sowanie czystych estrów kwasów czterooksy- adypinowych, lecz mozna równiez zastosowac produkty ogrzewania tych kwasów z alkoholo¬ wymi roztworami kwasu siarkowego. Wytwo¬ rzony kwas furano-2,5-dwukarboksylowy wy¬ dziela sie z masy poreakcyjnej przez ekstrakcje za pomoca goracej wody. PL

Claims (3)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób otrzymywania kwasu furano-2,5- -dwukarboksylowego (dehydrosluzowego), znamienny tym, ze na estry kwasów cztero- oksyadypinowych dziala sie stezonym Kwa¬ sem siarkowym.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze reakcje prowadzi sie w temperaturze 13o°C. 3. Sposób wedlug zastrz. 1—2, znamienny tym, ze zamiast czystych estrów kwasów cztero- oksyadypinowych stosuje sie produkty pow¬ stale przy ogrzewaniu kwTasów czterooksy- adypinowych z alkoholowymi roztworami kwasu siarkowego. 4. Sposób wedlug zastrz. 1—3, znamienny tym, ze kwas furano-2,5-dwukarboksylowy wy¬ dziela sie z masy poreakcyjnej przez ekstrak¬ cje za pomoca goracej wody. - Czeslawa Troszkiewicz Romuald Bogoczek V c K '¦¦ 2«.; 'f ..•¦¦;.? nr w-Vj Wzór jednoraz. CWD, zam. PL/Ke, Czast. zam. 1221 11. 4. 58. 100 egz. Al pism. ki.
3. 3 PL